Asset 14

De penvriend(in)

Mijn correspondentie uit de jaren '00 versus mijn correspondentie uit de jaren '10

De brief en het dagboek, voorbodes van de roman, hebben het loodje gelegd, als kanaries in een mijn,” zei schrijver Tommy Wieringa laatst in de krant. Hij ziet in het langzaam maar zekere uitsterven van de brief en het dagboek onheilspellende voortekenen van het lot dat de roman te wachten staat.

We schrijven inderdaad almaar minder brieven. Zo kwam ik na een kleine duik in mijn persoonlijke archief van belangrijke en minder belangrijke memorabilia (ik hou alles bij, je weet maar nooit wat er later nog van pas komt voor die biografie) tot de vaststelling dat mijn briefwisseling uit de jaren ’00 zowat het twintigdubbele is van de brieven die ik dit decennium al ontving. Er zal de komende zes jaar nog flink geschreven mogen worden als ik die klaarstaande dozen in mijn archiefkast gevuld wil krijgen.

Waarom zijn steeds minder mensen geneigd om via post te communiceren?
Hoe zit dat dan met de dingen die alleen de brief, het papier, de envelop, de postzegel kunnen zeggen? Ik vraag het me serieus af. Neem nu deze melodramatische zinsnede uit een brief die ik nog niet zo gek lang geleden ontving: “In een parallelle, artificiële wereld hou ik je hand opnieuw vast en voel ik weer die elektriciteit wanneer jij m’n rug streelt.” Ik geloof niet dat de jongeman in kwestie dit ook recht in mijn gezicht had gezegd, en in een e-mail of sms was het al helemaal belachelijk overgekomen. Maar op papier werkte het wel; de oprechtheid van de handgeschreven woorden maakte de briefschrijver tot een nobeler mens.

Dit voorbeeld illustreert mooi de veranderde aard van mijn correspondentie doorheen de jaren. Dat ik in de jaren ’00 zo ontzettend veel meer brieven ontving – eerlijk is eerlijk – komt niet doordat ik als jonge tiener twintig keer meer minnaars had, maar wel doordat ik beschikte over een hele resem penvrienden. De penvriend; volgens de Van Dale ‘iemand met wie je gedurende langere tijd vriendschappelijk correspondeert’. Daar knelt het schoentje: ‘vriendschappelijk’. Aan mijn laatste penvrienden was ik meestal op één of andere manier romantisch gerelateerd en een keer de romantiek over was, stokte ook de briefwisseling. Af en toe ontvang ik ook nog wel mooie brieven van vriendinnen, meestal zo rond mijn verjaardag; maar deze vallen omwille van hun sporadische karakter helaas niet onder de categorie penvriendschap.

Om tot slot nog even terug te keren naar Tommy Wieringa en zijn kanaries in de mijn; pogingen om een dagboek bij te houden waren nooit een succes. Als ik dan toch eens de moeite nam om mijn innerlijke gevoelsleven neer te pennen voor niemand in het bijzonder deed ik dit op momenten dat ik me niet zo lekker voelde; met als gevolg dagboeken vol duistere pseudofilosofische bijdragen. In een brief daarentegen verval ik minder vaak in zwaarmoedigheid (ik vergezel mijn brieven graag van chocoladerepen, kattenstickers of glitter die overal tussen kruipt) en doe ik aanmerkelijk meer moeite om mijn literair niveau op peil te houden.

Een penvriend(in) om op regelmatige basis vriendschappelijk mee van gedachten te wisselen over het leven: iedereen zou er minstens één moeten hebben. Want dat is misschien wel het beste aan de penvriend(in): je hoeft je niet te beperken tot één exemplaar. Het is toegestaan de epistolaire vriendschap te consumeren met wie je maar wilt. Daarenboven moet je al erg je best doen, wil je gedumpt worden door je penvriend.
Kandidaten mogen zich altijd melden.


Advies voor penvrienden: met eenhoorns, robots of bonte postkaartjes scoor je altijd.

Mail

Jana Antonissen Jana Antonissen (1992) schrijft sinds twee jaar voor De Morgen over alles dat binnen het breed rekbare begrip cultuur past.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
 Kerkgangers gaan viraal

Kerkgangers gaan viraal

Voor fervente kerkgangers is het te hopen dat het virus zich deze maand niet van zijn vrome kant laat zien. Lees meer

Alles Vijf Sterren: Niet direct vangbaar

Niet direct vangbaar

Deze week worden onze redacteurs blij van de lokale Perzische supermarkt, een tentoonstellingsruimte die er nu nog is en unnanaaanikotoq. Lees meer

Het Waait

Het Waait

'Een groot gedeelte van ouder zijn is voor mij niet begrijpen waarom iedereen hetzelfde klinkt.' Daniëlle Zawadi onderzoekt in deze poëtische monoloog de eenzaamheid van in het midden staan, het begrip Sonder en hoe je moet praten met een zielenknijper. Lees meer

