Asset 14

Collectieve empathie reikt verder dan Nederlandse grenzen

Hard//talk: Collectieve empathie

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. Het nieuwe coronavirus heeft Nederland nog niet bereikt en er wordt hard geprobeerd een uitbraak af te wenden. Terwijl het virus voornamelijk in China om zich heen grijpt, hoopt Jihane Chaara dat onze houding tegenover iedereen die wel door het virus wordt getroffen, verandert.

Alle ogen zijn gericht op China. Moeten we ons zorgen maken om dit coronavirus? Is het te vergelijken met SARS (ook een coronavirus, trouwens) of eerder met een normaal griepje? Meer dan duizend mensen zijn intussen overleden aan het coronavirus. Dat zijn er meer dan door het SARS-virus toentertijd.

Vooralsnog blijft het Rijksinstituut voor Volksgezondheid kalm: als nodig, worden mensen in quarantaine geplaatst, maar er is weinig reden om aan te nemen dat er een zombieachtig Nederland gaat ontstaan. We gaan het meemaken, maar we blijven optimistisch en nuchter. Dat gezegd hebbende reikt onze collectieve empathie hopelijk verder dan de Nederlandse landsgrens en voelen we mee met onze planeetgenoten die wél gedwongen zijn thuis te blijven om infectie te vermijden.

Mijn hoop voor collectieve empathie werd de afgelopen dagen flink op de proef gesteld. Zo waren er mensen in Nederland die een studentencomplex waar veel mensen van Chinese komaf wonen, bedoezelden met racistische en haatdragende leuzen. Ook Radio 10 droeg een steentje bij aan deze akelige tendens en zond een nummer uit met de tekst ‘voorkomen is beter dan Chinezen’.

De angst dat het coronavirus ook in Europa zal uitbreken is aanwezig. Ondertussen is de kans relatief klein dat dit daadwerkelijk zal gebeuren, waardoor het eenvoudig is om achteloos te fantaseren over een apocalyptisch beeld. Het doet denken aan begin januari van dit jaar, toen men zich op het internet verlekkerd afvroeg wat er zou gebeuren als Iran de oorlog zou verklaren aan de Verenigde Staten. Niemand was écht bang voor dienstplicht: het was gewoon lollig om erover te fantaseren. In het geval van het coronavirus heeft de vermeende angst geleid tot woede: stèl dat Europa verandert in een continent van stille straten en zieke mensen? Wiens schuld zal dat dan zijn? Blijkbaar de schuld van iedereen die er ook maar een beetje Chinees uitziet. Om de fictieve Yoda te citeren: “Fear leads to anger. Anger leads to hate”.

De angst om ziek te worden mag er zijn, maar als eerste zouden we moeten meeleven met alle mensen die er nú onder lijden.

Mensen met een Chinees uiterlijk – nee, een Aziatisch uiterlijk — worden belaagd, buitengesloten en uitgescholden omdat er in een ander werelddeel mensen doodgaan aan een virus. Er zijn momenten waarop grapjes ‘edgy’ en ‘scherp’ mogen zijn. Er zijn ook momenten waarop je naar een serieuze situatie kijkt, en moet nadenken over de reactie die jij daarop gaat geven. Leef je mee, of trap je omlaag?

Het is een kwestie van moraal. De angst om ziek te worden mag er zijn, maar als eerste zouden we moeten meeleven met alle mensen die er nú onder lijden. Die instelling kan bestaan náást maatregelen die we hier treffen. En als de schuldvraag echt oppermachtig regeert in je denkwijze hierover, dan stel ik voor dat je dat flink bevraagt. Waar leidt het toe? Wat doet het met je empathisch vermogen?

Onze sympathie zou verder moeten reiken dan de Nederlandse — of zelfs Europese — grenzen.

Beeld via Twitter

Mail

Jihane Chaara (1991) is een idealist met een voorliefde voor lieve mensen en woorden. Ze is recentelijk afgestudeerd in klinische neuropsychologie aan de Universiteit van Amsterdam.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Gatool Katawazi
    Gatool KatawaziRedacteur
Lees meer
het laatste
Wat heeft een mens aan een miljard?

Wat heeft een mens aan een miljard?

Wie de vermogensongelijkheid in Nederland aan de kaak stelt, hoort regelmatig: ‘Gelukkig zijn we geen Amerika. Daar is de rijkdom pas oneerlijk verdeeld!’ Dat klopt. Maar we staan wel op de tweede plek. Zo egalitair is ons land niet. Lees meer

Sinds Corona zijn we op retraite zonder rust

Sinds Corona zijn we op retraite zonder rust

In de interviewserie ‘Tijdsvensters’ laten De Bedachtzamen steeds een creatieve denker reflecteren op het begrip ‘tijd’. Op Hard//hoofd reageren collega’s in stijl. Vandaag: filosoof Aldo Kempen reageert op de reflecties van filosoof Miriam Rasch. Lees meer

 Corona-afval brengt meerkoet in de nesten

Corona-afval brengt meerkoet in de nesten

Meerkoeten blijken hun nesten maar wat graag te bouwen met ons corona-afval. Dat heeft voor-, maar vooral veel nadelen. Lees meer

Rueben Millenaar

“Excuses voor de slavernij? Moet ik me schuldig voelen?”

