Illustratie: Kathrin Klingner

Een pleidooi voor wandelen, aan de hand van een barre tocht door de Oostvaardersplassen." />

Illustratie: Kathrin Klingner

Een pleidooi voor wandelen, aan de hand van een barre tocht door de Oostvaardersplassen." />
Asset 14

Groene cultuur

Ga je mee wandelen? Nee, stom. De meeste jonge mensen vinden wandelen een afkeurenswaardige activiteit. Ouderen van boven de dertig, om met Reve te spreken, zijn meestal op eigen kracht al volledig in de beslommeringen van het wandelen in de natuur ingewijd. Tot voor kort had ook ik geen idee van de euforie die het groen aan dertigers en verder leek te kunnen bieden. Alleen het woord al, met zijn drie trage lettergrepen. Anders dan ‘dartelen’, mist ‘wandelen’ [wuan-du-lun] iedere vitaliteit. Het beeld van jokkende vrouwen met stokken dringt zich op. Afgezien van een sporadische kever in het neusgat of geplet slakkenhuis onder de bergschoen – overigens is het dragen van bergschoenen in een land dat befaamd is om haar platheid absoluut mesjogge – is wandelen van een té grote overzichtelijkheid. Eén ervaring heeft mij echter van inzicht doen veranderen. Die wil ik met je delen bij wijze van tip.

De Oostvaardersplassen is een uitgestrekt moerasgebied. Voor een moeras is het niettemin goed bereikbaar met het openbaar vervoer, vanaf NS-station Lelystad. Voor een groot deel is het natuurgebied zelf niet vrij toegankelijk, om de rust en ruimte te waarborgen die de wilde kuddes edelherten, konikpaarden en runderen nodig hebben. Een mogelijkheid om de Oostvaardersplassen toch te bezoeken, is door mee te wandelen met een boswachter. Deze groepswandelingen starten op weekdagen om twee uur ’s middags (in het weekend om twaalf uur en twee uur).

Illustratie: Kathrin Klingner

De groepswandeling waar ik aan deelnam, begon in het wilgenbos. Onze boswachter, opvallend timide voor zijn soort, bleek geen natuurlijk leider. Twee vrouwen met stokken en kuifeendenkapsels liepen al snel aan kop, terwijl de boswachter zich niet wist te onttrekken aan de vragen van een te gretige natuurliefhebber en achterop raakte. Eén voor één, want van een groep was nog nauwelijks sprake, betraden we een uitgestrekte vlakte. Hier hernam de boswachter zich. Hij adviseerde ons dringend bij elkaar te blijven want, “we betreden het gebied van de hekrunderen”. En die konden gevaarlijk zijn. Deze ene opmerking joeg de wandelaars dan toch bij elkaar. Het angstaanjagende beeld dat het woord ‘hekrund’ opriep, een beeld van wilde runderen die door hoge hekken breken, deed ons als één lichaam door het reservaat bewegen. Nu had de boswachter ons er ineens goed onder. Zoals een stewardess soms de waarschuwing voor turbulentiegevaar inzet om de passagiers ervan te weerhouden tijdens de vlucht door het vliegtuig te slenteren, en daarmee haar voor de voeten lopen, zo zette de pseudo-assertieve boswachter het hekrund in.

Overigens zag ik later dat het ‘heckrund’ is. Met een c. Naar de gebroeders Heck, die de uitgestorven dieren opnieuw hebben opgekweekt en als oerrunderen in de markt zetten. Maar daar kwam ik pas achter in het documentatiecentrum, op het einde van mijn bijna-natuurervaring.

Dus natuurhaters aller landen: verenigt u in een groepswandeling!

Extra informatie is te verkrijgen via: VVV Almere
 Stadhuisplein of Tourist Info Lelystad.