Alfa's en Omega's

Alfa's en Omega's

Marthe van Bronkhorst verkent de verhoudingen in het dierenrijk, waarin de mens als absolute alfa de wereld domineert. Lees meer

Het Vertrek (2) - Alles brokkelt

Het Vertrek (2) - Alles brokkelt

Klankkunstenaar Marieke van de Ven wekt met audio bestaande en imaginaire plekken tot leven. Ze maakte een podcastserie over vertrekken: betekent vertrekken weggaan, of juist ruimtes om je in thuis te voelen? Vandaag de tweede aflevering. Lees meer

 Kolven tegen corona

Kolven tegen corona

Vanaf volgende week wordt de moedermelk van zo'n 7500 oud-coronapatiënten opgehaald. Die bevat antistoffen, en is dus een perfect ingrediënt in - bijvoorbeeld - ijsjes! Lees meer

 1

Eenzaamheid ontleden in 'A-Lonely Show'

Met de pop-uptentoonstelling ‘A-Lonely Show’ nodigen Ka-Tjun Hau en Nanine van Smoorenburg ons uit om van een afstand te reflecteren op onze eigen eenzaamheid. Roos Wolthers nam de uitnodiging aan en zag: ‘A-Lonely Show’ deed veel meer dan eenzaamheid in beeld brengen. Lees meer

Alles Vijf Sterren: Proeven en zien

Proeven en zien

Deze week worden onze redacteurs (en een spontane inzender) blij van pittige patat, een dansdocumentaire en het laatste nummer van een kunstmagazine. Lees meer

Vacature Chef Kunst 1

Hard//hoofd zoekt kunstcritici!

Krijgt jouw toetsenbord ervanlangs, elke keer dat je een expo of voorstelling hebt bezocht? Lees meer

Schrödingers Donnie

Schrödingers Donnie

De dood van Eva's kat Donnie beweegt haar tot filosofisch mijmeren over een natuurkundig experiment. Lees meer

 Inktviswijsheid

Inktviswijsheid

Gaat de inktvis ons een pijnstillend medicijn leveren, beter leren plannen of de oorzaken van autisme blootleggen? Lees meer

Trialoog: Antebellum

Antebellum

Onze redacteuren durfden het aan om de horrorfilm Antebellum te gaan zien. Ze hopen op een golf aan sociaalbewuste horror, maar twijfelen of deze film een van de klassiekers van die stroming wordt. Lees meer

Alles Vijf Sterren: 34

Als het regent

Deze week geven onze redacteurs tips voor druilerig weer. Lees meer

Kind zonder uitknop

Kind zonder uitknop

Frederike Luijten schreef een experimentele reeks gedichten over ADHD, waarin mensen in bomen veranderen en lucky paper stars vouwen als oplossing voor hun angsten. Lees meer

Column: Boomstronk-achtig

Boomstronk-achtig

‘Is dit een gouden match of settelen we voor less omdat we te druk en niet wanhopig genoeg zijn om verder te zoeken?’, vraagt Iduna Paalman aan haar geliefde. Lees meer

Oproep: Hard//hoofd zoekt opiniemakers!

Hard//hoofd zoekt opiniemakers!

Voor de vaste rubriek Hard//talk zijn wij op zoek naar scherpe schrijvers met een mening die durven te verrassen en weten te overtuigen. Lees meer

Het Vertrek (1) - Het Raam 1

Het Vertrek (1) - Het Raam

Klankkunstenaar Marieke van de Ven wekt met audio bestaande en imaginaire plekken tot leven. Ze maakte een podcastserie over vertrekken: betekent vertrekken weggaan, of juist ruimtes om je in thuis te voelen? Vandaag de eerste aflevering. Lees meer

Tip: Bereken je deadline

Bereken je deadline

Else Boer kreeg een deadline opgelegd waar niet alleen een kersverse roman uit voortkwam, maar ook een ontnuchterend inzicht. Een tip over stilstaan bij je eigen sterfelijkheid. Lees meer

 Zij kozen níet voor deze mannen

Zij kozen níet voor deze mannen

Over iets meer dan vijf weken mogen de Amerikanen ja zeggen tegen een van deze mannen. Illustrator Veerle van der Veer toont ons de mensen die dat eerder níet deden. Lees meer

Faust [working title] (foto door Michel Schnater) door

De opera Faust [working title] doorbreekt de stilte in corona-tijd

Iris Blaak liet zich meevoeren door 'Faust [working title]' van De Nationale Opera en interviewde de makers: Manoj Kamps en Lisenka Heijboer Castañón. Lees meer

Steun de makers van de toekomst. Sluit je aan bij Hard//hoofd.

Jouw steun maakt mogelijk dat wij onze makers een vrije ruimte kunnen blijven bieden en hen optimaal kunnen ondersteunen. Sluit je nu aan en ontvang kunst van talentvolle kunstenaars.

Sluit je aan