De schoonmakers protesteren. Worden ze dan zo slecht betaald? Nee, dat valt mee, ze verdienen gemiddeld zo'n 130% van het minimumloon. Het gaat ze om respect. Ze willen meer aanzien en meer tijd voor hun werk. Het is een hartverwarmend symbool voor de relatieve welvaart in Nederland. Overal in Europa wordt gevreesd voor de toekomst, en bij ons klagen de mensen die onze wc's schoonmaken dat de directeur nooit goedemorgen tegen ze zegt.
Met de zzp'ers in ons land gaat het niet zo goed. Zij genieten over het algemeen meer aanzien dan schoonmakers, maar verdienen als starter vaak minder. Ik was laatst op een feestje waar veel freelance-collega's rondliepen. Ze zogen zenuwachtig aan hun sigaretten en mompelden zorgelijk over hun huur. Ze klaagden over opdrachtgevers die niet terugmailden en overwogen allemaal om toch maar een vaste baan te gaan zoeken. Ze gingen kapot aan de onzekerheid.
Je hoort veel over Het Nieuwe Werken, maar er worden nauwelijks maatregelen genomen om de arbeidsmarkt te innoveren. De zzp'ers zijn de voorbode van een tijd waarin vaste verbanden steeds minder vanzelfsprekend zullen zijn, maar hun positie wordt onvoldoende beschermd. Alle regelgeving gaat nog steeds uit van een man die veertig jaar voor dezelfde baas werkt, terwijl zijn vrouw thuis de kinderen verzorgt. Dit geeft bedrijven vrij spel om freelancers met willekeur te misbruiken. Je kunt voor dezelfde opdracht 100 euro of 1300 euro verdienen. En wat als je ziek bent?
Het is mooi dat de schoonmakers zich binnen vakbonden kunnen verzamelen om terecht hun portie respect te eisen. Maar wie beschermt de arbeidsbelangen van de zelfstandige werker? Het is al moeilijk genoeg dat zijn bureau naast zijn bed staat.
Misschien wordt het tijd voor een paradoxaal concept: een vakbond voor freelancers. Zelfstandigen aller landen, verenigt u!

Door Rutger Lemm

De werkeloosheid in de eurozone is tien procent. Maar dat cijfer is tenminste wel stabiel! Het werkloosheidscijfer in Nederland stijgt, maar dat betekent dat er meer huisvrouwen willen werken! Het is voor jongeren erg lastig om een baan te vinden, maar in vergelijking met Spanje valt het heel erg mee! En, afgelopen zondag in Buitenhof nog uit de mond van onze premier: dit jaar wordt het erger, maar Nederland behoort tot de drie rijkste landen ter wereld!
Ja! Laten we eens een andere kant van de recessie belichten. De positieve kant! Anders treedt er crisismoeheid op en dat kost lezers, kijkers, kiezers. Weet je, die dubbele dip is vast ergens goed voor. We gaan hier allemaal beter uit komen, toch? Merkel said so herself in haar nieuwjaarsspeech. Als dat geen hart onder de riem is voor al die vers afgestudeerden die stad en land afzoeken naar een vacature voor een middelmatige functie met een lullig loontje en een zeer tijdelijk contract, waar ze eigenlijk acht jaar ervaring voor moeten hebben, irrelevante kwaliteiten en voorál geen negen tot vijf mentaliteit, en waar ze tegen beter weten in op mogen solliciteren samen met driehonderd anderen.
Wie wel een baan had, maar die zojuist verloren heeft, mag ook niet sippen. Je wordt er gelukkiger van! Zie bijvoorbeeld het artikeltje ‘Ontslag is zo beroerd nog niet’ in het NRC Handelsblad van 14 januari: "Duizenden mensen zullen de komende maanden hun baan verliezen door de recessie. Is dat erg? Lang niet altijd." Want, zegt een loopbaancoach, "ontslag haalt mensen uit hun comfortzone. Dat is heel goed."
De pas afgestudeerde die zich zorgen maakt om zijn eigen toekomst, moet maar zo denken: wie geen baan heeft, kan ook niet ontslagen worden!