Overheidsexcuses zijn hét moment voor Nederland om het koloniale verleden eens recht in het gezicht aan te kijken, schrijft Lennart Bolwijn. Lees meer

 1

'Ik gebruik de toekomst, het verleden en het tijdloze'

In de interviewserie ‘Tijdsvensters’ laten De Bedachtzamen steeds een creatieve denker reflecteren op het begrip ‘tijd’. Op Hard//hoofd reageren collega’s in stijl. Vandaag: illustrator Mans Weghorst reageert op de reflectie van animator Michael Dudok de Wit. Lees meer

 Vijftig jaar parade op de barricade

Vijftig jaar parade op de barricade

Vandaag precies vijftig jaar geleden liepen duizenden Amerikanen mee in de eerste Gay Pride Parade. Lees meer

Juist nu kan het straatbeeld anders 3

Juist nu kan het straatbeeld anders

In veertig tramhaltes verspreid over Den Haag is in plaats van reclame een kunstproject te zien van collectief Topp & Dubio. Lees meer

Homo? Ik zeg liever dat ik op jongens val

Homo? Ik zeg liever dat ik op jongens val

Als iedereen zo graag met ‘homo’ wil schelden, laten we het dan ook als scheldwoord behandelen. Laten we voetbalwedstrijden stilleggen bij homofobe uitlatingen. Laten we druk uitoefenen op kranten die homofobe artikelen publiceren, schrijft Sebastiaan van der Lubbe. Lees meer

Nieuws in Beeld: Hoe het bedrijfsleven demonstraties mogelijk maakt 10

Hoe het bedrijfsleven demonstraties mogelijk maakt

Fotograaf Ka-Tjun Hau bracht de 'achterkant' van de antiracismedemonstraties in beeld. Lees meer

Hard//talk: ‘Black Lives Matter’ betekent óók in Nederland politiegeweld tegengaan

‘Black Lives Matter’ betekent óók in Nederland politiegeweld tegengaan

De politie meer geweldsbevoegdheden geven is volstrekt onnodig. Het is zelfs onwenselijk en gevaarlijk. Lees meer

Hard//talk: De anderhalve meter negeren mag best, maar alleen als het geld oplevert

De anderhalve meter negeren mag best, maar alleen als het geld oplevert

Als de antiracismedemonstranten die begin deze maand op de Dam stonden de schuld krijgen van een tweede coronagolf, is dat niet omdat ze een risico namen. Lees meer

 1

Hoe vang je activisme in beeld?

Hoe dun is de scheidslijn tussen een sterke boodschap en een kwalijke misser? Hoe luid moet je van je laten horen als witte illustrator, en vraag je geld voor het gebruik van een illustratie van George Floyd? Drie illustratoren gaan in gesprek. Lees meer

Ga weg met je loonoffer

Ga weg met je loonoffer

Nu is het tijd om de beroepsbabbelaars aan de kant te schuiven en het belang van werkers centraal te stellen, zegt FNV Jong-voorzitter Bas van Weegberg. Lees meer

Blijven opletten nu. Een essay over eenzaamheid.

Blijven opletten nu. Een essay over eenzaamheid.

Koen Schouwenburg leidt al lange tijd een eenzaam bestaan. Hij ziet wel mensen, maar wat betekent dat? Wanneer vind je ware verbondenheid en echt contact? Hij gaat te rade in de filosofie en de literatuur, en vindt in de liefde het antwoord. Maar om die liefde vast te kunnen houden, mogen we nooit berusten. Lees meer

Ook dit is jouw huis

Ook dit is jouw huis

Ook dit is jouw huis is een audiotour door je eigen huis, gemaakt van archiefmateriaal. Het is een tour en audio-essay ineen over zoeken, eenzaamheid, uitzicht, en het schone zien in dingen die eigenlijk achtergrondruis zijn geworden. Lees meer

Filmtrialoog: Swallow

Swallow

Vanuit huis bekeken onze redacteuren de film Swallow. Die bleek veel meer dan een thriller met een absurde premisse. Lees meer

Hard//talk: De goede kant van de geschiedenis is solidair, ook als het even niet uitkomt

De goede kant van de geschiedenis is solidair, ook als het even niet uitkomt

Racisme is een diep verweven onderdeel van het narratief van Nederland, waar we nog dagelijks de gevolgen van kunnen zien en voelen. Het is niet genoeg om je stil en afzijdig te houden van onrecht: verandering vereist actie. Lees meer

Echte schrijvers stellen uit

Echte schrijvers stellen uit

Elke schrijver is bekend met uitstelgedrag. Professioneel uitsteller Nicolas Voet legt in zijn essay uit waar het gelummel vandaan komt, en waarom het broodnodig is. Lees meer

Terra Infirma (deel 1)

Terra Infirma (deel 1)

Terwijl het coronavirus zich in de eerste maanden van 2020 over de wereld verspreidde en verschillende overheden verschillende maatregelen troffen, observeerde Nicky Runge de gang van zaken in haar woonplaats Hongkong. Lees meer

 Anderhalvemetergymnastiek

Anderhalvemetergymnastiek

Voor illustrator Jente Hoogeveen kan 1 juli niet snel genoeg komen: dan mogen de eerste mensen weer mondjesmaats naar de sportschool. Hoe dat eruitziet? Lees meer

Steun de makers van de toekomst. Sluit je aan bij Hard//hoofd.

Jouw steun maakt mogelijk dat wij onze makers een vrije ruimte kunnen blijven bieden en hen optimaal kunnen ondersteunen. Sluit je nu aan en ontvang kunst van talentvolle kunstenaars.

Sluit je aan