Asset 14

Hard//hoofd duikt in de vergetelheid

Hard//hoofd duikt in de vergetelheid

Tijdens de Vergeetweek dreunen we geheugensteuntjes op, verzinnen we ezelsbruggetjes en zetten we kruisjes in onze handpalm waarvan we ons later afvragen waar die voor waren.

Het is misschien wel de meest universele kinderangst: vergeten worden op het schoolplein, na zwemles of bij het uitdelen van uitnodigingen voor een verjaardag. De angst om vergeten te worden zit diep in de menselijke geest gebakken. Evolutionair biologen zien er een afweermechanisme in van ons brein: wie buiten de groep valt, is op zichzelf aangewezen en loopt gevaar. Vergeten worden doet, heel letterlijk, pijn.

Deze week duikt Hard//hoofd in de archieven, in de annalen en in de bak met vergeten voorwerpen. We dreunen geheugensteuntjes op, verzinnen ezelsbruggetjes en zetten kruisjes in onze handpalm waarvan we ons later afvragen waar die voor waren. We herinneren met hoofd én huid: fotograaf Zindzi Zwietering bracht lichamen in beeld die zich herinneren hoe het is om te dansen. Nora van Arkel schreef een verhaal met een hoofdpersonage dat probeert te vergeten ouder te worden.

We zetten onze naam in het zand, een hand op de wand van de digitale grot

De angst voor vergetelheid kan overweldigend zijn, maar ook een drijfveer. We willen onszelf aan de toekomst opdringen, een nalatenschap opbouwen, iets achterlaten – een naam in het zand, een hand op de wand van de (digitale) grot. In onze pogingen om niet vergeten te worden, laten we de kunstenaars in onszelf opstaan. Niet voor niets zeggen we dat Hard//hoofd er is ‘voor de makers van de toekomst’.

En dan is er nog de ‘omgekeerde’ angst: niet om vergeten te worden, maar om zelf te vergeten. Vivian Mac Gillavry zag die angst in de ogen van haar vader, die aan het eind van zijn leven te dement was om de artsen te overtuigen van zijn stervenswens. Vivian schreef er een indringend essay over, dat je later deze week leest.

De gedeelde herinnering is de basis van elke cultuur. We herdenken genocides, wereldoorlogen, mensenhandel op industriële schaal, ‘opdat wij niet vergeten’. We kijken achterom in de hoop niet nogmaals dezelfde fouten te maken, maar staan met onze rug naar de toekomst. Zijn we niet bezig met het creëren van de grootste ecologische catastrofe in de beschreven geschiedenis? Waarom vergeten we dat zo makkelijk als we voor het vleesschap staan, of als we ‘eindelijk’ weer een vliegvakantie boeken?

Schurk tegen ons aan op de bank met een fotoboek

Het is heel begrijpelijk: soms brengt het rust ergens níet over na te hoeven denken. Kunnen we lijden onder ervaringen die we ons niet herinneren? (Ja, zeggen traumadeskundigen.) Ook kan het heel fijn zijn om over het hoofd gezien te worden: sinds 2014 heeft elke EU-burger het ‘recht om vergeten te worden’. Wie niet langer op wil duiken in Google-zoekresultaten, kan dat bij de dienst aangeven en heeft het recht om gewist te worden.

Zet een reminder in je telefoon, zorg dat je de memo niet mist: deze week duiken we in de vergetelheid. Daar valt een hoop over te zeggen (en waarschijnlijk gaan we ook een hoop vergeten te zeggen). Schurk tegen ons aan op de bank met een fotoboek, of doe eens een belletje naar iemand die het verdient te horen: ik denk aan je, ik ben je niet vergeten.

Een onvergetelijke week gewenst,

Marte Hoogenboom
Hoofdredacteur

Mail

Redactie

Cheyenne Goudswaard (1996) is een illustrator en animator. Haar beelden ontstaan bij woorden en uitspraken die ze in boeken, artikelen op internet, in gesprekken of onderweg tegenkomt.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kris van der Voorn
    Kris van der VoornAdjunct-hoofdredacteur
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
Paviljoen van het tijdelijke geluk

Paviljoen van het tijdelijke geluk

In deze voorpublicatie uit 'Paviljoen van het tijdelijke geluk' maken we kennis met een aantal bewoners van Kristalstad: Benjamin, Julia en Rachael. In korte scènes met een haast stripachtige stijl laat Laurens van de Linde de personages elkaar in een achterbuurt kruisen en biedt hij een inkijkje in deze toekomstige samenleving. Lees meer

Een vuistslag

Een vuistslag

Geïnspireerd door Dante besluit een schrijver om in haar korte verhalen op een gruwelijke manier af te rekenen met haar vijanden. Lees meer

Het geweld van de sloopkogel en de leugens van de dialoog

Het geweld van de sloopkogel en de leugens van de dialoog

Geweld kent vele vormen: uit je huis gedreven worden, een politieknuppel op je kaak krijgen, en een beschaafd gesprek moeten houden met de mensen die je huizen slopen en je zojuist tegen de grond werkten. Al deze vormen passeerden de revue tijdens de Woonopstand. Lees meer

Column

In een te specifieke vorm geslepen

Op ieder potje past een dekseltje, toch? Marthe van Bronkhorst vraagt zich af of ze daarvoor niet té veel eigenaardigheden heeft: "Als ik nog groter groei, dan moet een bosbrand mij snoeien. En wat voor allesverzengende liefde moet dat zijn waardoor het specifieke houtsnijwerkje dat je bent geworden af fikt, helemaal ombuigt, en opnieuw wortel schiet?" Lees meer

