Is Dieuwertje Blok een raciste? Het is iets wat ik mij vanmorgen afvroeg, toen ik op Uitzending Gemist tien afleveringen van het Sinterklaasjournaal achter elkaar keek, daarbij een zak kruidnoten wegwerkend. Ik was geshockeerd door de beelden die werden vertoond. Zwarte mannen - veelal met de stemmen van gerespecteerde Nederlandse acteurs, soms warempel cabaretiers van linkse signatuur - zaten als een stelletje asielzoekers bij elkaar gepropt in een huis met weinig voorzieningen, om daar de Spartaanse diensten (zoals oneindig inpakwerk) van een autoritaire verwarde blankenbaard ten uitvoer te brengen.
Dit werd allemaal door die bloedmooie Dieuwertje gepresenteerd alsof het de normaalste zaak van de wereld was. De meest verschrikkelijke dingen gebeurden in dat huis; er werden constant zaken vermist en het gedrag van sommige slaven leek te duiden op onherstelbare trauma’s. Dieuwertje besloot elke aflevering met de mededeling dat zij het ook allemaal niet meer goed zag komen, maar deze Eva Braun van onze staatstelevisie leek de ondergang met een kalmte toe te lachen waar ik koude rillingen van kreeg. Maar het ergste van alles vond ik nog wel dat het allemaal zo vertrouwd voor mij voelde. Ja, ik werd er bijna gelukkig van. Natuurlijk voelde ik mij meteen heel vies. Ik rende naar het toilet en stak een vinger in mijn keel, om het sanitair met kruidnootdrap te versieren. Daarna moest ik heel hard huilen. Het is toch verschrikkelijk hoe wij in dit land met mensen omgaan? Schamen moeten we ons allemaal. Schamen voor de vreugde van een feest.
We leven in tijden waarin het noodzakelijk is kleur te bekennen en daarvoor zal ik toch echt de hand in eigen boezem moeten steken. Natúúrlijk zijn Dieuwertje en de mensen die aan haar programma meewerken niet bewust bezig met het in de praktijk brengen van een rassenleer. Nee, het is allemaal nog veel ernstiger dan dat. Zij denken met iets volstrekt onschuldigs bezig te zijn, omdat al dat verdorven kolonialisme zó in hun culturele bloed zit vastgeroest dat ze het zelf niet eens meer kunnen zien. We kunnen ze moeilijk verwijten gaan maken, het enige wat we kunnen doen is onszelf veranderen en daarmee het goede voorbeeld laten zien. En daarom is het essentieel om onszelf eerst aan het kruis te nagelen, met een ontwapenende eerlijkheid te laten zien hoe lang we aan de foute kant hebben gestaan.
Illustratie: Tejo Verstappen
Laat ik daarom mijn steentje aan de revolutie bijdragen door te zeggen dat ik van jongs af aan bang ben geweest voor negers. Die dikke rode lippen, dat vieze kroeshaar, die afzichtelijke pofbroeken, dat uitbundig gegooi met eten, dat mallotige apengedans bovenop je huis, het is van een onontwikkelde lelijkheid waarvan ik domweg niet weet hoe ik erop moet reageren. Daarom probeer ik die figuren zoveel mogelijk te ontwijken. Maar sommigen zijn zeer gewiekst. Die hebben dan bijvoorbeeld hun haar ontkroest en een normale broek aangetrokken. Of zelfs een bril opgezet, net alsof ze een van ons zijn. Toch is er altijd dat ene element dat ze verraadt: het kleurtje.
Hoe het dan komt dat ik besloten heb mij over mijn angst heen te zetten, en met deze medelanders ten strijde te trekken tegen verderfelijke Dieuwertje? Wel, uit de naam van tradities zijn in de wereldgeschiedenis de meest verschrikkelijke dingen gebeurd en als ik later terugkijk op mijn leven wil ik niet onder ogen moeten zien dat ik aan de verkeerde kant heb gestaan, als een schaap mee heb gedaan aan de primitieve feestvreugde, terwijl ik een verschil had kunnen maken. Er kleeft bloed aan mijn ziel dat weggewassen moet worden. Daarom wil ik mij nu inzetten voor Occupy Pakjesboot, een actie met (voor de verandering eens) een duidelijke doelstelling: de Sint mag niet meer het ruime sop kiezen voordat al zijn knechten bevrijd zijn. Alleen op deze manier kunnen wij onszelf nog bevrijden.
