Asset 14

Koppeltje vormen

Er zijn veel dingen die ze je niet vertellen over ouder worden. Dat je als man na een bepaalde leeftijd minstens een keer per nacht eruit moet om te plassen, bijvoorbeeld. Of dat je het opeens heel erg belangrijk gaat vinden om “goed brood” in huis te hebben. Maar de belangrijkste verandering is dat de wereld om je heen steeds meer gaat lijken op een gymzaal tijdens Apenkooi, waarbij alles een grote chaos is en jij in volle paniek anderen opzij duwt en jezelf over alle obstakels heen werpt, om een onduidelijke finish te bereiken. Is de wereld veranderd? Nee, het ligt aan jou.

Zo betrapte ik me laatst op de gedachte dat “mensen in het verkeer steeds asocialer worden”. Al snel besefte ik dat ik deze zin alleen maar met een trillend en zwak stemmetje hoefde uit te spreken om volkomen geloofwaardig als chagrijnige bejaarde buurman over te komen. Zo een die je bal lek steekt als je het ding per ongeluk in zijn tuin schiet. Mijn anders zo tolerante vader stuurde me laatst een filmpje van een anti-islam-historicus. Dat zijn de eerste tekenen van ouderdom: de wereld sluit zich langzaam om je heen, zodat de chaos groter lijkt en je ideeën kleiner worden.

Er zijn manieren om het overzicht te behouden. Het verkeer is natuurlijk een leven-of-dood-chaos, zeker in de grote stad, zeker op de fiets, als je in volle vaart toeristen, openslaande deuren en taxipsychopaten moet ontwijken. Maar op de snelweg heb ik een leuk spel gevonden: ik zie de lange grijze strook als een savanne.

De vrachtwagens zijn olifanten, trage mastodonten die zich meestal in groepen afzijdig houden op de rechterweghelft. Toch moet je oppassen, want na een simpele zwenk van hun slurf ben je zo plat als een dubbeltje. En flik ze geen kunstjes; dat vergeten ze nooit. De motoren zijn als hyena’s, die lak hebben aan de regels en snel en klein overal tussendoor schmieren. In de file snellen ze pesterig voorbij, die aasetende profiteurs. Onder de gewone auto’s heb je andere kwalificaties. De BMW’s zijn cheeta’s, de Ford Ka is een neushoorn. De Jaguar en de Eend zijn… Nou ja, u begrijpt het wel.

Afhankelijk van je eigen auto of bui, moet je een koppeltje vormen. Dan overleef je makkelijker, net als in de natuur. Heb je een cheetadag? Zoek dan een BMW en ga gezellig samen met hem bumperkleven en inhalen. Meer behoefte aan rust? Spendeer dan een middag tussen de wijze, grote vrachtolifanten. Je kunt zelfs, zoals ik, een beetje hardop praten tegen de ander terwijl je hem of haar volgt. “Ah, gaan we inhalen? Gezellig.” Dat je bijrijder je vreemd aankijkt van opzij, moet je maar op de koop toenemen.

Ook op de stadsfiets werkt dit goed, als je een lange route met veel haast aflegt. Ik heb bijvoorbeeld geen fietsbel en reed onlangs met duivelssnelheid over een lange rechte straat. Het ging lekker, ik hoorde het wielrencommentaar al in mijn hoofd: “Lemm demarreert! Wat heeft die man toch een benen zeg. On-ge-lo-fe-lijk!” Tot ik vast kwam te zitten achter twee tergend trage yuppiemoeders, die met hun verwende gekakel het hele fietspad blokkeerden. Ik wilde net kuchen, toen achter me agressief getring klonk. Ik keek om en zag een meisje – met fietsbel - geïrriteerd op haar trappers staan. De dames gingen opzij, en ik volgde kalm mijn nieuwe compagnon. We zigzagden harmonieus naar onze bestemming.

