Asset 14

December in januari

Als er een verkiezing bestond voor de vervelendste maand, zou ik elk jaar januari nomineren. Dat heeft ongetwijfeld veel met mij te maken (elk begin vind ik lastig), maar het valt ook objectief gezien moeilijk te ontkennen dat januari excelleert in kilheid en grijsheid. Februari is een goede tweede, maar die maand wordt tenminste nog opgefleurd door carnaval. Bovendien heeft zij de beleefdheid het na 28 dagen al voor gezien te houden.

Januari, daarentegen, is een maand van afkicken, een maand van schaarste. December zat vol feesten, januari heeft er geen één. De maand is nog niet begonnen of de stemming zit er al in: de werkmails stromen binnen, de feestverlichting wordt ontmanteld en naast de vuilnisbakken liggen de kerstbomen te verpieteren in regen en wind.

In eerdere jaren probeerde ik januari te nemen zoals zij is. Geen verzet bieden, gewoon erin meegaan en voor je het weet is het voorbij. Ik probeerde enthousiast te raken over wat januari wel te bieden heeft. Mensen om me heen brachten de maand door met het hopen op ijs en het kijken naar schaatsers op televisie. Ik vond ze ook wel kalmerend, de in cirkels bewegende figuren op eindeloos wit. Maar meer dan dat werd het niet: voor een medaille voor Sven of een aanhoudende vorst krijg je mij toch echt mijn bed niet uit.

Daarom probeer ik dit jaar iets anders: ik probeer december zo lang te rekken als menselijkerwijs mogelijk is. December duurt, in tegenstelling tot januari, altijd te kort. Je hebt de illusie dat in de kerstvakantie zeeën van tijd vrij zullen komen, dat je hele boekenkasten uit kunt lezen, massa’s artikelen kunt schrijven en in de tussentijd ook nog ontspant, maar in werkelijkheid is de kerstvakantie immer de drukste periode van het jaar (op de eerste werkweek in januari na). De kerstvakantie heeft eenvoudigweg te veel te bieden met al haar lichtjes, feestjes, films, spelletjes, etentjes en gezelschap. Zij verdient een verlenging.

Hoe houd je december vast in januari? Ik doe in elk geval het volgende:
1) Die kerstboom gaat de deur niet uit voordat hij a) gestorven is, b) februari is aangebroken (welke van de twee maar eerder komt). Dankzij de bloemist op de hoek weet ik hoe je een kerstboom (mits in het bezit van een kluit) in leven houdt: elke twee dagen heeft de boom water nodig. Dat water moet je niet in de bak gooien, maar van bovenaf over de stam naar beneden laten stromen, alleen dan bereikt het de kluit op de correcte wijze.
2) Ook de kerstverlichting blijft bij mij de hele maand hangen.
3) De dag wordt afgesloten met glühwein. Soms wordt de dag al om vier uur ’s middags afgesloten, dat hoort ook bij december.
4) Als er mensen in de buurt zijn, pak ik onmiddellijk een gezelschapsspel uit de kast.
5) Uitstapjes die ik in december wilde doen, maar waar ik niet aan toe kwam, probeer ik in januari alsnog voor elkaar te krijgen.

Uitstapje één – naar de dierentuin – is reeds gelukt. Wat me op een tip binnen de TIP brengt: als het je de komende dagen te bar en boos wordt, ga dan vooral naar de dierentuin. Niet alleen biedt het troost om te zien hoe zwaar deze tijd is voor leeuwen, giraffes en pelikanen en is het kijken naar kwallen een immer meditatieve bezigheid (in Japan schijnt het zelfs als anti-burnouttherapie te gelden), een beetje dierentuin heeft ook een afdeling ‘tropisch regenwoud’ of ‘vlindertuin’. Je hoeft niet met Harry van Sunweb naar een ver eiland om januari te ontvluchten, Blijdorp of Artis is ver genoeg om op te warmen.

