Illustratie: Kathrin Klingner

In Hollywood dringt bescheidenheid door: dit jaar geen grootse kus-climaxen, maar subtiele liefkozende strelingen." />

Illustratie: Kathrin Klingner

In Hollywood dringt bescheidenheid door: dit jaar geen grootse kus-climaxen, maar subtiele liefkozende strelingen." />
Asset 14

Ja! Ze raken elkaar aan!

Waar Hollywoodfilms vroeger naar de climactische Kus toe werkten, lijken er nu subtielere intimiteiten ingezet te worden: strelingen, handgebaren en vingers die elkaar vinden. Joost signaleert dit in vier recent uitgekomen films, maar als je er op gaat letten zie je het overal.

[Een disclaimer vooraf: van veel van de films die in dit stuk voorbij zullen komen (met name: Rabbit Hole, Hereafter en The Exploding Girl) betekent het moment waarover ik het hier wil hebben de emotionele apotheose van het verhaal. Daardoor is het onvermijdelijk dat ik de eindes van de films zal weggeven. Pas lezen, dus, als je óf de films gezien hebt, óf zeker weet dat je ze niet wil gaan zien, óf van jezelf weet dat je zo iemand bent die de spoilers voor lief kan nemen.]

Illustratie: Kathrin Klingner

Geen kus, maar een intiem gebaar

Een filmtip voor de liefhebbers van het mumblecore-genre én fans van de romantische komedie: The Exploding Girl. De piepkleine Amerikaanse indie-film van regisseur Bradley Rust Grey bereikte in Nederland vorig jaar alleen de bioscopen via het zomerprogramma 'Previously Unreleased' van het Filmmuseum (tegenwoordig EYE Filminstituut) en een aantal kleinere festivals, maar is op import-DVD beschikbaar.

Wat The Exploding Girl voor mij bijzonder maakte, is de enorm bescheiden manier waarop de film met romantiek omgaat. De film gaat over het meisje Ivy (Zoe Kazan), een begin-twintiger die in de zomervakantie van haar studie terugkeert naar het huis van haar ouders. Ze worstelt met haar gevoelens voor haar vriendje in haar studiestad en zoekt troost bij jeugdvriend Al (Mark Rendall). Ze hangen wat rond in een park of gaan eens naar een feestje, en gaandeweg de film groeit er tussen de twee iets wat meer is dan vriendschap. Maar die groeiende belofte wordt pas in het laatste shot van de film concreet gemaakt: Ivy en Al zitten samen achterin de auto, onderweg terug naar huis. Ze staren wat uit hun raampjes en intussen glijden op de bank tussen hen de handen naar elkaar toe en verstrengelen hun vingers zich langzaam. Het is een miniem gebaar, dat echter door de voortreffelijke opbouw van de film harder aankomt dan een platte zoenscène dat zou kunnen.

Die terughoudende aanpak staat haaks op de gebruikelijke gretigheid waarmee in dit soort films normaal gesproken wordt toegewerkt naar De Kus, en op hoe uitgebreid en goudomrand uitgelicht die vervolgens in beeld wordt gebracht. Toch lijken ook een aantal grotere Hollywoodproducties deze maand de romantische terughoudendheid te hebben omarmd.

Het is er nog niet, maar het komt goed

Bij Rabbit Hole past het volledig binnen de beheerste gereserveerdheid die de hele film overheerst. Of eigenlijk: het hoofdpersonage van de film, Becca Corbett – zo’n karakter dat eigenlijk alleen door Nicole Kidman gespeeld kan worden. Achter haar kille uiterlijk gaat een vurige, opvliegende vrouw schuil, die er echter maar zeer zelden uit komt. Becca en haar man Howie (Aaron Eckhart) moeten om leren gaan met de dood van hun kleuterzoon Danny, die acht maanden geleden door een auto-ongeluk om het leven kwam.

Nicole Kidman en Aaron Eckhart in Rabbit Hole (Olympus Pictures, 2010)

Howie zoekt troost in praatgroepen en video's van Danny, terwijl Becca zich afsluit van elk gevoel. En dus houdt ze elke fysieke toenadering van Howie af – als hij haar wil knuffelen wanneer ze staat te koken, waarschuwt ze voor de hete pan; als hij zwoele soulmuziek opzet en haar nek streelt, klaagt ze over moeheid en loopt het uit op ruzie. En dus is de handreiking tussen de twee aan het eind van de film - nadat Howie een flirt heeft gehad met een vrouw op zijn praatgroep, en Becca een reeks gesprekjes met de tiener die hun zoon doodreed – letterlijk een groots, emotioneel gebaar. Ze zitten naast elkaar in hun tuin na afloop van een barbecue met vrienden, staren over het water naar de ondergaande zon en verstrengelen langzaam hun vingers. Het is er nog niet, maar het komt goed, weten ze.

