Asset 14

Grond & Ik

Grond & Ik

In Grond & Ik zoekt Lisia Leurdijk naar manieren om een dialoog tussen het individu en de grond te openen. 'Het dagelijkse scharrelen, daar heb jij niets mee, hè?'

Monoloog 16.172 van IK tegen GROND

Vandaag ben ik de inspoelingslaag van de bodem, de opvangkamer van eerder opgeloste stoffen. Hier slaan ze weer neer. De lucht ontwijkt me, zuigt vacuüm tussen mijn huid en gedachten.

Ik ga de tuin in en
Ik ga de tuin in en

Jij voert mij granen zout suiker en eindeloos veel bindmiddel. Met mijn ogen dicht pak ik op de tast een tak, even groot als ik lang ben. Met de bladeren aan het uiteinde kan ik mezelf op de rug kriebelen. Nog nooit heb ik me zo aanwezig gevoeld in de ruimte, de een meter zeventig om mij heen.

Het lijkt alweer herfst te worden maar ik wil nog naar buiten lopen en weer naar binnen lopen en dat het verschil niet weer zo groot is. Ik leer mezelf bananen bramen te noemen, niet andersom.

Ik ga de tuin in en hoef me alleen te verhouden tot de oppervlakte, tot wat ik kan zien. Ik graai maar zo’n beetje rond in het menselijk gebruik van het uitpakken, inpakken, meenemen van spullen. Een staand en lopend dier zou ik moeten zijn, maar ik wil gewoon gaan zitten.

Het dagelijkse scharrelen, daar heb jij niets mee, hè?

Monoloog 418 miljoen van GROND tegen IK

de lucht is hier gebleven

elk woord is een beweeglijk dier, begrijp je dat
toch blijf je zeggen dat die dieren je ontsnappen

wie nooit nadenkt over oren neemt al het geluid op:
trillend, brommend, doorronkend
ons lichaam is geen openbare ruimte en toch is elk woord erop gericht het isolement te doorbreken

we horen de groepsdieren aan elkaar vertellen dat ze niet te veel moeten vasthouden aan een ander
geen van hen luistert

Het dagelijkse scharrelen, daar heb jij niets mee, hè?

Poging 1763 tot gesprek tussen GROND en IK

IK veegt broodkruimels van tafel.

IK
Sorry/Alsjeblieft.

GROND
Tja, wie heeft er nou zin om het plafond te stofzuigen. Feit is wel dat deze kleibodem weinig infiltratiecapaciteit heeft.

Er wordt een worm uitgezet, een huidschilfer, een stukje van een chipje oftewel aardappel, zout, zonnebloemolie, niets wat niet eerder in de grond zat.

IK
Hebben jullie wel eens honger?

GROND
Wij zijn de honger en het voedsel tegelijk. Jij bent nu de honger, straks het voedsel. We brengen je binnen en dienen je op, we warmen ons aan je.

IK
En wat nou als ik een worm ben, planten tot humus maak.

GROND
Wat voor worm? Er zijn duizenden soorten.

IK
Een gewone regenworm.

GROND
Wil je geen grauwe worm zijn? Geen pigment, maar veel diepgaander.

IK

GROND
Weet je waarom vogels over de grond hoppen?

IK
Nee.

Korte stilte.

GROND
Weet je hoe een vogelpootje voelt, over je hand?

IK
Nee.

GROND
Het kriebelt!

Lange stilte.

IK
Ik heb besloten een plas permanent grondwater te drinken.

GROND
Als je het maar teruggeeft.

IK
Is mijn buik de bodem of is de bodem een buik?

GROND
Wij worden bewogen door buikadem.

IK
Mijn buik zit onder de taal, leunt op het onveranderd moedermateriaal.

Afgelopen zomer kregen tien aanstormende schrijftalenten de kans om deel te nemen aan het tweede Schrijverskamp van literair podium Frontaal. Onder begeleiding van verschillende schrijfcoaches werkten ze aan teksten rondom het thema Grond. De resultaten daarvan vind je deze en volgende week op Hard//hoofd. Frann de Bruin maakte het beeld bij deze teksten.

Mail

Lisia Leurdijk (2002) is schrijver, programmamaker bij ECOJAM en redacteur bij De Laarpoerlaar en Op Ruwe Planken. In 2025 studeerde ze af aan Creative Writing. In haar werk zoekt ze altijd naar de zintuiglijke belevingswereld. Zo legt ze nieuwe verbindingen tussen mensen en hun levende omgeving en tussen literatuur en alle dieren.

