Asset 14

Idi-idi-idioot

Column: Idi-idi-idioot

Samen met Nils en zijn vriendin Sofie maak ik een fietstocht. Om ons heen liggen de gortdroge aardappelvelden te twijfelen of ze nog oogst zullen voortbrengen, vogels pikken de nog niet volledig verschrompelde resten van het land. Het is heet, maar de allerheftigste hitte van de zomer is voorbij. Dit is nahitte – we fietsen in de nahitte naar de plek waar Nils werkt. Plotseling raakt Nils van de weg en fietst de berm in. Dat is mijn schuld, drie naast elkaar op een fietspad is nooit een goed idee, ik hoor het mijn moeder zeggen, ik reed ook veel te breed. ‘Hee!’ roept Nils naar mij. ‘Doe eens niet zo idi-idi-idioot!’

Nils kan goed mensen nadoen. Dat deden we vroeger al, op school. Hij zette de stem op van een docent, kon er precies de juiste trilling in leggen. ‘Hallo ik ben Trrrix de Groot, ik ga jullie de algebrrraïsche vergelijking uitleggen,’ zei hij dan. Wij sloegen dubbel van het lachen. Onbekende mensen kon hij ook goed imiteren – dan trok hij een houding en een grimas over zich heen en wist je direct zeker dat die van íemand moesten zijn. Dat ergens een man of vrouw voor heel even een exacte kopie had.

Sinds een paar jaar werkt Nils als begeleider op een woon- en werkgemeenschap voor mensen met een verstandelijke beperking. Hij doet nu geen docenten meer na, maar de bewoners van de gemeenschap.
Nils is er als stagiair begonnen, fietste jarenlang door weer en wind en weilanden elke ochtend naar die verstopte plek in het groen, en terwijl de jaren verstreken werd hij langzaam zelf een bewoner. Als hij bij me komt eten maakt hij een biertje open en roept hij: ‘Deze fles is hélemaal van mij hélemaal van mij hélemaal van mij! Lekker hoor, lekker hoor. Cola, cola.’ Hij trekt zijn schouders op en kijkt schichtig. Ik ben niet meer verrast, ik weet dat hij een bewoner nadoet, waarschijnlijk eentje met wie hij die dag intensief heeft gewerkt.

Inmiddels ken ik de meeste bewoners. Ik heb ze nog nooit ontmoet, ik ben zelfs nog nooit in de gemeenschap geweest, maar Nils heeft bijna alle mensen met wie hij werkt weleens laten zien. Er is een vrouw die schaterlacht, telkens weer, om iets dat alleen in haar hoofd bestaat. Een man die keer op keer zijn hoofd naar je toebuigt en fluistert: ‘Deze meneer gaat jou een groot geheim vertellen.’ Een jongen die zo gefixeerd is op koffie dat hij als een zakkenroller halflege kopjes achter ruggen vandaan snaait. En zijn lievelingsbewoner, een oude man die steeds weer roept: ‘Doe eens niet zo idi-idi-idioot!’ Omdat Nils mij al sinds we klein zijn Idi noemt, hoor ik die het regelmatigst.

Zoals het imiteren jaren geleden onze manier was om mensen te doorzien, te leren kennen, te vangen (we woonden in een klein dorp, zoveel mensen zagen we niet), zo is het nu Nils’ manier om dichter bij zijn bewoners te komen. Dat denk ik althans. Om te begrijpen hoe het is om hen te zijn. Hij doet het niet expres, er gaat niks showerigs, niks voor-schut-zetterigs vanuit. Het nadoen komt vanzelf.

