Asset 14

Onzeker

Mijn vader en ik lunchen in een restaurant in Barcelona. Na een tijdje valt er een tevreden stilte. Dan vraagt hij opeens: ‘Gaat het wel goed met je, jongen?’ Ik schiet in de lach. Jezus, wat is dit nu weer. Maar mijn vader zet door: ‘Ik maak me een beetje zorgen.’

Ik heb soms het gevoel dat mijn vader zich vooral zorgen om me maakt, om duidelijk te maken dat hij nog steeds de baas is. ‘Hoezo?’ zeg ik dus zo laconiek mogelijk, terwijl ik nog een hap van mijn kipfilet neem. Maar mijn vader is gestopt met eten en zegt ernstig: ‘Nou, je lijkt soms zo… onzeker.’

Daar valt het toverwoord. Ik knik langzaam en probeer mezelf door zijn ogen te bekijken. ‘Ik denk dat we daarin gewoon heel verschillend zijn,’ zeg ik dan. Mijn vader ruimt problemen zo snel mogelijk uit de weg. Op de schaarse momenten dat hij een onzekerheid met me deelt, is het al afgehandeld. ‘Ik slaap heel slecht,’ bekende hij een paar maanden geleden. ‘Oh wat vervelend,’ zei ik, iets te gretig. Maar voordat ik advies kon geven, voegde hij er snel aan toe: ‘Ik heb besloten dat ik dan gewoon opsta en dingen ga doen. Nu is alles weer oké.’Illustratie Rutger 2

In onzekerheid schuilen goede grappen, interessante vragen. Als een situatie probleemloos verloopt, hoef ik er niet over te schrijven. Dat probeer ik mijn vader uit te leggen, maar ik merk dat ik allang niet meer laconiek klink, wat mijn irritatie alleen maar groter maakt. De Spaanse ober die de borden weghaalt biedt ons de nodige ademruimte. ‘Goed, als jij het zegt,’ zegt mijn vader vervolgens, enigszins geschrokken door mijn preek. ‘Maar je moet niet vergeten dat je twee jaar geleden nog midden in je depressie zat.’

Opeens herinner ik me de e-mail van een vriendin, naar aanleiding van een artikel over mijn depressie. Ze schreef dat het typisch was dat ik zelfs in die toestand ambitieus was gebleven en alles uit het verhaal had willen halen. Ik heb daar nog vaak over nagedacht. Doe ik het mezelf aan? Duw ik mezelf over de rand omdat ik het interessant vind? Zodat ik weer een of ander openhartig essay kan schrijven, om er driehonderd euro mee op te strijken?

Soms maak ik mezelf bang voor het slapen gaan. Dat voelt lekker. Zoals andere mensen ter vermaak naar een horrorfilm kijken, projecteer ik een persoonlijke rampenfilm in mijn hoofd. Op andere momenten laat ik een ongemakkelijke situatie net iets langer doorgaan, omdat ik weet dat het een grappig verhaal zal opleveren, of maak ik mezelf zo zenuwachtig dat het ongemak vanzelf ontstaat. Mijn vader vermijdt problemen, ik creëer ze.

Het is prima om onzekerheid als stuwende kracht te gebruiken, en het is zeker waar dat tevredenheid weinig interessante vragen oproept. Maar het is wat anders als problemen je comfort zone worden. Dan denk je jezelf zo een depressie in, en daar is niets interessants aan.

‘Dat bedoel ik,’ zegt mijn vader terwijl hij opstaat. Ik blijf zitten en staar voor me uit met de glazige blik van een junkie. ‘Toch moet er een manier zijn waarop je die krochten kunt verkennen, zonder dat je erin valt. Een beetje als een mijnwerker, die langzaam aan een touw naar beneden zakt en rustig alles bekijkt. Zoiets, pap?’ Mijn vader knikt welwillend, maar hij heeft zijn jas al aan.

Mail

Rutger Lemm is schrijver, grappenmaker en scenarist. In 2015 verscheen zijn debuut, 'Een grootse mislukking'. Hij is een van de oprichters van Hard//hoofd.

Rosanne van Leusden is illustrator, wonend en werkend in Amsterdam.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven
test
het laatste
Tot morgen

Tot morgen

Na bijna vier jaar als columnist voor Hard//hoofd is het voor Eva tijd voor iets nieuws, maar afscheid nemen is niet haar ding. 'Dus lieve lezers: voor jullie nu een kus op de wang, en tot morgen!' Lees meer

Wat je niet zult zien op het nieuws

Wat je niet zult zien op het nieuws

Marthe van Bronkhorst beschrijft dat wat ongezien blijft op het nieuws over de demonstaties bij de UvA. 'Maar het is wel gezien. Het is niet onopgemerkt gebleven.' Lees meer

Mooi weer spelen

Mooi weer spelen

Als Aisha’s eerste therapiesessie niet voelt als de warme deken waar ze op hoopte, mist ze groepsgenoot S., die haar een spiegel voorhield. Lees meer

Verdomme, ik heb wel geleefd

Maar verdomme, we hebben wel gelééfd

Marthe van Bronkhorst schreef in 2019 een toneelstuk dat bijna volledig werkelijkheid is geworden. Kan ze de slotscène nog weren uit de realiteit? Lees meer

Alles wat ik wil en absoluut niet nodig heb

Alles wat ik wil en absoluut niet nodig heb

Wanneer Eva op bezoek is bij haar zus, vraagt die of Eva haar eicellen al in heeft laten vriezen. Het laat Eva nadenken over hoe ze de vraag 'Wil ik een kind?' überhaupt kan beantwoorden. 'De vraag omtrent het ouderschap is bij uitstek een gevoelskwestie, en mijn gevoel volgen is nooit mijn sterkste punt geweest.' Lees meer

