"Hij wist zijn pleidooi nog wat kracht bij te zetten met een quasi-wetenschappelijk argument over hoeveelheden kleuren in licht en dat synthetisch licht niet alle kleuren bevat en onze hersenen dat niet kunnen verwerken en dat het daarom heel onrustig is, maar hoofdzaak was toch dat, hij herhaalde het wel drie keer, het niet dezelfde sfeer als de gloeilamp had."" /> "Hij wist zijn pleidooi nog wat kracht bij te zetten met een quasi-wetenschappelijk argument over hoeveelheden kleuren in licht en dat synthetisch licht niet alle kleuren bevat en onze hersenen dat niet kunnen verwerken en dat het daarom heel onrustig is, maar hoofdzaak was toch dat, hij herhaalde het wel drie keer, het niet dezelfde sfeer als de gloeilamp had."" />
Asset 14

Sfeer

Voor degene die maandagavond 31 augustus niet naar Netwerk hebben gekeken (en, ik geef toe, wie kijkt er tegenwoordig nog naar Netwerk) even wat achtergrond: binnen de komende paar jaar verdwijnt de gloeilamp. Verboden. Dinsdag 1 september 2009 werden de eerste schreden richting die verdwijning gezet met het verbod op onder andere de 100-watt-peer. Over een aantal jaar is er geen gloeilamp meer te koop.

Om de volle omvang van deze historische gebeurtenis eens goed voor het voetlicht te brengen, hadden onze vrienden bij Netwerk middels een verbluffend staaltje onderzoekjournalistiek een reportage met drie gasten in elkaar gedraaid. Ten eerste was daar de uiterste snelle, frisse, jonge sales-en-marketing medewerker van, u raadt het al,  Philips. Ten tweede een overenthousiaste veertiger die hoopt de komende jaren een fortuin te verdienen met Led-lampjes. En voor het nodige tegengeluid had de redactie iemand opgesnord die, zijn Hollands bloed getrouwe, een actiegroep had opgericht. De actiegroep had de even smakeloze als slechte naam Human Lights Watch. Stel je een kamer voor met middelbare heren die in een brainstormsessie de ene flauwe woordspeling na de andere lanceren. Maar Human Lights Watch is niet ludiek. Het is een serieuze actiegroep. ‘Het gloeilampverbod komt te vroeg!’ stellen zij. O, vraagt de altijd kritische Netwerkkijker zich af, waarom dan? De-frisse-meneer-van-Philips en de blije-veertiger-van-de-Ledlampjes beweerden toch bij hoog en bij laag dat er wel tien hele goede, nee zelf betere, alternatieven zijn? Ja, zei de man van Human Light Watch, die in de verte een beetje op Ursul de Geer leek, maar niets is minder waar.

Netwerk had de actievoerder, waarschijnlijk op eigen verzoek, gepositioneerd in een ‘oude, stijlvolle’ kamer van het Teylers museum in Haarlem. Hier kon hij zijn verbluffende argumentatie goed tot zijn recht laten komen en demonstreren, want – en nu komt het – de alternatieven voor de gloeilamp bieden niet genoeg rust en sfeer. Het licht waarmee wij zijn ‘opgegroeid,’ zo zei hij letterlijk, gaat verdwijnen. Er komt nieuw, synthetisch licht voor in de plaats. We veranderen in robots, de aarde gaat ten onder, een kernramp is nabij! Hij wist zijn pleidooi nog wat kracht bij te zetten met een quasi-wetenschappelijk argument over hoeveelheden kleuren in licht en dat synthetisch licht niet alle kleuren bevat en onze hersenen dat niet kunnen verwerken en dat het daarom heel onrustig is, maar hoofdzaak was toch dat, hij herhaalde het wel drie keer, het niet dezelfde sfeer had.

Netwerk had er, behalve het hele onderwerp gewoon achterwege te laten, ook voor kunnen kiezen iemand aan het woord te laten over de milieutechnische zin of onzin  van het verbod. Of de haalbaarheid ervan. Of de economische gevolgen. Weet ik veel. In plaats daarvan zat er een gepensioneerde, melancholische, reactionaire kankerpit die het, waarschijnlijk ingegeven door zijn veelvuldige migraineaanvallen, tot zijn levenswerk had gemaakt om tot aan het  eind van zijn dagen te strijden voor sfeer en rust en het behoud van het licht waarmee wij zijn opgevoed. Het klinkt bijna Bijbels. Maar het is het niet. Sorry Netwerk, volgende keer wordt het weer CSI.

