Moeite met poep- en plasgerelateerde zaken? Schaam je niet langer voor je schaamte." /> Moeite met poep- en plasgerelateerde zaken? Schaam je niet langer voor je schaamte." />
Asset 14

Schaamte

Mijn opa maakte vaak dezelfde grap. Hij pakte dan heel teder je polsen vast, bekeek uitgebreid je palmen en zei: “Wat een mooie handen.” Vervolgens keek hij glunderend op en bekende: “Daar zou ik wel eens in willen poepen,” waarna hij schaterend wegliep. Mijn eigen vader heeft deze poep- en plashumor overgenomen en is een groot fan van het trek-eens-aan-mijn-vinger-principe. Het is ook een belangrijk deel van de Nederlandse cultuur, zie Ome Willem met zijn broodje poep, de Raggende Manne met hun nummer ‘Zal ik jou eens even in je bek schijten?’ en Hans Teeuwen die dezelfde vraag aan een zieke oude non stelde. Ikzelf heb echter een grote weerzin ontwikkeld tegen alles wat met de ontlasting te maken heeft.

Wat dat betreft ben ik een echte tuthola. Mannen uit alle lagen van de bevolking verkondigen graag dat ze ‘effe gaan schijten’ en pissen waar het maar kan. Ik kan tot mijn grote ergernis niet eens plassen in urinoirs als er iemand naast me staat, tenzij ik net zo lang door-associeer op het porseleinmerk dat mijn zelfbewustzijn vanzelf vervliegt en de stroom aarzelend op gang komt (het beste merk is ‘Sphinx’, van daar maak je de volgende serie: sphinx-egypte-cleopatra-asterix en obelix-kuifje-kapper-slager-kipfilet-Jolande Sap-fruitsap… aaaaarrgghhh).

Het meest lastige vind ik de grote boodschap. In plaats van de gebruikelijke mannelijke trots over hun creatie, voel ik slechts gêne over de vuiligheid die mijn lichaam produceert. Ik doe het dan ook zoveel mogelijk in de veilige omgeving van mijn huis, wanneer mijn huisgenoot afwezig is. Dit heeft inmiddels tot een soort Pavlov-reactie in mijn verteringsstelsel geleid: zodra ik mijn straat binnenfiets, voel ik de aandrang.

Maar soms is de nood te hoog of zijn de omstandigheden te moeilijk. Dan moet ik het doen in het (indirecte) gezelschap van familie, vrienden of op z’n minst mijn huisgenoot. Ook dan heb ik verschillende trucs: ik verlaat de WC nep-bellend om mijn lange afwezigheid te verklaren of ik zet de kraan open om het geluid te smoren.

Dit past natuurlijk niet in deze ongegeneerde tijd, waarin verlegenheid een zonde lijkt te zijn. "Schaam jij je? Je moet je schamen voor dat schamen van je!" Maar ik moet zeggen dat ik deze lullige momenten steeds meer koester (net als mijn ongemak), omdat het goed is om te merken dat je nog grenzen hebt. Het zijn in feite de kaders van wie je bent. Dus schaam je gewoon, schaamteloos.

De grootste uitdaging kwam echter deze week, toen ik met een vriendin in een stacaravan in Zeeland verbleef. Het was doodstil in en om dit ‘huisje’ en de muren waren flinterdun. Bovendien zat er geen wasbakje in het WC-tje. Toch moest ik. Terwijl ik plaatsnam op de bril, hoorde ik heel duidelijk elke beweging die zij in de woonkamer maakte: een slokje thee, het zachte typen op haar laptop… Dat betekende dat ze ook van mij… Alles… Ik had muziek op moeten zetten, sukkel die ik was. Maar het was te laat, ik voelde het. Dus zette ik me schrap en dempte met een uiterste concentratie en krachtsinspanning elk geluid. Mijn onderrug kraakte, mijn spieren spanden zich aan; dit was beter dan honderd yogalessen bij elkaar. In deze stilte kwam ik met gesloten ogen tot allerlei kosmische inzichten.

Het was het toppunt van beschaving.

Mail

Rutger Lemm is schrijver, grappenmaker en scenarist. In 2015 verscheen zijn debuut, 'Een grootse mislukking'. Hij is een van de oprichters van Hard//hoofd.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
Alles Vijf Sterren: Revolutie in kleine stappen

In plaats van te praten

Deze week worden onze redacteuren nogmaals blij van Micha Wertheim en vinden ze alternatieve wijzen om gesprekken te voeren (of juist niet). Lees meer

Geef de hoop niet op. Elke graad is er een.

Geef de hoop niet op. Elke graad is er een.

Mannen die leven in luxe en vrede vertellen ons dat we de klimaatapocalyps moeten accepteren in plaats van ertegen te vechten. Onzin, vindt Harriët Bergman. Elke graad is er een, en elke graad is onze vrijheid waard. Lees meer

Sommige dagen kun je niet oplossen

Sommige dagen kun je niet oplossen

Twee geliefden die niet in elkaar opgaan blijven individuen en in Duo Penotti is eigenlijk best veel van jezelf terug te vinden. Marthe van Bronkhorst neemt een kijkje in haar ijskast, denkt na over wat je bewaart in je vriezer en komt tot de conclusie dat er voor sommige dingen geen oplossing bestaat. Lees meer

Blauwe maandagen

Blauwe maandagen

Max Beijneveld neemt de gevolgen van de coronamaatregelen onder de loep en observeert het gevoel van uitzichtloosheid dat hij zelf ervaart. Lees meer

Hoe je de maanden op je knokkels telt en andere vragen

Hoe je maanden op knokkels telt en andere vragen

Voor welke simpele zaken heb jij nooit meer opnieuw naar uitleg durven vragen? Voor Vivian MacGillavry was het maanden tellen op haar knokkels. Maar toen ze dat aan een vriendin durfde op te biechten, ontdekte ze iets moois. Lees meer

Automatische concepten 50

Eigen haard is fijnstof waard?

