Asset 14

Hard//talk I

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. Hard//talk is de seismograaf die de trillingen van de tand des tijds registreert. Wat heeft ons afgelopen jaar bezig gehouden? Wat bespraken we bij de koffieautomaat en waar lagen we wakker van? Deze week zes commentaren van onze redacteuren, een greep uit de eerste helft van 2012.

Commentaar

Loon naar werken

De schoonmakers protesteren. Worden ze dan zo slecht betaald? Nee, dat valt mee, ze verdienen gemiddeld zo'n 130% van het minimumloon. Het gaat ze om respect. Ze willen meer aanzien en meer tijd voor hun werk. Het is een hartverwarmend symbool voor de relatieve welvaart in Nederland. Overal in Europa wordt gevreesd voor de toekomst, en bij ons klagen de mensen die onze wc's schoonmaken dat de directeur nooit goedemorgen tegen ze zegt.
Met de zzp'ers in ons land gaat het niet zo goed. Zij genieten over het algemeen meer aanzien dan schoonmakers, maar verdienen als starter vaak minder. Ik was laatst op een feestje waar veel freelance-collega's rondliepen. Ze zogen zenuwachtig aan hun sigaretten en mompelden zorgelijk over hun huur. Ze klaagden over opdrachtgevers die niet terugmailden en overwogen allemaal om toch maar een vaste baan te gaan zoeken. Ze gingen kapot aan de onzekerheid.
Je hoort veel over Het Nieuwe Werken, maar er worden nauwelijks maatregelen genomen om de arbeidsmarkt te innoveren. De zzp'ers zijn de voorbode van een tijd waarin vaste verbanden steeds minder vanzelfsprekend zullen zijn, maar hun positie wordt onvoldoende beschermd. Alle regelgeving gaat nog steeds uit van een man die veertig jaar voor dezelfde baas werkt, terwijl zijn vrouw thuis de kinderen verzorgt. Dit geeft bedrijven vrij spel om freelancers met willekeur te misbruiken. Je kunt voor dezelfde opdracht 100 euro of 1300 euro verdienen. En wat als je ziek bent?
Het is mooi dat de schoonmakers zich binnen vakbonden kunnen verzamelen om terecht hun portie respect te eisen. Maar wie beschermt de arbeidsbelangen van de zelfstandige werker? Het is al moeilijk genoeg dat zijn bureau naast zijn bed staat.
Misschien wordt het tijd voor een paradoxaal concept: een vakbond voor freelancers. Zelfstandigen aller landen, verenigt u!

Door Rutger Lemm

Commentaar

Yes! Recessie!

De werkeloosheid in de eurozone is tien procent. Maar dat cijfer is tenminste wel stabiel! Het werkloosheidscijfer in Nederland stijgt, maar dat betekent dat er meer huisvrouwen willen werken! Het is voor jongeren erg lastig om een baan te vinden, maar in vergelijking met Spanje valt het heel erg mee! En, afgelopen zondag in Buitenhof nog uit de mond van onze premier: dit jaar wordt het erger, maar Nederland behoort tot de drie rijkste landen ter wereld!
Ja! Laten we eens een andere kant van de recessie belichten. De positieve kant! Anders treedt er crisismoeheid op en dat kost lezers, kijkers, kiezers. Weet je, die dubbele dip is vast ergens goed voor. We gaan hier allemaal beter uit komen, toch? Merkel said so herself in haar nieuwjaarsspeech. Als dat geen hart onder de riem is voor al die vers afgestudeerden die stad en land afzoeken naar een vacature voor een middelmatige functie met een lullig loontje en een zeer tijdelijk contract, waar ze eigenlijk acht jaar ervaring voor moeten hebben, irrelevante kwaliteiten en voorál geen negen tot vijf mentaliteit, en waar ze tegen beter weten in op mogen solliciteren samen met driehonderd anderen.
Wie wel een baan had, maar die zojuist verloren heeft, mag ook niet sippen. Je wordt er gelukkiger van! Zie bijvoorbeeld het artikeltje ‘Ontslag is zo beroerd nog niet’ in het NRC Handelsblad van 14 januari: "Duizenden mensen zullen de komende maanden hun baan verliezen door de recessie. Is dat erg? Lang niet altijd." Want, zegt een loopbaancoach, "ontslag haalt mensen uit hun comfortzone. Dat is heel goed."
De pas afgestudeerde die zich zorgen maakt om zijn eigen toekomst, moet maar zo denken: wie geen baan heeft, kan ook niet ontslagen worden!

