Asset 14

Bloed

Menstruatiebloed is een straf van God, een reden tot feest, een geheim wapen, een weermachine en soms ook best wel vies. Sanne had er nooit zoveel moeite mee, tot die ene dag...

Ongestelde vrouwen zijn eng. “Je doet alleen maar zo raar omdat je ongesteld bent,” kreeg ik ooit te horen na een ruzie met een geliefde; veel mannen denken dat PMS een vrouw verandert in een monsterlijk wezen dat om het minste of geringste uitbarst in een hysterische woedeaanval.

Volgens de meeste religies zijn ongestelde vrouwen tevens zondig en onrein. Het maandelijkse bloeden wordt gezien als een goede reden om hen uit te sluiten van:
- het betreden van een gebedshuis en/of het deelnemen aan religieuze handelingen (Judaïsme, Islam)
- het hebben van seks (Judaïsme, Islam, de Griekse en Russisch orthodoxe kerk)
- het betreden van hun eigen huis (Hindoes in Nepal)

Menstruatie wordt soms ook in verband gebracht met positieve energie. De Cherokee geloofden dat menstruatiebloed een bron van vrouwelijke kracht was, die bovendien vijanden ten gronde kon richten. Plinius de Oudere schreef dat een bloedende vrouw die haar lichaam ontbloot, hagelbuien, wervelwinden en onweer kan verjagen. In Afrika werd en wordt menstruatiebloed gebruikt in rituelen om zowel te reinigen als te vernietigen. En waar christenen en Joden menstruatie zien als een straf van God voor de zondeval, wordt in het zuiden van India de eerste ongesteldheid van een jong meisje uitgebreid gevierd met cadeaus.

Hier in het westen wordt menstruatie, ondanks wijdverbreide ontkerkelijking, nog altijd gezien als iets waar we een beetje mysterieus en beschaamd over moeten doen. In reclames voor maandverband en tampons zien we actieve, lachende vrouwen in witte broeken. Alsof je zin hebt in fucking zwemmen of hardlopen wanneer je krom staat van de kramp; de meeste vrouwen die ik ken zijn allang blij als ze de dag doorkomen op twee ibuprofen per uur. De enige verwijzing naar het fysieke aspect is doorgaans de blauwe vloeistof die op een inlegkruisje met vleugels wordt gedruppeld. Een geestige, doch ietwat bloederige parodie op deze commercials van de Russische tak van Tampax werd onlangs nog verboden.

Een van de meest afschrikwekkende literaire scènes over menstruatie werd geschreven door een man. In Stephen King’s Carrie wordt de hoofdpersoon voor het eerst ongesteld tijdens de gymles, en wordt daarna door haar klasgenoten, terwijl ze naakt en bloedend onder de douche staat, bekogeld met tampons. Menstruatie, vernedering en bloed zijn belangrijke thema’s in dit boek.

Goed, menstruatie is vies, daar kunnen alle vrouwen over meepraten. Vooral op de eerste dag wanneer er soms wat weefselrestjes meekomen, en op de laatste dag als het bloed een beetje oud en bruinig is. Het is echter een vorm van viesheid die binnen de categorie kleine persoonlijke ongemakken valt. Zoals oorsmeer. Ik heb altijd geweigerd om ongesteldheid in general iets smerigs te vinden. Gelukkig heb ik weinig ervaring met mannen die er erg truttig over deden: zelfs de minnaar met wie ik ooit voor een spannende nacht in een hotel belandde kon er zenuwachtig om lachen toen de wit gesteven lakens ’s ochtends een landkaart van roodbruine vlekken vertoonden.

Tot die ene dag, toen ik ontdekte dat ik een tampon was vergeten. In mezelf.

Ik vergeet wel vaker dingen - sleutels, paraplu’s, verjaardagen – maar een tampon is iets waar je je als vrouw altijd bewust van bent, mede dankzij het blauwe touwtje.

Optie 1 was AIDS, optie 2 een vleesetende bacterie, optie 3 syfilis.

Ik was me langzaam bewust geworden van een Geur. Vagina’s ruiken nu eenmaal niet naar een bloemenveld, maar dit had ik nog nooit meegemaakt. Het was de stank van verderf, de geur van een rotte vis op een warme zomerdag. Zoals elke vrouw die vermoedt dat er iets mis is Daar Beneden raakte ik compleet in paniek. Optie 1 was AIDS, optie 2 een vleesetende bacterie, optie 3 syfilis. Toch belde ik niet meteen de dokter, in de ijdele hoop dat het vanzelf weg zou gaan. Na een paar dagen was het rotte vis-parfum nog doordringender geworden en realiseerde ik me dat ik nu toch echt iets moest doen. Nog één keer ging ik na wat behalve dodelijke soa’s en vleesetende bacteriën een oorzaak zou kunnen zijn – mijn laatste ongesteldheid was toch al ruim een week geleden? Vervolgens ging er boven mijn hoofd een figuurlijk lampje branden.

