Illustratie: Kathrin Klingner

De verontwaardiging overheerst deze week. Halbe Zijlstra, Marianne Thieme, Gerd Leers, schooldirecteuren en de bazen van Yahoo: eraf met hun hoofden!" />

Illustratie: Kathrin Klingner

De verontwaardiging overheerst deze week. Halbe Zijlstra, Marianne Thieme, Gerd Leers, schooldirecteuren en de bazen van Yahoo: eraf met hun hoofden!" />
Asset 14

Rijp voor de slacht

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. Hard//talk is de seismograaf die de trillingen van de tand des tijds registreert. Wat heeft ons afgelopen week bezig gehouden? Wat bespraken we bij de koffieautomaat en waar lagen we wakker van? Graag horen we wat u van deze rubriek vindt. Mailt u ons!

Illustratie: Kathrin Klingner

Commentaar

Hoofddoekjespuntmakerij

In de nrc.next van dinsdag werd Berend Meijer, de rector van een christelijk lyceum, geïnterviewd over hoofddoekjes. Op zijn school draagt meer dan de helft van de meisjes er een, maar hij zegt het zelf niet eens meer te zien. "Al te religieus vertoon" is niet toegestaan op het lyceum, maar mocht een leerling zich toch zeer orthodox kleden, dan hoopt hij dat het niet tot een rechtszaak hoeft te komen. Liever wil hij "het gesprek aangaan".
Meijer’s insteek verschilt van die van Gerard Dekkers, rector van het Don Bosco College in Volendam. "Dat kan ik ook", moet Dekkers gedacht hebben toen de Belgische HEMA breeduit in het nieuws kwam door een medewerkster te ontslaan omdat zij een hoofddoek droeg. Triomfantelijk beleefde hij zijn 15 minutes of fame doordat hij besloot om de hoofddoek-dragende Imane onderwijs te ontzeggen - en nog gelijk kreeg van de rechter ook. "Het is denk ik wel een felicitatie waard," glunderde Dekkers in het RTL-nieuws. Hoewel de reden voor de schorsing wat onduidelijk was – eerst zou het zijn omdat alle hoofddeksels op de school verboden waren, later was het opeens een kwestie van identiteit – had de rector zijn punt gemaakt.
Nu vrouwen in het Midden-Oosten worstelen om na de Arabische Lente niet achter het aanrecht teruggestopt te worden en Franse vrouwen worden gearresteerd omdat zij een niqaab dragen, moeten schooldirecteuren zich misschien wat minder bezighouden met mediageile puntmakerij en het gesprek aangaan met hun leerlingen. Die zien de zaken vaak ontwapenend simpel: "Mensen gaan er echt niet dood aan als er iemand met een hoofddoek op loopt hoor," aldus een mede-leerlinge van Imane.

Door Kelli van der Waals

Rolmodel

Ik heb altijd gelijk

Ik ben Halbe Zijlstra en ik heb een fantastisch plan bedacht om het hoger onderwijs te verbeteren. Daar verdienen we ook wat geld mee, dat geef ik eerlijk toe, maar dat is nou eenmaal nodig (ook al zegt de minister van Financiën daar wat anders over). En dat geld gaan we ook allemaal weer herinvesteren in het onderwijs. Erewoord. We weten alleen nog niet zo goed hoe of wanneer. Dat er dan een heleboel studenten demonstreren tegen die plannen van mij, tsja. Het is in ieder geval fijn dat ze hun studie zo serieus nemen. En al die hoogleraren in toga rond de hofvijver, zagen er prachtig uit. Maar die professoren kunnen beter gewoon weer huiswerk na gaan kijken, of boeken lezen. Daar worden ze toch voor betaald? Dat zei Marja ook zo goed, ze kunnen beter lesgeven dan protesteren. Dan mogen ze de grote-mensen-beslissingen aan mij overlaten, want die wet komt er gewoon. Ik denk namelijk dat dit plan van mij wel een goed idee is. Dat er dan een heleboel 'deskundigen' en 'prominenten uit het bedrijfsleven' zijn die het niet met mij eens zijn, is hun probleem. De oppositie heeft altijd wel wat te zeuren, en die SGP trouwens ook. Ik maak hier toch zeker de wetten? Dat mijn plannen in strijd zouden zijn met allerlei rechtsbeginselen, ja dat heb ik al vaker gehoord. Inhoudelijke argumenten terzijde, de regering zou deze wet toch niet hebben ingediend als hij juridisch onhaalbaar zou zijn? Daar moet u maar gewoon op vertrouwen. Dat er een heel advocatenkantoor na onderzoek tot een andere conclusie is gekomen, verandert niets. Ik ben namelijk hier de staatssecretaris, en ik heb twee regels die luiden als volgt: 1. Ik heb altijd gelijk. 2. wanneer ik ongelijk heb, zie dan regel 1.

