Asset 14
https://hardhoofd.com/10-jarig-bestaan-hard-hoofd/

Kiezen voor rechts: hoe de Nederlandse media verslag deden van de Britse verkiezingen

RE: Kiezen voor rechts. De verslaglegging van Nederlandse media over de Britse verkiezingen

Gijsbert Pols volgde de Britse verkiezingen en constateert dat er nog een hoop werk aan de winkel is als het gaat om de keuzes die Nederlandse media maken bij hun analyses en verslaggeving. Deze pakken vaak uit in het voordeel van rechts en dat belooft weinig goeds voor de verkiezingen van 2021 in eigen land.

Mediakritiek vanuit links perspectief is een heikele zaak. In het Nederland van na Fortuyn is rechtse mediakritiek alomtegenwoordig. Elke avond mogen dezelfde vertegenwoordigers van radicaal rechtse partijen in talkshows hun complottheorieën bezigen, elk weekend mogen dezelfde opiniemakers uitleggen dat het allemaal de schuld van communisten en moslims is, en alsnog krijgen laaglandse redacteuren het verwijt te links te zijn.

Journalisten, zeker die van de publieke omroep, moeten bovendien met steeds minder middelen toekomen – voor goed werk is er gewoon te weinig geld. Voeg daar nog eens de ongehoorde snelheid aan toe waarmee nieuws sinds de opkomst van het internet circuleert. Als linkse auteur ben je daarom al snel geneigd de harde werkers in Hilversum en het Amsterdamse INIT-gebouw toch vooral maar met rust te laten.

De manier waarop er in de afgelopen weken door de Nederlandse media in het algemeen, en door de NOS in het bijzonder, verslag werd gedaan van de Britse verkiezingen kan echter niet onweersproken blijven.

Het was geen nieuws dat de BBC excuses moest aanbieden voor een verkiezingsdebat waaruit beelden van een publiek dat Johnson uitlachte waren weg gemonteerd.

Het ging al mis op het niveau van de berichtgeving zelf, bij de keuzes over welke informatie wel en niet werd verstrekt. Die vielen namelijk structureel in het voordeel van de Conservatieven uit. Zo heb ik geen bericht gezien over de weigering van de Conservatieve leider Boris Johnson om een parlementair rapport te laten publiceren over Russische inmenging in de verkiezingen. Ik heb geen bericht gezien over de website en de advertentiecampagne op Google waarmee de Conservatieven een vervalst verkiezingsprogramma van Labour verspreidden, juist op het moment dat de partij van Corbyn haar programma presenteerde. Ik heb geen bericht gezien over de manier waarop Johnson stemming maakte tegen arbeidsmigranten uit de EU, of over Johnsons aankondiging de financiering van de BBC te schrappen, of over de akelige rol die Johnson’s Conservatieve regering in de oorlog in Jemen speelt.

Het was geen nieuws dat John Major, een voormalige premier van de Conservatieven, aankondigde niet op zijn eigen partij te gaan stemmen. Het was geen nieuws dat de BBC excuses moest aanbieden voor een verkiezingsdebat waaruit beelden van een publiek dat Johnson uitlachte waren weg gemonteerd. Dat Corbyn documenten onthulde waaruit duidelijk bleek dat de Conservatieven de Britse gezondheidszorg volledig willen privatiseren, was ook geen nieuws. Wel was het nieuws dat er druk werd gespeculeerd over de vraag hoe Labour aan de documenten was gekomen.

Het verkiezingsprogramma van Labour werd door de NOS gereduceerd tot hogere belastingen voor de rijkste vijf procent, salarisverhoging voor mensen in de publieke sector en nationaliseringen. Het programma werd samengevat als ‘zeer links’, 'meest radicale van de afgelopen decennia' en 'uitgesproken socialistisch'. Nou kun je er lang over discussiëren in hoeverre dat soort termen van toepassing zijn. Feit is dat ze het zicht ontnemen op de inhoud. Over de innovatieve ideeën van Labour over eigendom, bijvoorbeeld, is niets verteld. Over de brede steun die het manifest onder Britse economen en academici kreeg evenmin.