Mail

Annabel

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven
test
het laatste
Tmettigh x tseghnas 8

Tmettigh x tseghnas

'Ontvreemd en onthéémd,' schrijft Imane Karroumi El Bouchtati over Riffijnse sieraden. Wat betekent dit zilver voor haar en haar identiteit? Lees meer

Hard//hoofd zoekt een nieuwe chef Kunst

Hard//hoofd zoekt een nieuwe chef Kunst

We zoeken een nieuwe chef Kunst! Reageren kan tot zondag 22 februari 2026. Lees meer

Auto Draft 12

Laat dat, zei ik

Op de binnenplaats van een muf hostel verlangt een man naar erkenning bij zijn vrouwelijke kamergenoot. In Laat dat, zei ik legt Robin van Ommen onze verwachtingen over wederkerigheid in sociale interacties bloot. Met een surreële twist. Lees meer

Mijn AI-persona staat alles beeldig, maar waarom vertelt ze me niet dat die trui kriebelt? 2

Mijn AI-persona staat alles beeldig, maar waarom vertelt ze me niet dat die trui kriebelt?

Het is de AI-era. Terwijl modemerken paraderen met virtuele modellen en digitale pasvormen, wordt het lichaam steeds minder relevant in hoe kleding wordt verkocht. Loïs Blank vraagt zich af wat er van mode overblijft als het lichaam niet langer nodig is. Lees meer

Vrijheid is geen taart

Vrijheid is geen taart

Wat te doen wanneer het je allemaal even te veel wordt in dit leven? Sharvin Ramjan bezocht in 2023 maar liefst tweemaal Isaac Juliens tentoonstelling What Freedom Is To Me. Ook Juliens oudere werk lijkt weinig aan relevantie te verliezen. ‘Hoe mooi zou het zijn als we de fantasierijke wereld en visie van Isaac Julien met beide handen uit het scherm trekken en met ons meedragen in de dagelijkse sleur van het leven?’ Lees meer

Neil Armstrong (they/them) 1

Daar ben je, hier zijn we

BredaPhoto, Pride Photo en Tilt organiseerden de tentoonstelling ‘Levenslijnen – queer verhalen in beeld’ en vroegen vier queer auteurs een brief te schrijven aan een geportretteerde. Vandaag lees je de brief van Ayden Carlo: 'Dit hier lijkt helemaal niet over jou te gaan en dat is precies waarom ik je schrijf.' Lees meer

We herkennen vroege signalen van partnergeweld, maar als een bevriende staat geweld pleegt zijn we ineens stekeblind

We herkennen vroege signalen van partnergeweld, maar als een bevriende staat geweld pleegt zijn we ineens stekeblind

Wat als je ogen werken, maar je de patronen niet herkent? Marthe van Bronkhorst kijkt terug op een week van sneeuw en ICE. Lees meer

Dwalend door dromen en sluierende schaduwen

Dwalend door dromen en sluierende schaduwen

Soms vraagt een kunsttentoonstelling om een andere vorm dan een standaard recensie. Dit is ook het geval bij ‘Sculpting the senses’ van Iris van Herpen in Kunsthal Rotterdam. Merel Wolfkamp ging er heen en beschrijft haar ervaring op een gevoelige, poëtische manier. Lees meer

Neil Armstrong (they/them)

Neil Armstrong (they/them)

BredaPhoto, Pride Photo en Tilt organiseerden de tentoonstelling ‘Levenslijnen – queer verhalen in beeld’ en vroegen vier queer auteurs een brief te schrijven aan een geportretteerde. Vandaag lees je de brief van Trijntje van de Wouw: ‘Ze zoeken zo hard naar buitenaardse wezens dat ze niet zien hoeveel er nog te ontdekken valt recht voor hun neus.’ Lees meer

 1

Beste Dimitri

In november 2025 organiseerden fotofestivals BredaPhoto en Pride Photo samen met Tilt de tentoonstelling ‘Levenslijnen – queer verhalen in beeld’. Daarin onderstreepten en vierden we het belang om in alle vrijheid te kunnen zijn wie je wilt zijn. Vier queer auteurs schreven een brief aan een van de geportretteerden. Lees meer

Taal als brug tussen AI en de menselijke creatie

Taal als brug tussen AI en de menselijke creatie

In een wereld waarin talen verdwijnen en technologie oprukt, stelt Axel Van den Eynden de vraag: kan AI een dode taal weer tot leven wekken? In een reflectieve zoektocht onderzoekt hij de (on)macht van digitale vooruitgang, en de verbindende kracht van taal, verhalen en woorden. Lees meer

