tickets
Asset 14

De straat tegen Davos

Hard//talk: De straat tegen Davos

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. De uithaal van Rutger Bregman naar de wereldelite op het World Economic Forum in Davos, het onderonsje van de superrijken der aarde, ging twee weken geleden de wereld over. Mooi dat zijn ideeën zo massaal werden opgepikt, maar dat is niet genoeg. Jarmo Berkhout legt uit waarom.

Rutger Bregman had twee weken geleden zijn moment van glorie. De jonge historicus, bekend van zijn pleidooien voor het basisinkomen en een vernieuwd geloof in de Vooruitgang, gebruikte het platform dat Davos hem bood om de miljonairsklasse de oren te wassen. Dat deed hij met een vanzelfsprekende pijler van elke linkse politiek: belast de rijken. Daarop ging hij prompt viral. Wat daarmee onderbelicht bleef, is dat het in werkelijkheid zijn panelgenoot Winnie Byanyima was die zich opwierp als kampioen van de armen en de arbeidende klassen. Het was haar uitsmijter die het weerwoord vormde tegen het misplaatste economische optimisme van de Davos-elite: “You’re not counting dignity of people. You’re counting exploited people!

Bregman ziet zijn eigen populariteit dan ook als een teken dat zijn vooruitgangsgeloof legitimeert, en laat het na economische rechtvaardigheid te eisen namens de uitgebuite massa.

Hoe moeten we het verschil tussen de twee panelleden begrijpen? Terwijl het Bregman naar eigen zeggen te doen is om de materiële levensomstandigheden van de mensen, gelooft hij dat het ideeën zijn die de wereld veranderen. Dat klinkt logisch, maar is eigenlijk een paradox: het zijn namelijk mensen die de wereld veranderen, op basis van collectieve politieke actie. Wie dit negeert, hanteert in feite het perspectief van een optimistische machthebber – een beetje als een doorsnee D’66-er, of Mark Rutte als hij weer eens uitlegt hoe gaaf ons land is.

Bregman ziet zijn eigen populariteit dan ook als een teken dat zijn vooruitgangsgeloof legitimeert, en laat het na economische rechtvaardigheid te eisen namens de uitgebuite massa. Elke levensvatbare linkse (of progressieve) organisatie begint met dat laatste. Wie dat serieus neemt, doet er beter aan te denken vanuit “de straat”, vanuit het concrete leven van degenen die daadwerkelijk gebaat zijn bij een systeemverandering. Het was Byanyima die dit in Davos deed, door de superrijken erop te wijzen dat hun kwantificatie van de economische voorspoed helemaal niks zegt over de levens van de mensen – arbeiders, boeren – die die voorspoed überhaupt mogelijk maken. Ze verklaarde zich solidair met hen en plaatste daarmee het zwaartepunt van het conflict met de miljonairsklasse in de politieke strijd voor waardigheid en gelijkheid. Dat werkt mobiliserend.

De tekenen van verandering moeten we daarom niet zoeken in de tijdelijke belangstelling voor een viral idee als dat van Bregman (hoe belangrijk het ook is om de rijken te belasten!), maar in de bereidheid om collectief politieke actie te ondernemen. Terwijl het fenomeen van een protestgeneratie voor altijd gevangen leek te blijven in de legendes van de jaren zestig, zien we nu wederom een massale mobilisatie van jonge mensen. De klimaatspijbelaars waren het meest hoopgevende wat Nederland in jaren overkomen is. En het is pas het begin. Volgende maand wordt een spektakel: eerst de Women’s March en de Klimaatmars, die beide massaal beloven te worden. De week erop een nationale onderwijsstaking en de week daarna de jaarlijkse demonstratie tegen racisme en discriminatie. Laten we de Davos-elite vergeten, de gezapigheid waarmee we met onze verworven rechten omspringen aan de kant schuiven, en woorden omzetten in daden.

