Over eenzaamheid, wetenschap en kunst." /> Over eenzaamheid, wetenschap en kunst." />
Asset 14

Beste Elon VIII

Dit is de reactie op Elons eerdere brief.

Amsterdam 18-03-2010

Lieve Elon,

Dit wordt een korte brief, want wat ik wil zeggen is niet gediend van veel woorden. Bovendien heeft het in mijn hoofd nog niet echt een vaste vorm aangenomen. Vergeef me dus als het enigszins vaag blijft; het is mijn bedoeling hier stof tot nadenken te geven, geen pasklare analyses.

Wat mij het meest raakte in je prachtige vorige brief was het citaat van Willem Frederik Hermans over de wetenschap als ‘de titanische poging van het menselijk intellect zich uit zijn kosmische isolement te verlossen.’ Zoals je weet heb ik mij de afgelopen maanden intensief en met wisselend resultaat met de wetenschap bezig gehouden en tot nu toe heeft dat alleen maar als resultaat gehad dat ik naar de eenzaamheid terugkeerde: frustratie, doorzetting, inspanning en teleurstelling waren mijn deel en vroegen meer van mijn zelfvertrouwen dan ooit. Ondanks hulp en aanmoediging van anderen was ik op mezelf aangewezen.

Hoewel ik Hermans' opmerking wel begrijp, denk ik dat, nog meer dan een poging het menselijke isolement te doorbreken, de wetenschap – en dan met name de geesteswetenschap – een poging is om juist te begrijpen wat het betekent om in die onvermijdelijke eenzaamheid toch omringd te zijn door, en hulpeloos afhankelijk te zijn van al die miljoenen medemensen. Wetenschappers zijn niet voor niets nogal vaak enigszins wereldvreemde types: zij confronteren de eenzaamheid met de pogingen van de mensen hem te doorbreken, maar moeten daarvoor zelf het offer brengen eenzaam en onbegrepen te blijven. Ik overdrijf een beetje, maar zeker in het huidige politieke klimaat lijken wetenschappers soms wanhopige Cassandra’s te zijn.

Nee, dan de kunst. Meer dan de wetenschap is de kunst de plek waar mensen niet reflecteren op de eenzaamheid van het bestaan, maar hem te lijf gaan. Wat mij betreft komt in de kunst de behoefte om onze eenzaamheid te doorbreken het meest helder naar voren, omdat de naaktheid van het leven, hoezeer geësthetiseerd ook, daar gecombineerd wordt met onze behoefte aan communicatie, aan begrip, aan contact. Terwijl ik deze brief aan het tikken ben, luister ik naar de muzikant Jonathan Richman, bij het grote publiek voornamelijk bekend door zijn liedjes in de film ‘There’s Something About Mary.’ Richman schrijft, al sinds zijn debuut in de jaren zeventig, in de band ‘The Modern Lovers’ liedjes met een ontwapenende naïviteit. Opvallend genoeg staan er op zijn albums vaak nummers die gaan over door hem bewonderde kunstenaars. Omdat hij hierin de puurheid van muziek combineert met de doeltreffendheid van poëzie over de impact van schilderkunst, sluit ik deze tamelijk onsamenhangende brief af met Jonathan Richman en de kracht van kunst:

“Well in the Amsterdam museum I was feeling bad,
And trying to find a way not to be that sad.
I felt the feeling in the room sincere,
Vincent Van Gogh well he seemed so near.
And he loved he loved he loved life like he did,
His paintings had things that painters keep hid.
He loved life so bad that the world had to know,
He loved color and he let it show.”

"Some paintings smell of joy and sweat
Some paintings plain look so fine
And some are sad and passionate
But Vermeer sends a chill up your spine
Yeah Vermeer sends a chill up your spine"

(het nummer over de dood van zijn moeder ‘As My Mother Lay Lying’ is overigens ook prachtig.)

Veel liefs,

Melle

Mail

Melle Kromhout

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomChef Magazine
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Kris van der VoornAdjunct-hoofdredacteur
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
De slag om Lützerath: beeldvorming over solidariteit en geweld

De slag om Lützerath: beeldvorming over solidariteit en geweld

Er is jarenlang gestreden, maar onlangs werd bruinkooldorp Lützerath hardhandig door de Duitse politie ontruimd. Een gesprek over representatie, politiegeweld en de kernboodschap van ‘Lützi Lebt'. Lees meer

Onthouden dat ik het even moet vergeten 1

Onthouden dat ik het even moet vergeten

Heeft iedereen zo'n fabelachtig goed geheugen voor schijnbaar onbenullige details, of ligt het aan Eva? Lees meer

Stuur je pitch in voor Hard//hoofd Magazine #3! 2

Stuur je pitch in voor Hard//hoofd Magazine #3!

