Hier verschijnt elke dag een subjectieve tip van een hard//hoofd-redactielid. Ze raden je aan om iets te eten, te lezen, te voelen, te luisteren, te betasten of te zien. Volg ze op en word weer gelukkig, zoals vroeger. Vandaag: Waarom het de moeite waard is een jaar lang in dit boek te ploeteren. LEES MEER" /> Hier verschijnt elke dag een subjectieve tip van een hard//hoofd-redactielid. Ze raden je aan om iets te eten, te lezen, te voelen, te luisteren, te betasten of te zien. Volg ze op en word weer gelukkig, zoals vroeger. Vandaag: Waarom het de moeite waard is een jaar lang in dit boek te ploeteren. LEES MEER" />
Asset 14

Bekentenissen van Zeno

Goede literatuur vergt tijd. Het is een cliché, maar ook een waarheid als een koe. Vroeger las ik veel romans, maar naarmate ik het drukker kreeg met studeren, werken en andere zaken werden dat er allengs minder. Toen ik in Italo Svevo’s meesterwerk “Bekentenissen van Zeno” begon was dat dan ook goeddeels uit beleefdheid tegenover de goede vriend die mij het boek cadeau gaf en van harte aanbeval. Ik heb er een jaar over gedaan, maar ik heb het uitgelezen. En het was het meer dan waard.

“Bekentenissen van Zeno” wordt wel de eerste psychoanalytische roman genoemd: het is de schriftelijke zelfanalyse die hoofdpersoon Zeno Cosini, Triëster zakenman, op aanraden van zijn psychiater uitvoert. Maar het steekt tegelijkertijd de draak met Freud’s destijds gloednieuwe methode; aan het eind van de roman zegt Zeno plompverloren: “de psychoanalyse kan me verder gestolen worden.” In de voorafgaande 400 pagina’s heeft de lezer woord na woord, zin na zin, alinea na alinea kennisgemaakt met de neuroses van de hoofdpersoon: pogingen te stoppen met roken, mislukte verleidingspogingen, een huwelijk met de zus van de vrouw die hij op het oog had, een affaire, de haat-liefde verhouding met zijn zakenpartner. Svevo’s Zeno is hierin scherp en geestig, maar ook amoreel, zelfingenomen en bij vlagen stomvervelend.

Svevo geeft de lezer in goede modernistische traditie nauwelijks enige adempauze: de hoofdstukken worden, naarmate de roman vordert, steeds langer, tot enkele honderden bladzijdes; witregels zijn er niet. Doorzetten is dus verreist. Maar dit zorgt er ook voor dat je meegevoerd wordt in de aanhoudende monoloog van Zeno, die afwisselend fascineert, irriteert, verveeld of ergert. Zonder dat er echt opzienbarende dingen gebeuren of er zich een geraffineerd plot ontvouwt wordt Zeno een soort vertrouwde vriend van wie je steeds meer weet, maar die je tegelijkertijd ook een buitengewoon onbehagelijk gevoel kan geven.

Ik heb het boek meermalen weggelegd en, gesloten op mijn bedkastje, soms maanden laten liggen. Maanden waarin ik korte verhalen las of een dun romannetje. Maar steeds keerde ik toch terug naar de neuroses van de onuitstaanbare, aimabele Zeno en zijn eindeloze monoloog. Tot ik in een zomervakantie eindelijk de eindspurt kon maken en ontdekte dat in de “Bekentenissen van Zeno” het venijn in de staart zit. De laatste pagina’s zijn als een mokerslag die bewijst dat het boek de afgelopen 85 jaar geen dag is verouderd. De laatste zin is een uitsmijter die je doet beseffen wat al dat geploeter door die 468 pagina’s waard was. En als je eenmaal zover bent, ben je zo verslaafd aan het oeverloze geleuter van Zeno dat je meer wilt. Lees het. Je zult het zien.

Mail

Melle Kromhout

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
Het vervolg van een rouwwoordenboek

Het vervolg van een rouwwoordenboek

De persoonlijke worsteling van Babet te Winkel om woorden te vinden voor haar rouw, was helemaal niet zo persoonlijk. Ze ontving vele berichten van mensen die zich in haar rouwwoordenboek herkenden. Dit is het vervolg van haar rouwwoordenboek. Lees meer

Hard//talk: Wie Thierry volgt

Wie Thierry volgt

Thierry Baudet heeft er heel wat kiezers bij die simpelweg hun vrijheid terug willen. Julius Koetsier vreest dat zij verzeild zullen raken in een moeras van verzinselen over UFO's en dinosaurussen. Lees meer

Nooit meer hier

Nooit meer genocide (hier)

Nooit meer genocide, dat beloven we elkaar op 4 mei. Maar wat zijn de lessen van 4 mei waard als we ze niet kunnen toepassen om nú een groep in nood te redden? Lees meer