Daten en rouw

Daten als de dood nog naklinkt

Rouw laat geen enkel deel van het leven onberoerd, merkt Babet te Winkel na het overlijden van haar moeder. In dit persoonlijke essay onderzoekt ze de relatie tussen daten en de dood. Lees meer

Zo divers als het brein is, zo identiek is de medicatie

Zo divers als het brein is, zo identiek is de medicatie

Van de Nederlanders met autisme krijgt ongeveer de helft ooit medicijnen voorgeschreven, maar veel opties zijn daar niet in. Lees meer

Alles Vijf Sterren: Nog één keer

Nog één keertje dan

In een XL-editie van onze rubriek 'Alles Vijf Sterren' geven redactieleden voor de (voorlopig) laatste keer antwoord op de vraag: 'Wat maakt je blij?' Lees meer

Hoe ik een man van mezelf probeerde te maken

Hoe ik een man van mezelf probeerde te maken

Max Urai heeft in zijn jonge jaren veel voorbeelden gehad van mannelijkheden die niet draaien om auto's herkennen en gewichtheffen. Toch merkt hij nu dat een mens zich maar tot zoverre kan pushen om anders te worden dan hij/zij/hen is. Lees meer

Zoely

Zoely

In een zevendelig gedicht vol roodtinten - van cassis tot Aldispaarvarkenroze - gaat Ka(a)te Dejonckheere in op de effecten van verschillende anticonceptiepillen op menstruatie. Lees meer

Column: Ik ben geen dreumes, ik ben Julie!

Ik ben geen dreumes, ik ben Julie!

Eva's nichtje van twee geeft tijdens een bezoek aan de speeltuin blijk van een opvallende afkeer van hokjesdenken. Lees meer

Nieuws in beeld: 17

Gevaccineerde Big Bird vogelvrij voor conservatieve Amerikanen

Big Bird kreeg een vaccin en nu zijn conservatieve Amerikanen boos. Lees meer

Slaap lekker, Hiroshi Yoshimura 1

Slaap lekker, Hiroshi Yoshimura

Slaap lekker, Hiroshi Yoshimura is een bundeling van vijf korte verhalen over personages die willen geloven in iets groters, een uitweg naar een mooier en zinvoller bestaan. Lees hier alvast het titelverhaal, over twee middelbareschoolvriendinnen die elkaar na jaren weer zien op het concert van hun grote idool, Hiroshi Yoshimura. Lees meer

Leer gewoon de regeltjes, luilakken

Leer gewoon de regeltjes, luilakken

Dyslexie is alleen een handicap omdat we het belang van foutloos Nederlands overschatten. In ons professionele en persoonlijke leven zou spelling niet bepalend moeten zijn, stelt Vivian Mac Gillavry, zelf dyslectisch. Lees meer

Een ode aan de zinloosheid van het bestaan

Een ode aan de zinloosheid van het bestaan

De millennial beweegt zich in een wereld vol problemen, waar niets zeker lijkt te zijn. Waarom blijven zoeken naar vaste betekenis, vraagt Aisha Mansaray zich af. Kunnen we niet beter een vrolijk soort nihilisme omarmen? Lees meer

Djinn 1

Djinn

Om in hun relatie de onoverbrugbare meningsverschillen te vermijden hadden Barbara en Claudel  een spel bedacht. Djinn, noemden ze het, naar het verhaal van de geest in de fles. Ieder jaar mocht een van hen drie wensen doen en de ander moest deze inwilligen, althans twee daarvan, compromisloos, en daarna draaiden de rollen om. Op een avond die misschien wel een van de laatste zou kunnen zijn, blijft er nog één wens over. Lees meer

KIRAC loopt achter op John de Mol

KIRAC loopt achter op John de Mol

Achter de façade van KIRACs kunstkritiek gaat vooral getreiter schuil. Volgens Julius Koetsier kunnen ze nog veel leren van populaire tv shows. Lees meer

Breek het brutalisme

Breek het brutalisme

In een distrack over het brutalisme maakt Marthe van Bronkhorst duidelijk dat ze helemaal klaar is met de betonnen architectuurstijl: "Wat is de deal met al die bouw freaking putten, nog minder fundament voor kunst dan vier keer Rutte?" Lees meer

Essay: Machowerk

Machowerk

Jonathan van der Horst onderzoekt mannelijkheid aan de hand van kunstwerken die hem ontroerden. Vandaag het laatste deel van de vierdelige essayreeks, met bijna-naamgenoten Mark Rothko en Philip Roth. Lees meer

Mede//makers: Rutger Lemm en Henk van Straten

Mede//makers met Rutger Lemm en Henk van Straten

In Mede//makers gaan Hard//hoofders van vroeger en nu in gesprek met makers in wier werk ze zich herkennen of met wie ze raakvlakken voelen. In de eerste aflevering spreken schrijvers Rutger Lemm (oprichter van Hard//hoofd) en Henk van Straten over het thema ‘mislukking’ in hun werk. Lees meer

Waar je voor staat 1

Wees trots op je activisme

Jihane Chaara kent de weerzin die sommige mensen voelen bij het idee van demonstreren. Toch gelooft ze dat de wereld alleen maar beter kan worden van een beetje idealisme. Lees meer