Door Meredith Greer

De Hofstad

1000 werkloze slagers

Sinds afgelopen week is er een Kamermeerderheid voor het wetsvoorstel van de Partij van de Dieren om het onverdoofd ritueel slachten van dieren te verbieden. Een algemeen verbod op onverdoofd slachten was al van kracht, waarbij een uitzondering werd gemaakt voor de joodse en islamitische ritus. Alle partijen die zichzelf als links en/of progressief willen profileren, met de PVV (wederom) als joker, steunen het plan om deze uitzonderingspositie op te heffen. Ook de PvdA-fractie, die lang twijfelde, is overstag, "omdat dierenwelzijn voor ons prioriteit heeft (...) los van de vrijheid van godsdienst die wij erg hoog achten." Inderdaad.
Voor het NOS-journaal lichtte Marianne Thieme het initiatiefwetsvoorstel toe: "Wetenschappers zijn het er allemaal over eens dat er sprake is van onaanvaardbaar dierenleed." Dat wetenschappers het hier over eens zijn, is simpelweg niet waar: dat kan een ieder met toegang tot internet verifiëren. En de kwalificatie ‘onaanvaardbaar’, die terloops door Thieme wordt ingevoegd, is al helemaal bizar. Immers, wat voor ons wel of niet onaanvaardbaar is, laat zich niet makkelijk door wetenschappelijk onderzoek onderbouwen. Om de wetenschap dan als buikspreekpop te gebruiken is een goedkope vorm van politieke manipulatie.
Maar goed. Zoals ik in een eerder bericht al suggereerde, maakt Thieme gebruik van de huidige intolerantie jegens moslims. En haar wetsvoorstel, als eenmaal wet, zadelt ons op met een onvermijdelijke vraag: wat gebeurt er als over een jaar of wat de duizenden halal-slagers die Nederland kent zonder pardon op straat worden gezet en zelfstandig ondernemers simpelweg gedwongen worden hun bedrijf op te geven?
Voor alle duidelijkheid: een verbod op rituele slachting was eenmaal eerder van kracht in Nederland, namelijk tijdens de Duitse bezetting. Dat we deze standaard van expliciete inperking van de vrijheid van religieuze minderheden anno 2011 nogmaals moeten evenaren, is [vul in].

Door Elon Heymans

Ver weg

Ai Weiwei

"De nadelen van mijn arrestatie zijn groter dan de voordelen", zei Ai Weiwei in oktober nog in NRC Handelsblad. De Chinese kunstenaar en activist, die vooral buiten zijn vaderland bekendheid geniet, leek door zijn status in de internationale kunstwereld enigszins beschermd tegen arrestaties. Naar aanleiding van zijn miljoenen porseleinen zonnebloempitten in het Tate Modern en de Nobelprijs voor de Vrede die zijn vriend Liu Xiaobo ontving, uitte ik hier al mijn zorgen over het lot van Ai. Inmiddels is er niets meer van hem vernomen sinds hij vorige week zondag in Beijing werd opgepakt vanwege 'economische misdrijven'. Zijn naasten worden verhoord, zijn studio is overhoop gehaald en de vraag rijst of hij überhaupt nog leeft. "Ik weet ook dat niemand in het Westen mij werkelijk kan beschermen als iemand hier besluit dat het wel genoeg is geweest met die grote bek van Ai Weiwei. Als het zover komt, komt het zover. Wat kan ik daar aan doen? Ik lig er niet wakker van. Ik weet namelijk ook niet waar de grens ligt van wat wel gezegd kan worden en niet." Van de petitie, gestart door musea zoals het Guggenheim, MoMa en Tate Modern, zullen de Chinese autoriteiten zich dan ook niets aantrekken. De handelwijze van de Partij lijkt onhoudbaar. Het internet waar steeds meer Chinezen gebruik van maken, de opkomende middenklasse en de status van China als serieuze wereldmacht zouden een agressieve houding van de overheid onmogelijk moeten maken. Maar zolang Yahoo en Twitter met de Partij samenwerken, zolang de middenklasse repressieve beslissingen slikt in ruil voor welvaart en zolang de verontwaardigde reacties uit het Westen slechts bij woorden blijven, is het tegendeel voorlopig waar.