Door Kelli van der Waals

Het begon al medio januari, toen Bol.com mij romantische DVD's aanbood met fantastische Valentijnskorting. Daarna kwamen de afgeprijsde Thalys-reizen naar Parijs en de goedkope chocolade van One day only. Accepteert u ook pandapunten? Ondertussen wijdde de NRC een speciale bijdrage aan het overschot van hogeropgeleide vrouwen in de grote steden, onder de titel “Schaarse mannen zijn de baas”, en wierp mijn moeder een kritische blik op haar verstokt vrijgezelle manvolk. Ter opvrolijking daagde een vriendin met mild exhibitionistisch Facebookgedrag me uit een erotisch gedicht voor haar te schrijven, en nodigde een bevriende pornokunstenares me uit voor een zinnenprikkelend bal masqué in de Brakke Grond. En zo naderde dan onafwendbaar Rub-it-in-day.
Niet, natuurlijk, dat de commercie echt van mij verwacht dat ik een kaart stuur; dat deed op de middelbare school al bijna niemand, en aan zo’n kaart valt ook weinig te verdienen. Mijn Geheime Geliefde zal ook niet ontvlammen als ik bij haar op de stoep sta met een stapel afgeprijsde romantische DVD's. Het zijn juist de (prille) stelletjes in mijn kennissenkring die bezwijken voor de Valentijnsdagterreur. Ik geloofde het zelf ook niet, tot ik ze er in alle ernst over hoorde spreken op verjaardagsfeestjes.
Wat V-dag zo irritant maakt is juist dat iedereen weet dat het nep is. Het is het summum van reclame: een belofte die je inwrijft wat je mist. Maar er is tegengif: uitgerekend op Facebook, waar iedereen normaliter net iets leuker en geslaagder is of in geval uit nood komisch-neurotisch is, barstte een koor van cynische anti-Valentijnsgrappen los. En zo gaat Valentijn steeds meer op Kerst lijken: iedereen heeft er een hekel aan, niemand ontkomt eraan en uiteindelijk valt het toch best mee. Je krijgt er haast warme gevoelens van.

Door Floris Solleveld

Afgelopen week verwijderde VPRO Dorst na veel kritiek een bijdrage met de naam De Kolonisten van de Westelijke Jordaanoever, een kritische satire op het Israëlische nederzettingenbeleid in de vorm van een spelhandleiding naar het idee van Kolonisten van Catan. In het spel was het “Anne Frank huis” een overwinningspunt en kon je kaarten spelen met “Joodse gierigheid” en “Typische handelsgeest”.
Tegelijkertijd publiceerde weblog dejaap.nl een stuk onder de titel Ben ik een antisemiet?, waarin de schrijver betoogt dat de door hem geplaatste spotprent geen antisemitisme is, maar legitieme kritiek op Israël. Zijn boodschap tegen de criticasters: jullie verwarren kritiek op Israël met antisemitisme.
In de spotprent wordt Israël uitgebeeld door een sjofel mannetje met een baard, uitpuilende ogen en, ja, hoe kan het ook anders, een opvallend grote neus. Op zijn hoedje staat een davidster.
De schrijver claimt, net als de VPRO, dat het gebruik van stereotypen en de verwijzing naar vooroordelen gebruikelijk zijn bij spotprenten en satire. En dat klopt. Satire van George W. Bush maakte vaak gebruik van het vooroordeel dat hij dom zou zijn. Maar misschien had dat daadwerkelijk ook iets met Bush te maken. Interessant is echter dat het sjofele mannetje, evenals de bovengenoemde spelkaarten, niets te maken heeft met Israël, maar enkel de negatieve stereotypering echoot van De Eeuwige Jood: een propagandistisch verzinsel, geworteld in de eeuwenlange traditie van Europees antisemitisme.
Dat kritiek op Israël soms onterecht verward wordt met antisemitisme is oud nieuws. Maar laten we vooral niet blind zijn voor het feit dat de verwarring andersom evengoed plaatsvindt.