Mail

Emy Koopman was jarenlang Hard//hoofd-redactielid en is literatuurwetenschapper, psycholoog en schrijver. Ze debuteerde in 2016 met de roman Orewoet. Haar meest recente boek Tekenen van het universum verscheen in januari 2022 bij uitgeverij Prometheus.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven
test
het laatste
Ik wil het woord tokkie nooit meer horen

Ik wil het woord tokkie nooit meer horen

"Ofwel we noemen mij voortaan een tokkie, en ik zal de titel met trots dragen. Of we stoppen met het gebruik van het woord tokkie en laten het weer alleen een familienaam zijn." In deze gastcolumn geeft Anne Schepers een ijzersterk pleidooi tegen het negatieve gebruik van het woord 'tokkie'. Lees meer

Tot morgen

Tot morgen

Na bijna vier jaar als columnist voor Hard//hoofd is het voor Eva tijd voor iets nieuws, maar afscheid nemen is niet haar ding. 'Dus lieve lezers: voor jullie nu een kus op de wang, en tot morgen!' Lees meer

Wat je niet zult zien op het nieuws

Wat je niet zult zien op het nieuws

Marthe van Bronkhorst beschrijft dat wat ongezien blijft op het nieuws over de demonstaties bij de UvA. 'Maar het is wel gezien. Het is niet onopgemerkt gebleven.' Lees meer

:‘Booking profiteert, Israël bombardeert’: waarom gerichte demonstraties mij energie geven 2

‘Booking profiteert, Israël bombardeert’: waarom gerichte demonstraties mij energie geven

Booking.com pretendeert op te komen voor mensenrechten en verdient tegelijkertijd geld aan verhuur in illegale nederzettingen op de Westelijke Jordaanoever. Juul Kruse beschrijft hoe het is om tegen dit bedrijf te demonstreren. Lees meer

:Perfect Days: over ritme en ontwakende schoonheid

Perfect Days: over ritme en ontwakende schoonheid

Daria Rizvic zag de film Perfect Days op precies het juiste moment in haar leven. Een persoonlijk verhaal over de kracht van regelmaat. Lees meer

Enge man

De echte ‘sfeerboosdoener’ was de ME

Hoe kan een universiteit die in bijna elk curriculum aandacht besteedt aan dekolonisatie en de kritische blik van haar studenten, zich hier in de praktijk, wanneer het over hun eigen rol gaat, aan onttrekken? Lees meer

Relatietherapie voor een  meningsverschil over AI en kunst 1

Relatietherapie voor een meningsverschil over AI en kunst

Drie kunstenaars komen samen om te praten over de relatie tussen AI en kunst. Twee verschillen flink van mening, de derde bemiddelt. Lees meer

 1

Museumwanden heringericht: Hoe moeten vrouwelijke kunstenaars nu gecureerd worden?

Waarom hangt er nog steeds zo weinig werk van vrouwelijke makers in Nederlandse musea? Isabella Legebeke onderzoekt dit aanhoudende gebrek in een hoopvol essay. Lees meer

Mooi weer spelen

Mooi weer spelen

Als Aisha’s eerste therapiesessie niet voelt als de warme deken waar ze op hoopte, mist ze groepsgenoot S., die haar een spiegel voorhield. Lees meer

:Het is een ondiepe sloot voor een fantasyschrijver: deel 2

Het is een ondiepe sloot voor een fantasyschrijver: deel 2

In het tweede deel van dit essay onderzoekt Ida de complexe verhouding tussen de ‘nuchtere’ Nederlandse cultuur en fantasy. Druist fantasie eigenlijk wel zo tegen onze natuur in als we denken? Hoe is dat eigenlijk mogelijk, als we tegelijkertijd zo van fantasy houden? Lees meer

Het actieve verdraaien van de feiten over Israëlisch geweld

Het actieve verdraaien van de feiten over Israëlisch geweld

Gaza kan halverwege mei de meest extreme vorm van hongersnood verwachten. Volgens de VN bestaat deze door de mens gecreëerde catastrofe nu al in delen van Gaza. David Meijers ontleedt hoe Nederlandse politici en media actief het Israëlisch beleid vertekenen en wegkijken van de genocide. Lees meer

Verdomme, ik heb wel geleefd

Maar verdomme, we hebben wel gelééfd

Marthe van Bronkhorst schreef in 2019 een toneelstuk dat bijna volledig werkelijkheid is geworden. Kan ze de slotscène nog weren uit de realiteit? Lees meer

AI: Nooit meer eenzaamheid?