In een uitgebreider stuk over de verkiezingen stond het district Workington centraal waarin Labour meestal won maar dat nu naar de Conservatieven leek te gaan – en inmiddels ook is gegaan. Brexit werd als voornaamste oorzaak aangedragen. Nou is dat natuurlijk één van de verhalen van deze verkiezingen, maar het is niet het enige verhaal. Dat de keuze op juist dit verhaal viel, wierp opnieuw een slecht licht op Labour en op het leiderschap van Corbyn, die zijn traditionele achterban van zich zou hebben vervreemd. Niet toevallig liet de NOS zich dit verhaal in de mond leggen door UK Onward, een denktank die wordt geleid door Will Tanner, een man die drie jaar voor de conservatieve premier Theresa May heeft gewerkt. Na de verkiezingen publiceerde hij een selfie op Twitter, waarin hij samen met een paar andere medewerkers van de denktank trots poseert met de fameuze rode petjes van Donald Trump.

Elders was het niet veel beter. Patrick van IJzendoorn schreef in de Volkskrant voor, tijdens en na de verkiezingen over Corbyns vermeend rampzalige leiderschap en de vervreemding van de traditionele achterban van Labour. Hetzelfde verhaal mocht Van IJzendoorn ook in De Groene komen vertellen. Ook in NRC stond de vervreemde achterban van Labour centraal en werd over het verkiezingsprogramma van Corbyns partij niet meer meegedeeld dan dat het 'uiterst links’ zou zijn. O ja, de Volkskrant kwam ook nog met een stuk waarin werd uitgelegd dat de Britse kiezers niet over voldoende economische kennis beschikken om een regering te kiezen.

In alle Nederlandse media is, net als elders, ruimschoots aandacht geweest voor Corbyns omgang met de antisemitische incidenten in zijn partij. Die aandacht is terecht: het is Corbyn zeker aan te rekenen dat hij er niet in is geslaagd korte metten te maken met deze kwestie. Het was echter ook terecht geweest om aandacht te besteden aan Johnsons misogyne, seksistische en racistische uitspraken. Of aan het feit dat Theresa May tijdens de campagne een standbeeld onthulde voor Nancy Astor, de eerste vrouw in het Britse parlement, Hitler-sympathisant en rabiaat antisemiet. Over het onderzoek naar het vermeende antisemitisme van een vers gekozen Conservatief parlementslid heb ik ook nog nergens gelezen. Het gaat er dan niet om de antisemitische incidenten in Labour weg te strepen tegen antisemitisme, racisme en moslimhaat bij de Conservatieven. Waar het om gaat is dat de incidenten in de juiste context moeten worden geplaatst .

Ongetwijfeld speelt mee dat door de verrechtsing van het politieke discours alles wat links van de PvdA en GroenLinks staat al snel als radicaal geldt.

Het is verleidelijk om te zoeken naar een verklaring voor dit alles. Waarschijnlijk zit de angst om als links te gelden bij veel Nederlandse journalisten diep. Ongetwijfeld speelt mee dat door de verrechtsing van het politieke discours alles wat links van de PvdA en GroenLinks staat al snel als radicaal geldt. En er is binnen de journalistiek momenteel weinig tijd voor diepgravende analyse, voor verbeelding, voor creativiteit.

Maar eigenlijk doet het er niet toe waarom de keuzes die Nederlandse media in hun verslaggeving en hun analyses maken in het voordeel van rechts uitpakken. Feit is dat het zo is. Met het oog op de parlementsverkiezingen in 2021 zal iedereen die een linkse zaak behartigt zich daar rekenschap van moeten geven en een strategie moeten ontwikkelen om ermee om te gaan. Anders kan ik over anderhalf jaar, terwijl Rutte met Wilders, Baudet en een stel christendemocraten over een coalitie aan het onderhandelen is, ditzelfde stuk nog een keer schrijven.

