De zaak van Robert M. en de hetze rond Wikileaks roepen vragen op over de anarchie van het internet. Is regulering nodig?" /> De zaak van Robert M. en de hetze rond Wikileaks roepen vragen op over de anarchie van het internet. Is regulering nodig?" />
Asset 14

Vogelvrij op het web

Wikileaks en de kindermisbruikzaak in Amsterdam tonen aan dat het internet vol met geheime gangen zit. Gebeuren daar dingen die het daglicht niet kunnen verdragen? Wordt het toch niet tijd voor regulering in de virtuele wereld?

Al enige weken is heel de wereld in de ban van het nieuws over Julian Assange en zijn organisatie Wikileaks. Wikileaks lekt(e) geheime documenten die verschillende regeringen in een op zijn zachtst gezegd weinig flatteus daglicht stellen. Begin deze week kwam het nieuws over Robert M, een pedofiele kinderverzorger uit Letland. Zijn vriend is eigenaar van de website boyhood.org, waarop kinderpornografisch materiaal verkrijgbaar zou zijn. Wat hebben een pedofiele kinderverzorger en Julian Assange met elkaar te maken? In beide zaken is een grote rol weggelegd voor het internet en beide zaken roepen belangrijke vragen op met betrekking tot het internet en het gebruik daarvan: Is er regulering nodig en zo ja, in welke vorm?

Het World Wide Web bestaat nog maar zo'n twintig jaar, korter nog voor consumentengebruik. In feite is het een nieuwe parallelle maatschappij waarvan niemand nog weet hoe die gereguleerd moet worden en waarin dus in zekere zin anarchie heerst. China doet een poging tot het stroomlijnen van het internet, maar haar rigide en restrictieve wijze van regeren lijkt ons weinig wenselijk. Toch komt in de digitale maatschappij, net zoals in analoge maatschappijen criminaliteit voor. Anders dan in de 'echte' wereld, wordt criminaliteit ogenschijnlijk maar mondjesmaat bestreden. Er bestaan wel controlerende instanties, zoals het Meldpunt Cybercrime. Ook is er een Europees initiatief voor het bestrijden van internetcriminaliteit in een Europees "cybercrime centre". Toen echter een maand geleden mijn e-mail gehackt werd door iemand met een Chinees IP-adres, is het nooit in me op gekomen bij een van deze instanties aangifte te doen. Zoals veel dingen in de digitale maatschappij, lijkt ook de criminaliteit daar minder echt.

Twee dagen geleden leerde ik, middels een artikel over Robert M. van het bestaan van zogeheten "darknets": door hun leden streng beveiligde peer-to-peer gemeenschappen waarbinnen bijvoorbeeld pedofielen kinderpornografisch materiaal uitwisselen. De politie krijgt nauwelijks vat op deze netwerken, omdat infiltreren nagenoeg onmogelijk is: De peers eisen van iedere nieuwkomer nieuw materiaal, dat zij nog niet eerder hebben gezien binnen hun netwerk. De politie kan dat nieuwe materiaal onmogelijk verschaffen en boekt dus weinig succes als het gaat om het oprollen van dergelijk netwerken. Toch sloeg Eurojust, het justitieel orgaan van de EU, haar slag en rolde het een groot internationaal kinderpornonetwerk op. Zevenendertig verdachten werden aangehouden.

Eén-nul voor justitie, zou je denken. Het internationale onderzoek liep al sinds 2006, sinds 2008 gecoördineerd door Eurojust. De vraag rijst nu echter hoe lang het zal duren voordat er een soortgelijk wijdvertakt netwerk voor het zojuist opgerolde in de plaats komt. Zeker geen vier jaar, schat ik. Op internet kunnen dingen exponentieel groeien zonder veel moeite. Het bereik en de snelheid van het digitale medium zijn ongekend. Is het succes van Eurojust wel genoeg?

En dan is er Wikileaks. Een organisatie die openlijk en op grote schaal illegaal verkregen documenten publiceert in naam van transparantie en vrijheid. Assange, tegelijk paria en held, profileert zich als een voorvechter van openheid en eerlijkheid. Deze beide idealen lijkt hij met een zeker fundamentalisme en een duidelijke bias ten opzichte van de Verenigde Staten na te jagen. Wat Wikileaks doet is echter —in tegenstelling tot eerdergenoemde netwerken— vooralsnog niet illegaal. Wanhopig proberen de VS zijn site uit de lucht te halen. Het uit de lucht halen van een site die berichten publiceert die je niet bevallen is een omstreden zaak (misschien zelfs net zo illegaal) en blijkt bovendien weinig effectief: de site is inmiddels te bezoeken via de vele mirrorsites. De VS en Assange zijn in feite begonnen aan een strijd in een onverlichte arena, waar beide geen hand voor ogen zien en wild om zich heen slaan. Wie in zijn recht staat is onbekend, want een proces is er nog niet geweest.

