Het ordenen van insectenlijfjes." /> Het ordenen van insectenlijfjes." />
Asset 14

Sara Bjarland

Hard//hoofd selecteert zorgvuldig uit een oerwoud aan mogelijkheden. In 'hard//hoofd kiest' wordt door de beeldredactie een relatief onbekende beeldend kunstenaar uitgelicht, wiens werk het volgens hard//hoofd de moeite waard is om te volgen. Deze keer voor de zomereditie Sara Bjarland (Helsinki, 1981), afkomstig uit Finland en met een fascinatie voor de natuur.

Possible wings, 2010

Spare parts, 2011

Untitled (I), 2011

Takeoff, 2010

Veranda, 2011

Wat zien we?
1. Possible wings, 2011. Installatie met gevonden objecten op een lichtbak.
"Dit is een collectie van gevonden objecten die mij doen denken aan insectenvleugels. Als ik over straat loop, kijk ik vaak naar beneden om de grond voor interessante objecten te scannen. Een aantal jaar geleden heb ik een stukje plastic gevonden dat heel erg op een insectenvleugel leek, en daarna heb ik dit soort vleugels overal op straat gezien. De collectie is gegroeid en is daarmee ook sterker dan de som der delen. De objecten zijn eigenlijk stukjes plastic en glas die van fietsen, auto's, etc zijn afgebroken, maar ik vind het idee dat ze iets anders, iets organisch en 'natuurlijks' kunnen zijn, heel mooi. Dit werk gaat over mijn obsessie met insecten maar ook over het voorstellingsvermogen, en hoe dit je belevingen van je omgeving kan beïnvloeden."

2. Spare parts, 2011. Installatie met insectenonderdelen op een plank.
"Spare parts is eigenlijk ontstaan als een bijproduct van een sculptuur, Ball of Queens. De sculptuur is gemaakt van honderden dode hommels die ik van een commerciële hommelkweker heb gekregen. De dode hommels zijn vrij kwetsbaar, en tijdens het maken van de sculptuur, vielen er vaak lichaamsdelen zoals poten, vleugels, voelsprieten en zelfs hoofden van de hommels af. Ik begon deze te rangschikken in rijtjes, een beetje zoals auto- of andere technische onderdelen soms worden geordend. Ik stelde me voor dat het reserve-onderdelen zouden kunnen zijn voor hommels die een poot of een vleugel missen, dat ze hier een nieuwe zouden kunnen halen. Het zou ook een soort index van de anatomie van een hommel kunnen zijn, maar vanwege het naam wordt het een speels werk."

3. Untitled (I), uit de fotoserie The Forsaken, 2011.
"The Forsaken is een serie foto's van dode planten van de straten van Amsterdam. Het blijft me verbazen hoeveel spullen mensen hier elke week op straat weggooien. Ik ben begonnen om verdorde planten te verzamelen, er is iets in ze dat me aantrekt. Ik vind de planten er op een bepaalde manier tragikomisch uitzien, alsof ze het mislukken van de persoon die ze verwaarloosd heeft, laten zien. Tegelijkertijd zijn de planten zelf een soort karikaturen van mensen die hebben opgegeven of geen zin meer hebben."

4. Takeoff, 2010. HD video, 4:30 min.
"Ik heb een beschadigde vlinder op de grond gevonden en heb hem naar binnen gebracht om te zien wat hij zou doen. Hij bleef heen een weer lopen op een tafel en probeerde af en toe te gaan vliegen. Ik vond dit heel fascinerend, omdat je vlinders bijna nooit zo dichtbij kan bekijken. Er is ook iets aan de kwetsbaarheid en frustratie van de beschadigde vlinder die heel 'menselijke eigenschappen' zijn, terwijl insecten er heel 'onmenselijk' uitzien. Deze spanning intrigeert me."

