Niels luistert naar de Dalai Lama, maar denkt eigenlijk aan worstjes." /> Niels luistert naar de Dalai Lama, maar denkt eigenlijk aan worstjes." />
Asset 14

Vruchten van verbanning

-Niels reist verkleed als backpacker over de wereld. Voor Hardhoofd houdt hij een wat wazig dagboek bij. Dit is deel 9 van zijn verslag, het vervolg op "De idioot in het bad en godin van de neusvleugels".-

Vandaag ga ik naar de Dalai Lama in Yokohama. Ik ben een fan van Dalai Lama, hij is mijn favoriete Lama. In Delhi is er een straat waar mensen de hele dag niet eten vanwege Dalai Lama. Zoiets zou ik ook wel eens willen bereiken, het hoeft geen grote straat te zijn, met de Prinsenstraat in Amsterdam zou ik al heel tevreden zijn.

Dalai Lama spreekt voor een gigantische zaal in zo’n centrum waar alleen gesproken wordt op gigantische schaal. We hebben geen goeie plekken, want die worden bezet door de monniken. Hun kaartje was waarschijnlijk goedkoper, ze kregen de beste plekken, want ze kwamen waarschijnlijk op tijd. Het lijkt me niets voor monniken om te laat te komen. Als je een feestje geeft en een monnik uitnodigt, dan staat hij waarschijnlijk als eerste voor de deur. Ik ben fan van Dalai Lama, maar ik zei niet dat ik een erg geslaagd boeddhist ben.

Achter in de zaal zit een handvol zondagsmonniken die te laat kwamen tegen de muur. Als ze haar hadden gehad, dan was het ongekamd geweest. Ze zitten niet in een serene lotushouding, met hun handen op schoot en in de vingers een interessant gebaar, maar ze ondersteunen hun hoofd met een handpalm, elleboog of een stok. De oudere zondagsmonniken hebben een kussentje meegenomen. Zo nu en dan halen ze het onder zich vandaan om het op te schudden, want het is een harde vloer. Alle monniken hebben mooiere sneakers aan dan ik, maar dat ligt vooral aan mijn sneakers.

De eerste twintig minuten zegt Dalai Lama niets, maar kijkt de zaal rond. Hij heeft een groene zonneklep op, alsof hij net in Florida is geweest. Soms groet hij een oude bekende tussen de prominente monniken en lacht luid en zwaar in de microfoon, zoals de kerstman of Mr. Smith in The Matrix, als hij zou kunnen lachen.* Dan begint hij zijn verhaal in het Engels. Hij spreekt zacht, ik kan alleen zijn lach verstaan. Het Japans van mijn vriendinnetje is (net als Thailand) niet wat het is geweest. Ze probeert voor me te vertalen, maar wordt niet echt wijs uit de Tibetaanse tongval van de tolk. Ik zou willen zeggen: daar kan ik me wat bij voorstellen, maar om eerlijk te zijn kan ik me daar niets bij voorstellen, want ook van het Tibetaans heb ik geen kaas gegeten. Dit is wat we samen maken van de eerste 30 minuten van zijn speech:

-Je moet proberen om zo lang mogelijk een baarmoeder vast te houden.
-Het is fijn om zo lang mogelijk in bad te blijven, maar op een gegeven moment moet je er toch echt een keer uit.
-Er is een soort lijn die dunner wordt als je er in knijpt.

Als wij net op gang beginnen te komen, raakt de tolk de draad kwijt en verzoekt Dalai Lama om in het Tibetaans over te gaan.

Als je iemand niet meer kan verstaan, beginnen de verdenkingen. Ik verdenk de Dalai Lama ervan dat hij stiekem worstjes eet, Tibetaanse bloedworstjes. Goede worst is dat. Misschien verstopt hij ze wel onder zijn monnikenpak. Dalai Lama heeft er de lach naar, die verraadt hem. Een banneling die zo zichtbaar van het leven geniet, die zal toch wel zo nu en dan een worstje eten. Bovendien staan het in Dharamsala in India opvallend veel op de kaart, terwijl je in Tibet tegenwoordig hemel en aarde moet bewegen om er een eentje te scoren.** Dat zegt op zich niet zoveel, maar ik vind het wel opvallend. Just saying. Mijn vriendinnetje kijkt me aan en fluistert: ‘ik vind materiële zaken ook niet belangrijk, maar de winkels gaan zo dicht’.

*Misschien kan Mr. Smith gewoon lachen en heb ik The Matrix niet begrepen.
**Mocht je toevallig in Tibet zijn en op zoek, ik weet nog wel een adresje.