Door Roos Euwe

Post Scriptum

Een verwarde man

Afgelopen week stak een man zich op de Dam in Amsterdam in brand. Een dag later overleed hij. Dit is op zich al tragisch genoeg, maar nog veel schrijnender was het om te zien hoe volstrekt onverschillig zowel politiek als media op deze wanhoopsdaad reageerden. Waar, zoals Jeroen van Rooij reeds op deze site opmerkte, minister Gerd Leers zijn kleingeestigheid nog eens ten toon spreidde door te zeggen dat het "heel tragisch" was, maar dat hij "echt niet kan bevroeden wat nu de reden is geweest waarom die meneer dat gedaan heeft", was het eerste dat er in verschillende media werd gemeld het feit dat de man een ‘verwarde indruk’ maakte.
Deze toverformule is ondertussen een geijkte methode om verontrustende en vermeend politieke acties van hun politieke lading te ontdoen en onschadelijk te maken. Kennelijk is er niemand van mening dat het wellicht grotesk, maar toch op zijn minst ook significant is dat een asielzoeker zich op klaarlichte dag in het openbaar in de fik steekt. Wat mij echter het meest zorgen baart is dat het wegzetten als ‘verward’ impliciet associaties oproept met de 'damschreeuwer' en de 'waxinelichtjeshouderwerper'. Bij deze twee ‘verwarde’ mensen gebeurde het afgelopen jaar het exact tegenovergestelde: twee daadwerkelijk uit een verwarde geest voortgekomen acties werden door politiek, media en justitie gepolitiseerd en als excuus gebruiken om mensen, onder het mom van veiligheid, gedurende lange tijd zonder proces vast te zetten. Gecombineerd met het meest recente incident van een 36-jarige man die zich op de Dam in de brand stak, rijst er een in toenemende mate verontrustend beeld op van de arrogantie van onze huidige overheid, en het totale gebrek aan maatschappelijk verontwaardiging.

Door Melle Kromhout

Mail

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnChef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
Zomergast Roxane van Iperen was hard aan het werk

Zomergast Roxane van Iperen was hard aan het werk

De schrijver en jurist ging radicaal op zoek naar het grijze gebied. Lees meer

Nieuws in beeld: Jeff Bezos zet het ons betaald

Jeff Bezos zet het ons betaald

Na zijn korte bezoekje aan de rand van de ruimte, eerder deze week, bedankte oud-Amazon-baas Jeff Bezos de werknemers en klanten van zijn bedrijf. 'Want jullie hebben hiervoor betaald'. Een perverse grap, vonden critici. Lees meer

Wat een week

Wat een week

Zie het nieuws maar eens in beeld te brengen in een week waarin drama zich op drama stapelde. Illustrator Rueben Millenaar liet zich niet uit het veld slaan: hij maakte maar liefst 6 illustraties. Een rampweek in beeld. Lees meer

Nieuws in beeld: En nu met z'n allen

En nu met z'n allen

Sinds vorige week zondag schrijven 155 democratisch verkozen volksvertegenwoordigers een nieuwe grondwet voor Chili. Ze hebben negen maanden de tijd om een grondwet te schrijven waarin iederéén wordt gerepresenteerd. Lees meer

Kunnen we de wandaden van een kunstenaar vergeten?

Kunnen we de wandaden van een kunstenaar vergeten?

Critici en liefhebbers zitten in hun maag met de wandaden van hun culturele helden. Moeten ze worden vergeven of ‘gecanceld’? Stefanie is vooral blij met de democratisering van de kunstwereld. Lees meer

Vergeet de lelijke kanten van dementie niet

Vivian Mac Gillavry begon op haar 19de haar vader te verliezen aan dementie. Ze schrikt van hoe mediamakers met dementie omgaan: het is goed om te laten zien hoe ermee valt te leven, maar wat als we zóveel focus leggen op de kwaliteit van leven, dat we vergeten te praten over hoe moeilijk dementie kan zijn? Lees meer

Ook automobilist moet aan de bak

Ook automobilist moet aan (of uit) de bak

Illustrator Veerle van der Veer brengt het nieuws in beeld. Dat de rechter Shell opdraagt zijn CO2-uitstoot drastisch terug te dringen, leverde vooral instemming en leedvermaak op, zagen opiniemakers in de Volkskrant. En de klánten van Shell dan, vroegen zij zich af. Lees meer