Het internet lijkt ons boven de pet gegroeid. Als publicatiemedium laat het zich niet of nauwelijks beteugelen. Dat maken Wikileaks en illegale kinderpornonetwerken op een pijnlijke manier duidelijk. Wat je er vandaag afhaalt, staat er morgen in tweevoud weer op. De belofte van openheid, democratisering en toegankelijkheid die met het wereld wijde web mee werd geleverd, is ontmaskerd. Die belofte getuigt van een naïef beginnersenthousiasme: de fabelachtige wereldwijde democratie die het internet had moeten zijn, dreigt te ontaarden in een stuurloze anarchie. Wellicht had men verder vooruit moeten denken aan de mogelijkheden die het internet biedt voor mensen die er minder respectabele of nobele intenties op na houden, zoals terroristen en pedofielen. Of mensen, zoals Assange, die er nobele intenties op nahouden, maar daarmee wel grootschalige ongeregeldheden kunnen veroorzaken. Hoe dan ook lijkt het tijd dat er door de regulerende instanties, voor zover ze bestaan, een inhaalslag wordt gemaakt. Een digitale Verenigde Naties? Wellicht, want meer dan de analoge wereld is het internet nu één grote wereld vol kosmopolieten die vooralsnog vogelvrij zijn.

Mail

Merel Kamp

Verzamel kunst en steun ons
of word magazine abonnee

Sluit je aan

Wil je meer Hard//hoofd?
Meld je aan voor een nieuwsbrief!

Schrijf je in
test
het laatste
Mosterdsoep 8

Moedertaal en Opvoedlessen van een martelaar

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Vandaag lees je twee gedichten van Lina Al-Hassany. ‘Draag de lasten van de wereld niet op je schouders. Graaf de kuilen voor de doden niet in je tuin. Breng het verleden nooit meer aan het licht.’ Lees meer

Mosterdsoep 5

Steltenloper

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. In het verhaal van Jan Truijens Martinez ziet de hoofdpersoon zijn ex-vriendin met haar nieuwe vriend op theaterfestival De Parade. Tussen de lampjes van de zweefmolen en de flitsende polaroidcamera schiet ook de gedachte aan haar door zijn hoofd. Lees meer

Mosterdsoep 7

Beetje bij beetje

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Mina Yasien schreef een verhaal over een dochter die met haar moeder mee naar een afspraak gaat om te vertalen, over wat er tussen de regels door verloren kan gaan en of je een vervelende boodschap verzachtend moet vertalen. 'Niemand verstond alles en toch kwam iedereen overal achter.' Lees meer

Mosterdsoep 3

[Gedicht zonder titel]

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Fleur Hagi kent de wereld niet meer zoals ze die zich herinnerde, maar wat als ze deze nieuwe wereld niet meer wil kennen? 'Meer dan een appel / is nodig / om te onderscheiden / tussen goed en slecht' Lees meer

IDFA-bespreking <em>‘Between Revolutions’</em> en drie andere tips van de redactie van Hard//hoofd 1

IDFA-bespreking ‘Between Revolutions’

De film Between Revolutions volgt een groep pro-Palestijnse, queer activisten in Berlijn. Regisseur Ruben Desiere zoekt samen met de activisten naar agency voor zijn personages. In die zoektocht wordt een interessant spel met fictie en realiteit gespeeld. Lees meer

IDFA-bespreking <em>Between Revolutions</em> en drie andere tips van de redactie van Hard//hoofd

IDFA-tips van Hard//hoofd – ‘You Can See Everything’, ‘Nuisance Bear’ en ‘Romare Bearden’

De IDFA-tips van Jochum Veenstra, Nora de Bruine en Sander Bortier: You Can See Everything, Nuisance Bear en Alter Ego of Romare Bearden. Lees meer

Mosterdsoep 2

Het woord 'vervreemding'

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Vandaag lees je op Hard//hoofd het verhaal van Lidice Michelle Melara Minero. 'Ik hoorde ze typen en daarna waren ze hun werk aan het uitdelen. En ik? Ik was bezig met het begrijpen van het woord.' Lees meer

Mosterdsoep 9

Potentie

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Het gedicht van Nourelhouda Kassi zit vol potentie. Potentie om 'het' te maken, potentie om 'er' te komen, vriendschapspotentie, partnerpotentie, potentie om zo veel goeds de wereld in te brengen. '‘en nu?’ / tussen alles / wat ik was, en alles wat ik kon worden.' Lees meer

Mosterdsoep 1

Mosterdsoep

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Met vandaag: het verhaal van Leila Mrabet, waarin de hoofdpersoon jarenlang op zoek gaat naar de smaak van mosterdsoep die overeenkomt met een herinnering. Lees meer

Berbers gebogen

Berbers gebogen

'Een vaderskant bijt nooit niet. Ze wensen in hun smeekbedes smakkend dat we slappe groentestukken blijven.’ Imane Karroumi El Bouchtati schrijft over ziek zijn, paternale familietafels en hoe verstrikte tongen geen geruchten kunnen tegenspreken. Lees meer

Dromen over kinken in internetkabels en gaatjes in naveltruitjes: is er in het AI-tijdperk nog ruimte voor verrassing?