5. Veranda, 2011. Super 8mm film transferred to video, 5:36 min.
"Veranda is een korte film die ik vorige zomer in Finland heb gemaakt. Ik observeerde de microkosmos op een glasveranda door mijn camera; insecten die daar gevangen zijn geworden en uiteindelijk dood zijn gegaan. Het is een film gebaseerd op observaties, een beetje als een natuurdocumentaire maar zonder voice-over. De film heeft ook een sfeer van nostalgie en verlangen, misschien omdat ik vaak verlang naar de Finse natuur. In sommige shots kun je ook hommels zien die later in de sculptuur Ball of Queens terecht zijn gekomen."

Kun je me wat vertellen over je werkwijze?
"Verzamelen en ordenen zijn belangrijke aspecten van mijn werkproces. Het verzamelen van dode insecten, planten, afval; een beetje als een kruising tussen een bioloog en een 'dumpster diver' (hoewel ik niet daadwerkelijk in containers duik). Ik ben geïnteresseerd in dingen die over het hoofd gezien, vergeten en afgedankt worden, en die soms een eigen leven gaan leiden. Ik vind het bijvoorbeeld fascinerend hoe sommige synthetische materialen die lang buiten liggen, er organisch gaan uitzien, hoe ze door de natuur worden veranderd. Ik ben bijzonder geïntrigeerd door het proces van verval en dood, door hoe 'dode' materie 'gereanimeerd' kan worden. Het idee van animatie van vóór de cinematografie, dat leven geeft aan het dode en beweging aan het stilstaande, heeft ook grote invloed op mijn werk. De suggestie van beweging is op zichzelf al genoeg om iets in beweging te brengen."

"Soms komt een werk voort uit reeds verzamelde materialen, soms begin ik met een beeld in mijn hoofd en daar zoek ik dan materiaal of objecten bij. Vaak gebeurt er iets in het proces, waardoor het idee of het resultaat verandert – iets onverwachts dat het werk interessanter kan maken. Ik denk dat het belangrijk is om open te blijven voor deze onverwachte momenten, om ze te accepteren als deel van het proces. Als ik werk maak met video of film is mijn methode er meestal een van nauwkeurige observatie, voor een langere tijd, met een vaste camerapositie. Zonder in te grijpen en de dingen op hun beloop latend. Als je dichtbij kijkt en geduldig bent, zie je meestal iets interessants."

"Voor een deel zou mijn manier van werken - het matter-of-factness van observeren, het verzamelen en de precisie van het ordenen van het materiaal - kunnen verwijzen naar wetenschappelijke methodes. Maar ik ben niet geïnteresseerd in het tonen van wetenschappelijke data of feiten, maar eerder in het suggereren en voorstellen van beelden die open staan voor verschillende betekenissen. Ik hoop dat mijn werk het voorstellingsvermogen van de kijker prikkelt."

Wat fascineert jou?
"De natuur en haar processen. Insecten en hun microkosmos, hun leven en hun dood. Het verval van organische en anorganische materialen. Hoe de natuur altijd terugkomt. Het moment dat het bewegende naar stilte komt, en het stille begint te bewegen."

Wiens werk bewonder je?
"Mark Dion, Rebecca Horn, Olafur Eliasson, Mariele Neudecker, Cornelia Parker, Andy Goldsworthy, Stan Brakhage, om wat meer bekende namen te noemen, maar ook jongere kunstenaars zoals Tessa Farmer (maakt hele mooie sculpturen van insecten) en Helen Maurer (lichtinstallaties). Het werk van de oude masters Eadweard Muybridge en Étienne-Jules Marey vind ik ook heel belangrijk een inspirerend."

Wil je meer van Sara Bjarland zien? Dat kan tot 23 juli in c3 gallery te Amsterdam.

Mail

Verzamel kunst en steun ons
of word magazine abonnee

Sluit je aan

Wil je meer Hard//hoofd?
Meld je aan voor een nieuwsbrief!

