Asset 14

Palmyra

Hard//Talk: Depressie 1

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. Mark heeft liever aandacht voor de tienduizenden inwoners van Tadmur dan voor de Duizend Zuilen van Palmyra.

Wat is het vernietigen van cultureel erfgoed? De Beeldenstorm van 1566 vertoont natuurlijk parallellen: vernietiging uit religieuze motieven. Toen was het concept ‘cultureel erfgoed’ nog niet uitgevonden. Maar zelfs in de jaren ’70 van de vorige eeuw werd nog een aanzienlijk deel van de Utrechtse historische binnenstad gesloopt om plaats te maken voor een winkelcentrum en een autoweg. Zonder dat hier een dominee of imam aan te pas kwam.

In het geval van IS kun je overigens betwijfelen wat religie met de vernietiging van archeologische schatten te maken heeft. Syrië wordt al veertien eeuwen door moslims bestuurd en al dit erfgoed is gedurende die tijd gewoon bewaard gebleven, ook onder het middeleeuwse kalifaat dat IS zegt te willen herstellen. We kunnen daarom aannemen dat de vernietiging van kunstobjecten een ander doel dient: propaganda. Dankzij illegale kunsthandelaren en internationale ophef weet IS hoeveel waarde er aan deze schatten wordt gehecht. IS laat zien meedogenloos te zijn. De onthoofdingsvideo’s dienen hetzelfde doel.

Laat ik vooropstellen: het zou jammer zijn als Palmyra vernietigd zou worden. Maar de bovenmatige aandacht voor de ruïnes overschaduwt nu het lot van de mensen die in handen van IS vallen. Al wordt gezegd dat ‘de meeste’ inwoners van Tadmur geëvacueerd zijn door de legers van Assad, blijft het zeer de vraag in hoeverre we de Syrische staatsmedia moeten geloven. IS is een nietsontzienende beweging die genocide pleegt in het door hen beheerste gebied. De verwoesting van Palmyra zou volgens De Volkskrant 'genocide op het verleden' betekenen. Het lijkt mij volstrekt overbodig dit zo te benoemen. Hoe gaan we ons de Jezidi’s, Alevieten, Syrische christenen en anderen herinneren als zij vernietigd zijn? Hopen we dan dat zij gebouwen nalaten die we op de Werelderfgoedlijst kunnen zetten? We moeten niet vergeten dat een cultuur in de eerste plaats gevormd wordt door mensen. Het voortbestaan van een multicultureel, multi-etnisch en multireligieus Midden-Oosten is van meer waarde dan gebouwen of beeldhouwwerken, hoe mooi en uniek ook.

Het lijkt mij zaak om IS zo snel mogelijk te verslaan en de eventuele vernietiging van cultureel erfgoed dan maar op de koop toe te nemen. Als wij ons er minder druk om maken, is er voor IS ook minder reden om te slopen. Zolang Tadmur in handen van IS blijft hebben we sowieso niks aan de ruïnes van Palmyra, want niemand kan ze bezoeken. Laten we ons vooral bekommeren om het lot van de mensen die bedreigd worden als IS niet verslagen wordt. Mocht er niets van Palmyra overblijven, dan hebben we in ieder geval de foto’s nog.

Foto: Alessandra Kocman via flickr.com

Palmyra

Mail

Mark Bakker (1984) is historicus en freelance redacteur.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
Het vervolg van een rouwwoordenboek

Het vervolg van een rouwwoordenboek

De persoonlijke worsteling van Babet te Winkel om woorden te vinden voor haar rouw, was helemaal niet zo persoonlijk. Ze ontving vele berichten van mensen die zich in haar rouwwoordenboek herkenden. Dit is het vervolg van haar rouwwoordenboek. Lees meer

Hard//talk: Wie Thierry volgt

Wie Thierry volgt

Thierry Baudet heeft er heel wat kiezers bij die simpelweg hun vrijheid terug willen. Julius Koetsier vreest dat zij verzeild zullen raken in een moeras van verzinselen over UFO's en dinosaurussen. Lees meer

Nooit meer hier

Nooit meer genocide (hier)

Nooit meer genocide, dat beloven we elkaar op 4 mei. Maar wat zijn de lessen van 4 mei waard als we ze niet kunnen toepassen om nú een groep in nood te redden? Lees meer

Nieuws in beeld: Volle terrassen, volle ic's

Volle terrassen, volle ic's

Het demissionaire kabinet gaf groen licht voor het openen van de terrassen - en dus ook voor volle ic's. Lees meer

Ali B gaat je niet redden

Ali B gaat je niet redden

‘Self made men’ prediken in online succescursussen dat succes voor iedereen binnen handbereik ligt. Lees meer