Bijna een kwart van de fijnstofuitstoot in Nederland wordt veroorzaakt door houtkachels. Daarmee zijn ze de voornaamste bron van uitstoot. Lees meer

Alles Vijf Sterren: Inkijkjes

Inkijkjes

Deze week worden onze redacteurs blij van een documentaire over Egypte, een succesvolle Zoomvoorstelling en een geheime tuin. Lees meer

Voltooid Herstelde Tijd 1

Voltooid Herstelde Tijd. Voorbij de schaamte rondom slachtofferschap

Beelden die we doorgaans te zien krijgen van intiem geweld zijn vaak oppervlakkig en sensationeel. Tessel ten Zweege deed mee aan het kunstproject van Lara van Gaalen, dat laat zien dat het ook anders kan. Lees meer

Interfriention

Interfriention

Eva van den Boogaard viert een vriendschapsjubileum met vriendin I. en blikt terug op een andere vriendschap, die kort daarvoor ten einde moest komen. Lees meer

Kleine witte slang (reptiel

Kleine witte slang (reptiel)

Drie mensen zorgen samen voor een kleine witte slang. De slang lijkt alleen niets van hen aan te willen nemen. Is dat iets ergs, of wordt er een probleem gemaakt waar geen oplossing voor is? Een kort verhaal van Eva Salman over een advertentie op marktplaats, een stoel waarin nooit iemand zit en over hoe soms je best doen niet alles oplost. Lees meer

Alles Vijf Sterren: Ongehinderd door waarheid

Ongehinderd door waarheid

Deze week werden onze redacteurs blij van alternatieve werkelijkheden. Lees meer

Nieuws in beeld: Jongeren zijn moe en moedeloos

Jongeren zijn moe en moedeloos

Illustrator Simcha van der Veen zag het al in haar eigen vriendengroep, en haar vermoeden wordt nu steeds vaker in de media bevestigd: jongeren staan massaal op omvallen. Lees meer

Kinken in een ruggengraat

Kinken in een ruggengraat

''We liggen samen in bed en ik vraag je om een herhaling van de tijd.
‘Herhaling bestaat niet,’ zeg je, ‘alleen verandering.’''
Een kort verhaal van Welmoed Jonas over hoe nachtvlinders elkaar kunnen vinden in het donker en het wachten op een nieuwe huid. Lees meer

Hard//talk: Er schuilt een superkracht in autisme

Er schuilt een superkracht in autisme

Autisme wordt vaak gezien als een ingewikkelde afwijking. Sofie Hees vraagt zich af wie bepaalt wat normaal is. Het is tijd voor meer neurodiversiteit. Lees meer

Het Hoofd//stuk: Een ongepland moederboek

Een ongepland moederboek

Helena Hoogenkamp vertelt over hoe haar debuutroman helemaal geen verhaal over moeders moest worden, maar over liefde. Uiteindelijk schreef ze óók over moeders, maar vooral over een verlangen dat zo groot is dat niet uitgesproken kan worden. Maar wat laat je weg en wat vertel je juist wel als je wil vertellen over het onzegbare? Lees meer

Vervolgzomer

Vervolgzomer

In de rubriek Luister Even vragen we Hard//hoofd-makers om een kort stukje audio te maken over de toekomst, wanneer er weer feest kan zijn, of reizen, of drukte. Het is een proeftuin voor het maken van audio, maar ook voor onze werkelijkheid. De eerste aflevering is van Annelies van Wijk. Lees meer

Tip van Else Boer Wees een meeloper

Wees een meeloper

Soms is een meeloper zijn gewoon een heel goed plan. Schrijver Else Boer legt uit waarom aan de hand van haar nieuwste niet-originele hobby: schaken. Lees meer

Nieuws in beeld: Zij speelt met kanker (en wint)

Zij speelt met kanker (en wint)

Na de dood van een goede vriend en mentor, besloot een Tsjechische speltheoreticus haar kennis in te zetten in de strijd tegen kanker. Lees meer

Joost Oomen wil de maan bezielen 3

Joost Oomen wil de maan bezielen

Onlangs verscheen Het Perenlied, de eerste roman van Joost Oomen. Roos Wolthers ging met hem in gesprek over vrolijkheid en twinkelende schuimspanen. Lees meer

Tijdens de avondklok

Tijdens de avondklok

Deze week geven onze redacteurs een inkijkje in wat zij doen als je na 21.00 uur niet meer op straat mag komen. Lees meer

De geruchten zijn waar. Lees Hard//hoofd nu ook op papier!

Bestel op tijd je eigen exemplaar van de eerste editie, met als thema: ‘Ik’. We hebben drie covers ontworpen. Kies je favoriet.

Bekijk de covers