Asset 14

Collectieve empathie reikt verder dan Nederlandse grenzen

Hard//talk: Collectieve empathie

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. Het nieuwe coronavirus heeft Nederland nog niet bereikt en er wordt hard geprobeerd een uitbraak af te wenden. Terwijl het virus voornamelijk in China om zich heen grijpt, hoopt Jihane Chaara dat onze houding tegenover iedereen die wel door het virus wordt getroffen, verandert.

Alle ogen zijn gericht op China. Moeten we ons zorgen maken om dit coronavirus? Is het te vergelijken met SARS (ook een coronavirus, trouwens) of eerder met een normaal griepje? Meer dan duizend mensen zijn intussen overleden aan het coronavirus. Dat zijn er meer dan door het SARS-virus toentertijd.

Vooralsnog blijft het Rijksinstituut voor Volksgezondheid kalm: als nodig, worden mensen in quarantaine geplaatst, maar er is weinig reden om aan te nemen dat er een zombieachtig Nederland gaat ontstaan. We gaan het meemaken, maar we blijven optimistisch en nuchter. Dat gezegd hebbende reikt onze collectieve empathie hopelijk verder dan de Nederlandse landsgrens en voelen we mee met onze planeetgenoten die wél gedwongen zijn thuis te blijven om infectie te vermijden.

Mijn hoop voor collectieve empathie werd de afgelopen dagen flink op de proef gesteld. Zo waren er mensen in Nederland die een studentencomplex waar veel mensen van Chinese komaf wonen, bedoezelden met racistische en haatdragende leuzen. Ook Radio 10 droeg een steentje bij aan deze akelige tendens en zond een nummer uit met de tekst ‘voorkomen is beter dan Chinezen’.

De angst dat het coronavirus ook in Europa zal uitbreken is aanwezig. Ondertussen is de kans relatief klein dat dit daadwerkelijk zal gebeuren, waardoor het eenvoudig is om achteloos te fantaseren over een apocalyptisch beeld. Het doet denken aan begin januari van dit jaar, toen men zich op het internet verlekkerd afvroeg wat er zou gebeuren als Iran de oorlog zou verklaren aan de Verenigde Staten. Niemand was écht bang voor dienstplicht: het was gewoon lollig om erover te fantaseren. In het geval van het coronavirus heeft de vermeende angst geleid tot woede: stèl dat Europa verandert in een continent van stille straten en zieke mensen? Wiens schuld zal dat dan zijn? Blijkbaar de schuld van iedereen die er ook maar een beetje Chinees uitziet. Om de fictieve Yoda te citeren: “Fear leads to anger. Anger leads to hate”.

De angst om ziek te worden mag er zijn, maar als eerste zouden we moeten meeleven met alle mensen die er nú onder lijden.

Mensen met een Chinees uiterlijk – nee, een Aziatisch uiterlijk — worden belaagd, buitengesloten en uitgescholden omdat er in een ander werelddeel mensen doodgaan aan een virus. Er zijn momenten waarop grapjes ‘edgy’ en ‘scherp’ mogen zijn. Er zijn ook momenten waarop je naar een serieuze situatie kijkt, en moet nadenken over de reactie die jij daarop gaat geven. Leef je mee, of trap je omlaag?

Het is een kwestie van moraal. De angst om ziek te worden mag er zijn, maar als eerste zouden we moeten meeleven met alle mensen die er nú onder lijden. Die instelling kan bestaan náást maatregelen die we hier treffen. En als de schuldvraag echt oppermachtig regeert in je denkwijze hierover, dan stel ik voor dat je dat flink bevraagt. Waar leidt het toe? Wat doet het met je empathisch vermogen?

Onze sympathie zou verder moeten reiken dan de Nederlandse — of zelfs Europese — grenzen.