Door Kelli van der Waals

Zelf

Valentijnsdagterreur

Het begon al medio januari, toen Bol.com mij romantische DVD's aanbood met fantastische Valentijnskorting. Daarna kwamen de afgeprijsde Thalys-reizen naar Parijs en de goedkope chocolade van One day only. Accepteert u ook pandapunten? Ondertussen wijdde de NRC een speciale bijdrage aan het overschot van hogeropgeleide vrouwen in de grote steden, onder de titel “Schaarse mannen zijn de baas”, en wierp mijn moeder een kritische blik op haar verstokt vrijgezelle manvolk. Ter opvrolijking daagde een vriendin met mild exhibitionistisch Facebookgedrag me uit een erotisch gedicht voor haar te schrijven, en nodigde een bevriende pornokunstenares me uit voor een zinnenprikkelend bal masqué in de Brakke Grond. En zo naderde dan onafwendbaar Rub-it-in-day.
Niet, natuurlijk, dat de commercie echt van mij verwacht dat ik een kaart stuur; dat deed op de middelbare school al bijna niemand, en aan zo’n kaart valt ook weinig te verdienen. Mijn Geheime Geliefde zal ook niet ontvlammen als ik bij haar op de stoep sta met een stapel afgeprijsde romantische DVD's. Het zijn juist de (prille) stelletjes in mijn kennissenkring die bezwijken voor de Valentijnsdagterreur. Ik geloofde het zelf ook niet, tot ik ze er in alle ernst over hoorde spreken op verjaardagsfeestjes.
Wat V-dag zo irritant maakt is juist dat iedereen weet dat het nep is. Het is het summum van reclame: een belofte die je inwrijft wat je mist. Maar er is tegengif: uitgerekend op Facebook, waar iedereen normaliter net iets leuker en geslaagder is of in geval uit nood komisch-neurotisch is, barstte een koor van cynische anti-Valentijnsgrappen los. En zo gaat Valentijn steeds meer op Kerst lijken: iedereen heeft er een hekel aan, niemand ontkomt eraan en uiteindelijk valt het toch best mee. Je krijgt er haast warme gevoelens van.

Door Floris Solleveld

Nieuws in Beeld

"Stil in Antarctica"

Illustratie: Charlotte Peys

 

Commentaar

Ben jij een antisemiet?

Afgelopen week verwijderde VPRO Dorst na veel kritiek een bijdrage met de naam De Kolonisten van de Westelijke Jordaanoever, een kritische satire op het Israëlische nederzettingenbeleid in de vorm van een spelhandleiding naar het idee van Kolonisten van Catan. In het spel was het “Anne Frank huis” een overwinningspunt en kon je kaarten spelen met “Joodse gierigheid” en “Typische handelsgeest”.
Tegelijkertijd publiceerde weblog dejaap.nl een stuk onder de titel Ben ik een antisemiet?, waarin de schrijver betoogt dat de door hem geplaatste spotprent geen antisemitisme is, maar legitieme kritiek op Israël. Zijn boodschap tegen de criticasters: jullie verwarren kritiek op Israël met antisemitisme.
In de spotprent wordt Israël uitgebeeld door een sjofel mannetje met een baard, uitpuilende ogen en, ja, hoe kan het ook anders, een opvallend grote neus. Op zijn hoedje staat een davidster.
De schrijver claimt, net als de VPRO, dat het gebruik van stereotypen en de verwijzing naar vooroordelen gebruikelijk zijn bij spotprenten en satire. En dat klopt. Satire van George W. Bush maakte vaak gebruik van het vooroordeel dat hij dom zou zijn. Maar misschien had dat daadwerkelijk ook iets met Bush te maken. Interessant is echter dat het sjofele mannetje, evenals de bovengenoemde spelkaarten, niets te maken heeft met Israël, maar enkel de negatieve stereotypering echoot van De Eeuwige Jood: een propagandistisch verzinsel, geworteld in de eeuwenlange traditie van Europees antisemitisme.
Dat kritiek op Israël soms onterecht verward wordt met antisemitisme is oud nieuws. Maar laten we vooral niet blind zijn voor het feit dat de verwarring andersom evengoed plaatsvindt.