Ze ziet zijn verwondingen

Waar Rabbit Hole wordt getekend door bescheidenheid, is David O. Russels boksfilm The Fighter juist één brok filmische energie. Toch staat ook in het romantische plotlijntje tussen hoofdpersoon Micky Ward (Mark Wahlberg) en serveerster Charlene (Amy Adams) een kleine handreiking centraal. Micky heeft Charlene er in de bar waar zij werkt van weten te overtuigen hem haar nummer te geven, maar vervolgens nagelaten haar te bellen omdat hij in zijn laatste gevecht vernederd ten onder is gegaan. Zij komt verhaal halen, ziet zijn verwondingen en pakt zijn hand. En vanaf dat moment zijn ze samen.

Ook in deze film is de aandacht voor dit kleine gebaar zeer op zijn plek, zij het om een andere reden dan bij Rabbit Hole: in The Fighter staan handen sowieso centraal – bokser Micky en zijn broer Dicky Eklund (Christian Bale) verdienen immers hun geld met hun vuisten. Micky is het beloftevolle talent waar de film officieel om draait, en Dicky de murw geleefde, aan crack verslaafde oude rot die door het hyperenergieke, met een Oscar beloonde spel van Bale alle aandacht opeist. Wanneer Dicky weer eens in een vechtpartij met de politie belandt, schiet trouwe hond Micky hem te hulp en beuken de agenten welbewust in op zijn handen: “Get his hands, he's a fighter!"

Handen

Ook het leven van George Lonegan (Matt Damon) draait om zijn handen, al gebruikt hij ze niet om te vechten: de helderziende George, een van de drie hoofdpersonen in Clint Eastwoods mozaïekvertelling over het leven na de dood Hereafter, is helderziende en maakt contact met geliefden aan gene zijde door de handen van zijn cliënten beet te pakken. Maar George wil helemaal niet helderziend zijn, wil niet geconfronteerd worden met het verdriet van die parade aan behoeftigen die soms smekend voor zijn deur staat. Dus draagt hij handschoenen.

Het is dan ook nogal een stap als George in de slotscène van de film zijn handschoen uittrekt en de hand van Marie Lelay (Cécile de France) beetpakt. Deze nuchtere Franse journaliste beleeft tijdens de tsunami op Thailand in 2004 een bijna-dood ervaring en gaat vervolgens op zoek naar het leven na de dood; zo vinden zij en George elkaar uiteindelijk. Zo houden ze elkaars hand vast, zonder dat dit voor George problemen geeft. Alleen jammer dat regisseur Eastwood en scenarist Peter Morgan het nodig vonden om voor dat kleine, intieme moment een fantasie van George in te lassen waarin de twee elkaar omstandig en traditioneel op zijn Hollywoods in beeld gebracht zoenen. Zoals Eastwood het er wel vaker in deze behoorlijk mislukte film te dik bovenop legt.

Als je er dan eenmaal op gaat letten, zie je de nadruk op handen ineens overal. In de kleine gebaren tussen de afgestompte acteur Johnny Marco (Stephen Dorff) en zijn dochter Cleo (Elle Fanning) in Sofia Coppola's Somewhere, bijvoorbeeld. Of in de Twilight-achtige tienerromantiek van de roodkapje-variant Red Riding Hood (Catherine Hardwicke), waarin alles draait om seks maar het natuurlijk wel keurig moet blijven. Of in het ouderwetse handwerk-met-messen van de meta-horror-meta-sequel Scream 4. Je hebt cinema van het hoofd, en je hebt cinema van het hart, maar in beide zou je zonder die kleine handgebaren niet ver komen.

Rabbit Hole en The Fighter zijn nog te zien in de bioscoop. Hereafter is vanaf 25 mei verkrijgbaar op dvd. The Exploding Girl is verkrijgbaar op import-dvd.

Mail

Joost

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kris van der Voorn
    Kris van der VoornAdjunct-hoofdredacteur
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
Verf op je kleren #1 - Het Proces

Verf op je kleren #2 - Fictie en werkelijkheid

Waar ligt de grens tussen fictie en werkelijkheid, en hoe zet je die grens op spanning, zonder dat het saai of aanstellerig wordt? Lees meer

Column: Ik wens je alle goeds

Ik wens je alle goeds

Een afwijzing komt Eva koud op haar dak vallen. ‘Ik vond hem leuk, hij vond mij ook leuk, hij vond mij dus niet leuk, ik ben gewoon niet leuk genoeg.’ Lees meer

Kak! Een kritische kunstkoerier over De Kunstbode 1

Kak! Een kritische kunstkoerier over De Kunstbode

Als 'kritische kunstkoerier' neemt Marc Schoorl je mee door de kunstbijlage van zijn favoriete ochtendkrant. Lees meer

Nieuws in beeld: En hoe zit het met de achterstand in welzijn?