Beeld via Twitter

Mail

Jihane Chaara (zij/haar, 1991) is een idealist met een voorliefde voor doortastende en zachtaardige mensen/woorden.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven
Lees meer
test
het laatste
Een kus van een beer

Een kus van een beer

Nick Sens ontmoet een beer in de dierentuin en raakt gefascineerd door deze dieren. Wie of wat ervaren we als we oog in oog met een beer staan? Aan alle wezens van de metamorfose, hier en daarginds (Nastassja Martin) De bruine beer zet twee zware stappen in mijn richting en ik bevries. Het gegil en... Lees meer

Kijken in de spiegel van de Gendermonologen

Kijken in de spiegel van de Gendermonologen

Wie zie jij als je in de spiegel kijkt? Voldoe je aan het beeld van ‘de gemiddelde mens’, of niet? Tom Kniesmeijer vraagt zich af waarom afwijken van het gemiddelde zoveel weerzin oproept en of hét gemiddelde wel bestaat. ‘Precies op het gemiddelde past niemand’. Ik sluit mijn ogen en ben terug in de Leidsestraat.... Lees meer

Nieuwe Barbaren 1

Nieuwe Barbaren

Met het essay 'Nieuwe barbaren' over de Kafkaëske, sci-fi serie Severance won Jacob Koolstra in 2024 de Drift Essaywedstrijd. Lees meer

Dubbelleven

Dubbelleven

Hoe kenmerkt het interieur van een multicultureel gezin zich? Emerald Liu onderzoekt hoe huiselijke voorwerpen een metaforische brug vormen met haar overzeese familieleden. ‘Het proces van achterlaten maakt alles wat je in je handen hebt extra betekenisvol, overgoten met een glazuur van kostbaarheid.’ Lees meer

:‘Booking profiteert, Israël bombardeert’: waarom gerichte demonstraties mij energie geven 2

‘Booking profiteert, Israël bombardeert’: waarom gerichte demonstraties mij energie geven

Booking.com pretendeert op te komen voor mensenrechten en verdient tegelijkertijd geld aan verhuur in illegale nederzettingen op de Westelijke Jordaanoever. Juul Kruse beschrijft hoe het is om tegen dit bedrijf te demonstreren. Lees meer

:Perfect Days: over ritme en ontwakende schoonheid

Perfect Days: over ritme en ontwakende schoonheid

Daria Rizvic zag de film Perfect Days op precies het juiste moment in haar leven. Een persoonlijk verhaal over de kracht van regelmaat. Lees meer

Enge man

De echte ‘sfeerboosdoener’ was de ME

Hoe kan een universiteit die in bijna elk curriculum aandacht besteedt aan dekolonisatie en de kritische blik van haar studenten, zich hier in de praktijk, wanneer het over hun eigen rol gaat, aan onttrekken? Lees meer

 1

Museumwanden heringericht: Hoe moeten vrouwelijke kunstenaars nu gecureerd worden?

Waarom hangt er nog steeds zo weinig werk van vrouwelijke makers in Nederlandse musea? Isabella Legebeke onderzoekt dit aanhoudende gebrek in een hoopvol essay. Lees meer

:Het is een ondiepe sloot voor een fantasyschrijver: deel 2

Het is een ondiepe sloot voor een fantasyschrijver: deel 2

In het tweede deel van dit essay onderzoekt Ida de complexe verhouding tussen de ‘nuchtere’ Nederlandse cultuur en fantasy. Druist fantasie eigenlijk wel zo tegen onze natuur in als we denken? Hoe is dat eigenlijk mogelijk, als we tegelijkertijd zo van fantasy houden? Lees meer

Het actieve verdraaien van de feiten over Israëlisch geweld

Het actieve verdraaien van de feiten over Israëlisch geweld

Gaza kan halverwege mei de meest extreme vorm van hongersnood verwachten. Volgens de VN bestaat deze door de mens gecreëerde catastrofe nu al in delen van Gaza. David Meijers ontleedt hoe Nederlandse politici en media actief het Israëlisch beleid vertekenen en wegkijken van de genocide. Lees meer

AI: Nooit meer eenzaamheid?

AI: Nooit meer eenzaamheid?