Door Elon Heymans

Commentaar

Verantwoording nemen

Ronald Waterreus zei iets interessants. (Pause for dramatic effect.) De ex-keeper en excuus-PSV'er van de NOS stelde: “Arjen Robben had zijn verantwoording moeten nemen.”
U denkt misschien: “Die jongen spreekt de taal niet, hij is als keeper in Limburg geboren en had zodoende dubbel pech.” Maar ik denk dat Ronald een doorbraak in het denken over good governance probeerde te forceren. Helaas gingen zijn tafelgenoten vooral in op het begrip “Robben”, ik was namelijk vooral benieuwd naar Ronalds concept “verantwoording nemen”.
Want wat deed Ronald precies? Hij verhitte twee losse begrippen: “verantwoordelijkheid nemen” (vooraf) en “verantwoording afleggen” (achteraf) en smolt die samen tot de legering “verantwoording nemen” (continu). Een prachtige vondst. These, antithese, strafschop: een snoeiharde Hegel in de bovenhoek.
Zowel verantwoordelijkheid nemen als verantwoording afleggen – in één continu proces waarin men op basis van eigen kennis en kunde handelt, en eerlijk uitlegt waarom die twee tot bepaalde keuzes leiden – dat zouden meer mensen moeten doen.
Wie kunnen er van Ronald leren? Ik zag de afgelopen weken een paar mooie voorbeelden en geef er hier twee. Eerst was daar premier Rutte, die twee jaar geleden “zijn verantwoordelijkheid nam” door zonder, maar met, Wilders te gaan regeren. Hij deed misschien wat hij noodzakelijk achtte, maar toen het op een fiasco uitliep, gaf hij, in plaats van verantwoording af te leggen, GroenLinks de schuld. De premier nam zijn verantwoording niet.
Een ander voorbeeld is Shell. Dat bedrijf doet graag alsof het zijn verantwoordelijkheid neemt. Uit de koker van de pr-afdeling komt dan een eco-initiatiefje, waarna een voorlichter (voorlichten, dat ligt ergens halverwege voorliegen en oplichten) vertelt hoe belangrijk Shell het welzijn van moeder aarde vindt. Kort na zo'n pr-offensief blijkt er weer ergens een metalen buis kapot te zijn gegaan, en lekt er behalve veel olie ook een intern rapportje uit. Dan wordt duidelijk dat Shell niet alleen geen verantwoordelijkheid neemt (en als het misgaat graag anderen de schuld geeft), maar op zulke momenten ook weigert verantwoording af te leggen. Shell blijkt dan een bedrijf dat zich wel bewust is van de brede maatschappelijke verantwoordelijkheid die anderen haar toedichten, en daar handig op inspeelt, maar zelf niet in die verantwoordelijkheid gelooft. Je kunt dus stellen dat het bedrijf zijn verantwoording niet neemt, en van zo'n houding denken Ronald Waterreus en ik het onze.

