Asset 14

Blauwe arbeid

Onder de helblauwe blik van zijn helden en geliefden kijkt Frank Keizer naar het eigen arbeidzame leven

illustratie: Alex Deforce

Blauwe arbeid

blauw
ik denk aan de kleur blauw
het weidse blauw
het diepste blauw
van het absolute
dat schittert
in de ogen
van mijn denkers en geliefden
die ik recht in de ogen wil kijken
ik kijk Adorno recht in zijn ogen
ik vind Adorno aantrekkelijk
om heel veel redenen
maar vooral omdat hij schrijft alsof
verlossing bestaat
maar op de hielen moet worden gezeten
ik kijk Foucault recht in de ogen
wanneer hij de zorg voor het zelf uitbreidt
en Chris Kraus
wanneer ze alles persoonlijk maakt
al deze producenten van geluk en verandering
kijk ik recht in die helblauwe ogen
van ze
waarin ik verdrinken kon
toen ze nog niet waren bevroren
toen productie nog niet was genormaliseerd
toen productie nog vrij was
toen Hölderlin nog in zijn toren zat
om aan de figuur van zijn eeuwige revolutie te weven
waaruit wij zijn gesponnen
als eenzame draden
niet meer naadloos
maar rafelend
en afgesneden
terwijl alles wat rafelt
immens populair en dom wordt
en het onmogelijk is
om op een interessante manier arm te zijn
moet ik denken aan de oevers
van Amsterdam-Noord
waar ik woon
en oversteek
om terug te keren
de oevers van Amsterdam-Noord strekken zich uit
zo ver mijn ogen reiken
en in mijn pijnlijk visioen
en zie ik mijzelf als kolonist
ikzelf wil zeggen iedereen
en gaan de oevers over in stranden
in eindeloze gemeenschappelijke gronden zonder tragedies
waar nog interpenetratie mogelijk is
industrieel rivierwater wat ben je stil
zoals je daar spiegelt
bij de waterkant
als eigenliefde
waar ik als mens iets mee moet
in de zin van verzet
en het nieuwe overwerk
een categorie van leven is
doen waar je niet goed in bent
of specialiseren, iemand leren verstaan
in een andere taal
op een terras
in de nazomer van de haat
waarin het blauw dof geworden is
en ik terugdenk
aan de nonnen in Ostia
die niet in een klooster woonden
maar op een kermis
en die ik zag in een film
in een kunstinstelling in Utrecht
waar hun eenvoudige gebruik
heel even een figuur werd
voor een andere manier van leven
voor de duur van een esthetische ervaring
de nonnen van ostia droegen altijd blauw
op de vraag waarom
antwoordden ze
dat blauw de kleur is
van de arbeiders
wat ik heel mooi vond
want het waren helemaal geen revolutionairen
het waren nonnen
die op die kermis in een achtbaantje
rondreden
volmaakt en zonder programma
van deze nonnen leerde ik iets
over het spektakel
maar ik heb even gemist wat precies
ik denk dit
(of dat heb ik ervan gemaakt):
ze leidden zichzelf af
van het spektakel
maar werden er niet door afgeleid
terwijl ze er middenin zaten
zo bedacht
als ik het nu vertel
was het niet
het was iets van het lichaam
misschien moet ik net als die nonnen
ook blauw gaan dragen
alleen nog maar blauw dragen
omdat armoede geen levensstijl is
omdat ik vlucht voor stijl
maar die gedachte verwerp ik
omdat ze spectaculair is
en bedacht
een stijl
zoals de armoede dat niet is
en blauw niet meer de kleur van de arbeiders is
waarschijnlijk zelfs geen kleur meer heeft
niet rood
of roodblauw
geel
geen avondrood
politiek bij schemerlicht
en bij nacht
arbeid wordt een slaapliedje
waaruit ik wil ontwaken
maar waarvoor ik me heb verslapen
terwijl ik juist zocht naar een kleur
die dit alles zou doorkruisen
nu het donker wordt en koud
eerst grijs en dan langzaam
grijzer
verandering is objectief
en behoort tot het lichaam
dat wil ik organiseren
maar wij zitten op het terras
ontdoen ons van ons bier
en kleuren langzaam zwart
tegen de achtergrond
van de zomer
die een wond is geworden
waarin ik staar
want er zijn geen ogen
waarin ik kan staren
om te zien
of er nog iets mogelijk is
iets anders
dan vereenzamen
in de zomer van 2014
zijn we zonnebloemen geworden
dorre zonnebloemen
bijna knisperend
worden wij hooi
want zachtheid is gekomen
en zachtheid zal ook weer gaan

-
Frank Keizer (1987) is dichter, redacteur en vertaler. Zijn chapbook Dear world, fuck off, ik ga golfen verscheen in 2012 bij Uitgeverij Stanza. In 2014 is hij gastschrijver bij het tijdschrift nY.