Ferenz Jacobs bespreekt het futuristische kunstproject van Alicia Framis. Deze zomer trouwt Francis met een hologram gebaseerd op haar eerdere relaties. AI en liefde: een gelukkig huwelijk? Lees meer

:Het is een ondiepe sloot voor een fantasyschrijver: deel 1

Het is een ondiepe sloot voor een fantasy-schrijver: deel 1

Bijna een kwart van de Nederlandse volwassenen leest het liefst fantasy of sciencefiction. Toch verschijnt er bijna geen Nederlandstalige fantasy. In dit eerste deel van een tweeluik onderzoekt Ida Hondelink waarom fantasy als volwassen literair genre zo ondergeschikt is in Nederland. Lees meer

Waarom nog schrijven na ChatGPT?

Waarom nog schrijven na ChatGPT?

Waarom blijven we schrijven als kunstmatige intelligentie dat straks beter kan dan wij? In dit essay bespreekt Shimanto Reza de verbinding die teksten bieden. Ze gaan in dialoog met elkaar, met onszelf, met anderen. Lees meer

Witte tranen

Witte tranen

Vaak kan geconfronteerd worden met een racistische misstap veel losmaken in witte vrouwen. Waar komt dat door? Fleur den Boer onderzocht het perfectionisme van witte vrouwen en hoe zogeheten 'witte tranen' racisme in de hand werken. Lees meer

Stieren en vrouwen hebben iets gemeen

Stieren en vrouwen hebben iets gemeen

Wat hebben stieren en vrouwen gemeen? In dit essay ziet Barbara Haenen tijdens het bezoeken van een stierengevecht gelijkenissen met haar eigen ervaringen. Lees meer

Bijsturen 1

Bijsturen

In dit essay legt Belle de Rode de vinger op de zere plek. Ze beschrijft hoe zij de rol van bijsturende kapitein op zich moet nemen omwille van haar zieke vader, terwijl ze juist afscheid had willen nemen van de kritische kapitein die in haar huisde. Lees meer

Gelukkig zien jonge mensen het verband tussen toen en nu

Durf te leren van het verleden

Op Dag 150 van de wrede vergeldingsactie van Israël is een eind van de ‘slachting’ van Palestijnen nog niet in zicht. Schrijver Marte Hoogenboom vestigt haar hoop op activisten en journalisten die het verband tussen ‘toen’ en ‘nu’ durven zien. Lees meer

Reden tot paniek

Reden tot paniek

In dit droomachtige en persoonlijke essay blikt Wouter Degreve terug op zijn jeugd, en hij onderzoekt de effecten daarvan op het heden. Want 'de kracht van de plek waar je bent opgegroeid mag je nooit onderschatten.' Lees meer

Vijftig jaar vrijheid van beweging

Vijftig jaar vrijheid van beweging

Tom Kniesmeijer leerde dansen op de remixes van discopionier Tom Moulton. Nu zijn eerste kennismaking met de muziek van deze sterproducent bijna vijftig jaar geleden is, blikt hij terug en komt hij tot een inzicht over onze tijd. Lees meer

Neoliberaal Lang Covid 2

Neoliberaal Lang Covid

Voor ons 'Aaah'-magazine, schreef Harriët Bergman een essay over hoe long covid-patiënten vallen tussen pech en onrecht. "Er is iets grondig mis met hoe we in Nederland omgaan met mensen met een beperking en chronisch zieke mensen." Lees meer

Hard//hoofd zoekt vóór 28 juli 2.000 trouwe lezers!

Hard//hoofd verschijnt weer op papier! In ‘Lief kutland’ klinken de begintonen van waaruit vrije utopieën werkelijkheid worden, of waarmee we ongelimiteerd verdriet en woede botvieren op alles wat er misgaat. Fantaseer je met ons mee? Schrijf je vóór 28 juli in voor slechts €2,50 per maand en ontvang ‘Lief kutland’ in september in de brievenbus. Veel leesplezier!

Word trouwe lezer