Asset 14

Handtekening

Valt er nog iets nieuws te zeggen over de troonswisseling? Ja! In de nieuwe rubriek Re: kijkt hard//hoofd van een afstandje naar de actualiteit. In de eerste aflevering zet Jan zijn handtekening.

Dinsdag

Niets. Ik heb bestaan.

– Antoine de Roquentin

Op de ochtend van wat misschien mijn allerlaatste Koninginnedag zou worden, lag ik al ruim vijftig uur min of meer onafgebroken in bed. Mijn lichaam leek vastberaden de hele abdicatieceremonie aan zich voorbij te laten gaan. Maar toen het moment eenmaal daar was, kon dat mij er niet van weerhouden mijn laptop open te slaan. De NOS deed via alle kanalen verslag.

Ik schakelde in op het moment dat de directeur van het Kabinet der Koningin, ene Chris Breedveld die na deze dag weer een mediaslaap van dertig jaar tegemoet gaat, de akte ter ondertekening voorlegde aan koningin Beatrix. Naast haar zat Willem-Alexander te trillen als een riet. Er ging een rilling door mijn lijf, niet van de koorts maar van herkenning.

Den Haag, 25 november 1975. Op Paleis Huis ten Bosch heeft Koningin Juliana de akte ondertekend. Foto: Nationaal Archief

Over een paar maanden is het precies tien jaar geleden dat ik mijn middelbareschooldiploma mocht ophalen. Mijn jaargenoten en ik, we hingen voorafgaande aan de ceremonie een beetje rond in de hal van de school – in de buurt van het terrarium waar, voor zover ik me kan herinneren, nooit een reptiel in heeft gezeten. Onze familieleden waren de aula al ingeleid, wij moesten nog even geduld betrachten. De zomervakantie was voor ons al begonnen op het moment dat we ons laatste examen hadden afgelegd, weken eerder. Hoewel wiskunde zeker niet mijn sterkste vak was geweest, was ik tot mijn verbazing (en die van de docent bij wie ik het papier inleverde) als eerste klaar en had ik zeker tien minuten in mijn eentje op het schoolplein de absolute vrijheid proberen te bevatten voordat de eerste klasgenoot naar buiten kwam met wie ik die verwarring kon delen.

Hier in de hal was iedereen ontspannen, we hadden allemaal zonder veel problemen ons diploma behaald. Sommigen waren zichtbaar meer ontspannen dan in de zes jaar daarvoor: zes licht beangstigende jaren voorbij en een nieuw begin in het verschiet. Een van de sulligere figuren uit mijn klas droeg een fluorgeel mouwloos hemd en sprak in stoere bewoordingen zijn minachting uit voor “de meeste van deze mensen” die hij “na deze dag nooit meer hoefde te zien.” Ik heb hem nooit meer gezien, maar hoorde onlangs dat hij net als zijn vader tandarts is geworden.

Terwijl we de aula in geleid werden – ik denk dat we met z'n vijftigen waren – hoorden we 'Conquest of Paradise' van Vangelis. Ceremonieel vertoon luistert nauw en dit was melodrama van het hoogste niveau. Ik zou graag bekennen dat de muziek me stiekem toch raakte, en dat ik dat toen niet durfde toe te geven, maar ik vrees dat dat een leugen zou zijn: het was gewoon tenenkrommend.

Wat volgde kan ik me niet meer goed herinneren, ongetwijfeld hield iemand een praatje, waarna iedereen beurtelings naar het podium werd geroepen om een handtekening te zetten. Toen ik op de verhoging zat en een van de docenten een vriendelijk woord voor me over bleek te hebben, probeerde ik de pen tussen mijn vingers te klemmen zoals ik dat in de pakweg vijftien jaar daarvoor toch met enige regelmaat en zonder veel nadenken ook had gedaan. Het leek welhaast alsof ik een beroerte had: vanuit mijn tintelende hand trok een signaal door mijn arm; een poging de hele rechterzijde van mijn lichaam plat te leggen. De handtekening die ik er met veel moeite uit perste, moet een van de lelijkste in een rijke geschiedenis van lelijke handtekeningen zijn. Na afloop van de ceremonie bleek dat ik niet de enige was geweest die geheel onverwacht door zenuwen was overmand. De ene na de andere klasgenoot bekende hetzelfde te hebben meegemaakt.

