Asset 14

Afrekenen met utopisch denken in High-Rise

Het bizarre flatgebouw in deze JG Ballard verfilming vormt een metafoor voor de gehele maatschappij, gedreven door klassenstrijd, hebzucht en domheid.

Hedda: Ik ben nu wel benieuwd naar het boek.

Ron: Haha. Wat ik mooi vond, is dat de film me liet zien wat er gebeurt als een groep mensen, in dit geval ook met heel verschillende achtergronden, afgesloten van de wereld in een gebouw wonen. Hoe bevrijdend dat kan zijn, maar ook hoe beklemmend. Ben ik toch mooi blij met mijn anonieme appartement in Tilburg-West.

Suzanne: Maar in jouw appartementencomplex zijn toch ook vast geschreven en ongeschreven regels?

Hedda: En een supermarkt. En zwembad. En heel veel lekkere wijven. Toch? Grapje. Er zaten trouwens wel hele goede grappen in deze film! Dat paard op dat dak: ‘Is that a horse?’ ‘Probably’.

Ron: Als er een rel uitbreekt bij het zwembad vraagt Dr. Laing, de hoofdpersoon: ‘Is it always like this here?’ Zijn buurvrouw antwoordt: ‘Yes.’ Ik vond dat wel mooi, dat er ook niks te verwachten valt, mensen zijn zoals ze zijn en daar moet je het mee doen.

Hedda: De spanningsopbouw was wel heel erg subtiel, niet te volgen eigenlijk.

"Je ziet dat er wat pionnen worden verzet, en opeens ligt het bord op de grond"

Ron: Die geweldsexplosie had wel enige opbouw, er waren wat spanningen tussen bewoners, een feestje van de elite werd ruw verstoord. En op de achtergrond was er ook het gebouw dat vastliep. De stroom die het niet deed, en dat toen bleek dat de onderste bewoners teveel betaalden voor te weinig. Toch voelde de uitbarsting heel abrupt: je ziet dat er wat pionnen worden verzet, en opeens ligt het bord op de grond.

Hedda: Ja, het ging meteen zo in de overdrive. Maar wat vonden jullie van de film? Want het lijkt nu misschien alsof ik het niks vond, maar dat is niet zo.

Ron: Ik ben blij dat ik hem gezien heb, er blijft in ieder geval genoeg te gissen. We zijn ook wel erg verwend, als kijkers. Soms mag het best niet te volgen zijn.

Suzanne: Ik ben ook blij dat ik hem gezien heb! Wel blijft er inderdaad veel onduidelijk. Waarom was Dr. Laing nou eigenlijk zo tevreden aan het einde?

Hedda: Wellicht omdat het wegvallen van alle regels voor hem bevrijdend werkte? Hij zwom tegen de stroom in, en dat is vermoeiend. Wat ik wel storend vond is dat veel verhaallijnen in de film niet uitgewerkt werden, zoals de overleden zus van Laing. Ik dacht steeds: daar gaan we nog iets van horen, maar neen. Waarom zit dat er dan in?

Suzanne: Misschien om je op het verkeerde been te zetten. Dat je gaat denken dat de hoofdpersoon toch gevoelens heeft. Dat hij misschien echt sympathie koestert voor zijn opstandige buurman Wilder en de andere bewoners die lager op de sociale ladder staan. En dat je dan aan het einde extra gedesillusioneerd bent als hij gewoon z'n hond opeet.

Hedda: Ja, maar was je gedesillusioneerd? Ik vond namelijk dat hij nooit echt een kant koos. Hij woonde niet voor niets exact in het midden van het gebouw. Zijn hele personage was vooral bezig het voor zichzelf zo aangenaam mogelijk te houden, binnen de anarchie die op een gegeven moment ontstaat.

"Ik was wel een beetje gedesillusioneerd. Het werd nooit een revolutie, alleen maar een gigantische bende"

Suzanne: Ja, ik was wel een beetje gedesillusioneerd. Ik had hoop dat hij de revolutie op één of andere manier tot een goed einde zou leiden. Maar het werd nooit een revolutie, alleen maar een gigantische bende. Wat dat betreft is de geschiedenis van iedere arbeidersrevolte nogal een spoiler voor deze film. Dus, mensen die deze film nog willen zien, niks over arbeidersrevoltes lezen voordat je gaat.

Hedda: Ja, uiteindelijk bleek er geen moraal, geen beschaving, niks. Wel lekker ook, ergens. Het was visueel wel een feestje trouwens. Die interieurs, het gebouw, de parkeerplaats. De kleding. Te gek.

Ron: Ja, en dan dat themafeestje dat ook echt een themafeestje was. Alsof ze aan het filmen waren op een feestje waar de achtjarige Mozart achter de piano zat. Ik vond het wel leuk dat er geregeld theorietjes werden uitgesproken, dat maakte het allemaal nog wat meer bevreemdend. Toen ze aan het knokken waren, Wilder en nog iemand. 'Should we do something? That's a matter of opinion. There's a school of thought...'