Stuur uiterlijk 28 februari je pitch in voor de derde editie van Hard//hoofd Magazine, met als thema: ‘Aaah!’. Lees meer

 1

Onze gratis, tweede masterclass illustratie

Kom op 17 februari vanaf 18:30 gratis naar 'Voorbij Het Zwarte Gat', een avond voor beginnende illustratoren over ondernemerschap, werken met opdrachtgevers en hedendaagse beeldcultuur. Lees meer

Vriendschapsverdriet

Vriendschapsverdriet

Marthe van Bronkhorst worstelt met de abrupte beëindiging van een vriendschap. Lees meer

Objectivering van een grote teen 2

Objectivering van een grote teen

Na een pedicure neemt kunstenaar, acteur en fotograaf Lisa Schamlé wat foto’s van haar grote teen. Vijf jaar later is er een fotoproject, een tentoonstelling en een OnlyFans, waarop voetfetisjisten grof geld betalen voor Schamlés ongecensureerde teen. Lees meer

Automatische concepten 86

De lelijke waarheid van het wachten

Wachten is niet Eva's sterkste kant, zeker wanneer er hartstocht in het spel is. Lees meer

tekeningen geldstelsel carlijn kinema

Ignorance isn’t bliss: ons geld ontleed

Een interview met Carlijn Kingma over haar gigantische tekening, waarmee ze ons geldstelsel in kaart bracht. Lees meer

Hard//hoofd zoekt een nieuwe Chef Illustratie 4

Hard//hoofd zoekt een nieuwe Chef Illustratie

Hard//hoofd zoekt een getalenteerde, assertieve, breed onderlegde beelddenker (x/v/m) die de redactie wil komen versterken als nieuwe Chef Illustratie! Lees meer

‘Ik begrijp niet waar de ongeschreven regels van de kunstwereld worden gemaakt’

Kunstenaar Aukje Dekker laat zich leiden door interesses en enthousiasme. Haar atelier is haar speelplaats. "Eerlijk gezegd snap ik geen reet meer van de kunstwereld momenteel." Lees meer

Het is net alsof ze zeggen: ‘Houd maar op met kunstenaar zijn.’ 2/3

Het is net alsof ze zeggen: ‘Houd maar op met kunstenaar zijn’

Wat Koos Buster betreft gaan kunstacademies veel meer aandacht besteden aan de wereld ná de opleiding. Het delen van ervaringen zou al helpen: 'De kunstwereld zit vol ongeschreven regels, wat ook betekent dat niemand echt weet hoe het werkt.' Lees meer

22 dingen om te onthouden uit 2022

22 dingen om te onthouden uit 2022

Marthe van Bronkhorst combineert plaktivisten, het WK en boze boeren in haar muzikale terugblik op 2022. Lees meer

Rode sloffen

Rode sloffen

Soms begint het afscheid nemen al voordat het verlies er is. Een kort verhaal van Werner de Valk over het afscheid nemen, het gesprek daarover aangaan, en wat te doen met alles dat achterblijft. Lees meer

'Schim' - krijt op fotoprint, 2022, Jelly Hogendorp

Leven van de kunst? ‘Het kapitalistische systeem is doorgeschoten’

Het gros van de kunstenaars zal nooit het grote publiek bedienen. Niet iedere kunstenaar is even goed voorbereid op deze deceptie. Een interview met Jelly Hogendorp, die in haar kunst liever zoekt naar zingeving dan naar geld. Lees meer

Hard//hoofd zoekt een nieuwe Chef Literair!

Hard//hoofd zoekt een nieuwe Chef Literair!

Hard//hoofd zoekt een enthousiaste, creatieve en assertieve verhalenveellezer (x/v/m) die de redactie wil komen versterken als nieuwe Chef Literair. Lees meer

Automatische concepten 84

Het probleem van degenen met een baarmoeder

Eva denkt terug aan alle keren dat haar bedpartners ervan uitgingen dat zij wel maatregelen zou treffen ter voorkoming van een zwangerschap. Lees meer

Automatische concepten 83

Je bent onironisch goed

Een muzikaal jaaroverzicht drukt Marthe van Bronkhorst met haar neus op het feit dat ze een onironische wansmaakhebber is. Lees meer

Automatische concepten 81

Een extatische ruimte-odyssee

'In the 30th century, everybody wants to come.' Maar wat als je van het ene op het andere moment niet meer klaar kunt komen? Lees meer

Hard//hoofd zoekt eindredacteuren! 2

Hard//hoofd zoekt eindredacteuren!

Hard//hoofd is op zoek naar scherpzinnige eindredacteuren (fictie/non-fictie) die ons tijdschrift structureel willen komen versterken. Lees meer

Meander (maar ook weer wel)

Meander (maar ook weer wel)

In het park achter het huis van haar ouders staat een plakkaatje met een gedicht van Marte Hoogenboom, dat ze schreef toen ze nog anders heette. Zo nu en dan gaat ze erlangs om het te herlezen, maar of ze er ooit écht naar terug kan? Lees meer

Steun de makers van de toekomst. Sluit je aan bij Hard//hoofd!

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe kunstenaars en schrijvers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. Wij zijn al meer dan twaalf jaar bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Onze kunstverzamelaars maken dit mogelijk. Sluit je nu aan en ontvang jaarlijks gesigneerde kunstwerken van veelbelovende kunstenaars én je eigen Hard//hoofd-tasje. Veel verzamelplezier!

Steun en verzamel