Asset 14

Kaalgeplukt de arbeidsmarkt op

Hard//talk: Kaalgeplukt de arbeidsmarkt op

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. Nu de overheid overweegt om de rente op studieleningen te verhogen, luidt Michiel Bron de noodklok: een nog hogere rente maakt de maatschappij op termijn elitair en fragiel.

Afgelopen week stond een internetconsultatie open voor een nieuw wetsvoorstel waarmee de rente op de studielening wordt verhoogd. Een destructieve maatregel wanneer het wetsvoorstel in het licht van een breder maatschappelijk systeem wordt gezet. Met een hogere rente op de studielening creëert de overheid immers een systeem waarin jongeren eerst gedwongen worden een schuld aan te gaan, om vervolgens aan hen te verdienen.

Normaal gesproken kan rente drie doelen dienen. Ten eerste om mensen te motiveren sneller terug te betalen, maar dit is in het geval van de studielening al ondervangen door een afbetaaltermijn en een koppeling aan het inkomen. Ten tweede om inflatie tegen te gaan waardoor je als uitlener geen verlies maakt op een lening. De rente op studieleningen wordt echter meer verhoogd dan de inflatie, waardoor de overheid ongeveer 250 miljoen euro aan deze wetswijziging verdient. Dit is het laatste doel van rente en kennelijk de keuze vanuit de overheid: het verdienen aan verstrekte leningen.

Met deze keuze maakt het huidige kabinet een goed werkend maatschappelijk systeem fragiel en enorm elitair. In het huidige systeem is het nog zo dat een jongere generatie door te studeren in zichzelf investeert, om op termijn de dragende generatie te worden. Met het geld dat de dragende generatie afdraagt kan een oudere generatie rustig oud worden en heeft een jongere generatie de kans zich te ontwikkelen. Dit is een solidair systeem waarin iedereen de kans krijgt onderwijs te genieten, vervolgens zonder schulden kan afdragen naar vermogen en tot slot zonder geldproblemen kan genieten van een oude dag.

Sinds het afschaffen van de basisbeurs is de gemiddelde schuld opgelopen tot vierentwintigduizend euro.

Wanneer de jonge generatie zelf moet betalen voor het eigen onderwijs en dus de eigen ontwikkeling moet dragen, wordt onderwijs minder toegankelijk voor jongeren die er het geld niet voor hebben. Met een minder toegankelijk onderwijs wordt de potentiële draagkracht van deze generatie kleiner. Immers, minder mensen worden opgeleid voor de best betaalde banen. Dit wordt opgelost door jongeren te dwingen zich in de schulden te steken. Dankzij een leenstelsel kunnen jongeren alsnog studeren en betalen ze hun studie met geld dat ze later gaan verdienen. Sinds het afschaffen van de basisbeurs binnen het hoger onderwijs is de gemiddelde schuld dan ook opgelopen tot vierentwintigduizend euro.

Dit zorgt voor een elitaire en fragiele maatschappij. Bij een daling van werkgelegenheid, bijvoorbeeld door een economische crisis, robotisering of een grootschalige werkverplaatsing naar het buitenland, kunnen mensen hun schuld niet meer goed afdragen. Ze zitten zonder werk, maar wel met een grote schuld. Deze schuld en de af te dragen compensatie voor het werkloze deel van de bevolking kan dan niet zo makkelijk gecompenseerd worden door de mensen die wel een baan hebben. Zij hebben immers ook een schuld die moet worden afbetaald. Dit is wat het systeem fragiel maakt. Het elitaire deel zit in de kleine groep die van huis uit genoeg geld heeft om niet te hoeven lenen. Zij bouwen geen schuld op en hoeven vervolgens ook niet af te dragen voor een volgende generatie.

Door te gaan verdienen aan de studieleningen met het verhogen van de rente komt deze ontwikkeling in een stroomversnelling. Door de verhoogde rente wordt het bedrag dat moet worden terugbetaald absoluut veel groter voor de mensen die van huis uit minder geld meekrijgen dan voor mensen die minder of helemaal niet hoeven te lenen. Aan ons allemaal de vraag of we deze ontwikkeling willen laten gebeuren.

Beeld: LX factory area, Lissabon.

Mail

Michiel Bron (1995) studeert Geschiedenis en Wijsbegeerte aan de Universiteit Utrecht en is actief bij de jongerenvakbond CNVjongeren en studentenvereniging S.S.R.-N.U..

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
Lees meer
het laatste
Het vervolg van een rouwwoordenboek

Het vervolg van een rouwwoordenboek

De persoonlijke worsteling van Babet te Winkel om woorden te vinden voor haar rouw, was helemaal niet zo persoonlijk. Ze ontving vele berichten van mensen die zich in haar rouwwoordenboek herkenden. Dit is het vervolg van haar rouwwoordenboek. Lees meer

Hard//talk: Wie Thierry volgt

Wie Thierry volgt

Thierry Baudet heeft er heel wat kiezers bij die simpelweg hun vrijheid terug willen. Julius Koetsier vreest dat zij verzeild zullen raken in een moeras van verzinselen over UFO's en dinosaurussen. Lees meer

Nooit meer hier

Nooit meer genocide (hier)

Nooit meer genocide, dat beloven we elkaar op 4 mei. Maar wat zijn de lessen van 4 mei waard als we ze niet kunnen toepassen om nú een groep in nood te redden? Lees meer