Ik gooide een glas wijn achterover, ging op mijn hurken in de douche zitten en begon de zoektocht naar de boosdoener: een tampon die zich volgens mijn ruwe schatting al tien dagen in mij bevond. Gelukkig hoefde ik niet lang te zoeken. Ik hoor nog steeds de natte plof die het totaal doordrenkte restje van een OB-minitampon maakte op mijn badkamervloer. Ik werd bijna gevloerd door de geur die nu vrijkwam: een meer vol dode, rottende vis op een warme zomerdag.

Foto: http://www.secretsofthefed.com

Nooit heb ik me zo vies gevoeld. Was ik maar een Romeinse vrouw in de tijd van Plinius de Oudere, dan was mijn bloed verdomme heilig geweest, en hoefde ik geen dot samengeperste watten in mijn doos te proppen om in een witte legging te gaan hardlopen - met deze ellende tot gevolg.

We worden tegenwoordig niet meer in een hutje opgesloten tot onze menstruatie voorbij is, maar de angst en walging is er nog steeds. En de fascinatie ook. Het is me opgevallen dat vrouwen er, ondanks geschokte uitroepen, stiekem enorm van genieten om vieze ongesteldheidsverhalen aan elkaar te vertellen. Hoe erger hoe beter. Elke vriendin aan wie ik mijn verhaal van de Vergeten Tampon vertel roept uit: “Oh wat erg, ik ken ook iemand die dat heeft gehad!”, waarop een relaas volgt waarin een meestal niet nader geïdentificeerd persoon soms maandenlang met een vergeten tampon of condoom in zich was blijven rondwandelen. (Eventuele mannelijke aanwezigen bij dit soort gesprekken maken zich doorgaans met een smoesje uit de voeten om in een eenzaam hoekje bier te gaan drinken.)

Na deze traumatische gebeurtenis ben ik een tijdje overgestapt op ouderwets maandverband, maar dat is nog het beste te vergelijken met de sensatie van een nat matras tussen je benen. En behalve een geestige anekdote die erg geschikt is om mannen mee weg te jagen heb ik er verder niets aan overgehouden.

Maar hardlopen verdom ik nog steeds.

Mail

Sanne Rispens

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
Festival Nieuwe Types vond een nieuwe vorm

Festival Nieuwe Types vond een nieuwe vorm

Hard//hoofd is trotse mediapartner van literair festival Nieuwe Types, dat gedurende de hele maand maart plaatsvindt in Arnhem én online. Lees meer

Nieuws in beeld: In Memoriam Daft Punk (1993-2021)

In Memoriam Daft Punk (1993-2021)

Illustrator Sebastian Eisenberg is aangedaan door het uit elkaar gaan van Daft Punk. Lees meer

Alles Vijf Sterren: Revolutie in kleine stappen

In plaats van te praten

Deze week worden onze redacteuren nogmaals blij van Micha Wertheim en vinden ze alternatieve wijzen om gesprekken te voeren (of juist niet). Lees meer

Geef de hoop niet op. Elke graad is er een.

Geef de hoop niet op. Elke graad is er een.

Mannen die leven in luxe en vrede vertellen ons dat we de klimaatapocalyps moeten accepteren in plaats van ertegen te vechten. Onzin, vindt Harriët Bergman. Elke graad is er een, en elke graad is onze vrijheid waard. Lees meer

Sommige dagen kun je niet oplossen

Sommige dagen kun je niet oplossen

Twee geliefden die niet in elkaar opgaan blijven individuen en in Duo Penotti is eigenlijk best veel van jezelf terug te vinden. Marthe van Bronkhorst neemt een kijkje in haar ijskast, denkt na over wat je bewaart in je vriezer en komt tot de conclusie dat er voor sommige dingen geen oplossing bestaat. Lees meer

Blauwe maandagen

Blauwe maandagen

Max Beijneveld neemt de gevolgen van de coronamaatregelen onder de loep en observeert het gevoel van uitzichtloosheid dat hij zelf ervaart. Lees meer

Hoe je de maanden op je knokkels telt en andere vragen

Hoe je maanden op knokkels telt en andere vragen

Voor welke simpele zaken heb jij nooit meer opnieuw naar uitleg durven vragen? Voor Vivian MacGillavry was het maanden tellen op haar knokkels. Maar toen ze dat aan een vriendin durfde op te biechten, ontdekte ze iets moois. Lees meer

Automatische concepten 50

Eigen haard is fijnstof waard?