Mail

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven
test
het laatste
Tmettigh x tseghnas 8

Tmettigh x tseghnas

'Ontvreemd en onthéémd,' schrijft Imane Karroumi El Bouchtati over Riffijnse sieraden. Wat betekent dit zilver voor haar en haar identiteit? Lees meer

Hard//hoofd zoekt een nieuwe chef Kunst

Hard//hoofd zoekt een nieuwe chef Kunst

We zoeken een nieuwe chef Kunst! Reageren kan tot zondag 22 februari 2026. Lees meer

Auto Draft 12

Laat dat, zei ik

Op de binnenplaats van een muf hostel verlangt een man naar erkenning bij zijn vrouwelijke kamergenoot. In Laat dat, zei ik legt Robin van Ommen onze verwachtingen over wederkerigheid in sociale interacties bloot. Met een surreële twist. Lees meer

Mijn AI-persona staat alles beeldig, maar waarom vertelt ze me niet dat die trui kriebelt? 2

Mijn AI-persona staat alles beeldig, maar waarom vertelt ze me niet dat die trui kriebelt?

Het is de AI-era. Terwijl modemerken paraderen met virtuele modellen en digitale pasvormen, wordt het lichaam steeds minder relevant in hoe kleding wordt verkocht. Loïs Blank vraagt zich af wat er van mode overblijft als het lichaam niet langer nodig is. Lees meer

Vrijheid is geen taart

Vrijheid is geen taart

Wat te doen wanneer het je allemaal even te veel wordt in dit leven? Sharvin Ramjan bezocht in 2023 maar liefst tweemaal Isaac Juliens tentoonstelling What Freedom Is To Me. Ook Juliens oudere werk lijkt weinig aan relevantie te verliezen. ‘Hoe mooi zou het zijn als we de fantasierijke wereld en visie van Isaac Julien met beide handen uit het scherm trekken en met ons meedragen in de dagelijkse sleur van het leven?’ Lees meer

Neil Armstrong (they/them) 1

Daar ben je, hier zijn we

BredaPhoto, Pride Photo en Tilt organiseerden de tentoonstelling ‘Levenslijnen – queer verhalen in beeld’ en vroegen vier queer auteurs een brief te schrijven aan een geportretteerde. Vandaag lees je de brief van Ayden Carlo: 'Dit hier lijkt helemaal niet over jou te gaan en dat is precies waarom ik je schrijf.' Lees meer

We herkennen vroege signalen van partnergeweld, maar als een bevriende staat geweld pleegt zijn we ineens stekeblind

We herkennen vroege signalen van partnergeweld, maar als een bevriende staat geweld pleegt zijn we ineens stekeblind

Wat als je ogen werken, maar je de patronen niet herkent? Marthe van Bronkhorst kijkt terug op een week van sneeuw en ICE. Lees meer

Dwalend door dromen en sluierende schaduwen

Dwalend door dromen en sluierende schaduwen

Soms vraagt een kunsttentoonstelling om een andere vorm dan een standaard recensie. Dit is ook het geval bij ‘Sculpting the senses’ van Iris van Herpen in Kunsthal Rotterdam. Merel Wolfkamp ging er heen en beschrijft haar ervaring op een gevoelige, poëtische manier. Lees meer

Neil Armstrong (they/them)

Neil Armstrong (they/them)

BredaPhoto, Pride Photo en Tilt organiseerden de tentoonstelling ‘Levenslijnen – queer verhalen in beeld’ en vroegen vier queer auteurs een brief te schrijven aan een geportretteerde. Vandaag lees je de brief van Trijntje van de Wouw: ‘Ze zoeken zo hard naar buitenaardse wezens dat ze niet zien hoeveel er nog te ontdekken valt recht voor hun neus.’ Lees meer

 1

Beste Dimitri

In november 2025 organiseerden fotofestivals BredaPhoto en Pride Photo samen met Tilt de tentoonstelling ‘Levenslijnen – queer verhalen in beeld’. Daarin onderstreepten en vierden we het belang om in alle vrijheid te kunnen zijn wie je wilt zijn. Vier queer auteurs schreven een brief aan een van de geportretteerden. Lees meer