Mail

Melle Kromhout

Verzamel kunst en steun ons
of word magazine abonnee

Sluit je aan

Wil je meer Hard//hoofd?
Meld je aan voor een nieuwsbrief!

Schrijf je in
test
het laatste
Mosterdsoep 8

Moedertaal en Opvoedlessen van een martelaar

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Vandaag lees je twee gedichten van Lina Al-Hassany. ‘Draag de lasten van de wereld niet op je schouders. Graaf de kuilen voor de doden niet in je tuin. Breng het verleden nooit meer aan het licht.’ Lees meer

Mosterdsoep 5

Steltenloper

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. In het verhaal van Jan Truijens Martinez ziet de hoofdpersoon zijn ex-vriendin met haar nieuwe vriend op theaterfestival De Parade. Tussen de lampjes van de zweefmolen en de flitsende polaroidcamera schiet ook de gedachte aan haar door zijn hoofd. Lees meer

Mosterdsoep 7

Beetje bij beetje

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Mina Yasien schreef een verhaal over een dochter die met haar moeder mee naar een afspraak gaat om te vertalen, over wat er tussen de regels door verloren kan gaan en of je een vervelende boodschap verzachtend moet vertalen. 'Niemand verstond alles en toch kwam iedereen overal achter.' Lees meer

Mosterdsoep 3

[Gedicht zonder titel]

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Fleur Hagi kent de wereld niet meer zoals ze die zich herinnerde, maar wat als ze deze nieuwe wereld niet meer wil kennen? 'Meer dan een appel / is nodig / om te onderscheiden / tussen goed en slecht' Lees meer

IDFA-bespreking <em>‘Between Revolutions’</em> en drie andere tips van de redactie van Hard//hoofd 1

IDFA-bespreking ‘Between Revolutions’

De film Between Revolutions volgt een groep pro-Palestijnse, queer activisten in Berlijn. Regisseur Ruben Desiere zoekt samen met de activisten naar agency voor zijn personages. In die zoektocht wordt een interessant spel met fictie en realiteit gespeeld. Lees meer

IDFA-bespreking <em>Between Revolutions</em> en drie andere tips van de redactie van Hard//hoofd

IDFA-tips van Hard//hoofd – ‘You Can See Everything’, ‘Nuisance Bear’ en ‘Romare Bearden’

De IDFA-tips van Jochum Veenstra, Nora de Bruine en Sander Bortier: You Can See Everything, Nuisance Bear en Alter Ego of Romare Bearden. Lees meer

Mosterdsoep 2

Het woord 'vervreemding'

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Vandaag lees je op Hard//hoofd het verhaal van Lidice Michelle Melara Minero. 'Ik hoorde ze typen en daarna waren ze hun werk aan het uitdelen. En ik? Ik was bezig met het begrijpen van het woord.' Lees meer

Mosterdsoep 9

Potentie

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Het gedicht van Nourelhouda Kassi zit vol potentie. Potentie om 'het' te maken, potentie om 'er' te komen, vriendschapspotentie, partnerpotentie, potentie om zo veel goeds de wereld in te brengen. '‘en nu?’ / tussen alles / wat ik was, en alles wat ik kon worden.' Lees meer

Mosterdsoep 1

Mosterdsoep

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Met vandaag: het verhaal van Leila Mrabet, waarin de hoofdpersoon jarenlang op zoek gaat naar de smaak van mosterdsoep die overeenkomt met een herinnering. Lees meer

Berbers gebogen

Berbers gebogen

'Een vaderskant bijt nooit niet. Ze wensen in hun smeekbedes smakkend dat we slappe groentestukken blijven.’ Imane Karroumi El Bouchtati schrijft over ziek zijn, paternale familietafels en hoe verstrikte tongen geen geruchten kunnen tegenspreken. Lees meer

Dromen over kinken in internetkabels en gaatjes in naveltruitjes: is er in het AI-tijdperk nog ruimte voor verrassing?

