Vroeger schreef men brieven. Tegenwoordig wordt er alleen nog maar gesmst! Goede vrienden Melle en Elon schrijven elkaar op hard//hoofd wekelijks brieven over zaken die anders alleen in het holst van de nacht op een godverlaten kruispunt in de stad ter sprake komen. Deze week: de toon wordt onvriendelijker tussen de twee kameraden." /> Vroeger schreef men brieven. Tegenwoordig wordt er alleen nog maar gesmst! Goede vrienden Melle en Elon schrijven elkaar op hard//hoofd wekelijks brieven over zaken die anders alleen in het holst van de nacht op een godverlaten kruispunt in de stad ter sprake komen. Deze week: de toon wordt onvriendelijker tussen de twee kameraden." />
Asset 14

Beste Elon III

Dit is de reactie op Elons brief van vorige week.

Amsterdam, 28 oktober 2009

Lieve Elon,

Ik schrijf dit op het nippertje. Vlak voordat het online moet. Kantje boord. En ik ben moe en een beetje grieperig. Vergeef me dus als het wat ongepolijst en minder doorwrocht is dan anders. Maar ik doe mijn best. Ik was verbaasd over sommige aspecten van je laatste brief en krijg de indruk dat je niet altijd helemaal begrijpt wat ik bedoel. Wellicht dat dat ook ligt aan mijn terughoudendheid, die maakt dat mijn eigenlijke woorden zich soms meer tussen de regels door bevinden dan in de zinnen zelf. Ik zal daarom proberen dat nu te vermijden.

Je meest in het oog springende verwijt was dat ik niet echt reageer op wat jij zegt of vindt, maar mijn toevlucht zoek in een theoretisch vraagstuk, omdat mij dat zou ontslaan van de noodzaak keuzes te maken. Ondertussen sla je mij om de oren met structuralisten, ‘agency’ en Bijbelcitaten, zonder daarbij op jouw beurt recht te doen aan mijn overpeinzingen, wat mij nogal inconsistent overkomt. Het feit dat de Bijbel begint met een schepping door middel van het woord en de katholieke kindertjes pas bij de doop hun naam krijgen, lijken mij bovendien niet per definitie doorslaggevende argumenten in een debat over de vraag of iets er pas is als het benoemd is. Maar laat mij niettemin aan je wens tegemoet komen en zeggen wat ik (er van) denk en vind.

Ja, ik denk tot op zekere hoogte dat je kritiek en twijfel slechts een te passeren station zijn. Maar, anderzijds, probeerde ik met mijn brief en enkele voorbeelden uit de literatuur ook aan te geven dat de huidige twijfel plaatsmaakt voor een volgende, omdat twijfel en kritiek integraal onderdeel zijn van een mensenleven. Daarbij denk ik dat je de bescheidenheid moet kennen om toe te geven dat je kijk op de wereld nu eenmaal is ingegeven door de positie waarin je verkeerd, de leeftijd die je hebt, het land waarin je woont etc. Wat dat betreft ben ik een relativist in hart en nieren. Bovendien betekent het niet dat die twijfel en die kritiek niet reëel of legitiem zijn. Er is in het leven niets behalve het hier en nu, en aangezien dat is waar we het mee moeten doen, zijn dingen die later wellicht onbelangrijk zijn, in het heden vaak uiterst relevant en alleszins belangrijk.

Maar ik zeg niet dat als je ‘er uit gegroeid bent,’ er niets veranderd zal zijn aan je leven; dat maak jij er van. Ook ik geloof wel degelijk in de mogelijkheid van het ombuigen van je eigen keuzes, het creëren van je eigen kansen en het scheppen van je eigen wereld, zonder noodzakelijkerwijs te conformeren aan alle bestaande structuren. Ik geloof alleen niet zo heel erg in wereldverbeteraars. Ik geloof in het kleine, het zachte, het subtiele. Ik vind dat harde woorden, cynisme en grootspraak zelden ergens toe leiden. Ik vind dat je moet oppassen met veroordelen. Waar ik mijn toevlucht zoek in theorie – een poging te verklaren, te begrijpen, te ontleden – zoek jij je toevlucht in woorden, in discussie, in feiten. Maar wat ik soms mis zijn oplossingen, openingen en toenaderingen. Je moet oppassen dat het gebrek daaraan niet leidt tot negativiteit.