Beeld via Flickr

Mail

Gijsbert Pols denkt na over Nederland vanuit Berlijn. Hij publiceerde over literatuur en politiek voor De Reactor, Joop en NRC en is auteur van 'Het onhoudbare midden'.

Lees verder Lees verder

Sluit je aan en verzamel kunst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor verbeelding en verhalen. Een niet-commercieel platform waar talent de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. Zonder advertenties en helemaal gratis.

En dat heeft resultaat. Hard//hoofd’ers Iduna Paalman en Joost Oomen werden dit jaar door de Volkskrant verkozen tot literair talent van het jaar.

Een plek als Hard//hoofd kan alleen bestaan met jouw steun. Sluit je daarom bij ons aan en ontvang kunstwerken van veelbelovende makers, een Hard//hoofd-tasje en voorrang voor ons jubileum.

Sluit je aan
het laatste
 Kikker-K'NEX

Kikker-K'NEX

Amerikaanse wetenschappers zijn erin geslaagd kleine robotjes te maken met levende cellen uit kikkerembryo's. Aida de Jong bracht het nieuws in beeld. Lees meer

 1

Collectief protest is nodig voor individueel geluk

Wolter de Boer luisterde naar de kersttoespraak van de koning en was verheugd dat hij over onze geluksobsessie sprak. Wel liet de koning een paar belangrijke maatschappelijke factoren voor de ellende van individuen achterwege in zijn rede. Lees meer

 Heilige hobby's

Heilige hobby's

Onze zoektocht naar bijzondere ervaringen begint religieuze trekjes te vertonen. Het nieuws in beeld door Katja Grosskinsky. Lees meer

Filmtrialoog: Star Wars: The Rise of Skywalker

Star Wars: The Rise of Skywalker

Redacteuren Else Boer, Jihane Chaara en Kiki Bolwijn zagen in het meest recente deel van de Star Wars-saga: The Rise of Skywalker, weinig dappere keuzes van de makers. Lees meer

 Jules Deelder: zwart-wit, maar levend in elke denkbare kleur

Jules Deelder: zwart-wit, maar levend in elke denkbare kleur

Vandaag is in het stadhuis van Rotterdam een condoleanceregister geopend voor Jules Deelder. Rob Worst bracht hem nog eenmaal in beeld zoals hij was: zwart-wit, maar levend in elke denkbare kleur. Lees meer

Hard//talk: Het woordenboek is de barricade van deze tijd

Het woordenboek is de barricade van deze tijd

De redactie van de Van Dale riep ‘boomer’ uit als Woord van het Jaar 2019. Voor Marte Hoogenboom het zoveelste bewijs dat de progressieve strijd in de eerste plaats een taalstrijd is. Lees meer

 Rusland de komende jaren bankzitter

Rusland de komende jaren bankzitter

Sporters uit Rusland die kunnen aantonen dat zij dopingvrij zijn en geen dopingcontrole gemist hebben, mogen bij de komende grote sporttoernooien wel meedoen, maar niet onder de Russische vlag. Het nieuws in beeld door Jente Hoogeveen. Lees meer

 Zedenpolitie onder vuur

Zedenpolitie onder vuur

Toen de politie vier zedenverdachten voor een reconstructie meenam naar de plaats delict, probeerden die de agenten te overmeesteren. Bij de schermutseling die volgde kwamen alle verdachten om het leven. Het nieuws in beeld door Rueben Millenaar. Lees meer

Filmtrialoog: The Third Wife

The Third Wife

Redacteuren Oscar Spaans, Jihane Chaara en Kiki Bolwijn zagen in de bioscoop hoe in het Vietnam van eind 19e eeuw, de 14-jarige May de derde vrouw wordt van Hung, een steenrijke en veel oudere grootgrondbezitter. Lees meer