Terug naar de ondertekening van de akte. Nadat het document de tafel was rondgegaan, en allerlei figuren van belang een krabbel op de daartoe bestemde pagina hadden gezet, werd het stuk nogmaals voorgelegd aan Beatrix, plots weer een prinses, ze keek naar ernaar en ik ontwaarde een kleine glimlach. Ik dacht eerst dat het de last die van haar schouders gevallen was die haar lippen haast onzichtbaar deed krullen, ik stelde me voor hoe ze in dat ene moment haar volledige leven in ogenschouw nam, de onmenselijke taak die haar bij haar geboorte was toebedeeld, en dacht: “Het is volbracht.” Precies op dat moment verbrak de NOS-commentator haar gewijde stilte: “Ze vindt de handtekeningen mooi.”

Mail

Jan Postma Jan Postma (Delft, 1985) is politicoloog, fotograaf, journalist, parttime einzelgänger en meer. Maar, voordat u zich een beeld denkt te kunnen vormen, toch vooral dat laatste.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
 Kerkgangers gaan viraal

Kerkgangers gaan viraal

Voor fervente kerkgangers is het te hopen dat het virus zich deze maand niet van zijn vrome kant laat zien. Lees meer

 Kolven tegen corona

Kolven tegen corona

Vanaf volgende week wordt de moedermelk van zo'n 7500 oud-coronapatiënten opgehaald. Die bevat antistoffen, en is dus een perfect ingrediënt in - bijvoorbeeld - ijsjes! Lees meer

 Inktviswijsheid

Inktviswijsheid

Gaat de inktvis ons een pijnstillend medicijn leveren, beter leren plannen of de oorzaken van autisme blootleggen? Lees meer

Trialoog: Antebellum

Antebellum

Onze redacteuren durfden het aan om de horrorfilm Antebellum te gaan zien. Ze hopen op een golf aan sociaalbewuste horror, maar twijfelen of deze film een van de klassiekers van die stroming wordt. Lees meer

 Zij kozen níet voor deze mannen

Zij kozen níet voor deze mannen

Over iets meer dan vijf weken mogen de Amerikanen ja zeggen tegen een van deze mannen. Illustrator Veerle van der Veer toont ons de mensen die dat eerder níet deden. Lees meer

 The Notorious RBG is niet meer

The Notorious RBG is niet meer

Illustrator Pirmin Rengers maakte dit prachtige portret ter ere van Ruth Bader Ginsburg, de Amerikaanse opperrechter die afgelopen vrijdag overleed. Lees meer

 'Zijn we al thuis?' vragen 14.000 vluchtelingen in Nederland

'Zijn we al thuis?' vragen 14.000 vluchtelingen in Nederland

Maar liefst 14.000 asielaanvragen zouden nog voor het eind van 2020 behandeld moeten zijn, zo is de doelstelling van de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND). Lees meer

Nostalgische saus

Nostalgische saus

Onze maatschappij kent momenteel veel nostalgische oplevingen. Kunstenaar Sandra Mackus betrapt zichzelf erop dat ze in haar werk ook met het verlangen naar vroeger speelt. Hoe blijft ze authentiek en oprecht? Haar recept is verbluffend simpel. Lees meer

Heimwee in het Heilig Land - een triptiek 1

Heimwee in het Heilig Land

Lies Defever passeerde de muur tussen Israël en Palestina, en ontmoette twee volken met heimwee naar de toekomst. Lees meer