Dromen over kinken in internetkabels en gaatjes in naveltruitjes: is er in het AI-tijdperk nog ruimte voor verrassing?

Vintagejagers, opgelet! In haar nieuwste column werpt Loïs Blank een kritische blik op een ontwikkeling die misschien niet helemaal onverwacht komt: de tweedehandsmarkt wordt in een fastfashionjasje gestoken. Daarmee dreigt ook een markt die ooit draaide om avontuur en goede bedoelingen steeds verder te plastificeren. Lees meer

Meneer de dominee

Meneer de dominee

De vader van Martijn van Arkel werkt voor God. Als dominee zijn zijn dagen gevuld met de kerk, de gemeente, de Heilige Zoon, maar heeft daardoor minder tijd voor zijn andere twee zoons. In deze gedichten beschrijft Martijn het gemis, de verwijten, en vooral het verlangen naar een vader: geen dominee, geen herder, maar iemand die het licht uit doet en wiens fiets in de schuur staat. Lees meer

Batik Karas

Batik Karas

In dit verhaal van Ariane Waitz gaat de hoofdpersoon op een vervreemdende reis door Indonesië. Via de eeuwenoude Javaanse kunstvorm batik probeert zij zich te verbinden met het land van haar grootouders. Lees meer

Wat je niet zult zien op tv

Wat je niet zult zien op tv

Hoe links is linkse televisie? Marthe van Bronkhorst kwam achter de schermen en kon haar ogen eigenlijk niet geloven. Lees meer

Hoeveel romcoms tot ik het voel? 1

Hoeveel romcoms tot ik het voel?

De liefde is een onuitputtelijke bron van inspiratie. In films, boeken en muziek blijven mensen proberen haar te vangen, en al die creatieve expressie wordt gretig geconsumeerd – ook door Nouhaila el Khannoussi, die ondanks haar fascinatie voor fictieve liefdes zelf nog nooit verliefd is geweest. In dit persoonlijke essay vraagt ze zich af wat verliefdheid eigenlijk is. Lees meer

Verwijzing naar de tijd dat heksen smolten in water uit meisjeshanden

Verwijzing naar de tijd dat heksen smolten in water uit meisjeshanden

Geïnspireerd door de blikken man uit The Wizard of Oz leidt Elise Vos je over het pad van gele klinkers. Ondanks de bescherming die ons harnas biedt, bevat het kieren die toelaten wat we niet zouden willen voelen. Bovendien: wie wil nu afgestompt raken? Lees meer

Rouw en haar contouren

Rouw en haar contouren

Wat gebeurt er als je grootste angst werkelijkheid wordt? Vorig jaar verloor Ivana Kalaš haar vader. In dit essay onderzoekt ze rouw en angst. Wat als juist het verlies je dichter bij het leven brengt? ‘Zoals je vroeger naar een eclips zou kijken via een cd, kom ik in contact met rouw: via haar contouren.’ Lees meer

Lucifers

Lucifers

‘Het begon met een gat, een gat in de zon.’ Terwijl de opa van Jung-hoo blind wordt, verdwijnt de zon langzaamaan uit de lucht. Met deze alternatieve geschiedenis duikt Siep Hendriks in de commercialisatie van het leven, de mens en diens karakter. Lees meer

Auto Draft 24

Een caleidoscoop van verlangen

‘De zoektocht naar een gemeenschap gaat door. Een gemeenschap die mijn caleidoscopische zijn kan accepteren, waarin ik niet hoef te kiezen tussen delen van mezelf, waarin ik niet exotisch, verdund of onverenigbaar ben.’ In dit essay beschrijft Rocher Koendjbiharie welke moeilijkheden hij ondervindt in zijn levenslange zoektocht naar een gemeenschap waarvan hij zich volwaardig onderdeel kan voelen. Lees meer

Eat the rich! Or get eaten?

Eat the rich! Or get eaten?

‘Munch Musk’, ‘bite Bezos’ of ‘suck Zuck’? Stijn Voogt onderzoekt hoe ook aan kapitaalkritiek flink geld verdiend kan worden. ‘Eat-the-rich-films wakkeren geen honger naar verandering aan, maar lijken deze vooral te stillen.’ Lees meer