Door Elon Heymans

Ronald Waterreus zei iets interessants. (Pause for dramatic effect.) De ex-keeper en excuus-PSV'er van de NOS stelde: “Arjen Robben had zijn verantwoording moeten nemen.”
U denkt misschien: “Die jongen spreekt de taal niet, hij is als keeper in Limburg geboren en had zodoende dubbel pech.” Maar ik denk dat Ronald een doorbraak in het denken over good governance probeerde te forceren. Helaas gingen zijn tafelgenoten vooral in op het begrip “Robben”, ik was namelijk vooral benieuwd naar Ronalds concept “verantwoording nemen”.
Want wat deed Ronald precies? Hij verhitte twee losse begrippen: “verantwoordelijkheid nemen” (vooraf) en “verantwoording afleggen” (achteraf) en smolt die samen tot de legering “verantwoording nemen” (continu). Een prachtige vondst. These, antithese, strafschop: een snoeiharde Hegel in de bovenhoek.
Zowel verantwoordelijkheid nemen als verantwoording afleggen – in één continu proces waarin men op basis van eigen kennis en kunde handelt, en eerlijk uitlegt waarom die twee tot bepaalde keuzes leiden – dat zouden meer mensen moeten doen.
Wie kunnen er van Ronald leren? Ik zag de afgelopen weken een paar mooie voorbeelden en geef er hier twee. Eerst was daar premier Rutte, die twee jaar geleden “zijn verantwoordelijkheid nam” door zonder, maar met, Wilders te gaan regeren. Hij deed misschien wat hij noodzakelijk achtte, maar toen het op een fiasco uitliep, gaf hij, in plaats van verantwoording af te leggen, GroenLinks de schuld. De premier nam zijn verantwoording niet.
Een ander voorbeeld is Shell. Dat bedrijf doet graag alsof het zijn verantwoordelijkheid neemt. Uit de koker van de pr-afdeling komt dan een eco-initiatiefje, waarna een voorlichter (voorlichten, dat ligt ergens halverwege voorliegen en oplichten) vertelt hoe belangrijk Shell het welzijn van moeder aarde vindt. Kort na zo'n pr-offensief blijkt er weer ergens een metalen buis kapot te zijn gegaan, en lekt er behalve veel olie ook een intern rapportje uit. Dan wordt duidelijk dat Shell niet alleen geen verantwoordelijkheid neemt (en als het misgaat graag anderen de schuld geeft), maar op zulke momenten ook weigert verantwoording af te leggen. Shell blijkt dan een bedrijf dat zich wel bewust is van de brede maatschappelijke verantwoordelijkheid die anderen haar toedichten, en daar handig op inspeelt, maar zelf niet in die verantwoordelijkheid gelooft. Je kunt dus stellen dat het bedrijf zijn verantwoording niet neemt, en van zo'n houding denken Ronald Waterreus en ik het onze.

Door Jan Postma

Afgelopen maandag besloot Saudie-Arabië dat ook vrouwelijke atleten een gooi mogen doen naar Olympisch goud: 's lands enige sportster op het hoogste niveau, Dalma Rushdi Malhas, zou als afgevaardigde naar Londen worden gestuurd om zich daar te paard te meten met de Anky van Grunsvens van deze wereld.
Dezelfde dag nog blijkt dat de 20-jarige, blonde Saudische zich niet heeft weten te kwalificeren; Dalma's merrie, Caramell KS, is vanwege een blessure van deelname uitgesloten. Hiermee zit Saudie-Arabië in een interessant en evenzo ironisch parket.
Op de Saudische staatsscholen voor meisjes zijn sportlessen verboden. Er worden geen competities voor vrouwen georganiseerd en slechts een handvol clubs accepteert vrouwen als lid. Veel vrouwelijke topsporters lopen er zodoende ook niet rond. Toch zal er op de Spelen minimaal één het land moeten vertegenwoordigen, wil het mannenteam niet van deelname worden uitgesloten. Na de nodige druk wordt discriminatie door het Internationaal Olympisch Comité namelijk niet langer getolereerd. In welke vorm dan ook. Een keuze die zich uitbetaald nu Saudie-Arabië met de gevolgen van zijn vrouwonvriendelijke beleid om de oren wordt geslagen.
Inmiddels is gebleken dat Dalma's paard al enkele weken geblesseerd was. De officiële bevestiging van haar deelname afgelopen maandag was dus niet meer dan politiek toneel, die angst voor opstanden doet vermoeden. Het olympisch optreden van de glamoureuze – in Amerika geboren – Malhas moest talent, doorzettingsvermogen en (culturele) rijkdom tonen, in tegenstelling tot verregaande vrouwenonderdrukking waar het land om bekendstaat. Een eerdere poging om de aandacht hiervan af te leiden mislukte overigens ook al, toen koning Abdullah vrouwen stemrecht gaf, maar ze nog steeds verbood zonder man het huis te verlaten.
Ongeacht of één van hen zal meedingen naar Olympisch goud, hebben de Saudische vrouwen een overwinning binnen. Ze zullen zich gesterkt voelen in het doorzetten van hun kleine sportinitiatieven. Elke sportschool die de deuren ook voor vrouwen opent, is er één. En Dalma Rushdi Malhas? Die zien we natuurlijk terug in 2016. Met paard, zonder blessures en hopelijk niet alleen.

Door Esther Wertwijn