We zetten onze fietsen neer bij de personeelsingang. Er is een festival aan de gang, we horen de muziek al, bij aankomst krijgen we polsbandjes van twee bewoners. Als we met een ijsje onder een boom zitten komt er een man naar me toe. Hij buigt zich tot bij mijn oor: ‘Deze meneer gaat jou een groot geheim vertellen,’ zegt hij. Zij ogen zijn groot en blij. Ik draai me stomverbaasd naar Sofie. Het is Nils die me net wat in mijn oor gefluisterd heeft.
Later, als we samen met de bewoners dansen op liedjes van de band, zie ik vanuit mijn linkerooghoek Nils een kopje koffie bij een dame wegtrekken. Aan de rechterkant, naast het kraampje met cake, staat Nils zielsgelukkig te verkondigen dat deze cake hélemaal hélemaal hélemaal van hem is. Kort daarna barst achter mij Nils in een schel schaterlachen uit.

Hoewel Nils steeds bij ons blijft, zie ik hem over het hele terrein lopen, in alle steegjes van de gemeenschap staan. Ik word gek. Waar ik ook kijk: Nils Nils Nils. Heeft hij al die tijd zijn bewoners geïmiteerd, of imiteren zij hem? Ik denk aan de negentien jaar dat we nu vrienden zijn. Hoe ver is Nils van me afgedreven? Ken ik Nils nog wel?
‘Nils!’ roep ik. ‘Nils?’ Ik lach trillerig, het is een soort hinnik.

Dan hoor ik naast me precies dezelfde hinnik. Iemand imiteert mij foutloos. Daarna een klap op mijn schouder en een grote jongensgrijns. ‘Idi-idioot!’

Mail

Iduna Paalman (1991) is al bijna vier jaar columnist voor Hard//hoofd. Haar poëziedebuut ‘De grom uit de hond halen’ verscheen in het najaar van 2019 bij Querido. Ze won er de Poëziedebuutprijs 2020 mee. Ze publiceerde onder meer in De Gids, De Revisor, De Groene Amsterdammer en NRC Handelsblad.

Daphne Prochowski is een illustrator uit Groningen. Haar werk is te omschrijven als kleurrijk en verhalend.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kris van der Voorn
    Kris van der VoornAdjunct-hoofdredacteur
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
Lees meer
het laatste
Column: Weten of je ooit moeder wil worden

Weten of je ooit moeder wil worden

Eva wordt geconfronteerd met de beruchte wel-of-geen-kinderen-vraag en zet de voor- en nadelen tegenover elkaar. Lees meer

Vrees de cocon niet: ze is nog warm

Vrees de cocon niet

Nu de feestjes voorzichtig weer op gang komen, beseft Rijk Kistemaker hoeveel hij níet heeft gemist. Gestrand tussen veganistische sneakers en gesprekken over Jeff Bezos verzint hij voor zichzelf een stiller leven. Een tip over verlangen naar lauwe thee en warme cocons. Lees meer

Alles Vijf Sterren: Steek die maar in je zak!

Steek die maar in je zak!

Deze week worden onze redacteurs blij van enthousiaste opstekers (op gepast volume), kunst in je broekzak en een wisselaccount op Twitter. Lees meer

De maakbare mens

De maakbare mens

Zijn mensen net als machines? Het bezoek van een monteur laat Marthe van Bronkhorst nadenken over haar eigen bedrading. Lees meer

Column: Tot op het bot

Tot op het bot

Een oude brief van een vriendin voert Eva terug naar een periode waarin het wat minder lekker met haar ging. Lees meer

Framer geframed

Framer geframed

Marthe van Bronkhorst ziet haar angst onder ogen en besluit haar ervaring als psycholoog te verrijken door zelf de patiënt te worden. De belangrijkste les? Ook therapeuten weten niet alles. Lees meer

Dingen die niet kloppen, maar die ik wel geloof

Dingen die niet kloppen, maar die ik wel geloof

Hoe goedgelovig mag een mens eigenlijk zijn? Waar Eva van den Boogaard soms dwangmatig eerlijk is, blijkt haar neef F. regelmatig informatie aan haar te verstrekken die niet klopt. Lees meer

 Weet je nog, de nacht?

Weet je nog, de nacht?