Zand erover

Zand erover

In dit verhaal van Anouk Harkmans ligt een verteller op het strand, alleen, met een steen op haar navel, en ze overdenkt een relatie die voorbij is. 'Wat als dit geen einde is? Wat als het einde al heeft plaatsgevonden – zonder zichtbare erosie – en dit niet meer is dan de onverhoopte poging om te doen alsof dat niet zo is?' Lees meer

Het is tijd om op een totaal andere manier naar de wereld te kijken

Het is tijd om op een totaal andere manier naar de wereld te kijken

Wat is magie? Een mysterieuze familiering gaf Marthe van Bronkhorst een ander perspectief. Lees meer

Het kerstmaal

Het kerstmaal

Het ouderlijk huis: een kern waar velen van ons naar terugkeren met de feestdagen. Dingen horen daar te zijn zoals je ze hebt achtergelaten. Maar wat als dat niet meer zo is? Wat als dat fundament niet meer zo stevig blijkt te zijn? Thomas D'heer schrijft zacht over toenadering, weemoed en familie. Lees meer

De dubbele bodems van Blommers & Schumm

De dubbele bodems van Blommers & Schumm

In fotografiemuseum Foam bezoekt Caecilia Rasch de tentoonstelling Mid-Air, en deze roept vragen op over contrasten: kunst en commercie, ironie en eerlijkheid. Lees meer

Een klein manifest voor tierelantijntjes

Een klein manifest voor tierelantijntjes

Pantone stelt dat de wereld gebaat is bij meer visuele zuiverheid, een esthetische keuze die midden in deze tijd allesbehalve apolitiek is. In reactie op de nieuwe kleur van het jaar laat Loïs Blank zien hoe kleur, macht en uitsluiting met elkaar verweven zijn. Haar column is een oproep voor meer kleur, meer geluid en meer weerstand. Lees meer

Schrijvers en beeldmakers gezocht voor ‘Sporen’, het negende Hard//hoofd Magazine!

Schrijvers en beeldmakers gezocht voor ‘Sporen’, het negende Hard//hoofd Magazine!

Maak jij een bijdrage die een nieuwe weg inslaat? Stuur vóór 1 februari je pitch in en draag met een (beeld)verhaal, essay, poëzie of kunstkritiek bij aan het magazine ‘Sporen’. Lees meer

Auto Draft 11

20240903 Fiat Punto

Met de handrem omlaag en handen aan het stuur rijdt Wim Landuyt je in dit gedicht langs zijn bloedlijn, van de pastasaus in zijn aderen tot in dit land van regels: een compilatie van zijn migratie. 'net als een geïmporteerde fiat punto / brandt mijn motor onder mijn huid' Lees meer

Lees dit boek vooral niet

Lees dit boek vooral niet

Wat doe je als je een boek leest dat totaal schuurt met je wereldbeeld, maar wel goed geschreven is? Dit overkwam boekenblogger Maartje van Tessel, toen ze een berichtje kreeg van een debutant met de vraag of ze zijn boek wilde lezen. Het zet haar aan het denken over wat literatuur kan en mag zijn. Lees meer

César Rogers 4

César Rogers maakt een print voor onze kunstverzamelaars: ‘De spanning tussen mechanisering en het lichaam vind ik belangrijk’

Word vóór 1 januari kunstverzamelaar bij Hard//hoofd en ontvang een unieke print van César Rogers! In gesprek met chef Kunst Jorne Vriens licht hij een tipje van de sluier op. Lees meer

Lees Hard//hoofd op papier!

Hard//hoofd verschijnt vanaf nu twee keer per jaar op papier! Dankzij de hulp van onze lezers kunnen we nog vaker een podium bieden aan aanstormend talent. Schrijf je nu in voor slechts €3 per maand en ontvang in september je eerste papieren tijdschrift. Veel leesplezier!

Word trouwe lezer!