Frann de Bruin brengt in haar werk thema's als de belevingswereld van een mens, herinneringen, mystiek en de natuur tot leven. Haar werk wordt omschreven als filmisch en mysterieus en ze houdt ervan traditionele technieken te mixen met digitale illustratie.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven
test
het laatste
Auto Draft 12

Laat dat, zei ik

Op de binnenplaats van een muf hostel verlangt een man naar erkenning bij zijn vrouwelijke kamergenoot. In Laat dat, zei ik legt Robin van Ommen onze verwachtingen over wederkerigheid in sociale interacties bloot. Met een surreële twist. Lees meer

Neil Armstrong (they/them) 1

Daar ben je, hier zijn we

BredaPhoto, Pride Photo en Tilt organiseerden de tentoonstelling ‘Levenslijnen – queer verhalen in beeld’ en vroegen vier queer auteurs een brief te schrijven aan een geportretteerde. Vandaag lees je de brief van Ayden Carlo: 'Dit hier lijkt helemaal niet over jou te gaan en dat is precies waarom ik je schrijf.' Lees meer

Dwalend door dromen en sluierende schaduwen

Dwalend door dromen en sluierende schaduwen

Soms vraagt een kunsttentoonstelling om een andere vorm dan een standaard recensie. Dit is ook het geval bij ‘Sculpting the senses’ van Iris van Herpen in Kunsthal Rotterdam. Merel Wolfkamp ging er heen en beschrijft haar ervaring op een gevoelige, poëtische manier. Lees meer

Neil Armstrong (they/them)

Neil Armstrong (they/them)

BredaPhoto, Pride Photo en Tilt organiseerden de tentoonstelling ‘Levenslijnen – queer verhalen in beeld’ en vroegen vier queer auteurs een brief te schrijven aan een geportretteerde. Vandaag lees je de brief van Trijntje van de Wouw: ‘Ze zoeken zo hard naar buitenaardse wezens dat ze niet zien hoeveel er nog te ontdekken valt recht voor hun neus.’ Lees meer

Zand erover

Zand erover

In dit verhaal van Anouk Harkmans ligt een verteller op het strand, alleen, met een steen op haar navel, en ze overdenkt een relatie die voorbij is. 'Wat als dit geen einde is? Wat als het einde al heeft plaatsgevonden – zonder zichtbare erosie – en dit niet meer is dan de onverhoopte poging om te doen alsof dat niet zo is?' Lees meer

Het kerstmaal

Het kerstmaal

Het ouderlijk huis: een kern waar velen van ons naar terugkeren met de feestdagen. Dingen horen daar te zijn zoals je ze hebt achtergelaten. Maar wat als dat niet meer zo is? Wat als dat fundament niet meer zo stevig blijkt te zijn? Thomas D'heer schrijft zacht over toenadering, weemoed en familie. Lees meer

Auto Draft 11

20240903 Fiat Punto

Met de handrem omlaag en handen aan het stuur rijdt Wim Landuyt je in dit gedicht langs zijn bloedlijn, van de pastasaus in zijn aderen tot in dit land van regels: een compilatie van zijn migratie. 'net als een geïmporteerde fiat punto / brandt mijn motor onder mijn huid' Lees meer

 1

Mijn doofheid door de jaren heen

In haar gedichten gaat Bareez Majid in gesprek met de nacht en verschillende vormen van stilte; van de stilte die volgt uit zwijgen om bestwil tot simpelweg niet kunnen spreken doordat je de taal niet kent, en van stilte uit angst van een gevlucht kind tot niet willen of kunnen luisteren naar de ander. Lees meer

Een eerste keer

Een eerste keer

In dit erotische verhaal vraagt Jochum Veenstra zich af of het opwindend kan zijn om constant expliciete consent te vragen, en of er dan ook echte consent tot stand komt. Een eerste keer is ook gepubliceerd als audioverhaal bij deBuren. 'Als onze monden elkaar raken, lijkt de vriendschap die we bij daglicht hebben weer tot leven te komen.' Lees meer

Balletles

Balletles

In een rumoerig café herinnert een groep meisjes zich heel helder: 'Meisjes zoals wij leren vroeg de kunst van de onwaarneembare volharding.' In dit korte verhaal neemt Marieke Ornelis je mee in een wereld vol witte panty's, billen op een koude vloer en honingachtig vocht, terwijl de intimiteit wegsmelt onder de toneellampen. Lees meer