AI: Nooit meer eenzaamheid?

Ferenz Jacobs bespreekt het futuristische kunstproject van Alicia Framis. Deze zomer trouwt Francis met een hologram gebaseerd op haar eerdere relaties. AI en liefde: een gelukkig huwelijk? Lees meer

Bericht vanaf de Biënnale van Venetië

Bericht vanaf de Biënnale van Venetië

Afgelopen woensdag opende het Nederlandse paviljoen op de Biënnale van Venetië. Onze chef kunst Jorne Vriens zag hoe kunstenaar Renzo Martens in huilen uitbarstte toen hij sprak over zijn samenwerking met zijn Congolese medekunstenaars. Lees meer

:Het is een ondiepe sloot voor een fantasyschrijver: deel 1

Het is een ondiepe sloot voor een fantasy-schrijver: deel 1

Bijna een kwart van de Nederlandse volwassenen leest het liefst fantasy of sciencefiction. Toch verschijnt er bijna geen Nederlandstalige fantasy. In dit eerste deel van een tweeluik onderzoekt Ida Hondelink waarom fantasy als volwassen literair genre zo ondergeschikt is in Nederland. Lees meer

Alles wat ik wil en absoluut niet nodig heb

Alles wat ik wil en absoluut niet nodig heb

Wanneer Eva op bezoek is bij haar zus, vraagt die of Eva haar eicellen al in heeft laten vriezen. Het laat Eva nadenken over hoe ze de vraag 'Wil ik een kind?' überhaupt kan beantwoorden. 'De vraag omtrent het ouderschap is bij uitstek een gevoelskwestie, en mijn gevoel volgen is nooit mijn sterkste punt geweest.' Lees meer

De buschauffeur

De buschauffeur

'Kijk door me heen als door de voorruit'. In deze gedichtenreeks van Angelika Geronymaki probeert een buschauffeur krampachtig de kortstondigheid - in tijd, plaats, interactie - te behouden die eigen is aan zijn baan. Lees meer

Niet

Niet

'Naarmate die vakantie vorderde, begon ik die ‘niet’ te bezien in het licht van een oude angst die soms omhoogkomt. Wanneer namelijk mijn vriendin zei: ‘dat is een lantaarnpaal’ en ik zei ‘niet’, begon ik me af te vragen of we inderdaad wel dezelfde lantaarnpaal zagen.' In deze column schrijft Anne Schepers over het woord 'niet' en de gevolgen die het kan hebben voor een discussie. Lees meer

Waarom nog schrijven na ChatGPT?

Waarom nog schrijven na ChatGPT?

Waarom blijven we schrijven als kunstmatige intelligentie dat straks beter kan dan wij? In dit essay bespreekt Shimanto Reza de verbinding die teksten bieden. Ze gaan in dialoog met elkaar, met onszelf, met anderen. Lees meer

Links, wees niet zo bang om hypocriet te zijn

Mijn week met morele ambitie: wat ik leerde ondanks Rutger Bregman

Marthe van Bronkhorst probeerde morele ambitie een week uit en leerde ervan - ondanks Rutger Bregman. Lees meer

Word trouwe lezer van Hard//hoofd op papier!

Hard//hoofd verschijnt vanaf nu twee keer per jaar op papier! Dankzij de hulp van onze lezers kunnen we nog vaker een podium bieden aan aanstormend talent. Meld je aan als abonnee voor slechts €2,50 per maand en ontvang ons papieren magazine twee keer per jaar in de bus. Veel leesplezier!

Word trouwe lezer