Het is het credo van Hollywood en misschien zelfs de gehele Amerikaanse droom, waartoe ook de Disney-(of-wat-is-het)-film behoort die je aanhaalde, dat ieder mens in staat is zichzelf te veranderen, de natuur kan veranderen, zijn eigen natuur kan veranderen. Alles kan anders of beter worden, als je het maar wilt. Maar dat is soms gewoon niet zo. Het is nu precies waardoor al die mensen van onze generatie zich als blinde schapen laten leiden door ambities, beloftes en dromen, en daarom over lijken gaan om die waar te maken. Wat ik wilde zeggen met het aanhalen van Reis naar het Einde van de Nacht is dat het belangrijker is dat je in de grote stinkzooi die de wereld veelvuldig is, de kleine momenten van verstilling, van rust en simpele schoonheid blijft herkennen, omdat dat soms het enige is dat er is. Nu. Hier.

Melle

-Volgende week het antwoord van Elon-

Mail

Melle Kromhout

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven
test
het laatste
Tot morgen

Tot morgen

Na bijna vier jaar als columnist voor Hard//hoofd is het voor Eva tijd voor iets nieuws, maar afscheid nemen is niet haar ding. 'Dus lieve lezers: voor jullie nu een kus op de wang, en tot morgen!' Lees meer

Wat je niet zult zien op het nieuws

Wat je niet zult zien op het nieuws

Marthe van Bronkhorst beschrijft dat wat ongezien blijft op het nieuws over de demonstaties bij de UvA. 'Maar het is wel gezien. Het is niet onopgemerkt gebleven.' Lees meer

:‘Booking profiteert, Israël bombardeert’: waarom gerichte demonstraties mij energie geven 2

‘Booking profiteert, Israël bombardeert’: waarom gerichte demonstraties mij energie geven

Booking.com pretendeert op te komen voor mensenrechten en verdient tegelijkertijd geld aan verhuur in illegale nederzettingen op de Westelijke Jordaanoever. Juul Kruse beschrijft hoe het is om tegen dit bedrijf te demonstreren. Lees meer

:Perfect Days: over ritme en ontwakende schoonheid

Perfect Days: over ritme en ontwakende schoonheid

Daria Rizvic zag de film Perfect Days op precies het juiste moment in haar leven. Een persoonlijk verhaal over de kracht van regelmaat. Lees meer

Enge man

De echte ‘sfeerboosdoener’ was de ME

Hoe kan een universiteit die in bijna elk curriculum aandacht besteedt aan dekolonisatie en de kritische blik van haar studenten, zich hier in de praktijk, wanneer het over hun eigen rol gaat, aan onttrekken? Lees meer

Relatietherapie voor een  meningsverschil over AI en kunst 1

Relatietherapie voor een meningsverschil over AI en kunst

Drie kunstenaars komen samen om te praten over de relatie tussen AI en kunst. Twee verschillen flink van mening, de derde bemiddelt. Lees meer

 1

Museumwanden heringericht: Hoe moeten vrouwelijke kunstenaars nu gecureerd worden?

Waarom hangt er nog steeds zo weinig werk van vrouwelijke makers in Nederlandse musea? Isabella Legebeke onderzoekt dit aanhoudende gebrek in een hoopvol essay. Lees meer

Mooi weer spelen

Mooi weer spelen

Als Aisha’s eerste therapiesessie niet voelt als de warme deken waar ze op hoopte, mist ze groepsgenoot S., die haar een spiegel voorhield. Lees meer

:Het is een ondiepe sloot voor een fantasyschrijver: deel 2

Het is een ondiepe sloot voor een fantasyschrijver: deel 2

In het tweede deel van dit essay onderzoekt Ida de complexe verhouding tussen de ‘nuchtere’ Nederlandse cultuur en fantasy. Druist fantasie eigenlijk wel zo tegen onze natuur in als we denken? Hoe is dat eigenlijk mogelijk, als we tegelijkertijd zo van fantasy houden? Lees meer

Het actieve verdraaien van de feiten over Israëlisch geweld

Het actieve verdraaien van de feiten over Israëlisch geweld

Gaza kan halverwege mei de meest extreme vorm van hongersnood verwachten. Volgens de VN bestaat deze door de mens gecreëerde catastrofe nu al in delen van Gaza. David Meijers ontleedt hoe Nederlandse politici en media actief het Israëlisch beleid vertekenen en wegkijken van de genocide. Lees meer

Verdomme, ik heb wel geleefd

Maar verdomme, we hebben wel gelééfd

Marthe van Bronkhorst schreef in 2019 een toneelstuk dat bijna volledig werkelijkheid is geworden. Kan ze de slotscène nog weren uit de realiteit? Lees meer

AI: Nooit meer eenzaamheid?