Bijna een kwart van de fijnstofuitstoot in Nederland wordt veroorzaakt door houtkachels. Daarmee zijn ze de voornaamste bron van uitstoot. Lees meer

Alles Vijf Sterren: Inkijkjes

Inkijkjes

Deze week worden onze redacteurs blij van een documentaire over Egypte, een succesvolle Zoomvoorstelling en een geheime tuin. Lees meer

Voltooid Herstelde Tijd 1

Voltooid Herstelde Tijd. Voorbij de schaamte rondom slachtofferschap

Beelden die we doorgaans te zien krijgen van intiem geweld zijn vaak oppervlakkig en sensationeel. Tessel ten Zweege deed mee aan het kunstproject van Lara van Gaalen, dat laat zien dat het ook anders kan. Lees meer

Interfriention

Interfriention

Eva van den Boogaard viert een vriendschapsjubileum met vriendin I. en blikt terug op een andere vriendschap, die kort daarvoor ten einde moest komen. Lees meer

Kleine witte slang (reptiel

Kleine witte slang (reptiel)

Drie mensen zorgen samen voor een kleine witte slang. De slang lijkt alleen niets van hen aan te willen nemen. Is dat iets ergs, of wordt er een probleem gemaakt waar geen oplossing voor is? Een kort verhaal van Eva Salman over een advertentie op marktplaats, een stoel waarin nooit iemand zit en over hoe soms je best doen niet alles oplost. Lees meer

Alles Vijf Sterren: Ongehinderd door waarheid

Ongehinderd door waarheid

Deze week werden onze redacteurs blij van alternatieve werkelijkheden. Lees meer

Nieuws in beeld: Jongeren zijn moe en moedeloos

Jongeren zijn moe en moedeloos

Illustrator Simcha van der Veen zag het al in haar eigen vriendengroep, en haar vermoeden wordt nu steeds vaker in de media bevestigd: jongeren staan massaal op omvallen. Lees meer

Kinken in een ruggengraat

Kinken in een ruggengraat

''We liggen samen in bed en ik vraag je om een herhaling van de tijd.
‘Herhaling bestaat niet,’ zeg je, ‘alleen verandering.’''
Een kort verhaal van Welmoed Jonas over hoe nachtvlinders elkaar kunnen vinden in het donker en het wachten op een nieuwe huid. Lees meer

Hard//talk: Er schuilt een superkracht in autisme

Er schuilt een superkracht in autisme

Autisme wordt vaak gezien als een ingewikkelde afwijking. Sofie Hees vraagt zich af wie bepaalt wat normaal is. Het is tijd voor meer neurodiversiteit. Lees meer

Het Hoofd//stuk: Een ongepland moederboek

Een ongepland moederboek

Helena Hoogenkamp vertelt over hoe haar debuutroman helemaal geen verhaal over moeders moest worden, maar over liefde. Uiteindelijk schreef ze óók over moeders, maar vooral over een verlangen dat zo groot is dat niet uitgesproken kan worden. Maar wat laat je weg en wat vertel je juist wel als je wil vertellen over het onzegbare? Lees meer

Vervolgzomer

Vervolgzomer

In de rubriek Luister Even vragen we Hard//hoofd-makers om een kort stukje audio te maken over de toekomst, wanneer er weer feest kan zijn, of reizen, of drukte. Het is een proeftuin voor het maken van audio, maar ook voor onze werkelijkheid. De eerste aflevering is van Annelies van Wijk. Lees meer

Tip van Else Boer Wees een meeloper

Wees een meeloper

Soms is een meeloper zijn gewoon een heel goed plan. Schrijver Else Boer legt uit waarom aan de hand van haar nieuwste niet-originele hobby: schaken. Lees meer

Nieuws in beeld: Zij speelt met kanker (en wint)

Zij speelt met kanker (en wint)

Na de dood van een goede vriend en mentor, besloot een Tsjechische speltheoreticus haar kennis in te zetten in de strijd tegen kanker. Lees meer

De geruchten zijn waar. Lees Hard//hoofd nu ook op papier!

Bestel op tijd je eigen exemplaar van de eerste editie, met als thema: ‘Ik’. We hebben drie covers ontworpen. Kies je favoriet.

Bekijk de covers