Taal als brug tussen AI en de menselijke creatie

Taal als brug tussen AI en de menselijke creatie

In een wereld waarin talen verdwijnen en technologie oprukt, stelt Axel Van den Eynden de vraag: kan AI een dode taal weer tot leven wekken? In een reflectieve zoektocht onderzoekt hij de (on)macht van digitale vooruitgang, en de verbindende kracht van taal, verhalen en woorden. Lees meer

Zand erover

Zand erover

In dit verhaal van Anouk Harkmans ligt een verteller op het strand, alleen, met een steen op haar navel, en ze overdenkt een relatie die voorbij is. 'Wat als dit geen einde is? Wat als het einde al heeft plaatsgevonden – zonder zichtbare erosie – en dit niet meer is dan de onverhoopte poging om te doen alsof dat niet zo is?' Lees meer

Het is tijd om op een totaal andere manier naar de wereld te kijken

Het is tijd om op een totaal andere manier naar de wereld te kijken

Wat is magie? Een mysterieuze familiering gaf Marthe van Bronkhorst een ander perspectief. Lees meer

Het kerstmaal

Het kerstmaal

Het ouderlijk huis: een kern waar velen van ons naar terugkeren met de feestdagen. Dingen horen daar te zijn zoals je ze hebt achtergelaten. Maar wat als dat niet meer zo is? Wat als dat fundament niet meer zo stevig blijkt te zijn? Thomas D'heer schrijft zacht over toenadering, weemoed en familie. Lees meer

De dubbele bodems van Blommers & Schumm

De dubbele bodems van Blommers & Schumm

In fotografiemuseum Foam bezoekt Caecilia Rasch de tentoonstelling Mid-Air, en deze roept vragen op over contrasten: kunst en commercie, ironie en eerlijkheid. Lees meer

Een klein manifest voor tierelantijntjes

Een klein manifest voor tierelantijntjes

Pantone stelt dat de wereld gebaat is bij meer visuele zuiverheid, een esthetische keuze die midden in deze tijd allesbehalve apolitiek is. In reactie op de nieuwe kleur van het jaar laat Loïs Blank zien hoe kleur, macht en uitsluiting met elkaar verweven zijn. Haar column is een oproep voor meer kleur, meer geluid en meer weerstand. Lees meer

Schrijvers en beeldmakers gezocht voor ‘Sporen’, het negende Hard//hoofd Magazine!

Schrijvers en beeldmakers gezocht voor ‘Sporen’, het negende Hard//hoofd Magazine!

Maak jij een bijdrage die een nieuwe weg inslaat? Stuur vóór 1 februari je pitch in en draag met een (beeld)verhaal, essay, poëzie of kunstkritiek bij aan het magazine ‘Sporen’. Lees meer

Auto Draft 11

20240903 Fiat Punto

Met de handrem omlaag en handen aan het stuur rijdt Wim Landuyt je in dit gedicht langs zijn bloedlijn, van de pastasaus in zijn aderen tot in dit land van regels: een compilatie van zijn migratie. 'net als een geïmporteerde fiat punto / brandt mijn motor onder mijn huid' Lees meer

Lees dit boek vooral niet

Lees dit boek vooral niet

Wat doe je als je een boek leest dat totaal schuurt met je wereldbeeld, maar wel goed geschreven is? Dit overkwam boekenblogger Maartje van Tessel, toen ze een berichtje kreeg van een debutant met de vraag of ze zijn boek wilde lezen. Het zet haar aan het denken over wat literatuur kan en mag zijn. Lees meer

César Rogers 4

César Rogers maakt een print voor onze kunstverzamelaars: ‘De spanning tussen mechanisering en het lichaam vind ik belangrijk’

Word vóór 1 januari kunstverzamelaar bij Hard//hoofd en ontvang een unieke print van César Rogers! In gesprek met chef Kunst Jorne Vriens licht hij een tipje van de sluier op. Lees meer

Lees Hard//hoofd op papier!

Hard//hoofd verschijnt vanaf nu twee keer per jaar op papier! Dankzij de hulp van onze lezers kunnen we nog vaker een podium bieden aan aanstormend talent. Schrijf je nu in voor slechts €3 per maand en ontvang in maart je eerste papieren tijdschrift. Veel leesplezier!

Word trouwe lezer!