Asset 14

Revolutie

In De Keldercast praten Miriam Rasch, Nikki Dekker en Emy Koopman vanuit een kelderstudio over recente en minder recente literatuur. Deze maand sluit de Keldercast aan bij de onderbuikgevoelens die zeggen dat het roer om moet. Genoeg is genoeg. Het is tijd voor een revolutie!

Vorige keer besprak Miriam al kort de kritiek van de Koreaanse filosoof Byung-Chul Han op neoliberalisme en het rendementsdenken, deze keer gaat het over andere revoluties. Miriam, Nikki en Emy hebben het over de geruisloze revolutie in de nieuwe roman van Michel Houellebecq, waarom het Midden-Oosten een seksuele revolutie nodig heeft en hoe je een revolutie vormgeeft volgens young adult fiction.

Miriam
Michel Houellebecq – Onderworpen (mei 2015 – Arbeiderspers; vertaler: Martin de Haan, oorspr. titel: Soumission)

Michel Houellebecqs Soumission verscheen vrijwel gelijktijdig met de aanslagen op het satirische tijdschrift Charlie Hebdo. Daarvoor was de discussie over de toekomstroman, waarin Houellebecq een moslimpartij de Franse verkiezingen laat winnen, al losgebarsten. Miriam voelt zich door het boek vooral ook persoonlijk aangesproken. Hoe sterk zijn je eigen principes in tijden van revolutie?

# The Paris Review hield een fantastisch interview met Houellebecq over zijn nieuwe roman. Hoewel, misschien kun je het beter een discussie noemen.
# In 2011 verdween Houellebecq enkele weken van de aardbodem. De documentaire/speelfilm The Kidnapping of Michel Houellebecq, starring de auteur himself is een hilarische en vreemd ontroerende vertelling over wat er toen mogelijk gebeurd is.
# Lees ook de essays van vertaler Martin de Haan, die tegelijk met Onderworpen zijn verschenen: Aan de rand van de wereld (2015 - Arbeiderspers).

Nikki
Mona Eltahawy – Hoofddoek en maagdenvlies. Waarom het Midden-Oosten een seksuele revolutie nodig heeft (mei 2015, De Bezige Bij. Vertaald door Annemie de Vries)

Het is alweer een paar jaar geleden sinds de revoluties in het Midden-Oosten. Hoe is de situatie nu voor de vrouwen die zij aan zij met hun broeders vochten voor vrijheid en democratie? Bar slecht, concludeerde Mona Eltahawy, en schreef een boek over de schrijnende, wijdverbreide misogynie in de Arabische wereld: ‘Voor de meisjes van het Midden-Oosten en Noord-Afrika: wees onbescheiden, kom in opstand, gehoorzaam niet en weet dat je er recht op hebt vrij te zijn.’

# Mona Eltahawy maakte een radiodocumentaire over hetzelfde onderwerp: Women of the Arab Spring. Luister deel 1 en hier deel 2.
# Vorig jaar was Mona Eltahawy drie kwartier lang te gast bij Mehdi Hasan van Al Jazeera’s Head to Head. Bekijk het interview

Emy
Suzanne Collins – De Hongerspelen; Vlammen; Spotgaai. (2008, 2009, 2010 – Van Goor; vertaler: Maria Postema; oorspr. titels: The Hunger Games; Catching Fire; Mockingjay).

Wie wil weten hoe een revolutie werkt, kan natuurlijk Lenin gaan lezen, maar je kunt ook veel leren van de dystopische young-adulttrilogie The Hunger Games. Over de noodzaak van hoop, bijvoorbeeld, of over slimme mediastrategieën. Bovendien is The Hunger Games goed geschreven en behoorlijk empowering voor de vrouwelijke lezer.

# In The Hunger Games proberen zowel de rebellen als het onderdrukkende Capitool de media naar hun hand te zetten. De fictionele website van het Capitool is een mooi voorbeeld van dictatoriale propaganda. (Pas wel op voor spoilers als je nog niet bij het deel Mockingjay bent.)
# Een van de eerste stukken die Emy voor hard//hoofd schreef ging over The Hunger Games: ‘De sussende werking van tienerbloed’
# Als je een revolutie wilt beginnen, maar voor Lenin noch voor Collins de tijd hebt, kun je altijd nog deze wikihow lezen.