Schrijf je in
test
het laatste
Mosterdsoep 8

Moedertaal en Opvoedlessen van een martelaar

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Vandaag lees je twee gedichten van Lina Al-Hassany. ‘Draag de lasten van de wereld niet op je schouders. Graaf de kuilen voor de doden niet in je tuin. Breng het verleden nooit meer aan het licht.’ Lees meer

Mosterdsoep 5

Steltenloper

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. In het verhaal van Jan Truijens Martinez ziet de hoofdpersoon zijn ex-vriendin met haar nieuwe vriend op theaterfestival De Parade. Tussen de lampjes van de zweefmolen en de flitsende polaroidcamera schiet ook de gedachte aan haar door zijn hoofd. Lees meer

Mosterdsoep 7

Beetje bij beetje

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Mina Yasien schreef een verhaal over een dochter die met haar moeder mee naar een afspraak gaat om te vertalen, over wat er tussen de regels door verloren kan gaan en of je een vervelende boodschap verzachtend moet vertalen. 'Niemand verstond alles en toch kwam iedereen overal achter.' Lees meer

Mosterdsoep 3

[Gedicht zonder titel]

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Fleur Hagi kent de wereld niet meer zoals ze die zich herinnerde, maar wat als ze deze nieuwe wereld niet meer wil kennen? 'Meer dan een appel / is nodig / om te onderscheiden / tussen goed en slecht' Lees meer

IDFA-bespreking <em>‘Between Revolutions’</em> en drie andere tips van de redactie van Hard//hoofd 1

IDFA-bespreking ‘Between Revolutions’

De film Between Revolutions volgt een groep pro-Palestijnse, queer activisten in Berlijn. Regisseur Ruben Desiere zoekt samen met de activisten naar agency voor zijn personages. In die zoektocht wordt een interessant spel met fictie en realiteit gespeeld. Lees meer

IDFA-bespreking <em>Between Revolutions</em> en drie andere tips van de redactie van Hard//hoofd

IDFA-tips van Hard//hoofd – ‘You Can See Everything’, ‘Nuisance Bear’ en ‘Romare Bearden’

De IDFA-tips van Jochum Veenstra, Nora de Bruine en Sander Bortier: You Can See Everything, Nuisance Bear en Alter Ego of Romare Bearden. Lees meer

Mosterdsoep 2

Het woord 'vervreemding'

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Vandaag lees je op Hard//hoofd het verhaal van Lidice Michelle Melara Minero. 'Ik hoorde ze typen en daarna waren ze hun werk aan het uitdelen. En ik? Ik was bezig met het begrijpen van het woord.' Lees meer

Mosterdsoep 9

Potentie

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Het gedicht van Nourelhouda Kassi zit vol potentie. Potentie om 'het' te maken, potentie om 'er' te komen, vriendschapspotentie, partnerpotentie, potentie om zo veel goeds de wereld in te brengen. '‘en nu?’ / tussen alles / wat ik was, en alles wat ik kon worden.' Lees meer

Mosterdsoep 1

Mosterdsoep

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Met vandaag: het verhaal van Leila Mrabet, waarin de hoofdpersoon jarenlang op zoek gaat naar de smaak van mosterdsoep die overeenkomt met een herinnering. Lees meer

Berbers gebogen

Berbers gebogen

'Een vaderskant bijt nooit niet. Ze wensen in hun smeekbedes smakkend dat we slappe groentestukken blijven.’ Imane Karroumi El Bouchtati schrijft over ziek zijn, paternale familietafels en hoe verstrikte tongen geen geruchten kunnen tegenspreken. Lees meer

Dromen over kinken in internetkabels en gaatjes in naveltruitjes: is er in het AI-tijdperk nog ruimte voor verrassing?

Dromen over kinken in internetkabels en gaatjes in naveltruitjes: is er in het AI-tijdperk nog ruimte voor verrassing?