Niet

Niet

'Naarmate die vakantie vorderde, begon ik die ‘niet’ te bezien in het licht van een oude angst die soms omhoogkomt. Wanneer namelijk mijn vriendin zei: ‘dat is een lantaarnpaal’ en ik zei ‘niet’, begon ik me af te vragen of we inderdaad wel dezelfde lantaarnpaal zagen.' In deze column schrijft Anne Schepers over het woord 'niet' en de gevolgen die het kan hebben voor een discussie. Lees meer

Links, wees niet zo bang om hypocriet te zijn

Mijn week met morele ambitie: wat ik leerde ondanks Rutger Bregman

Marthe van Bronkhorst probeerde morele ambitie een week uit en leerde ervan - ondanks Rutger Bregman. Lees meer

Eva heeft u toegevoegd aan een nieuwe groepschat

Eva heeft u toegevoegd aan een nieuwe groepschat

Eva nodigt twee vrienden uit om bij haar te komen eten. Ze hoopt dat dit het begin zal zijn van een nieuwe vriendengroep. Lees meer

Links, wees niet zo bang om hypocriet te zijn 1

Links, wees niet zo bang om hypocriet te zijn

Marthe van Bronkhorst bekijkt hypocrisie als spectrum: hoe hypocriet ben jij op een schaal van Frans Bauer tot Johan Derksen? Lees meer

In je eentje achterblijven

In je eentje achterblijven

Als vriendin K. op een date gaat, denkt Eva van den Boogaard na over hun onuitgesproken pact. Zo lang ze beiden ongelukkig in de liefde zijn, hebben ze elkaar. Maar wat als er iemand dat pact uitstapt? Lees meer

Geld lenen

Geld lenen

‘Het spijt me,’ zeg ik. ‘Voor dit alles.’ Ik gebaar om me heen. ‘Voor Nederland.’ In deze column van Anne Schepers ontmoeten twee vrouwen, die uitkijken naar hun avond in een wijnbar, een man die een treinkaartje naar Ter Apel bij elkaar probeert te sprokkelen. Lees meer

Als je wordt uitgenodigd voor een euthanasiefeest, dan ga je

Als je wordt uitgenodigd voor een euthanasiefeest, dan ga je

'Als je je psycholoog écht een brevet van onkunde wil geven, moet je haar uitnodigen voor je euthanasiefeest.' Lees meer

Ik ook op jou

Ik ook op jou

Op een avond zegt iemand tegen Eva dat hij verliefd op haar is. Terwijl hij wacht op een antwoord, denkt Eva na over wat verliefd zijn eigenlijk is. Lees meer

Herhaalrecept

Herhaalrecept

Op een ochtend wordt Aisha Mansaray wakker in een parelmoeren bubbel. Ze onderzoekt hoe ze met haar depressie op de randen van de realiteit kan leven, zonder de grip erop te verliezen. ‘Mijn aandoening was een zuigend ding geweest dat zich om mij heen had gewikkeld, lelijk, en meer levend dan ik.’ Lees meer

Geen geld maakt ook niet gelukkig

Geen geld maakt ook niet gelukkig

Marthe van Bronkhorst maakt de balans op tussen S en M, die beide alles kwijt zijn: de een is ingebed in het zorgsysteem, de ander moet niks hebben van de verzorgingsstaat. Lees meer

‘Stel je voor dat het gewoon wérkt’

‘Stel je voor dat het gewoon wérkt’

Grootgebracht met het idee dat 'natuurlijke' oplossingen de voorkeur hebben boven synthetische medicatie stond Eva niet te springen om angstremmers te gaan gebruiken. Maar wat als het nou gewoon werkt? Lees meer

Column: Keihard chillen 2

Keihard chillen

Eva zet haar vraagtekens bij het fenomeen chillen. 'Eerlijk gezegd denk ik dat een wereld als deze, waarin fascisme oprukt, waarin genocide nog steeds bestaat, waarin het onrecht en de pijn en het verdriet van mijn schermen afspat, weinig reden geeft tot chillen.' Lees meer

We zijn tenminste allemaal nog mensen

We zijn tenminste allemaal nog mensen

In een overvolle trein ontwaart Aisha de eerste tekenen van het nieuwe verhaal waar ze - of iedereen? - naar op zoek is. Lees meer

Column: Dat heet ‘een gesprek voeren met elkaar’

Dat heet ‘een gesprek voeren met elkaar’

Als een vriendin van Eva op date gaat met een man waarmee Eva zelf al eerder afsprak, is ze erg benieuwd naar haar bevindingen. Lees meer

Column: Het glas wijn waar ik zin in heb bestaat niet

Het glas wijn waar ik zin in heb bestaat niet

Twee jaar geleden vroeg Eva nog aan een collega waarom ze niet dronk. Inmiddels laat ook zij de alcohol links liggen en is ze zelf degene die wordt bevraagd. Lees meer

Word trouwe lezer van Hard//hoofd op papier!

Hard//hoofd verschijnt vanaf nu twee keer per jaar op papier! Dankzij de hulp van onze lezers kunnen we nog vaker een podium bieden aan aanstormend talent. Meld je aan als abonnee voor slechts €2,50 per maand en ontvang ons papieren magazine twee keer per jaar in de bus. Veel leesplezier!

Word trouwe lezer