Dromen over kinken in internetkabels en gaatjes in naveltruitjes: is er in het AI-tijdperk nog ruimte voor verrassing?

Vintagejagers, opgelet! In haar nieuwste column werpt Loïs Blank een kritische blik op een ontwikkeling die misschien niet helemaal onverwacht komt: de tweedehandsmarkt wordt in een fastfashionjasje gestoken. Daarmee dreigt ook een markt die ooit draaide om avontuur en goede bedoelingen steeds verder te plastificeren. Lees meer

Meneer de dominee

Meneer de dominee

De vader van Martijn van Arkel werkt voor God. Als dominee zijn zijn dagen gevuld met de kerk, de gemeente, de Heilige Zoon, maar heeft daardoor minder tijd voor zijn andere twee zoons. In deze gedichten beschrijft Martijn het gemis, de verwijten, en vooral het verlangen naar een vader: geen dominee, geen herder, maar iemand die het licht uit doet en wiens fiets in de schuur staat. Lees meer

Batik Karas

Batik Karas

In dit verhaal van Ariane Waitz gaat de hoofdpersoon op een vervreemdende reis door Indonesië. Via de eeuwenoude Javaanse kunstvorm batik probeert zij zich te verbinden met het land van haar grootouders. Lees meer

Wat je niet zult zien op tv

Wat je niet zult zien op tv

Hoe links is linkse televisie? Marthe van Bronkhorst kwam achter de schermen en kon haar ogen eigenlijk niet geloven. Lees meer

Hoeveel romcoms tot ik het voel? 1

Hoeveel romcoms tot ik het voel?

De liefde is een onuitputtelijke bron van inspiratie. In films, boeken en muziek blijven mensen proberen haar te vangen, en al die creatieve expressie wordt gretig geconsumeerd – ook door Nouhaila el Khannoussi, die ondanks haar fascinatie voor fictieve liefdes zelf nog nooit verliefd is geweest. In dit persoonlijke essay vraagt ze zich af wat verliefdheid eigenlijk is. Lees meer

Verwijzing naar de tijd dat heksen smolten in water uit meisjeshanden

Verwijzing naar de tijd dat heksen smolten in water uit meisjeshanden

Geïnspireerd door de blikken man uit The Wizard of Oz leidt Elise Vos je over het pad van gele klinkers. Ondanks de bescherming die ons harnas biedt, bevat het kieren die toelaten wat we niet zouden willen voelen. Bovendien: wie wil nu afgestompt raken? Lees meer

Rouw en haar contouren

Rouw en haar contouren

Wat gebeurt er als je grootste angst werkelijkheid wordt? Vorig jaar verloor Ivana Kalaš haar vader. In dit essay onderzoekt ze rouw en angst. Wat als juist het verlies je dichter bij het leven brengt? ‘Zoals je vroeger naar een eclips zou kijken via een cd, kom ik in contact met rouw: via haar contouren.’ Lees meer

Lucifers

Lucifers

‘Het begon met een gat, een gat in de zon.’ Terwijl de opa van Jung-hoo blind wordt, verdwijnt de zon langzaamaan uit de lucht. Met deze alternatieve geschiedenis duikt Siep Hendriks in de commercialisatie van het leven, de mens en diens karakter. Lees meer

Auto Draft 24

Een caleidoscoop van verlangen

‘De zoektocht naar een gemeenschap gaat door. Een gemeenschap die mijn caleidoscopische zijn kan accepteren, waarin ik niet hoef te kiezen tussen delen van mezelf, waarin ik niet exotisch, verdund of onverenigbaar ben.’ In dit essay beschrijft Rocher Koendjbiharie welke moeilijkheden hij ondervindt in zijn levenslange zoektocht naar een gemeenschap waarvan hij zich volwaardig onderdeel kan voelen. Lees meer

Eat the rich! Or get eaten?

Eat the rich! Or get eaten?

‘Munch Musk’, ‘bite Bezos’ of ‘suck Zuck’? Stijn Voogt onderzoekt hoe ook aan kapitaalkritiek flink geld verdiend kan worden. ‘Eat-the-rich-films wakkeren geen honger naar verandering aan, maar lijken deze vooral te stillen.’ Lees meer