En hoe zit het met de achterstand in welzijn?

Na twee jaar af en aan wel en geen onderwijs op school te hebben gehad, ervaren leerlingen dat er 'hiaten in hun kennis' zijn ontstaan. Lees meer

Koop de roze bril

Koop de roze bril

Lang geloofde Shulamit Löwensteyn dat een ingebouwd stapelbed de oplossing zou zijn voor al haar moeilijkheden. Had ze daar gelijk in? Een tip over tulpen, taart en het kopen van troost. Lees meer

Automatische concepten 73

Engeland is gesloten

Maar liefst 28.000 vluchtelingen staken in 2021 het Engelse Kanaal over, met gevaar voor eigen leven. Lees meer

Nieuwe coronificatie

Nieuwe coronificatie

Marthe van Bronkhorst opent het nieuwe jaar op poëtische wijze. Lees meer

Column: Het enige woord dat het omschrijft

Het enige woord dat het omschrijft

Het voorlopig laatste uitstapje naar de bios met haar vader krijgt voor Eva een duistere lading. Lees meer

Verf op je kleren #1 - Het Proces

Verf op je kleren #1 - Het Proces

In Verf op je Kleren onderzoekt schrijver en documentairemaker Tiemen Hageman alle aspecten van het creatieve proces. Hij gaat in gesprek met allerlei creatieve makers, over hun proces en hoe je dat nou eigenlijk doet, werk maken. In deze eerste aflevering: schrijvers Martijn Brugman en Merlijn Huntjens. Lees meer

Stop met schrijven!

Stop met schrijven!

Jens Meijen vergelijkt het schrijfproces met auto-onderhoud en weet hoe je als schrijver goed zorgt voor je mentale gezondheid. Wat heeft schrijven te maken met het worden van een popster en waarom moet je volgens Jens eerst stoppen met schrijven? Lees meer

Ballen en Engelen

Ballen en Engelen

Na een klassiek ongemakkelijke kerstborrel op kantoor gaat Sascha mee naar huis met Ariane van hr. Maar dan neemt de avond een griezelige onverwachte wending... Een kerstverhaal van Loren Snel. Lees meer

Op elk potje past een probleempje

Op elk potje past een probleempje

Waarom moeten lesbische relaties in films altijd zo tragisch afgelopen? Esther Lamberigts pleit voor een positiever beeld van queer levens in hedendaagse media. Lees meer

Kon je maar aanbeden worden

Kon je maar aanbeden worden

Hologrammen, goud licht en een religieus lam laten Marthe van Bronkhorst zich klein voelen tijdens een kerkbezoek. Lees meer

Nieuws in beeld: Wat 'huist' er op de achterkant van de maan?

Wat 'huist' er op de achterkant van de maan?

Vond de Chinese maanlander een hutje, een kleine triomfboog, of toch maar gewoon een grote rots? Lees meer

Wees talentloos

Wees talentloos

Tijdens een date raakt Wolter de Boer verwikkeld in een socratisch vraaggesprek rond talent. Een tip over het afschaffen van aanleg. Lees meer

Nieuws in beeld: Weg met het kerstpakket!

Weg met het kerstpakket!

Er zit zelden iets in waar je op zit te wachten, laat staan iets van kwaliteit. Lees meer

Over geluk is het moeilijk praten 2

Over geluk is het moeilijk praten

Filmmaker Agnès Varda was een uitgesproken feminist. Julia de Dreu zag in haar een geestdriftige, politiek geëngageerde vrouw. Maar Varda's film 'Le bonheur' lijkt een ode aan het traditionele huwelijksgeluk. Wat wilde ze ons vertellen met dit onuitgesproken drama? Lees meer

Masterclass

Een vrouw die met zichzelf in de knoop zit besluit om een masterclass acteren te volgen. Een kort verhaal door Renske van den Broek over opnieuw leren lopen, majorettemeisjes en vrede sluiten met wie je bent. Lees meer

Stemmen op je zestiende voor een sterkere democratie

Het is goed voor Nederland als zestienjarigen mochten stemmen, zegt Jazz Komproe. Lees meer

Ik sla een praatje op het Godenpad

Shimanto Reza gaat tegen zijn achterhoofdstem in en ontdekt de waarde van taboes. Lees meer