Mail

Rutger Lemm is schrijver, grappenmaker en scenarist. In 2015 verscheen zijn debuut, 'Een grootse mislukking'. Hij is een van de oprichters van Hard//hoofd.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven
test
het laatste
Tmettigh x tseghnas 8

Tmettigh x tseghnas

'Ontvreemd en onthéémd,' schrijft Imane Karroumi El Bouchtati over Riffijnse sieraden. Wat betekent dit zilver voor haar en haar identiteit? Lees meer

Hard//hoofd zoekt een nieuwe chef Kunst

Hard//hoofd zoekt een nieuwe chef Kunst

We zoeken een nieuwe chef Kunst! Reageren kan tot zondag 22 februari 2026. Lees meer

Auto Draft 12

Laat dat, zei ik

Op de binnenplaats van een muf hostel verlangt een man naar erkenning bij zijn vrouwelijke kamergenoot. In Laat dat, zei ik legt Robin van Ommen onze verwachtingen over wederkerigheid in sociale interacties bloot. Met een surreële twist. Lees meer

Mijn AI-persona staat alles beeldig, maar waarom vertelt ze me niet dat die trui kriebelt? 2

Mijn AI-persona staat alles beeldig, maar waarom vertelt ze me niet dat die trui kriebelt?

Het is de AI-era. Terwijl modemerken paraderen met virtuele modellen en digitale pasvormen, wordt het lichaam steeds minder relevant in hoe kleding wordt verkocht. Loïs Blank vraagt zich af wat er van mode overblijft als het lichaam niet langer nodig is. Lees meer

Vrijheid is geen taart

Vrijheid is geen taart

Wat te doen wanneer het je allemaal even te veel wordt in dit leven? Sharvin Ramjan bezocht in 2023 maar liefst tweemaal Isaac Juliens tentoonstelling What Freedom Is To Me. Ook Juliens oudere werk lijkt weinig aan relevantie te verliezen. ‘Hoe mooi zou het zijn als we de fantasierijke wereld en visie van Isaac Julien met beide handen uit het scherm trekken en met ons meedragen in de dagelijkse sleur van het leven?’ Lees meer

Neil Armstrong (they/them) 1

Daar ben je, hier zijn we

BredaPhoto, Pride Photo en Tilt organiseerden de tentoonstelling ‘Levenslijnen – queer verhalen in beeld’ en vroegen vier queer auteurs een brief te schrijven aan een geportretteerde. Vandaag lees je de brief van Ayden Carlo: 'Dit hier lijkt helemaal niet over jou te gaan en dat is precies waarom ik je schrijf.' Lees meer

We herkennen vroege signalen van partnergeweld, maar als een bevriende staat geweld pleegt zijn we ineens stekeblind

We herkennen vroege signalen van partnergeweld, maar als een bevriende staat geweld pleegt zijn we ineens stekeblind

Wat als je ogen werken, maar je de patronen niet herkent? Marthe van Bronkhorst kijkt terug op een week van sneeuw en ICE. Lees meer

Dwalend door dromen en sluierende schaduwen

Dwalend door dromen en sluierende schaduwen

Soms vraagt een kunsttentoonstelling om een andere vorm dan een standaard recensie. Dit is ook het geval bij ‘Sculpting the senses’ van Iris van Herpen in Kunsthal Rotterdam. Merel Wolfkamp ging er heen en beschrijft haar ervaring op een gevoelige, poëtische manier. Lees meer

Neil Armstrong (they/them)

Neil Armstrong (they/them)

BredaPhoto, Pride Photo en Tilt organiseerden de tentoonstelling ‘Levenslijnen – queer verhalen in beeld’ en vroegen vier queer auteurs een brief te schrijven aan een geportretteerde. Vandaag lees je de brief van Trijntje van de Wouw: ‘Ze zoeken zo hard naar buitenaardse wezens dat ze niet zien hoeveel er nog te ontdekken valt recht voor hun neus.’ Lees meer

 1

Beste Dimitri

In november 2025 organiseerden fotofestivals BredaPhoto en Pride Photo samen met Tilt de tentoonstelling ‘Levenslijnen – queer verhalen in beeld’. Daarin onderstreepten en vierden we het belang om in alle vrijheid te kunnen zijn wie je wilt zijn. Vier queer auteurs schreven een brief aan een van de geportretteerden. Lees meer