Nieuws in beeld: Vogelgriep grijpt om zich heen

Vogelgriep grijpt om zich heen

Langs de Groningse Waddenkust zijn honderden vogels aangespoeld, die waarschijnlijk zijn geveld door de vogelgriep. Illustrator Aida de Jong brengt het lugubere nieuws in beeld. Lees meer

Leven in een grijs gebied

Leven in een grijs gebied

Wat gebeurt er met je zelfbeeld als je chronisch ziek wordt? Accepteer je de ziekte als een deel van jezelf, of blijf je uitkijken naar de dag waarop je genezen bent? Lees meer

 Digikunst spuwt broeikasgassen in de cloud

Digikunst spuwt broeikasgassen in de cloud

Het maken van de digitale kunstwerken kost ‘kolossale hoeveelheden’ rekenkracht van computers, aldus the New York Times. Lees meer

Nederland is boos. Waarom Jesse niet?

Nederland is boos. Waarom Jesse niet?

De nieuwste verkiezingen lieten ons weer eens zien hoe Nederland aan het afglijden is naar het rechtereinde van de politiek. Hoe kan dat? Is het niet tijd dat links even boos wordt als Wilders en Baudet? Lees meer

Gezien door een kunstwerk

Gezien door een kunstwerk

Doordat fysieke kunstexposities bijna nergens georganiseerd worden, zoeken kunstinstellingen andere wegen om hun werk ten toon te spreiden. Caecilia Rasch mist de ontmoeting met het kunstwerk, en vooral: erdoor gezien worden. Lees meer

Automatische concepten 54

Een miljoen huizen houden het te droog

Zeker een miljoen huizen in Nederland dreigen te verzakken, en dat aantal is de afgelopen jaren flink toegenomen. De boosdoener: droogte. Lees meer

Hard//talk: Onderdak is een mensenrecht

Onderdak is een mensenrecht

Over dakloosheid hoeven we geen uitvoerige politieke discussies te voeren, aldus Jihane Chaara. Onderdak is namelijk niets minder dan een mensenrecht (iets wat men in de Nederlandse politiek even vergeten lijkt te zijn). Lees meer

Filmtrialoog: Nocturne

Nocturne

Onze redacteurs zagen Nocturne, een film over het maken van een film. Hoofdpersonage Alex rent een nacht lang door zijn eigen hoofd, op zoek naar het sluitende idee, de juiste acteurs, een kloppend verhaal. Het sprak esthetisch heel erg aan, maar zaaide ook een hoop verwarring. Lees meer

Nieuws in beeld: 13

Onze corona-aanpak laat talloze aardbewoners stikken

Dat het materiaal waarmee we onszelf tegen corona beschermen voor een golf aan afval zou zorgen, zagen we al van verre aankomen. Illustrator Simcha van der Veen is dan ook verbijsterd: waarom doen we hier niets tegen? Lees meer

Absurditeit is de kracht van The Nose or Conspiracy of Mavericks

Absurditeit is de kracht van The Nose or Conspiracy of Mavericks

Dat je niet op zoek hoeft naar de diepere betekenis en ook enkel de vorm van een film kan waarderen, bewijst de animatiefilm 'The Nose or Conspiracy of Mavericks'. Lees meer

Over Emma, millennials en de kostuumdramafase

Over Emma, millennials en de kostuumdramafase

Anna Visser is van jongs af aan een fervent liefhebber van Jane Austen. Een onlangs verschenen hervertelling van Emma werpt nieuw licht op haar hartstocht voor het kostuumdrama, maar misschien nog meer op haar zelfbeeld. Lees meer

Schijn bedriegt 2

Schijn bedriegt

Ons stemgedrag wordt (te) vaak bepaald door onderbuikgevoelens en eerste indrukken. Om ons daartegen te wapenen hebben we gedegen onderwijs nodig. Laat dat nu precies hetgeen zijn waar de politieke winnaar op bezuinigt. Lees meer

Nieuws in beeld: 12

'App me als je thuis bent'

Na de dood van de 33-jarige Sarah Everard uiten steeds meer Britse feministen hun woede over de mensen die hen zouden moeten beschermen: de politie is onderdeel van hun onveiligheid, zeggen zij. Lees meer

Verveling als verhullend eufemisme

Verveling als verhullend eufemisme

Verveling kreeg het afgelopen jaar duizend gezichten. Rijk Kistemaker vraagt zich af: hoe herinneren we ons die gezichten, zodra de coronacrisis (min of meer) voorbij is? Lees meer

Kolen en olie zwaaien ook in Nederland met de scepter 

Kolen en olie zwaaien ook in Nederland met de scepter 

Wanneer grote bedrijven landen uit het Globale Zuiden in een economische wurggreep houden, knijpt Nederland een oogje toe. Maar ons land is evengoed overgeleverd aan de wensen van grote bedrijven. Lees meer