AI: Nooit meer eenzaamheid?

Ferenz Jacobs bespreekt het futuristische kunstproject van Alicia Framis. Deze zomer trouwt Francis met een hologram gebaseerd op haar eerdere relaties. AI en liefde: een gelukkig huwelijk? Lees meer

Bericht vanaf de Biënnale van Venetië

Bericht vanaf de Biënnale van Venetië

Afgelopen woensdag opende het Nederlandse paviljoen op de Biënnale van Venetië. Onze chef kunst Jorne Vriens zag hoe kunstenaar Renzo Martens in huilen uitbarstte toen hij sprak over zijn samenwerking met zijn Congolese medekunstenaars. Lees meer

:Het is een ondiepe sloot voor een fantasyschrijver: deel 1

Het is een ondiepe sloot voor een fantasy-schrijver: deel 1

Bijna een kwart van de Nederlandse volwassenen leest het liefst fantasy of sciencefiction. Toch verschijnt er bijna geen Nederlandstalige fantasy. In dit eerste deel van een tweeluik onderzoekt Ida Hondelink waarom fantasy als volwassen literair genre zo ondergeschikt is in Nederland. Lees meer

Alles wat ik wil en absoluut niet nodig heb

Alles wat ik wil en absoluut niet nodig heb

Wanneer Eva op bezoek is bij haar zus, vraagt die of Eva haar eicellen al in heeft laten vriezen. Het laat Eva nadenken over hoe ze de vraag 'Wil ik een kind?' überhaupt kan beantwoorden. 'De vraag omtrent het ouderschap is bij uitstek een gevoelskwestie, en mijn gevoel volgen is nooit mijn sterkste punt geweest.' Lees meer

De buschauffeur

De buschauffeur

'Kijk door me heen als door de voorruit'. In deze gedichtenreeks van Angelika Geronymaki probeert een buschauffeur krampachtig de kortstondigheid - in tijd, plaats, interactie - te behouden die eigen is aan zijn baan. Lees meer

Niet

Niet

'Naarmate die vakantie vorderde, begon ik die ‘niet’ te bezien in het licht van een oude angst die soms omhoogkomt. Wanneer namelijk mijn vriendin zei: ‘dat is een lantaarnpaal’ en ik zei ‘niet’, begon ik me af te vragen of we inderdaad wel dezelfde lantaarnpaal zagen.' In deze column schrijft Anne Schepers over het woord 'niet' en de gevolgen die het kan hebben voor een discussie. Lees meer

Waarom nog schrijven na ChatGPT?

Waarom nog schrijven na ChatGPT?

Waarom blijven we schrijven als kunstmatige intelligentie dat straks beter kan dan wij? In dit essay bespreekt Shimanto Reza de verbinding die teksten bieden. Ze gaan in dialoog met elkaar, met onszelf, met anderen. Lees meer

Links, wees niet zo bang om hypocriet te zijn

Mijn week met morele ambitie: wat ik leerde ondanks Rutger Bregman

Marthe van Bronkhorst probeerde morele ambitie een week uit en leerde ervan - ondanks Rutger Bregman. Lees meer

Vacature Lid Raad van Toezicht

Vacature Lid Raad van Toezicht

Hard//hoofd wil per 1 juni de driekoppige Raad van Toezicht uitbreiden met twee nieuwe leden waaronder een voorzitter. Mocht je willen reageren dan ontvangen wij graag voor 1 mei een reactie. Lees meer

Word trouwe lezer van Hard//hoofd op papier!

Hard//hoofd verschijnt vanaf nu twee keer per jaar op papier! Dankzij de hulp van onze lezers kunnen we nog vaker een podium bieden aan aanstormend talent. Meld je aan als abonnee voor slechts €2,50 per maand en ontvang ons papieren magazine twee keer per jaar in de bus. Veel leesplezier!

Word trouwe lezer