Over nostalgie en camp - smijt je waardeloze parels uit het raam

Over nostalgie en camp - smijt je waardeloze parels uit het raam

Wat hebben nostalgie en camp met elkaar van doen? Rijk Kistemaker kwam erachter dat deze twee fenomenen nauwer verbonden zijn dan we in eerste instantie misschien denken. Een essay over de troost van het abjecte en de overdaad, van schorseneren en Meryl Streep, van de glitters en parels in een gezamenlijke queercultuur. Lees meer

Automatische concepten 44

Op weg naar andere relatie- en woonvormen

Een romantische relatie die niet wordt getypeerd door exclusiviteit of samenwonen, wordt opeens een vrije ruimte om op onderzoek te gaan en zelf te creëren, aldus Babet te Winkel. Lees meer

Filmtrialoog: De Beentjes van Sint Hildegaard

De Beentjes van Sint Hildegard

Onze redacteurs zagen het speelfilmdebuut van Herman Finkers als acteur en scenarist, een sympathiek liefdesverhaal dat desalniettemin de nodige pijn niet schuwt. Lees meer

 Eet je bord leeg!

Eet je bord leeg!

De Chinese president Xi Jinping heeft de aanval geopend op voedselverspilling in zijn land. Lees meer

 Geef mij mijn (waan)zin

Geef mij mijn (waan)zin

Illustrator Rueben Millenaar ziet het kookpunt van de onvrede om de coronamaatregelen steeds dichterbij komen. Lees meer

Tempo Doeloe -

Tempo Doeloe - Verbonden met een omstreden verleden

De jaarlijkse herdenking van de capitulatie van Japan in 1945 roept bij Vivian Mac Gillavry gemengde gevoelens op. Als tweede generatie oorlogsslachtoffer groeide ze op met nostalgische verhalen over Tempo Doeloe, maar vindt ze de steeds luider klinkende kritiek op het koloniale verleden terecht. Een essay over het omgaan met een koloniaal verleden in je familie, verbintenis voelen en je eigen gedachten daarover vormen. Lees meer

 Eén televisiedoorbraak, alstublieft

Eén televisiedoorbraak, alstublieft

Realityknaller Big Brother komt terug, en er is beslist geen tekort aan aanmeldingen. Lees meer

Filmtrialoog: Der Fall Collini

Der Fall Collini

Redacteurs Ruby Sanders, Rosanna Baas en Oscar Spaans togen naar de bioscoop om Der Fall Collini te zien, een rechtbankthriller met een verrassende inkijk op een onderbelicht stukje naoorlogse geschiedenis. Lees meer

Op de corona-top waande Rutte zich in zijn eigen sprookje

Op de corona-top geloofde alleen Rutte zijn eigen sprookje

Onder het mom van solidariteit probeerde onze premier destructief neoliberalisme te exporteren. Daarmee schiet hij Nederland alleen maar in de voet. Lees meer

 Flierefluiters op tournee

Flierefluiters op tournee

Waarschijnlijk pikten de vogeltjes het lied op tijdens het overwinteren in nabijheid van hun soortgenoten uit het westen. Maar waarom nou juist déze hit het goed doet? Dat blijft voorlopig waarschijnlijk een raadsel. Lees meer

Ecce homo. Een warme Zomergasten met Nazmiye Oral

Ecce homo. Een warme Zomergasten met Nazmiye Oral

Als we gisteravond íets van Nazmiye Oral leerden, dan is het wel hoe belangrijk het is om de ruimte die we hebben gewonnen aan anderen door te geven. Lees meer

Steun de makers van de toekomst. Sluit je aan bij Hard//hoofd.

Jouw steun maakt mogelijk dat wij onze makers een vrije ruimte kunnen blijven bieden en hen optimaal kunnen ondersteunen. Sluit je nu aan en ontvang kunst van talentvolle kunstenaars.

Sluit je aan