Taal als brug tussen AI en de menselijke creatie

Taal als brug tussen AI en de menselijke creatie

In een wereld waarin talen verdwijnen en technologie oprukt, stelt Axel Van den Eynden de vraag: kan AI een dode taal weer tot leven wekken? In een reflectieve zoektocht onderzoekt hij de (on)macht van digitale vooruitgang, en de verbindende kracht van taal, verhalen en woorden. Lees meer

Zand erover

Zand erover

In dit verhaal van Anouk Harkmans ligt een verteller op het strand, alleen, met een steen op haar navel, en ze overdenkt een relatie die voorbij is. 'Wat als dit geen einde is? Wat als het einde al heeft plaatsgevonden – zonder zichtbare erosie – en dit niet meer is dan de onverhoopte poging om te doen alsof dat niet zo is?' Lees meer

Het is tijd om op een totaal andere manier naar de wereld te kijken

Het is tijd om op een totaal andere manier naar de wereld te kijken

Wat is magie? Een mysterieuze familiering gaf Marthe van Bronkhorst een ander perspectief. Lees meer

Het kerstmaal

Het kerstmaal

Het ouderlijk huis: een kern waar velen van ons naar terugkeren met de feestdagen. Dingen horen daar te zijn zoals je ze hebt achtergelaten. Maar wat als dat niet meer zo is? Wat als dat fundament niet meer zo stevig blijkt te zijn? Thomas D'heer schrijft zacht over toenadering, weemoed en familie. Lees meer

De dubbele bodems van Blommers & Schumm

De dubbele bodems van Blommers & Schumm

In fotografiemuseum Foam bezoekt Caecilia Rasch de tentoonstelling Mid-Air, en deze roept vragen op over contrasten: kunst en commercie, ironie en eerlijkheid. Lees meer

Een klein manifest voor tierelantijntjes

Een klein manifest voor tierelantijntjes

Pantone stelt dat de wereld gebaat is bij meer visuele zuiverheid, een esthetische keuze die midden in deze tijd allesbehalve apolitiek is. In reactie op de nieuwe kleur van het jaar laat Loïs Blank zien hoe kleur, macht en uitsluiting met elkaar verweven zijn. Haar column is een oproep voor meer kleur, meer geluid en meer weerstand. Lees meer

Schrijvers en beeldmakers gezocht voor ‘Sporen’, het negende Hard//hoofd Magazine!

Schrijvers en beeldmakers gezocht voor ‘Sporen’, het negende Hard//hoofd Magazine!

Maak jij een bijdrage die een nieuwe weg inslaat? Stuur vóór 1 februari je pitch in en draag met een (beeld)verhaal, essay, poëzie of kunstkritiek bij aan het magazine ‘Sporen’. Lees meer

Auto Draft 11

20240903 Fiat Punto

Met de handrem omlaag en handen aan het stuur rijdt Wim Landuyt je in dit gedicht langs zijn bloedlijn, van de pastasaus in zijn aderen tot in dit land van regels: een compilatie van zijn migratie. 'net als een geïmporteerde fiat punto / brandt mijn motor onder mijn huid' Lees meer

Lees dit boek vooral niet

Lees dit boek vooral niet

Wat doe je als je een boek leest dat totaal schuurt met je wereldbeeld, maar wel goed geschreven is? Dit overkwam boekenblogger Maartje van Tessel, toen ze een berichtje kreeg van een debutant met de vraag of ze zijn boek wilde lezen. Het zet haar aan het denken over wat literatuur kan en mag zijn. Lees meer

César Rogers 4

César Rogers maakt een print voor onze kunstverzamelaars: ‘De spanning tussen mechanisering en het lichaam vind ik belangrijk’

Word vóór 1 januari kunstverzamelaar bij Hard//hoofd en ontvang een unieke print van César Rogers! In gesprek met chef Kunst Jorne Vriens licht hij een tipje van de sluier op. Lees meer

Lees Hard//hoofd op papier!

Hard//hoofd verschijnt vanaf nu twee keer per jaar op papier! Dankzij de hulp van onze lezers kunnen we nog vaker een podium bieden aan aanstormend talent. Schrijf je nu in voor slechts €3 per maand en ontvang in maart je eerste papieren tijdschrift. Veel leesplezier!

Word trouwe lezer!