Beeld: World Economic Forum via Flickr

Mail

Jarmo Berkhout werkt bij Het Actiefonds, een Amsterdamse organisatie die wereldwijd activisten ondersteunt. Hij studeerde filosofie aan de UvA, die hij meermaals hielp te bezetten, en is schrijver.

Lees verder Lees verder

Sluit je aan en verzamel kunst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor verbeelding en verhalen. Een niet-commercieel platform waar talent de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. Zonder advertenties en helemaal gratis.

En dat heeft resultaat. Hard//hoofd’ers Iduna Paalman en Joost Oomen werden dit jaar door de Volkskrant verkozen tot literair talent van het jaar.

Een plek als Hard//hoofd kan alleen bestaan met jouw steun. Sluit je daarom bij ons aan en ontvang kunstwerken van veelbelovende makers, een Hard//hoofd-tasje en voorrang voor ons jubileum.

Sluit je aan
het laatste
Spiegeltje, spiegeltje aan de wand

Spiegeltje, spiegeltje aan de wand

Uiterlijk schoon is zowel een vloek als een zegen voor Jihane Chaara. Ze merkt dat het al te vaak het zicht ontneemt op alles wat er onder de oppervlakte aanwezig is. Ze zoekt haar heil in de filosofie van body neutrality. Lees meer

Waarom etaleren we onze trots op sociale media?

Waarom etaleren we onze trots op sociale media?

Honger en rampspoed te over in de wereld, maar op sociale media ziet Wieneke van Koppen alleen maar voorspoed en persoonlijk geluk. Hoe zit dat? Ze gaat te rade bij emotie-psycholoog Ad Vingerhoets. Lees meer

 Kikker-K'NEX

Kikker-K'NEX

Amerikaanse wetenschappers zijn erin geslaagd kleine robotjes te maken met levende cellen uit kikkerembryo's. Aida de Jong bracht het nieuws in beeld. Lees meer

 1

Collectief protest is nodig voor individueel geluk

Wolter de Boer luisterde naar de kersttoespraak van de koning en was verheugd dat hij over onze geluksobsessie sprak. Wel liet de koning een paar belangrijke maatschappelijke factoren voor de ellende van individuen achterwege in zijn rede. Lees meer

RE: Kiezen voor rechts. De verslaglegging van Nederlandse media over de Britse verkiezingen

Kiezen voor rechts: hoe de Nederlandse media verslag deden van de Britse verkiezingen

Keuzes die Nederlandse media maken in hun verslaggeving pakken vaak uit in het voordeel van rechts. Dat belooft weinig goeds voor de verkiezingen van 2021 in het vooruitzicht. Lees meer

 Heilige hobby's

Heilige hobby's

Onze zoektocht naar bijzondere ervaringen begint religieuze trekjes te vertonen. Het nieuws in beeld door Katja Grosskinsky. Lees meer

Filmtrialoog: Star Wars: The Rise of Skywalker

Star Wars: The Rise of Skywalker

Redacteuren Else Boer, Jihane Chaara en Kiki Bolwijn zagen in het meest recente deel van de Star Wars-saga: The Rise of Skywalker, weinig dappere keuzes van de makers. Lees meer

 Jules Deelder: zwart-wit, maar levend in elke denkbare kleur

Jules Deelder: zwart-wit, maar levend in elke denkbare kleur

Vandaag is in het stadhuis van Rotterdam een condoleanceregister geopend voor Jules Deelder. Rob Worst bracht hem nog eenmaal in beeld zoals hij was: zwart-wit, maar levend in elke denkbare kleur. Lees meer

Hard//talk: Het woordenboek is de barricade van deze tijd

Het woordenboek is de barricade van deze tijd

De redactie van de Van Dale riep ‘boomer’ uit als Woord van het Jaar 2019. Voor Marte Hoogenboom het zoveelste bewijs dat de progressieve strijd in de eerste plaats een taalstrijd is. Lees meer

 Rusland de komende jaren bankzitter

Rusland de komende jaren bankzitter

Sporters uit Rusland die kunnen aantonen dat zij dopingvrij zijn en geen dopingcontrole gemist hebben, mogen bij de komende grote sporttoernooien wel meedoen, maar niet onder de Russische vlag. Het nieuws in beeld door Jente Hoogeveen. Lees meer

