Asset 14

Collectieve empathie reikt verder dan Nederlandse grenzen

Hard//talk: Collectieve empathie

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. Het nieuwe coronavirus heeft Nederland nog niet bereikt en er wordt hard geprobeerd een uitbraak af te wenden. Terwijl het virus voornamelijk in China om zich heen grijpt, hoopt Jihane Chaara dat onze houding tegenover iedereen die wel door het virus wordt getroffen, verandert.

Alle ogen zijn gericht op China. Moeten we ons zorgen maken om dit coronavirus? Is het te vergelijken met SARS (ook een coronavirus, trouwens) of eerder met een normaal griepje? Meer dan duizend mensen zijn intussen overleden aan het coronavirus. Dat zijn er meer dan door het SARS-virus toentertijd.

Vooralsnog blijft het Rijksinstituut voor Volksgezondheid kalm: als nodig, worden mensen in quarantaine geplaatst, maar er is weinig reden om aan te nemen dat er een zombieachtig Nederland gaat ontstaan. We gaan het meemaken, maar we blijven optimistisch en nuchter. Dat gezegd hebbende reikt onze collectieve empathie hopelijk verder dan de Nederlandse landsgrens en voelen we mee met onze planeetgenoten die wél gedwongen zijn thuis te blijven om infectie te vermijden.

Mijn hoop voor collectieve empathie werd de afgelopen dagen flink op de proef gesteld. Zo waren er mensen in Nederland die een studentencomplex waar veel mensen van Chinese komaf wonen, bedoezelden met racistische en haatdragende leuzen. Ook Radio 10 droeg een steentje bij aan deze akelige tendens en zond een nummer uit met de tekst ‘voorkomen is beter dan Chinezen’.

De angst dat het coronavirus ook in Europa zal uitbreken is aanwezig. Ondertussen is de kans relatief klein dat dit daadwerkelijk zal gebeuren, waardoor het eenvoudig is om achteloos te fantaseren over een apocalyptisch beeld. Het doet denken aan begin januari van dit jaar, toen men zich op het internet verlekkerd afvroeg wat er zou gebeuren als Iran de oorlog zou verklaren aan de Verenigde Staten. Niemand was écht bang voor dienstplicht: het was gewoon lollig om erover te fantaseren. In het geval van het coronavirus heeft de vermeende angst geleid tot woede: stèl dat Europa verandert in een continent van stille straten en zieke mensen? Wiens schuld zal dat dan zijn? Blijkbaar de schuld van iedereen die er ook maar een beetje Chinees uitziet. Om de fictieve Yoda te citeren: “Fear leads to anger. Anger leads to hate”.

De angst om ziek te worden mag er zijn, maar als eerste zouden we moeten meeleven met alle mensen die er nú onder lijden.

Mensen met een Chinees uiterlijk – nee, een Aziatisch uiterlijk — worden belaagd, buitengesloten en uitgescholden omdat er in een ander werelddeel mensen doodgaan aan een virus. Er zijn momenten waarop grapjes ‘edgy’ en ‘scherp’ mogen zijn. Er zijn ook momenten waarop je naar een serieuze situatie kijkt, en moet nadenken over de reactie die jij daarop gaat geven. Leef je mee, of trap je omlaag?

Het is een kwestie van moraal. De angst om ziek te worden mag er zijn, maar als eerste zouden we moeten meeleven met alle mensen die er nú onder lijden. Die instelling kan bestaan náást maatregelen die we hier treffen. En als de schuldvraag echt oppermachtig regeert in je denkwijze hierover, dan stel ik voor dat je dat flink bevraagt. Waar leidt het toe? Wat doet het met je empathisch vermogen?

Onze sympathie zou verder moeten reiken dan de Nederlandse — of zelfs Europese — grenzen.

Beeld via Twitter

Mail

Jihane Chaara (1991) is een idealist met een voorliefde voor lieve mensen en woorden. Ze is recentelijk afgestudeerd in klinische neuropsychologie aan de Universiteit van Amsterdam.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef literair
  • Foto van Gatool Katawazi
    Gatool KatawaziAdjunct-uitgever
Lees meer
het laatste
 Als de sterfbedden op zijn

Als de sterfbedden op zijn

Als het laatste IC-bed bezet is, zullen artsen moeten kiezen wie zorg krijgt en wie niet. Ze gaan naar hun werk met het doodsvonnis van vele patiënten in hun hand. Lees meer

Filmtrialoog: Porselein

Porselein

Thuis zagen onze redacteuren 'Porselein', over een succesvol gezin dat wordt opgeschud wanneer het zevenjarige zoontje Thomas zich vreemd begint te gedragen. Heeft hij misschien een virus te pakken? Lees meer

Kijken naar het verleden en de toekomst

De complexiteit van excuses voor het verleden

Vorige maand maand maakte koning Willem-Alexander excuses voor het optreden van de Nederlanders tijdens de Indonesische onafhankelijkheidsoorlog. Een goede eerste stap, aldus Vivian Mac Gillavry. Maar hoe komt het dat zo'n excuus kan bijdragen aan een gevoel van erkenning en tegelijkertijd kan kwetsen? Lees meer