Door Jan Postma

Ver weg

Saudische amazones

Afgelopen maandag besloot Saudie-Arabië dat ook vrouwelijke atleten een gooi mogen doen naar Olympisch goud: 's lands enige sportster op het hoogste niveau, Dalma Rushdi Malhas, zou als afgevaardigde naar Londen worden gestuurd om zich daar te paard te meten met de Anky van Grunsvens van deze wereld.
Dezelfde dag nog blijkt dat de 20-jarige, blonde Saudische zich niet heeft weten te kwalificeren; Dalma's merrie, Caramell KS, is vanwege een blessure van deelname uitgesloten. Hiermee zit Saudie-Arabië in een interessant en evenzo ironisch parket.
Op de Saudische staatsscholen voor meisjes zijn sportlessen verboden. Er worden geen competities voor vrouwen georganiseerd en slechts een handvol clubs accepteert vrouwen als lid. Veel vrouwelijke topsporters lopen er zodoende ook niet rond. Toch zal er op de Spelen minimaal één het land moeten vertegenwoordigen, wil het mannenteam niet van deelname worden uitgesloten. Na de nodige druk wordt discriminatie door het Internationaal Olympisch Comité namelijk niet langer getolereerd. In welke vorm dan ook. Een keuze die zich uitbetaald nu Saudie-Arabië met de gevolgen van zijn vrouwonvriendelijke beleid om de oren wordt geslagen.
Inmiddels is gebleken dat Dalma's paard al enkele weken geblesseerd was. De officiële bevestiging van haar deelname afgelopen maandag was dus niet meer dan politiek toneel, die angst voor opstanden doet vermoeden. Het olympisch optreden van de glamoureuze – in Amerika geboren – Malhas moest talent, doorzettingsvermogen en (culturele) rijkdom tonen, in tegenstelling tot verregaande vrouwenonderdrukking waar het land om bekendstaat. Een eerdere poging om de aandacht hiervan af te leiden mislukte overigens ook al, toen koning Abdullah vrouwen stemrecht gaf, maar ze nog steeds verbood zonder man het huis te verlaten.
Ongeacht of één van hen zal meedingen naar Olympisch goud, hebben de Saudische vrouwen een overwinning binnen. Ze zullen zich gesterkt voelen in het doorzetten van hun kleine sportinitiatieven. Elke sportschool die de deuren ook voor vrouwen opent, is er één. En Dalma Rushdi Malhas? Die zien we natuurlijk terug in 2016. Met paard, zonder blessures en hopelijk niet alleen.

Door Esther Wertwijn

Mail

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef literair
  • Foto van Gatool Katawazi
    Gatool KatawaziAdjunct-uitgever
het laatste
Hard//talk: De goede kant van de geschiedenis is solidair, ook als het even niet uitkomt

De goede kant van de geschiedenis is solidair, ook als het even niet uitkomt

Racisme is een diep verweven onderdeel van het narratief van Nederland, waar we nog dagelijks de gevolgen van kunnen zien en voelen. Het is niet genoeg om je stil en afzijdig te houden van onrecht: verandering vereist actie. Lees meer

Echte schrijvers stellen uit

Echte schrijvers stellen uit

Elke schrijver is bekend met uitstelgedrag. Professioneel uitsteller Nicolas Voet legt in zijn essay uit waar het gelummel vandaan komt, en waarom het broodnodig is. Lees meer

Terra Infirma (deel 1)

Terra Infirma (deel 1)

Terwijl het coronavirus zich in de eerste maanden van 2020 over de wereld verspreidde en verschillende overheden verschillende maatregelen troffen, observeerde Nicky Runge de gang van zaken in haar woonplaats Hongkong. Lees meer

 Anderhalvemetergymnastiek

Anderhalvemetergymnastiek

Voor illustrator Jente Hoogeveen kan 1 juli niet snel genoeg komen: dan mogen de eerste mensen weer mondjesmaats naar de sportschool. Hoe dat eruitziet? Lees meer

 O, Big Brother, Where Art Thou?

O, Big Brother, Where Art Thou?

Camera's op kruispunten en in gebouwen die je niet alleen volgen, maar zelfs herkennen en gegevens van je verzamelen. Hoe dichtbij is die dystopische toekomst? Lees meer

 Als je je hoofd niet gebruikt, hoef je inderdaad geen mondkapje te dragen

Als je je hoofd niet gebruikt, hoef je inderdaad geen mondkapje te dragen

Hemel en aarde worden bewogen om levens te redden, en je slaat aan het protesteren tegen het dragen van mondkapjes en de kortstondige inperking van je vrijheid. Illustrator Rueben Millenaar keek van boven op de aarde neer en zag een mensheid die elk gevoel van perspectief kwijt is. Lees meer

Het staat in de sterren geschreven - het begrijpen is een ander verhaal

Het staat in de sterren geschreven - het begrijpen is een ander verhaal

Wie leest er tegenwoordig nog een horoscoop om te weten wat de dag, de maand het jaar je brengt? Nou, best veel mensen dus. Het is zelfs een wereldwijde trend. Ook Else Boer geeft toe regelmatig de astrologie in te duiken. Op zoek naar een verklaring gaat ze na wat astrologie de moderne mens kan bieden. Lees meer