Boekentips
# Alex Comfort– The Joy of Sex, A Gourmet Guide to Love Making [1972] (Replica van de 1e druk, 2011 – Octopus Books)
# David Vann – Aquarium (april 2015 – De Bezige Bij)
# Gustave Flaubert – De leerschool der liefde [1869] (1991 – Veen klassiek; vertaler: Hans van Pinxteren)
# Edmond & Jules de Goncourt. Dagboek (2014 – De Arbeiderspers)

Mail

Audioredactie

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven
test
het laatste
Tmettigh x tseghnas 8

Tmettigh x tseghnas

'Ontvreemd en onthéémd,' schrijft Imane Karroumi El Bouchtati over Riffijnse sieraden. Wat betekent dit zilver voor haar en haar identiteit? Lees meer

Hard//hoofd zoekt een nieuwe chef Kunst

Hard//hoofd zoekt een nieuwe chef Kunst

We zoeken een nieuwe chef Kunst! Reageren kan tot zondag 22 februari 2026. Lees meer

Auto Draft 12

Laat dat, zei ik

Op de binnenplaats van een muf hostel verlangt een man naar erkenning bij zijn vrouwelijke kamergenoot. In Laat dat, zei ik legt Robin van Ommen onze verwachtingen over wederkerigheid in sociale interacties bloot. Met een surreële twist. Lees meer

Mijn AI-persona staat alles beeldig, maar waarom vertelt ze me niet dat die trui kriebelt? 2

Mijn AI-persona staat alles beeldig, maar waarom vertelt ze me niet dat die trui kriebelt?

Het is de AI-era. Terwijl modemerken paraderen met virtuele modellen en digitale pasvormen, wordt het lichaam steeds minder relevant in hoe kleding wordt verkocht. Loïs Blank vraagt zich af wat er van mode overblijft als het lichaam niet langer nodig is. Lees meer

Vrijheid is geen taart

Vrijheid is geen taart

Wat te doen wanneer het je allemaal even te veel wordt in dit leven? Sharvin Ramjan bezocht in 2023 maar liefst tweemaal Isaac Juliens tentoonstelling What Freedom Is To Me. Ook Juliens oudere werk lijkt weinig aan relevantie te verliezen. ‘Hoe mooi zou het zijn als we de fantasierijke wereld en visie van Isaac Julien met beide handen uit het scherm trekken en met ons meedragen in de dagelijkse sleur van het leven?’ Lees meer

Neil Armstrong (they/them) 1

Daar ben je, hier zijn we

BredaPhoto, Pride Photo en Tilt organiseerden de tentoonstelling ‘Levenslijnen – queer verhalen in beeld’ en vroegen vier queer auteurs een brief te schrijven aan een geportretteerde. Vandaag lees je de brief van Ayden Carlo: 'Dit hier lijkt helemaal niet over jou te gaan en dat is precies waarom ik je schrijf.' Lees meer

We herkennen vroege signalen van partnergeweld, maar als een bevriende staat geweld pleegt zijn we ineens stekeblind

We herkennen vroege signalen van partnergeweld, maar als een bevriende staat geweld pleegt zijn we ineens stekeblind

Wat als je ogen werken, maar je de patronen niet herkent? Marthe van Bronkhorst kijkt terug op een week van sneeuw en ICE. Lees meer

Dwalend door dromen en sluierende schaduwen

Dwalend door dromen en sluierende schaduwen

Soms vraagt een kunsttentoonstelling om een andere vorm dan een standaard recensie. Dit is ook het geval bij ‘Sculpting the senses’ van Iris van Herpen in Kunsthal Rotterdam. Merel Wolfkamp ging er heen en beschrijft haar ervaring op een gevoelige, poëtische manier. Lees meer

Neil Armstrong (they/them)

Neil Armstrong (they/them)

BredaPhoto, Pride Photo en Tilt organiseerden de tentoonstelling ‘Levenslijnen – queer verhalen in beeld’ en vroegen vier queer auteurs een brief te schrijven aan een geportretteerde. Vandaag lees je de brief van Trijntje van de Wouw: ‘Ze zoeken zo hard naar buitenaardse wezens dat ze niet zien hoeveel er nog te ontdekken valt recht voor hun neus.’ Lees meer

 1

Beste Dimitri

In november 2025 organiseerden fotofestivals BredaPhoto en Pride Photo samen met Tilt de tentoonstelling ‘Levenslijnen – queer verhalen in beeld’. Daarin onderstreepten en vierden we het belang om in alle vrijheid te kunnen zijn wie je wilt zijn. Vier queer auteurs schreven een brief aan een van de geportretteerden. Lees meer