Nieuws in beeld: Volle terrassen, volle ic's

Volle terrassen, volle ic's

Het demissionaire kabinet gaf groen licht voor het openen van de terrassen - en dus ook voor volle ic's. Lees meer

(Bos)rebellen

(Bos)rebellen

Deze week worden onze redacteurs blij van die film over het naderende Eurovisie Songfestival, eetbare bloemen en een onterecht vergeten dichter. Lees meer

Winterslaap

Winterslaap

Madeleine grapte al jaren over het houden van een winterslaap. Tot een onderzoeker dit ook echt mogelijk maakt. Wat als mensen een winterslaap zouden houden zoals dassen of beren dat doen? Een kort verhaal door Else Boer. Lees meer

Ali B gaat je niet redden

Ali B gaat je niet redden

‘Self made men’ prediken in online succescursussen dat succes voor iedereen binnen handbereik ligt. Lees meer

Alleen samen krijgen we u eronder

Alleen samen krijgen we u eronder

Mark Rutte is het niet vergeten, vanaf vandaag wordt alles soepel! Geef vooral weer die drie zoenen en alsjeblieft: dicht op de mond graag. Waarom zou je denken aan de uitgeputte zorg en de oplopende IC-cijfers als je ook aan jezelf kan denken? Nou dan. Lees meer

Met (voor het eerst!) een illustratie van Melcher Oosterman. Lees meer

Nieuws in beeld: Vogelgriep grijpt om zich heen

Vogelgriep grijpt om zich heen

Langs de Groningse Waddenkust zijn honderden vogels aangespoeld, die waarschijnlijk zijn geveld door de vogelgriep. Illustrator Aida de Jong brengt het lugubere nieuws in beeld. Lees meer

Alles Vijf Sterren: 45

Goed advies

Deze week worden onze redacteurs blij van praktische zaken: goed advies, een nieuw rijbewijs en fijne muziek. Lees meer

Praat met mij, niet met de tekst

Praat met mij, niet met de tekst

Wout Waanders is niet alleen dichter en deel van een sexy boyband, maar ook schrijfcoach. Advies geven is natuurlijk leuk en aardig, maar wat gebeurt er als je zelf vastloopt tijdens het schrijven? Kan je jezelf terug de inspiratie in coachen? Alvast een tip: pak geen rode pen.  Lees meer

Column: Inferno onder de roltrap

Inferno onder de roltrap

Een defecte roltrap op het station herinnert Eva eraan hoe ze als kind soms verborgen werelden en niet per se bestaande systemen waarnam. Lees meer

Leven in een grijs gebied

Leven in een grijs gebied

Wat gebeurt er met je zelfbeeld als je chronisch ziek wordt? Accepteer je de ziekte als een deel van jezelf, of blijf je uitkijken naar de dag waarop je genezen bent? Lees meer

Alles Vijf Sterren: 44

Warm en comfortabel

Deze week worden onze redacteurs blij van een goede jas en muziek om mee naar bed te gaan (of juist mee op te staan). Lees meer

 Digikunst spuwt broeikasgassen in de cloud

Digikunst spuwt broeikasgassen in de cloud

Het maken van de digitale kunstwerken kost ‘kolossale hoeveelheden’ rekenkracht van computers, aldus the New York Times. Lees meer

Nederland is boos. Waarom Jesse niet?

Nederland is boos. Waarom Jesse niet?

De nieuwste verkiezingen lieten ons weer eens zien hoe Nederland aan het afglijden is naar het rechtereinde van de politiek. Hoe kan dat? Is het niet tijd dat links even boos wordt als Wilders en Baudet? Lees meer

Gezien door een kunstwerk

Gezien door een kunstwerk

Doordat fysieke kunstexposities bijna nergens georganiseerd worden, zoeken kunstinstellingen andere wegen om hun werk ten toon te spreiden. Caecilia Rasch mist de ontmoeting met het kunstwerk, en vooral: erdoor gezien worden. Lees meer

Een dag uit het leven

Een dag in het hoofd van een lichaam dat niet uit bed raakt

Er zijn zoveel dingen die je zou kunnen zijn. Bioboer, au-pair à Paris, muze, schrijver, schilder, heks... En tegelijk heb je maar één leven om al je ambities in waar te maken. Lies Jo Vandenhende deconstrueert deze tragiek liefdevol door ons een dag mee te nemen in het hoofd van een lichaam dat niet uit bed raakt. Met een illustratie van Tonke Koppelaar. Lees meer

Automatische concepten 38

Hard//hoofd zoekt een nieuwe adjunct-hoofdredacteur

De adjunct-hoofdredacteur is het aanspreekpunt voor redacteuren en heeft een stem in belangrijke beslissingen. Lees meer

Hard//hoofd zoekt een beeldredacteur (illustraties) 2

Hard//hoofd zoekt een beeldredacteur (illustraties)

Ter ondersteuning van de chef Illustratie zijn wij op zoek naar een beeldredacteur illustraties. Lees meer