Asset 14

Linkse messias

Hard//Talk: Depressie 1

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. Mark betreurt het dat de PvdA meer op zoek lijkt naar een volgende messias dan naar haar oude idealen.

Blair bezorgde Labour in 1997 voor het eerst in 23 jaar een meerderheid in het Lagerhuis. Dit deed hij door de rechtse thema’s marktwerking en privatiseringen te omarmen. In dezelfde periode schudde premier Wim Kok de ideologische veren van de PvdA af. De tweede helft van de jaren 1990 bleken een gouden tijd voor de sociaaldemocraten. Na de instorting van het Oostblok hadden de oude socialistische waarden afgedaan. Het antwoord van sociaaldemocratische partijen was de zogenaamde derde weg: de combinatie van liberale economie met sociaal beleid.

De vette jaren zijn echter voorbij. Sinds het tijdperk van Blair afgelopen is, blijkt ‘New Labour’ niet meer opgewassen tegen rechts, net zoals de PvdA de VVD maar niet kan verslaan. Het verendek is afgeworpen, maar er is niets voor in de plaats gegroeid. Niemand lijkt meer te weten waar de PvdA nu eigenlijk voor staat. En dat terwijl we sinds de bankencrisis weten dat liberalisering ook niet zaligmakend is.

Bij gebrek aan nieuwe ideeën wordt teruggegrepen op de oude: Corbyn maakte inmiddels bekend dat zijn eerste daad als premier het opnieuw nationaliseren van de Britse spoorwegen zou zijn. Een idee dat in Nederland wellicht ook zou aanspreken. Een idee dat recht indruist tegen het liberale paradigma van marktwerking en privatisering.

De PvdA blijft echter de politiek failliete ideologie van de derde weg volgen, ondanks de bedroevende tussenstand in de peilingen. Jan Kuitenbrouwer schreef over de PvdA: ‘Het geloof dat men in die partij hecht aan het bestaan van de messias, de gezalfde die alles op gaat lossen, is sterker dan bij de SGP.’ Dit geloof wordt gegrond door de resultaten uit het verleden: zowel in 2010 (Cohen) als in 2012 (Samsom) behoedde een nieuwe leider de PvdA voor een afstraffing. Samsom wist in 2012 zelf in één maand van minder dan 20 virtuele zetels naar 38 werkelijke zetels te gaan.

Als er weer een nieuwe linkse messias als leider van de PvdA opstaat vergeet men maar al te graag al de teleurstellingen van de afgelopen jaren. Een nieuw gezicht wordt verward met een nieuwe boodschap. Na een tijd blijkt de messias een valse profeet:  de partij keldert in de peilingen en de roep om een nieuwe leider neemt opnieuw toe.

Labour verloor dit jaar kansloos de parlementsverkiezingen. Nu is er voor een echte koersverandering gekozen. Het ziet er niet naar uit dat de PvdA spoedig gaat volgen. Zeker niet zolang een simpele verandering van poppetjes tot een redelijk verkiezingsresultaat leidt. Maar het zou zo mooi zijn als politieke principes boven kortstondig electoraal succes kwamen te staan.

Mail

Mark Bakker (1984) is historicus en freelance redacteur.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
Verkrachting vindt niet plaats in een vacuüm

Verkrachting vindt niet plaats in een vacuüm

Linkse mensen hebben vaak het idee dat zij buiten en boven de 'verkrachtingscultuur' staan, meent Harriet Bergman. Maar iemands politieke overtuiging zegt weinig over hoe diegene daadwerkelijk met machtsverschillen omgaat. Lees meer

Constant in verbinding en toch eenzaam

Constant in verbinding en toch eenzaam

Een plek waar je echt alleen bent en niet steeds naar je telefoon kunt grijpen. Waar vinden we die nog? Stefanie Gordin denkt met heimwee terug aan haar tijd in de Russische datsja's. Lees meer

 Giftige goudkoorts

Giftige goudkoorts

Jaarlijks belandt meer dan 130.000 kilo kwik - gebruikt voor het vinden van goud - in de Surinaamse natuur. Lees meer

Het vervolg van een rouwwoordenboek

Het vervolg van een rouwwoordenboek

De persoonlijke worsteling van Babet te Winkel om woorden te vinden voor haar rouw, was helemaal niet zo persoonlijk. Ze ontving vele berichten van mensen die zich in haar rouwwoordenboek herkenden. Dit is het vervolg van haar rouwwoordenboek. Lees meer

Hard//talk: Wie Thierry volgt

Wie Thierry volgt

Thierry Baudet heeft er heel wat kiezers bij die simpelweg hun vrijheid terug willen. Julius Koetsier vreest dat zij verzeild zullen raken in een moeras van verzinselen over UFO's en dinosaurussen. Lees meer