Lieve Mark 2

Lieve Mark

Jan Hamstra sneed zijn kijk op Zwarte Piet in hout voor zijn beeldkritiek 'Lieve Mark'. Hij neemt ons in sneltreinvaart mee door de geschiedenis van raciale karikaturen, en drukt premier Mark Rutte op het hart dat hij zich meer in die geschiedenis zou moeten verdiepen. Lees meer

Hard//talk: Hoe (niet) te praten over mentale moeilijkheden

Hoe (niet) te praten over mentale moeilijkheden

Een label geeft een naam aan een ervaring, maar kan nooit een verklaring zijn voor waarom iemand, op dat specifieke moment in haar leven, die specifieke klachten heeft. Lees meer

Paw Patrol krijgt concurrentie

Paw Patrol krijgt concurrentie

De Australische hond Bear werd als puppy achtergelaten. Hij werd zelf gered, en sindsdien staat zijn leven in het teken van het redden van andere dieren. Het nieuws in beeld door Aida de Jong. Lees meer

Mannelijkheid en de giftige erfenis van Wolkers

Mannelijkheid en de giftige erfenis van Wolkers

Gijsbert Pols herleest Wolkers' meesterwerk Turks fruit, en moet constateren dat de roman niets waarmaakt van de bevrijding die hem wordt toegedicht. Een bewerkt hoofdstuk uit Pols' nieuwe essaybundel 'Het onhoudbare midden'. Lees meer

Automatische concepten 27

Ben je wel echt verslaafd aan je smartphone?

Dagelijks besteden we eindeloos veel tijd aan onze smartphones. Sommigen wijten dat aan een verslaving. Gatool Katawazi pleit ervoor dat we onze verantwoordelijkheid nemen voor dit gedrag, en spaarzaam om te springen met het woord 'verslaving'. Lees meer

 Vega Whopperwolf

Vega Whopperwolf

Alsof je een hongerige wolf aan de soja krijgt, zo kun je de prestatie van De Vegetarische Slager zien. Het bedrijf verovert langzaam maar zeker de Europese markt voor vleesvervangers. Het nieuws in beeld door Katja Grosskinsky. Lees meer

Red zaterdag onze democratie 1

Red zaterdag onze democratie

Als terrorisme en doodsbedreigingen niet meer worden geschuwd om een racistische traditie in stand te houden, is jezelf uitspreken niet meer genoeg, ziet Naomí Combrink. De vrijheid van vergadering en de democratie staan op het spel. Lees meer

 Mag ik nog even vangen?

Mag ik nog even vangen?

Honderden Amerikanen ontvingen eerder deze week opeens een nachtelijk berichtje van een vriend, kennis, collega... Maar die wisten op hun beurt nergens van. Oude berichten van jaren eerder werden 'gerecycled'. Het nieuws in beeld door Nastia Cistakova. Lees meer

Poortwachters van de Homogemeenschap

Poortwachters van de homogemeenschap

Sebastiaan van der Lubbe ontmaskert het dunne laagje vernis dat we in Nederland ‘tolerantie’ noemen. Hij strijdt tegen de regenboogvlag als goedkoop fashion statement en vóór de regenboogvlag als pleitbezorger van inclusiviteit. Lees meer

 Wie stoot koning Netflix van de bank?

Wie stoot koning Netflix van de bank?

Voor koning Netflix staat er veel op het spel. Het is dringen geblazen voor de troonopvolgers. Het nieuws in beeld door Jente Hoogeveen. Lees meer

Filmtrialoog: Light Of My Life 1

Light Of My Life

Onze redacteuren werden meegesleept in de vlucht van Casey Affleck en zijn filmdochter in 'Light of my Life'. Lees meer

Sluit je aan en verzamel kunst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor verbeelding en verhalen. Een niet-commercieel platform waar talent de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. Het bestaan van zo’n platform is niet vanzelfsprekend. Sluit je daarom bij ons aan en ontvang kunst, een Hard//hoofd-tasje en voorrang voor ons jubileum.

Sluit je aan