 De ene bij is de andere niet

De ene bij is de andere niet

Wat als de ene bijensoort (onze geliefde honingbij) 299 andere bijensoorten verdrukt? Lees meer

 Damien Hirst is verknipt

Damien Hirst is verknipt

Ruim 30.000 dollar betaalde het New Yorkse kunstcollectief MSCHF voor een werk van Damien Hirst: een zeefdruk met 88 gekleurde stippen in elf rijen van acht. Geen weggegooid geld, als je het werk vervolgens in stukjes doorverkoopt. Lees meer

Reflecties van een proefkonijn

Reflecties van een proefkonijn (deel 3)

'Er is veel dat de wetenschap tot nu toe voor mekaar heeft weten te boksen, maar nog geen remedie tegen sociaal ongemak. Hoeft ook niet. Gaat vanzelf weer over.' Lees meer

Filmtrialoog: Solaris

Solaris

'Solaris' uit 1972 blijkt de perfecte film om in thuisquarantaine te bekijken. Lees meer

Hard//talk: Uit de coronacrisis een nieuwe economie in

Vanuit de coronacrisis naar een nieuwe economie

Als we nu echt rechtvaardig en solidair te werk willen gaan, moeten we de behoeftes van zwaar getroffen groepen zoals daklozen en vluchtelingen centraal stellen. Lees meer

Beste Susan

Beste Susan

Susan Sontag uitte zich nooit publiekelijk over haar lesbische geaardheid. Is dat wel eerlijk, vraagt Fien Veldman zich af. Ben je de maatschappij iets verplicht? Is er opheldering nodig als je seksuele identiteit niet uit je uiterlijk op te maken valt? En hoe zou je je dan moeten presenteren?  Lees meer

 Schrödingers Dictator

Schrödingers Dictator

Kim Jong-Uns onzichtbaarheid is voer voor speculaties: hij zou zijn overleden tijdens een operatie, zoek zijn of gewond geraakt bij een raketlancering. Dood of levend, zolang Kim zich niet in het openbaar heeft vertoond, is het enige logische antwoord: hij is het allebei. Pirmin Rengers illustreerde de dictator in superpositie. Lees meer

 De anderhalvemetersamenleving botst

De anderhalvemetersamenleving botst

In Apeldoorn proberen dertig kermisexploitanten de 'Kermis nieuw stijl' uit. Gaat prima. Lees meer

Dagboek van een proefkonijn

Dagboek van een proefkonijn (deel 2)

Hoelang houden mensen het vol in een kliniek en bloeit er weleens liefde op tussen proefpersonen? Oscar Spaans deed eind vorig jaar mee aan medicijnonderzoek en verwerkte zijn notities tot een driedelige serie. Lees meer

 Groetjes uit mijn woonkamer

Groetjes uit mijn woonkamer

Jente Hoogeveen was er snel uit: als zij niet naar de tropen kan, haalt ze de tropen net zo makkelijk haar woonkamer. Lees meer

Het begin van een rouwwoordenboek

Het begin van een rouwwoordenboek

Na de dood van haar moeder besefte Babet te Winkel dat ze haar gevoelens niet met bestaande woorden kon omschrijven. Dus sloeg ze zelf aan het schrijven van een nieuw 'rouwwoordenboek'. Lees meer

Overwegingen van een proefkonijn (deel 1)

Overwegingen van een proefkonijn (deel 1)

Wie zijn de mensen die zich als proefpersoon aanmelden en wat drijft hen? Oscar Spaans deed eind vorig jaar mee aan medicijnonderzoek en verwerkte zijn notities tot een driedelige serie. Lees meer

Sluit jezelf op in je huis, niet in je hoofd

Sluit jezelf op in je huis, niet in je hoofd

Heeft de huidige coronapandemie zin? Of hoeven we die vraag überhaupt niet te stellen? Lees meer

Steun de makers van de toekomst. Sluit je aan bij Hard//hoofd.

Jouw steun maakt mogelijk dat wij onze makers een vrije ruimte kunnen blijven bieden en hen optimaal kunnen ondersteunen. Sluit je nu aan en ontvang kunst van talentvolle kunstenaars.

Sluit je aan