Suzanne: Ah! Dat was een goed gesprek ja, over dat gevecht. Het slaat ook weer op het gebouw. En dus de sociale klassenmaatschappij. 'Moeten we er iets aan doen?' 'Tja.'

"De film rekende keihard af met alles dat naar utopisch denken neigt"

Hedda: De film rekende keihard af met alles dat naar utopisch denken neigt.

Suzanne: Wat was eigenlijk de bedoeling van de maker van de film? Wat moeten we nu doen? Hij is niet voor de arbeidersrevolte of voor de lagere klassen in het algemeen, want dat wordt een bloederige ramp voor puur persoonlijk gewin met desastreuze afloop. Maar hij is ook niet voor de hogere klassen, want dat is allemaal decadentie en onwetendheid en die schieten elkaar uiteindelijk allemaal het hoekje om

Ron: Volgens mij liet hij zien hoe onmetelijk dom mensen zijn, ieder op zijn eigen manier. Dat kun je willen oplossen, kanaliseren. Maar dan? Hopen dat het niet misgaat misschien. We zijn allemaal waanzinnig.

Suzanne: Ja, dat is wel een mooie conclusie. Iedereen denkt dat hij zijn eigen hachje redt maar eigenlijk weet niemand wat goed voor hem is.

Mail

Redactie

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven
Lees meer
test
het laatste
Tmettigh x tseghnas 8

Tmettigh x tseghnas

'Ontvreemd en onthéémd,' schrijft Imane Karroumi El Bouchtati over Riffijnse sieraden. Wat betekent dit zilver voor haar en haar identiteit? Lees meer

Hard//hoofd zoekt een nieuwe chef Kunst

Hard//hoofd zoekt een nieuwe chef Kunst

We zoeken een nieuwe chef Kunst! Reageren kan tot zondag 22 februari 2026. Lees meer

Auto Draft 12

Laat dat, zei ik

Op de binnenplaats van een muf hostel verlangt een man naar erkenning bij zijn vrouwelijke kamergenoot. In Laat dat, zei ik legt Robin van Ommen onze verwachtingen over wederkerigheid in sociale interacties bloot. Met een surreële twist. Lees meer

Mijn AI-persona staat alles beeldig, maar waarom vertelt ze me niet dat die trui kriebelt? 2

Mijn AI-persona staat alles beeldig, maar waarom vertelt ze me niet dat die trui kriebelt?

Het is de AI-era. Terwijl modemerken paraderen met virtuele modellen en digitale pasvormen, wordt het lichaam steeds minder relevant in hoe kleding wordt verkocht. Loïs Blank vraagt zich af wat er van mode overblijft als het lichaam niet langer nodig is. Lees meer

Vrijheid is geen taart

Vrijheid is geen taart

Wat te doen wanneer het je allemaal even te veel wordt in dit leven? Sharvin Ramjan bezocht in 2023 maar liefst tweemaal Isaac Juliens tentoonstelling What Freedom Is To Me. Ook Juliens oudere werk lijkt weinig aan relevantie te verliezen. ‘Hoe mooi zou het zijn als we de fantasierijke wereld en visie van Isaac Julien met beide handen uit het scherm trekken en met ons meedragen in de dagelijkse sleur van het leven?’ Lees meer

Neil Armstrong (they/them) 1

Daar ben je, hier zijn we

BredaPhoto, Pride Photo en Tilt organiseerden de tentoonstelling ‘Levenslijnen – queer verhalen in beeld’ en vroegen vier queer auteurs een brief te schrijven aan een geportretteerde. Vandaag lees je de brief van Ayden Carlo: 'Dit hier lijkt helemaal niet over jou te gaan en dat is precies waarom ik je schrijf.' Lees meer

We herkennen vroege signalen van partnergeweld, maar als een bevriende staat geweld pleegt zijn we ineens stekeblind

We herkennen vroege signalen van partnergeweld, maar als een bevriende staat geweld pleegt zijn we ineens stekeblind

Wat als je ogen werken, maar je de patronen niet herkent? Marthe van Bronkhorst kijkt terug op een week van sneeuw en ICE. Lees meer

Dwalend door dromen en sluierende schaduwen

Dwalend door dromen en sluierende schaduwen

Soms vraagt een kunsttentoonstelling om een andere vorm dan een standaard recensie. Dit is ook het geval bij ‘Sculpting the senses’ van Iris van Herpen in Kunsthal Rotterdam. Merel Wolfkamp ging er heen en beschrijft haar ervaring op een gevoelige, poëtische manier. Lees meer

Neil Armstrong (they/them)

Neil Armstrong (they/them)