Liefde in tijden van corona

Liefde in tijden van corona

Carlijn Cober is single. In tijden van een pandemie krijgt single zijn een nieuwe lading. Ze besluit te rade te gaan bij schrijvers en filosofen: wat betekent het om single te zijn? Bestaat er zoiets als happy single zijn? En is dat dan altijd tijdelijk? Een essay over liefde in tijden van corona. Lees meer

 Echte vrienden kunnen elkaars bloed drinken

Echte vrienden kunnen elkaars bloed drinken

Als een vampiervleermuis je eenmaal mag, deelt ze graag haar maaltijd met je en gaat een levenslange vriendschap aan. Lees meer

 400.000 Nederlanders stellen zich níet aan

400.000 Nederlanders stellen zich níet aan

Endometriose komt even vaak voor als diabetes en reuma, maar is lang niet zo bekend. De oorzaken? Schaamte en taboe. Lees meer

 Draag geen dominosteentje bij

Draag geen dominosteentje bij

Sociale onthouding is eenvoudig te begrijpen en is bewezen effectief. Margriet Osinga draagt haar steentje níet bij aan de verspreiding van het coronavirus. Lees meer

Kijkend naar Merkel, kijkend naar mij 1

Kijkend naar Merkel, kijkend naar mij

'Powervrouw' Angela Merkel stuurde Europa door zwaar weer en was een voorbeeld voor talloze vrouwen, maar stemde ook tegen het homohuwelijk. Madeleijn van den Nieuwenhuizen vraagt zich af: is Merkel nou een feministisch rolmodel of niet? Lees meer

Hard//talk: Je bent woke - fijn, maar maak er geen wedstrijd van

Je bent woke - fijn, maar maak er geen wedstrijd van

Dat ze niet op de hoogte was van inclusieve pronouns kwam Vivan Mac Gillavry op afkeurende reacties te staan. Behalve door een van de aanwezigen, die haar gebrek aan 'wokeness' geduldig opvulde. Lees meer

Pardon meneer, waar is de dichtstbijzijnde huilkamer?

Pardon meneer, waar is de dichtstbijzijnde huilkamer?

Hernieuwd vaderlijk gezag zou uitkomst bieden aan een wereld die overspoeld wordt door de tranen van wenende vaders. Rijk Kistemaker treurt om dat dorre, traanloze idee. Lees meer

 Sanders, wie anders?

Sanders, wie anders?

Hij lijkt de gedoodverfde winnaar van de Amerikaanse Democratische voorverkiezingen, al zal-ie het toch nog even moeten doen. In de peilingen staat de democratic socialist Bernie Sanders in elk geval fier bovenaan. Lees meer

Een mooi vak

Docent een mooi vak? Ja, maar onder lelijke omstandigheden

Politici en beleidsmakers vinden het vreemd dat zo weinig mensen 'het mooie vak' van docent willen beoefenen, terwijl diezelfde politici het vak niet daadwerkelijk mooi maken. Lees meer

Filmtrialoog: Little Women 1

Little Women

Onze redacteuren togen naar de filmzaal om de nieuwste verfilming van Little Women te bekijken. Lees meer

 Vleeskippen leggen geen windeieren

Vleeskippen leggen geen windeieren

Eet toch eens wat minder vlees, zegt de Nederlandse overheid. Schep nog eens op, roept de EU daar harder overheen. Lees meer

Hard//talk: Maak van vrijhandel een milieukwestie (en andersom)

Maak van vrijhandel een milieukwestie (en andersom)

Milieubescherming en economie zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. Hoog tijd dus dat links en rechts zich aan elkaars onderwerpen gaan wagen. Lees meer

 Enkel de arm der wet is afgezet

Enkel de arm der wet is afgezet

Rueben Millenaar zag met lede ogen het impeachment-proces van Donald Trump aan. Lees meer

 1

Waarom ik vrijwillig mijn verhaal weggeef

Als Jihane Chaara zich ‘feminist’ noemt, geeft ze een stukje van haar autonomie weg. Want wat verstaat haar publiek onder ‘feminist’? Lees meer

Filmtrialoog: Bombshell

Bombshell

Onze redacteuren togen naar de filmzaal om Bombshell te zien. Een echt feministische film bleek het niet, maar het leverde genoeg stof tot discussie op. Lees meer

 Wilt u wat vleermuissoep bij uw broodje aap?

Wilt u wat vleermuissoep bij uw broodje aap?

De ontdekking dat waarschijnlijk vleermuizen achter het nieuwe coronavirus steken, leidde al snel tot wilde speculaties; dat de ziekte het gevolg is van besmette vleermuissoep, bijvoorbeeld. Maar dat lijkt een Chinese variant van een broodje aap. Lees meer

 Klimt achter de klimop

Klimt achter de klimop

Italiaanse tuinmannen bevrijdden een vrouw die zo'n 60 tot 100 miljoen euro waard blijkt. Het nieuws in beeld door Veerle van der Veer. Lees meer

Steun de makers van de toekomst. Sluit je aan bij Hard//hoofd.

Jouw steun maakt mogelijk dat wij ons 10-jarig jubileum kunnen verplaatsen en de geboekte artiesten kunnen betalen. Je eerste gesigneerde en genummerde kunstwerk is van Raquel van Haver. Vóór 1 mei hebben we 600 nieuwe kunstverzamelaars nodig.

Meer info