Het ‘vergeten’ nachtleven krabbelt terug, en onze eigen lichamen blijken zich als gisteren te herinneren hoe ze van hun eigen bewegingen kunnen genieten. Lees meer

Het Juttersmuseum, de plek van alles wat je vergeten bent

Het Juttersmuseum, de plek van alles wat je vergeten bent

Marthe van Bronkhorst leidt haar lezer rond tussen de verloren schoenen en vergeten herinneringen in het Juttersmuseum. We stuiten op drie vergeten gedichten. Lees meer

Column: More is more

More is more

Eva reflecteert op haar ambivalente relatie met matigheid. Lees meer

Neem je ouders mee naar het museum

Neem je ouders mee naar het museum

De idealen van ouders en hun kinderen komen niet altijd overeen. Schrijver Michael ter Maat legt zich daar niet bij neer en neemt zijn vader mee naar het Krölller Müller. Een tip om het niet bij 'ok, boomer' te laten.  Lees meer

Column: Over geld

Over geld

Eva vergelijkt de manier waarop ze toen en nu tegen geld aankijkt en hoe het verschil in inkomen binnen haar vriendengroep de verhoudingen heeft veranderd. Lees meer

Stukje

Stukje

Marthe van Bronkhorst gelooft het niet: Al die schrijfadviezen van grote namen die beweren hun muze gevonden te hebben. Een oude Griekse visie op inspiratie was dat je zelf niet de inspiratie op moest zoeken, maar dat de muze jóú moest vinden. Ach, wat je maar vooruit brengt. En anders ga je gewoon net zolang boodschappen doen totdat je een ''stukje'' gevonden hebt? Lees meer

Tompouce 1

Tompouce

Eva vraagt zich af waarom de documentatie van haar jeugd ineens leuk moet zijn nu haar moeder alle oude videobanden heeft laten digitaliseren. Lees meer

Alleen samen krijgen we u eronder

Alleen samen krijgen we u eronder

Mark Rutte is het niet vergeten, vanaf vandaag wordt alles soepel! Geef vooral weer die drie zoenen en alsjeblieft: dicht op de mond graag. Waarom zou je denken aan de uitgeputte zorg en de oplopende IC-cijfers als je ook aan jezelf kan denken? Nou dan. Lees meer

Met (voor het eerst!) een illustratie van Melcher Oosterman. Lees meer

Column: Inferno onder de roltrap

Inferno onder de roltrap

Een defecte roltrap op het station herinnert Eva eraan hoe ze als kind soms verborgen werelden en niet per se bestaande systemen waarnam. Lees meer

De nobele kunst van het missen

De nobele kunst van het missen

Marthe van Bronkhorst mist een hoop dingen in haar leven. Haarelastiekjes, de deuk in de bank die ze maakte in het vakantiehuisje, en ze kan maar niet vergeten dat Philip Freriks gestopt is met het journaal. (kom terug, Philip!). Maar waar komt dit missen vandaan?
Met (voor de laatste keer!) een illustratie van Jessica Bacuna. Lees meer

Column: Wasverzachter

Wasverzachter

Een fietstochtje met twee vrienden voert Eva naar een nieuwbouwwijk, waar het leven bij nader inzien toch zo slecht nog niet zou zijn. Lees meer

Een ezel stoot zich geen twee keer aan dezelfde steen, maar een kiezer wel

Een ezel stoot zich geen twee keer aan dezelfde steen, maar een kiezer wel

Marthe van Bronkhorst verdiept zich ter voorbereiding van de verkiezingen in de Archieven der Vergeten Partijen. Ook dit jaar zijn er maar liefst 37 verkiesbare partijen. Wie zijn hen voorgegaan, en zat er dan echt niet een bij die de tand des tijds had moeten overleven? Lees meer

Column: Dingen die we niet gehoord hebben

Dingen die we niet gehoord hebben

Een gehoorbeschadiging is wat Eva van den Boogaard met haar opa gemeen heeft. Verder weet ze niet veel over hem en zijn oorlogsverleden, behalve dat het opgelopen trauma ook zijn nageslacht raakte. Lees meer