Nieuws in beeld: Volle terrassen, volle ic's

Volle terrassen, volle ic's

Het demissionaire kabinet gaf groen licht voor het openen van de terrassen - en dus ook voor volle ic's. Lees meer

Ali B gaat je niet redden

Ali B gaat je niet redden

‘Self made men’ prediken in online succescursussen dat succes voor iedereen binnen handbereik ligt. Lees meer

Nieuws in beeld: Vogelgriep grijpt om zich heen

Vogelgriep grijpt om zich heen

Langs de Groningse Waddenkust zijn honderden vogels aangespoeld, die waarschijnlijk zijn geveld door de vogelgriep. Illustrator Aida de Jong brengt het lugubere nieuws in beeld. Lees meer

Leven in een grijs gebied

Leven in een grijs gebied

Wat gebeurt er met je zelfbeeld als je chronisch ziek wordt? Accepteer je de ziekte als een deel van jezelf, of blijf je uitkijken naar de dag waarop je genezen bent? Lees meer

 Digikunst spuwt broeikasgassen in de cloud

Digikunst spuwt broeikasgassen in de cloud

Het maken van de digitale kunstwerken kost ‘kolossale hoeveelheden’ rekenkracht van computers, aldus the New York Times. Lees meer

Nederland is boos. Waarom Jesse niet?

Nederland is boos. Waarom Jesse niet?

De nieuwste verkiezingen lieten ons weer eens zien hoe Nederland aan het afglijden is naar het rechtereinde van de politiek. Hoe kan dat? Is het niet tijd dat links even boos wordt als Wilders en Baudet? Lees meer

Gezien door een kunstwerk

Gezien door een kunstwerk

Doordat fysieke kunstexposities bijna nergens georganiseerd worden, zoeken kunstinstellingen andere wegen om hun werk ten toon te spreiden. Caecilia Rasch mist de ontmoeting met het kunstwerk, en vooral: erdoor gezien worden. Lees meer

Automatische concepten 54

Een miljoen huizen houden het te droog

Zeker een miljoen huizen in Nederland dreigen te verzakken, en dat aantal is de afgelopen jaren flink toegenomen. De boosdoener: droogte. Lees meer

Hard//talk: Onderdak is een mensenrecht

Onderdak is een mensenrecht

Over dakloosheid hoeven we geen uitvoerige politieke discussies te voeren, aldus Jihane Chaara. Onderdak is namelijk niets minder dan een mensenrecht (iets wat men in de Nederlandse politiek even vergeten lijkt te zijn). Lees meer

Filmtrialoog: Nocturne

Nocturne

Onze redacteurs zagen Nocturne, een film over het maken van een film. Hoofdpersonage Alex rent een nacht lang door zijn eigen hoofd, op zoek naar het sluitende idee, de juiste acteurs, een kloppend verhaal. Het sprak esthetisch heel erg aan, maar zaaide ook een hoop verwarring. Lees meer

Nieuws in beeld: 13

Onze corona-aanpak laat talloze aardbewoners stikken

Dat het materiaal waarmee we onszelf tegen corona beschermen voor een golf aan afval zou zorgen, zagen we al van verre aankomen. Illustrator Simcha van der Veen is dan ook verbijsterd: waarom doen we hier niets tegen? Lees meer

Absurditeit is de kracht van The Nose or Conspiracy of Mavericks

Absurditeit is de kracht van The Nose or Conspiracy of Mavericks

Dat je niet op zoek hoeft naar de diepere betekenis en ook enkel de vorm van een film kan waarderen, bewijst de animatiefilm 'The Nose or Conspiracy of Mavericks'. Lees meer

Over Emma, millennials en de kostuumdramafase

Over Emma, millennials en de kostuumdramafase

Anna Visser is van jongs af aan een fervent liefhebber van Jane Austen. Een onlangs verschenen hervertelling van Emma werpt nieuw licht op haar hartstocht voor het kostuumdrama, maar misschien nog meer op haar zelfbeeld. Lees meer

Schijn bedriegt 2

Schijn bedriegt

Ons stemgedrag wordt (te) vaak bepaald door onderbuikgevoelens en eerste indrukken. Om ons daartegen te wapenen hebben we gedegen onderwijs nodig. Laat dat nu precies hetgeen zijn waar de politieke winnaar op bezuinigt. Lees meer

Nieuws in beeld: 12

'App me als je thuis bent'

Na de dood van de 33-jarige Sarah Everard uiten steeds meer Britse feministen hun woede over de mensen die hen zouden moeten beschermen: de politie is onderdeel van hun onveiligheid, zeggen zij. Lees meer

Verveling als verhullend eufemisme

Verveling als verhullend eufemisme

Verveling kreeg het afgelopen jaar duizend gezichten. Rijk Kistemaker vraagt zich af: hoe herinneren we ons die gezichten, zodra de coronacrisis (min of meer) voorbij is? Lees meer

Kolen en olie zwaaien ook in Nederland met de scepter 

Kolen en olie zwaaien ook in Nederland met de scepter 

Wanneer grote bedrijven landen uit het Globale Zuiden in een economische wurggreep houden, knijpt Nederland een oogje toe. Maar ons land is evengoed overgeleverd aan de wensen van grote bedrijven. Lees meer