Vintagejagers, opgelet! In haar nieuwste column werpt Loïs Blank een kritische blik op een ontwikkeling die misschien niet helemaal onverwacht komt: de tweedehandsmarkt wordt in een fastfashionjasje gestoken. Daarmee dreigt ook een markt die ooit draaide om avontuur en goede bedoelingen steeds verder te plastificeren. Lees meer

Meneer de dominee

Meneer de dominee

De vader van Martijn van Arkel werkt voor God. Als dominee zijn zijn dagen gevuld met de kerk, de gemeente, de Heilige Zoon, maar heeft daardoor minder tijd voor zijn andere twee zoons. In deze gedichten beschrijft Martijn het gemis, de verwijten, en vooral het verlangen naar een vader: geen dominee, geen herder, maar iemand die het licht uit doet en wiens fiets in de schuur staat. Lees meer

Batik Karas

Batik Karas

In dit verhaal van Ariane Waitz gaat de hoofdpersoon op een vervreemdende reis door Indonesië. Via de eeuwenoude Javaanse kunstvorm batik probeert zij zich te verbinden met het land van haar grootouders. Lees meer

Wat je niet zult zien op tv

Wat je niet zult zien op tv

Hoe links is linkse televisie? Marthe van Bronkhorst kwam achter de schermen en kon haar ogen eigenlijk niet geloven. Lees meer

Hoeveel romcoms tot ik het voel? 1

Hoeveel romcoms tot ik het voel?

De liefde is een onuitputtelijke bron van inspiratie. In films, boeken en muziek blijven mensen proberen haar te vangen, en al die creatieve expressie wordt gretig geconsumeerd – ook door Nouhaila el Khannoussi, die ondanks haar fascinatie voor fictieve liefdes zelf nog nooit verliefd is geweest. In dit persoonlijke essay vraagt ze zich af wat verliefdheid eigenlijk is. Lees meer

Verwijzing naar de tijd dat heksen smolten in water uit meisjeshanden

Verwijzing naar de tijd dat heksen smolten in water uit meisjeshanden

Geïnspireerd door de blikken man uit The Wizard of Oz leidt Elise Vos je over het pad van gele klinkers. Ondanks de bescherming die ons harnas biedt, bevat het kieren die toelaten wat we niet zouden willen voelen. Bovendien: wie wil nu afgestompt raken? Lees meer

Rouw en haar contouren

Rouw en haar contouren

Wat gebeurt er als je grootste angst werkelijkheid wordt? Vorig jaar verloor Ivana Kalaš haar vader. In dit essay onderzoekt ze rouw en angst. Wat als juist het verlies je dichter bij het leven brengt? ‘Zoals je vroeger naar een eclips zou kijken via een cd, kom ik in contact met rouw: via haar contouren.’ Lees meer

Lucifers

Lucifers

‘Het begon met een gat, een gat in de zon.’ Terwijl de opa van Jung-hoo blind wordt, verdwijnt de zon langzaamaan uit de lucht. Met deze alternatieve geschiedenis duikt Siep Hendriks in de commercialisatie van het leven, de mens en diens karakter. Lees meer

Auto Draft 24

Een caleidoscoop van verlangen

‘De zoektocht naar een gemeenschap gaat door. Een gemeenschap die mijn caleidoscopische zijn kan accepteren, waarin ik niet hoef te kiezen tussen delen van mezelf, waarin ik niet exotisch, verdund of onverenigbaar ben.’ In dit essay beschrijft Rocher Koendjbiharie welke moeilijkheden hij ondervindt in zijn levenslange zoektocht naar een gemeenschap waarvan hij zich volwaardig onderdeel kan voelen. Lees meer

Eat the rich! Or get eaten?

Eat the rich! Or get eaten?

‘Munch Musk’, ‘bite Bezos’ of ‘suck Zuck’? Stijn Voogt onderzoekt hoe ook aan kapitaalkritiek flink geld verdiend kan worden. ‘Eat-the-rich-films wakkeren geen honger naar verandering aan, maar lijken deze vooral te stillen.’ Lees meer