Mail

Niels Gerson Lohman

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven
test
het laatste
We willen het ook voor jou veilig houden

We willen het ook voor jou veilig houden

Claire heeft het voor elkaar: luxe kleding, een indrukwekkend cv en een leidinggevende functie. Tot ze op het matje wordt geroepen vanwege grensoverschrijdend gedrag. Claire snapt het niet. Wat is er gebeurd? Wanneer zijn de regels veranderd? Wie heeft de nieuwe normen bedacht? Emma Stomp duikt in dit verhaal in Claires hoofd en laat het... Lees meer

Hard//hoofd zoekt een nieuwe uitgever/zakelijk leider

Hard//hoofd zoekt een nieuwe uitgever (zakelijk leider)

Maak jij een vrije ruimte voor experiment voor nieuwe schrijvers, makers en denkers mogelijk? Word de nieuwe uitgever van Hard//hoofd! Lees meer

Winnaar Hooray for the Essay 2026 - Wat zo is

Winnaar Hooray for the Essay 2026 - Wat zo is

Melissa Dhondt won de eerste prijs van Hooray for the Essay 2026, met haar essay ‘Wat zo is’ waarin ze haar moeders relatie tot alcohol op een invoelende manier beschrijft. De wedstrijd is een samenwerking tussen DeBuren, Rekto:Verso en Hard//hoofd. Lees meer

Demystificeren en normaliseren: 'Naakt dat raakt' in Museum Arnhem

Demystificeren en normaliseren: 'Naakt dat raakt' in Museum Arnhem

Kijk, voel, denk opnieuw. In Naakt dat raakt tonen kunstenaars dat naakt meer is dan bloot: het is een middel voor autonomie, identiteit en verzet. Sanne de Rooij gidst je met een kunsthistorische blik door de tentoonstelling van Museum Arnhem en gaat in gesprek met conservator Manon Braat: ‘Ik wil blijven geloven dat kunst een verandering teweeg kan brengen.’ Lees meer

De onderste sport

De onderste sport

Walde groeit op onder de kassa in de supermarkt. Daar hoort hij de verhalen van alle klanten die bij zijn moeder afrekenen. In dit verhaal van Jelt Roos wordt onze drang ambitieuze levens te leiden bekeken door de lens van klassenongelijkheid. Is het beter om te streven of in je eigen vak te blijven? Lees meer

Als Jetten I je rechten afpakt, antwoord je dan met nóg een petitie?

Als Jetten I je rechten afpakt, antwoord je dan met nóg een petitie?

Na de zoveelste genegeerde petitie constateren Marthe van Bronkhorst en Savriël Dillingh dat het anders moet: een nieuwe vorm van verzet. 'Wat zijn we in de afgelopen dertig jaar in die klassestrijd nou eigenlijk opgeschoten? Moeten we niet eens escaleren?' Lees meer

Hard//hoofd lanceert 'Harnas' in Museum Arnhem!

Kom naar de lancering van ‘Harnas’ magazine in Museum Arnhem!

Kom naar de feestelijke lancering van Hard//Hoofd magazine Museum Arnhem! We gaan in gesprek met Museum Arnhem over naakt in tekst en beeld, en schrijvers uit ‘Harnas’ magazine geven literaire rondleidingen door de tentoonstelling Naakt dat raakt. Vier de lancering van dit magazine en deze bijzondere samenwerking met ons tijdens een speciale Hard//hoofd-rondleiding door de... Lees meer

Nieuwe Mina’s, oude lessen

Nieuwe Mina’s, oude lessen

Rocher Koendjbiharie en Tamara Hartman schreven een essay over de Nederlandse geschiedenis van het feminisme en kritiek op de Dolle Mina’s binnen een kader van intersectionaliteit voor een boekpublicatie van de Dolle Mina’s. Er kwam feedback dat het stuk ‘te moeilijk’ en niet ‘speels’ genoeg was – een vanoudse kritiek wanneer over racisme of witheid geschreven wordt. Ze besloten zich terug te trekken en plaatsten dit incident binnen de context van systematische witheid van de Dolle Mina’s. Nu lees je het essay hier, op Hard//hoofd. Lees meer

:NikeSkims: ‘ontworpen voor de moderne ballerina’ maar stoot ballet van het podium

NikeSkims: ‘ontworpen voor de moderne ballerina’ maar stoot ballet van het podium

‘Kunnen product en inspiratie niet een pas-de-deux zijn?’ Loïs Blank ontleedt de nieuwe NikeSkims-collectie voor ‘de moderne ballerina’: het contrast tussen het stereotiepe idee van ballet dat door Kim Kardashian verkocht wordt, en hoe ballet echt is; discipline en herhaling, topsport en kunst. Moet het product een podium geven aan de ambacht waar de inspiratie vandaan kwam? Lees meer