Taal als brug tussen AI en de menselijke creatie

Taal als brug tussen AI en de menselijke creatie

In een wereld waarin talen verdwijnen en technologie oprukt, stelt Axel Van den Eynden de vraag: kan AI een dode taal weer tot leven wekken? In een reflectieve zoektocht onderzoekt hij de (on)macht van digitale vooruitgang, en de verbindende kracht van taal, verhalen en woorden. Lees meer

Zand erover

Zand erover

In dit verhaal van Anouk Harkmans ligt een verteller op het strand, alleen, met een steen op haar navel, en ze overdenkt een relatie die voorbij is. 'Wat als dit geen einde is? Wat als het einde al heeft plaatsgevonden – zonder zichtbare erosie – en dit niet meer is dan de onverhoopte poging om te doen alsof dat niet zo is?' Lees meer

Het is tijd om op een totaal andere manier naar de wereld te kijken

Het is tijd om op een totaal andere manier naar de wereld te kijken

Wat is magie? Een mysterieuze familiering gaf Marthe van Bronkhorst een ander perspectief. Lees meer

Het kerstmaal

Het kerstmaal

Het ouderlijk huis: een kern waar velen van ons naar terugkeren met de feestdagen. Dingen horen daar te zijn zoals je ze hebt achtergelaten. Maar wat als dat niet meer zo is? Wat als dat fundament niet meer zo stevig blijkt te zijn? Thomas D'heer schrijft zacht over toenadering, weemoed en familie. Lees meer

De dubbele bodems van Blommers & Schumm

De dubbele bodems van Blommers & Schumm

In fotografiemuseum Foam bezoekt Caecilia Rasch de tentoonstelling Mid-Air, en deze roept vragen op over contrasten: kunst en commercie, ironie en eerlijkheid. Lees meer

Een klein manifest voor tierelantijntjes

Een klein manifest voor tierelantijntjes

Pantone stelt dat de wereld gebaat is bij meer visuele zuiverheid, een esthetische keuze die midden in deze tijd allesbehalve apolitiek is. In reactie op de nieuwe kleur van het jaar laat Loïs Blank zien hoe kleur, macht en uitsluiting met elkaar verweven zijn. Haar column is een oproep voor meer kleur, meer geluid en meer weerstand. Lees meer

Schrijvers en beeldmakers gezocht voor ‘Sporen’, het negende Hard//hoofd Magazine!

Schrijvers en beeldmakers gezocht voor ‘Sporen’, het negende Hard//hoofd Magazine!

Maak jij een bijdrage die een nieuwe weg inslaat? Stuur vóór 1 februari je pitch in en draag met een (beeld)verhaal, essay, poëzie of kunstkritiek bij aan het magazine ‘Sporen’. Lees meer

Auto Draft 11

20240903 Fiat Punto

Met de handrem omlaag en handen aan het stuur rijdt Wim Landuyt je in dit gedicht langs zijn bloedlijn, van de pastasaus in zijn aderen tot in dit land van regels: een compilatie van zijn migratie. 'net als een geïmporteerde fiat punto / brandt mijn motor onder mijn huid' Lees meer

Lees dit boek vooral niet

Lees dit boek vooral niet

Wat doe je als je een boek leest dat totaal schuurt met je wereldbeeld, maar wel goed geschreven is? Dit overkwam boekenblogger Maartje van Tessel, toen ze een berichtje kreeg van een debutant met de vraag of ze zijn boek wilde lezen. Het zet haar aan het denken over wat literatuur kan en mag zijn. Lees meer

César Rogers 4

César Rogers maakt een print voor onze kunstverzamelaars: ‘De spanning tussen mechanisering en het lichaam vind ik belangrijk’

Word vóór 1 januari kunstverzamelaar bij Hard//hoofd en ontvang een unieke print van César Rogers! In gesprek met chef Kunst Jorne Vriens licht hij een tipje van de sluier op. Lees meer

Lees Hard//hoofd op papier!

Hard//hoofd verschijnt vanaf nu twee keer per jaar op papier! Dankzij de hulp van onze lezers kunnen we nog vaker een podium bieden aan aanstormend talent. Schrijf je nu in voor slechts €3 per maand en ontvang in maart je eerste papieren tijdschrift. Veel leesplezier!

Word trouwe lezer!