Ik heb een verdrietige week achter de rug. Een week die in het teken stond van de dood. Vorige vrijdag overleed mijn geliefde poes Doortje. Een dag later een van mijn favoriete songschrijvers, Mark Linkous van de Amerikaanse lo fi-band Sparklehorse. Het ene sterfgeval was onverwachter dan het andere.
Doortje was in de vijf jaar dat ik haar kende – ze was tien toen we elkaar ontmoetten – kerngezond en erg gelukkig. Alleen de laatste twee dagen van haar leven leek ze fysieke en geestelijke pijn te lijden. Het is nog steeds een mysterie waar ze onder bezweken is, want de dokter kon niets vinden. Maar ze stopte met eten en kotste al het water uit dat ze dronk. Toen we voor een tweede keer naar de dokter gingen, overleed ze in de wachtkamer in de armen van mijn vriendin.
De dood van Linkous was minder onverwacht, omdat hij zijn leven lang aan hevige depressies leed. Veertien jaar geleden deed hij al eens een zelfmoordpoging, in zijn hotelkamer tijdens een tour met Radiohead. Medicijnen en alcohol waren het recept. Voor een aantal minuten werd hij klinisch dood verklaard, maar kwam toen wonderbaarlijk genoeg weer tot leven. Wel moesten bijna zijn benen worden geamputeerd, want die had hij door zijn houding urenlang volledig afgekneld. Zo ver kwam het niet, maar een aantal maanden trad hij op in een rolstoel. Tot zijn uiteindelijke dood lijkt hij vrij impulsief besloten te hebben. Het schijnt dat hij met een aantal vrienden wat was gaan drinken en toen een fataal sms-bericht kreeg. Hij spoedde naar huis en schoot zichzelf met een geweer door het hart.
Van Doortje heb ik een mandje, kattenbak, etensbakje en een paar foto’s. Van Mark Linkous heb ik een aantal prachtige cd’s, die ik iedereen aan kan raden. Wel is het een rare gedachte dat zijn muziek vanaf nu voor altijd overschaduwd zal worden door zijn zelfverkozen einde. Niet dat die muziek nou ooit als dolgezellig had kunnen worden ervaren. De liedjes van Sparklehorse zijn niet geschikt om op een willekeurig moment op te zetten. Ze zijn verstikkend zwaarmoedig en bezeten door een sfeer van constant dreigend onheil. Maar de troostende kracht van de liedjes die Linkous schreef zijn juist de zonnestralen die steeds door de donderwolken heen proberen te breken; de hoop is altijd onbereikbaar dichtbij. Dat kan ook gezegd worden van de liedjes van Elliott Smith en Vic Chesnutt, maar ook zij verloren uiteindelijk de strijd van de demonen in zichzelf.
Linkous was een typische einzelgänger, maar toch werkte hij samen met een indrukwekkende stoet aan artiesten, waaronder Tom Waits, Daniel Johnston, The Flaming Lips, PJ Harvey, Nina Persson, Danger Mouse en David Lynch. Hij was actief als platenproducer, multi-instrumentalist en initiator van waanzinnige concepten. De bekendheid die hij verdiende heeft hij nooit gekregen, al zal daar nu wel enige verandering in komen. Ook Doortje was op haar manier een einzelgänger, die als het aan mij ligt alsnog wereldberoemd wordt. Als er een hemel bestaat zingt Mark er nu een lied en springt Doortje bij hem op schoot.