:Oproep: Het Rode Oor 2026

Oproep: Het Rode Oor 2026

Dit jaar bestaat de erotisch schrijfwedstrijd Het Rode Oor 10 jaar en dat vieren we! In de 2.168 korte verhalen die werden ingezonden kwam een hoop voorspelbaars voorbij. Kan jij spelen met het cliché en welk erotisch cliché doet jou het hardst cringen? De deadline 16 april 2026. Lees meer

De ogen van Jeroen

De ogen van Jeroen

‘Ik stel me voor dat ik heel groot en heel sterk ben, dat ik zijn arm pak, die zo ver naar achteren draai dat hij breekt. Krak.’ In dit verhaal neemt Mayke Calis je mee in het gezinsleven van een ogenschijnlijk alledaagse familie, maar maakt het al snel plaats voor een naar gevoel in je buik. Lees meer

Auto Draft 13

Schoolzwemmen

Koen de Vries schreef een beklemmend verhaal over zwemles en monsters die zich schuilhouden achter de putjes. 'Vanaf de kant kun je hem echt niet zien, hoor. Hij komt pas tevoorschijn als je verdrinkt.'  Lees meer

Laatste woorden

Laatste woorden

Na een overlijden in de familie, vraagt Vera Corben zich af welke geluiden permanent in ons hoofd wonen. Is dat de score van het leven? Hoe klinkt die dan? En is de dood dan niet meer dan de afwezigheid van dat geluid? Lees meer

Dit regeerakkoord is niet echt

Dit regeerakkoord is niet echt

Samenwerken in een groepsproject — soms is niets erger, constateert Marthe van Bronkhorst: 'Dilan wil namelijk veel liever met Geert, Gidi, Joost of Lidewij. Henri en Rob willen misschien met Jesse, maar durven niet.' Lees meer

Tmettigh x tseghnas 8

Tmettigh x tseghnas

'Ontvreemd en onthéémd,' schrijft Imane Karroumi El Bouchtati over Riffijnse sieraden. Wat betekent dit zilver voor haar en haar identiteit? Lees meer

Hard//hoofd zoekt een nieuwe chef Kunst

Hard//hoofd zoekt een nieuwe chef Kunst

We zoeken een nieuwe chef Kunst! Reageren kan tot zondag 22 februari 2026. Lees meer

Auto Draft 12

Laat dat, zei ik

Op de binnenplaats van een muf hostel verlangt een man naar erkenning bij zijn vrouwelijke kamergenoot. In Laat dat, zei ik legt Robin van Ommen onze verwachtingen over wederkerigheid in sociale interacties bloot. Met een surreële twist. Lees meer

Mijn AI-persona staat alles beeldig, maar waarom vertelt ze me niet dat die trui kriebelt? 2

Mijn AI-persona staat alles beeldig, maar waarom vertelt ze me niet dat die trui kriebelt?

Het is de AI-era. Terwijl modemerken paraderen met virtuele modellen en digitale pasvormen, wordt het lichaam steeds minder relevant in hoe kleding wordt verkocht. Loïs Blank vraagt zich af wat er van mode overblijft als het lichaam niet langer nodig is. Lees meer

Vrijheid is geen taart

Vrijheid is geen taart

Wat te doen wanneer het je allemaal even te veel wordt in dit leven? Sharvin Ramjan bezocht in 2023 maar liefst tweemaal Isaac Juliens tentoonstelling What Freedom Is To Me. Ook Juliens oudere werk lijkt weinig aan relevantie te verliezen. ‘Hoe mooi zou het zijn als we de fantasierijke wereld en visie van Isaac Julien met beide handen uit het scherm trekken en met ons meedragen in de dagelijkse sleur van het leven?’ Lees meer

Neil Armstrong (they/them) 1

Daar ben je, hier zijn we

BredaPhoto, Pride Photo en Tilt organiseerden de tentoonstelling ‘Levenslijnen – queer verhalen in beeld’ en vroegen vier queer auteurs een brief te schrijven aan een geportretteerde. Vandaag lees je de brief van Ayden Carlo: 'Dit hier lijkt helemaal niet over jou te gaan en dat is precies waarom ik je schrijf.' Lees meer

Lees Hard//hoofd op papier!

Hard//hoofd verschijnt vanaf nu twee keer per jaar op papier! Dankzij de hulp van onze lezers kunnen we nog vaker een podium bieden aan aanstormend talent. Schrijf je nu in voor slechts €3 per maand en ontvang in september je eerste papieren tijdschrift. Veel leesplezier!

Word trouwe lezer!