BredaPhoto, Pride Photo en Tilt organiseerden de tentoonstelling ‘Levenslijnen – queer verhalen in beeld’ en vroegen vier queer auteurs een brief te schrijven aan een geportretteerde. Vandaag lees je de brief van Trijntje van de Wouw: ‘Ze zoeken zo hard naar buitenaardse wezens dat ze niet zien hoeveel er nog te ontdekken valt recht voor hun neus.’ Lees meer

 1

Beste Dimitri

In november 2025 organiseerden fotofestivals BredaPhoto en Pride Photo samen met Tilt de tentoonstelling ‘Levenslijnen – queer verhalen in beeld’. Daarin onderstreepten en vierden we het belang om in alle vrijheid te kunnen zijn wie je wilt zijn. Vier queer auteurs schreven een brief aan een van de geportretteerden. Lees meer

Taal als brug tussen AI en de menselijke creatie

Taal als brug tussen AI en de menselijke creatie

In een wereld waarin talen verdwijnen en technologie oprukt, stelt Axel Van den Eynden de vraag: kan AI een dode taal weer tot leven wekken? In een reflectieve zoektocht onderzoekt hij de (on)macht van digitale vooruitgang, en de verbindende kracht van taal, verhalen en woorden. Lees meer

Zand erover

Zand erover

In dit verhaal van Anouk Harkmans ligt een verteller op het strand, alleen, met een steen op haar navel, en ze overdenkt een relatie die voorbij is. 'Wat als dit geen einde is? Wat als het einde al heeft plaatsgevonden – zonder zichtbare erosie – en dit niet meer is dan de onverhoopte poging om te doen alsof dat niet zo is?' Lees meer

Het is tijd om op een totaal andere manier naar de wereld te kijken

Het is tijd om op een totaal andere manier naar de wereld te kijken

Wat is magie? Een mysterieuze familiering gaf Marthe van Bronkhorst een ander perspectief. Lees meer

Het kerstmaal

Het kerstmaal

Het ouderlijk huis: een kern waar velen van ons naar terugkeren met de feestdagen. Dingen horen daar te zijn zoals je ze hebt achtergelaten. Maar wat als dat niet meer zo is? Wat als dat fundament niet meer zo stevig blijkt te zijn? Thomas D'heer schrijft zacht over toenadering, weemoed en familie. Lees meer

De dubbele bodems van Blommers & Schumm

De dubbele bodems van Blommers & Schumm

In fotografiemuseum Foam bezoekt Caecilia Rasch de tentoonstelling Mid-Air, en deze roept vragen op over contrasten: kunst en commercie, ironie en eerlijkheid. Lees meer

Een klein manifest voor tierelantijntjes

Een klein manifest voor tierelantijntjes

Pantone stelt dat de wereld gebaat is bij meer visuele zuiverheid, een esthetische keuze die midden in deze tijd allesbehalve apolitiek is. In reactie op de nieuwe kleur van het jaar laat Loïs Blank zien hoe kleur, macht en uitsluiting met elkaar verweven zijn. Haar column is een oproep voor meer kleur, meer geluid en meer weerstand. Lees meer

Schrijvers en beeldmakers gezocht voor ‘Sporen’, het negende Hard//hoofd Magazine!

Schrijvers en beeldmakers gezocht voor ‘Sporen’, het negende Hard//hoofd Magazine!

Maak jij een bijdrage die een nieuwe weg inslaat? Stuur vóór 1 februari je pitch in en draag met een (beeld)verhaal, essay, poëzie of kunstkritiek bij aan het magazine ‘Sporen’. Lees meer

Auto Draft 11

20240903 Fiat Punto

Met de handrem omlaag en handen aan het stuur rijdt Wim Landuyt je in dit gedicht langs zijn bloedlijn, van de pastasaus in zijn aderen tot in dit land van regels: een compilatie van zijn migratie. 'net als een geïmporteerde fiat punto / brandt mijn motor onder mijn huid' Lees meer

Lees dit boek vooral niet

Lees dit boek vooral niet

Wat doe je als je een boek leest dat totaal schuurt met je wereldbeeld, maar wel goed geschreven is? Dit overkwam boekenblogger Maartje van Tessel, toen ze een berichtje kreeg van een debutant met de vraag of ze zijn boek wilde lezen. Het zet haar aan het denken over wat literatuur kan en mag zijn. Lees meer

César Rogers 4

César Rogers maakt een print voor onze kunstverzamelaars: ‘De spanning tussen mechanisering en het lichaam vind ik belangrijk’

Word vóór 1 januari kunstverzamelaar bij Hard//hoofd en ontvang een unieke print van César Rogers! In gesprek met chef Kunst Jorne Vriens licht hij een tipje van de sluier op. Lees meer

Lees Hard//hoofd op papier!

Hard//hoofd verschijnt vanaf nu twee keer per jaar op papier! Dankzij de hulp van onze lezers kunnen we nog vaker een podium bieden aan aanstormend talent. Schrijf je nu in voor slechts €3 per maand en ontvang in maart je eerste papieren tijdschrift. Veel leesplezier!

Word trouwe lezer!