 Zedenpolitie onder vuur

Zedenpolitie onder vuur

Toen de politie vier zedenverdachten voor een reconstructie meenam naar de plaats delict, probeerden die de agenten te overmeesteren. Bij de schermutseling die volgde kwamen alle verdachten om het leven. Het nieuws in beeld door Rueben Millenaar. Lees meer

Filmtrialoog: The Third Wife

The Third Wife

Redacteuren Oscar Spaans, Jihane Chaara en Kiki Bolwijn zagen in de bioscoop hoe in het Vietnam van eind 19e eeuw, de 14-jarige May de derde vrouw wordt van Hung, een steenrijke en veel oudere grootgrondbezitter. Lees meer

Lieve Mark 2

Lieve Mark

Jan Hamstra sneed zijn kijk op Zwarte Piet in hout voor zijn beeldkritiek 'Lieve Mark'. Hij neemt ons in sneltreinvaart mee door de geschiedenis van raciale karikaturen, en drukt premier Mark Rutte op het hart dat hij zich meer in die geschiedenis zou moeten verdiepen. Lees meer

Hard//talk: Hoe (niet) te praten over mentale moeilijkheden

Hoe (niet) te praten over mentale moeilijkheden

Een label geeft een naam aan een ervaring, maar kan nooit een verklaring zijn voor waarom iemand, op dat specifieke moment in haar leven, die specifieke klachten heeft. Lees meer

Paw Patrol krijgt concurrentie

Paw Patrol krijgt concurrentie

De Australische hond Bear werd als puppy achtergelaten. Hij werd zelf gered, en sindsdien staat zijn leven in het teken van het redden van andere dieren. Het nieuws in beeld door Aida de Jong. Lees meer

Mannelijkheid en de giftige erfenis van Wolkers

Mannelijkheid en de giftige erfenis van Wolkers

Gijsbert Pols herleest Wolkers' meesterwerk Turks fruit, en moet constateren dat de roman niets waarmaakt van de bevrijding die hem wordt toegedicht. Een bewerkt hoofdstuk uit Pols' nieuwe essaybundel 'Het onhoudbare midden'. Lees meer

Automatische concepten 27

Ben je wel echt verslaafd aan je smartphone?

Dagelijks besteden we eindeloos veel tijd aan onze smartphones. Sommigen wijten dat aan een verslaving. Gatool Katawazi pleit ervoor dat we onze verantwoordelijkheid nemen voor dit gedrag, en spaarzaam om te springen met het woord 'verslaving'. Lees meer

 Vega Whopperwolf

Vega Whopperwolf

Alsof je een hongerige wolf aan de soja krijgt, zo kun je de prestatie van De Vegetarische Slager zien. Het bedrijf verovert langzaam maar zeker de Europese markt voor vleesvervangers. Het nieuws in beeld door Katja Grosskinsky. Lees meer

Red zaterdag onze democratie 1

Red zaterdag onze democratie

Als terrorisme en doodsbedreigingen niet meer worden geschuwd om een racistische traditie in stand te houden, is jezelf uitspreken niet meer genoeg, ziet Naomí Combrink. De vrijheid van vergadering en de democratie staan op het spel. Lees meer

 Mag ik nog even vangen?

Mag ik nog even vangen?

Honderden Amerikanen ontvingen eerder deze week opeens een nachtelijk berichtje van een vriend, kennis, collega... Maar die wisten op hun beurt nergens van. Oude berichten van jaren eerder werden 'gerecycled'. Het nieuws in beeld door Nastia Cistakova. Lees meer

Sluit je aan en verzamel kunst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor verbeelding en verhalen. Een niet-commercieel platform waar talent de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. Het bestaan van zo’n platform is niet vanzelfsprekend. Sluit je daarom bij ons aan en ontvang kunst, een Hard//hoofd-tasje en voorrang voor ons jubileum.

Sluit je aan