Speech: Waarom activisten de ‘zomer van trans woede’ uitroepen

Waarom activisten de ‘zomer van trans woede’ uitroepen

Honderden demonstranten protesteerden tegen de vernederende en dehumaniserende zorg voor transgender personen. Ze eisen hervorming van het zorgsysteem en riepen een ‘zomer van trans woede’ uit. Non-binaire trans vrouw Nilin gaf een openhartige toespraak. Lees meer

Filmtrialoog: Gunda

Gunda

Onze redacteuren Eva van den Boogaard, Nora van Arkel en Jozien Wijkhuijs bekeken de documentaire Gunda. Ze zijn onder de indruk van de unieke vorm van de film, maar er bleken ook wat dingen die iedereen anders interpreteerde. Lees meer

De ketenen zijn gebroken, maar de wonden zijn niet geheeld

De ketenen zijn gebroken, maar de wonden zijn niet geheeld

Op 1 juli 1863 schafte Nederland de slavernij af in Suriname en op Aruba, Bonaire, Curaçao, Sint Maarten, Sint Eustatius en Saba. Althans, zo staat het in de geschiedenisboeken. Lees meer

Essay: Verslag van een mislukking

Verslag van een mislukking

In de essayreeks Boys don't cry onderzoekt Jonathan van der Horst mannelijkheid aan de hand van kunstwerken die hem ontroerden. Vandaag deel 2 met werk van de slam poet IN-Q. Lees meer

Maling aan de paling

Maling aan de paling

Met 60 duizend stuwen, gemalen en sluizen is ons land voor trekkende palingen de grootste hindernisbaan van Europa. Lees meer

Ik bekritiseer Israël omdat ik om haar geef

Ik bekritiseer Israël omdat ik om haar geef

In gesprekken over Israël-Palestina bevindt Max Beijneveld zich afwisselend aan beide kanten. Voor hem is het bekritiseren van Israël juist een teken van hoop en vriendschap: hij uit kritiek omdat hij gelooft dat Israël kan verbeteren. Lees meer

Automatische concepten 56

Een Afrikaanse kritiek op het Antropoceen

In het Antropoceen zou 'de mens' een bepalende factor zijn in het verstoren van het klimaat en de biodiversiteit. Maar wie kan zich eigenlijk tot mens rekenen? En wie wordt als object behandeld? Grâce Ndjako verwerpt het Antropoceen als een eurocentrisch idee. Lees meer

Je partner slaan is nog geen doodvonnis voor je carrière

Je partner slaan is (nog) geen doodvonnis voor je carrière

Het onderscheid tussen de publieke en de privésfeer is soms vaag, maar geweld achter de voordeur zouden we nóóit door de vingers moeten zien, meent Jihane Chaara. Waarom komen zoveel publieke figuren ermee weg? Lees meer

Kunst is werk

Kunst is werk

Brood noemen we essentieel, theater niet. Maar wat als je in het theater je brood verdient? Lees meer

 Klop, klop, wie is waar?

Klop, klop, wie is waar?

De klopjacht op de voortvluchtige militair Jürgen Conings doet de in België woonachtige Amerikaanse illustrator Sebastian Eisenberg denken aan iets wat in zijn thuisland zou gebeuren; niet in Europa. Lees meer

Flaneur versus voyeur

Flaneur versus voyeur

Sarah Vergaerde onderzoekt het doelloos ronddwalen én het al dan niet onopgemerkt gluren naar de ander aan de hand van boeken, films, podcasts en documentaires, waaronder My Amsterdam van Ed van der Elsken. Lees meer

Filmtrialoog: Ruben Brandt: Collector

Ruben Brandt: Collector

Onze redacteuren Jorne Vriens en Oscar Spaans en illustrator Friso Blankevoort bekeken de animatiefilm Ruben Brandt: Collector en zagen een verhaal dat niet in een andere vorm had kunnen worden verteld. Lees meer

Nieuws in beeld: Is het kunst of geeft het winst?

Is het kunst of geeft het winst?

Illustrator Loes van Gils kijkt met afgrijzen naar de afwegingen die het kabinet maakt. Dierentuinen, sportscholen en binnenzwembaden werden geopend, culturele instellingen moesten de deuren gesloten houden. Lees meer