Pomme d’amour 1

Pomme d’amour

In dit gedicht van Elise Vos vinden de glazen muiltjes en kikkerprinsen uit de klassieke sprookjes hun weg tussen de HR-medewerkers en stadsduiven met verminkte pootjes. Een hoofdpersoon zoekt diens plek in de wereld, terwijl mannen dwars door de ontknoping van het verhaal heen slapen. Lees meer

Ademruimte

Ademruimte

‘Hij kon toen alleen Catalaanse woorden fluisteren en zijn wijsvinger buigen om aan te geven wanneer hij naar buiten wilde om te roken.’ In Ademruimte, van Elisa Ros Villarte, keert het hoofdpersonage terug naar haar ouderlijk huis dat gevuld is met onbekend speelgoed, bevroren maaltijden en beladen vragen. Lees meer

Vrijheid

Vrijheid

Liggend onder de auto van de buren overdenkt een man de relatie tot zijn familie, de gevolgen van zijn gedrag en de reactie van omstanders. Eva Gabriela schreef een kwetsbaar verhaal waarin de dreiging en het ongemak constant voelbaar zijn, en waarin de pleger van huiselijk geweld de hoofdpersoon is. Lees meer

De verdwenen kosmonaut

De verdwenen kosmonaut

Duizenden kilometers van de kosmonaut vandaan zit Igor, uitkijkend over de stad, terwijl hij luistert naar de ruis op de tv, naar de beukende eurodance plaat die nog naklinkt in zijn oren en naar een stem die hem probeert te overtuigen terug te komen. In De verdwenen kosmonaut van Thijs van der Heijden raakt een... Lees meer

Het borrelt 1

Ortolaan

Liefde gaat door de maag, weet de chef in het verhaal van Fleur Klemann. Zorgvuldig bereidt hij al zijn ingrediënten én zijn geliefde: ‘Haar tong die ze langs haar vette lippen haalde, het rozige vlees.’ Lees meer

Naweeën

Naweeën

In Naweeën dicht Vlinder Verouden over vervellen, verpoppen, verschonen, volgroeien en legt zo het proces van veranderen vast. ‘Hier slaat de klok tien en stap ik uit spinseldraden slijmerig warm een / Laatste vinger die glijdt over de plastic bodem van een pot haargel.’ Lees meer

Het borrelt

Het borrelt

‘Vuur raakt water / en alles sist barst klapt fluit schuimt vergaat stijgt verdampt smelt breekt sterft’. Dieuke Kingma dicht over het moment dat het ondergrondse naar boven breekt: zoals bij vulkaanuitbarstingen, of de tweede symfonie van Mahler. Lees meer

Laboratoriumkinderen

Laboratoriumkinderen

Afgelopen zomer namen tien aanstormende schrijftalenten deel aan het Schrijverskamp van Frontaal, waar ze werkten ze aan teksten rondom het thema Grond. In dit drieluik onderzoekt Louise van der Veen in vitro fertilisatie (IVF) als een mogelijke grond van het bestaan. Lees meer

Als de bodem niet dragen kan

Groeipijn

‘Volwassen worden is zorgen voor’ luidt de wijsheid waar de hoofdpersoon in dit verhaal zich aan vasthoudt. In Groeipijn laat Tim Kobussen zien hoe hoe er een steeds letterlijke invulling aan die wijsheid wordt gegeven in een studentenkamer. Lees meer

In een miniatuurgrafkistje wordt het duingentiaanblauwtje naar de natuurbegraafplaats gedragen 1

In een miniatuurgrafkistje wordt het duingentiaanblauwtje naar de natuurbegraafplaats gedragen

Van het zetten van kopjes koffie en het branden van salie tot de Pinterest-pagina van DELA: Maartje Franken schrijft over rouwrituelen en onderzoekt de grond waarin rouw wortelt. Lees meer

Lees Hard//hoofd op papier!

Hard//hoofd verschijnt vanaf nu twee keer per jaar op papier! Dankzij de hulp van onze lezers kunnen we nog vaker een podium bieden aan aanstormend talent. Schrijf je nu in voor slechts €3 per maand en ontvang in maart je eerste papieren tijdschrift. Veel leesplezier!

Word trouwe lezer!