Nooit meer hier

Nooit meer genocide (hier)

Nooit meer genocide, dat beloven we elkaar op 4 mei. Maar wat zijn de lessen van 4 mei waard als we ze niet kunnen toepassen om nú een groep in nood te redden? Lees meer

Nieuws in beeld: Volle terrassen, volle ic's

Volle terrassen, volle ic's

Het demissionaire kabinet gaf groen licht voor het openen van de terrassen - en dus ook voor volle ic's. Lees meer

Ali B gaat je niet redden

Ali B gaat je niet redden

‘Self made men’ prediken in online succescursussen dat succes voor iedereen binnen handbereik ligt. Lees meer

Nieuws in beeld: Vogelgriep grijpt om zich heen

Vogelgriep grijpt om zich heen

Langs de Groningse Waddenkust zijn honderden vogels aangespoeld, die waarschijnlijk zijn geveld door de vogelgriep. Illustrator Aida de Jong brengt het lugubere nieuws in beeld. Lees meer

Leven in een grijs gebied

Leven in een grijs gebied

Wat gebeurt er met je zelfbeeld als je chronisch ziek wordt? Accepteer je de ziekte als een deel van jezelf, of blijf je uitkijken naar de dag waarop je genezen bent? Lees meer

 Digikunst spuwt broeikasgassen in de cloud

Digikunst spuwt broeikasgassen in de cloud

Het maken van de digitale kunstwerken kost ‘kolossale hoeveelheden’ rekenkracht van computers, aldus the New York Times. Lees meer

Nederland is boos. Waarom Jesse niet?

Nederland is boos. Waarom Jesse niet?

De nieuwste verkiezingen lieten ons weer eens zien hoe Nederland aan het afglijden is naar het rechtereinde van de politiek. Hoe kan dat? Is het niet tijd dat links even boos wordt als Wilders en Baudet? Lees meer

Gezien door een kunstwerk

Gezien door een kunstwerk

Doordat fysieke kunstexposities bijna nergens georganiseerd worden, zoeken kunstinstellingen andere wegen om hun werk ten toon te spreiden. Caecilia Rasch mist de ontmoeting met het kunstwerk, en vooral: erdoor gezien worden. Lees meer

Automatische concepten 54

Een miljoen huizen houden het te droog

Zeker een miljoen huizen in Nederland dreigen te verzakken, en dat aantal is de afgelopen jaren flink toegenomen. De boosdoener: droogte. Lees meer

Hard//talk: Onderdak is een mensenrecht

Onderdak is een mensenrecht

Over dakloosheid hoeven we geen uitvoerige politieke discussies te voeren, aldus Jihane Chaara. Onderdak is namelijk niets minder dan een mensenrecht (iets wat men in de Nederlandse politiek even vergeten lijkt te zijn). Lees meer

Filmtrialoog: Nocturne

Nocturne

Onze redacteurs zagen Nocturne, een film over het maken van een film. Hoofdpersonage Alex rent een nacht lang door zijn eigen hoofd, op zoek naar het sluitende idee, de juiste acteurs, een kloppend verhaal. Het sprak esthetisch heel erg aan, maar zaaide ook een hoop verwarring. Lees meer

Nieuws in beeld: 13

Onze corona-aanpak laat talloze aardbewoners stikken

Dat het materiaal waarmee we onszelf tegen corona beschermen voor een golf aan afval zou zorgen, zagen we al van verre aankomen. Illustrator Simcha van der Veen is dan ook verbijsterd: waarom doen we hier niets tegen? Lees meer

Absurditeit is de kracht van The Nose or Conspiracy of Mavericks

Absurditeit is de kracht van The Nose or Conspiracy of Mavericks

Dat je niet op zoek hoeft naar de diepere betekenis en ook enkel de vorm van een film kan waarderen, bewijst de animatiefilm 'The Nose or Conspiracy of Mavericks'. Lees meer

Over Emma, millennials en de kostuumdramafase

Over Emma, millennials en de kostuumdramafase

Anna Visser is van jongs af aan een fervent liefhebber van Jane Austen. Een onlangs verschenen hervertelling van Emma werpt nieuw licht op haar hartstocht voor het kostuumdrama, maar misschien nog meer op haar zelfbeeld. Lees meer

Schijn bedriegt 2

Schijn bedriegt

Ons stemgedrag wordt (te) vaak bepaald door onderbuikgevoelens en eerste indrukken. Om ons daartegen te wapenen hebben we gedegen onderwijs nodig. Laat dat nu precies hetgeen zijn waar de politieke winnaar op bezuinigt. Lees meer