Illustratie: beeldredactie De recensent richt zijn kritische blik op het ochtendritueel van zijn vrouw." /> Illustratie: beeldredactie De recensent richt zijn kritische blik op het ochtendritueel van zijn vrouw." />
Asset 14

De echtgenote

-Serie: De recensent. Aflevering 3: De echtgenote. Vervolg op 'De begrafenis'.-

De Recensent # 3: De echtgenote

Het is een hardnekkig misverstand dat oudere heren geen spontane erecties meer kennen.

Er zijn ochtenden, vooral in de winter, als het boven de dekens koel is maar eronder behaaglijk, dat het lichaam nu eenmaal doet wat het wil. Het is een beschamend tafereel, een man als ik, met grijze slapen en denkrimpels die nooit meer zullen verdwijnen, zomaar, met een tent in de pyjamabroek, als een doodgewone puber.

Mijn vrouw ziet het altijd meteen, spiedende brillenogen verschijnen vanachter haar leesboek. ‘Je zou erin kunnen kamperen,’ zegt ze met een glimlach.

Mijn lichaam en ik hebben al lang geleden afgesproken dat we elkaar het liefst zo min mogelijk storen. De ochtenderectie is de vleesgeworden contractbreuk.

Tot overmaat van ramp wordt haar blik altijd weer verwachtingsvol, alsof ik ook maar enige invloed op deze situatie heb gehad, alsof het nu allemaal kan gaan beginnen. Wat moet ik dan doen, zeg het me. Moet ik driemaal ‘hoezee’ roepen, een kussensloop omknopen als bandana en ‘Viva la ereccíon! Viva la erección!’ brullen, terwijl ik als een bronstige geit door de kamer spring? Het leven is een feest, het zal wel, maar ieder feest loopt op een gegeven moment op een natuurlijke manier af. Ik ben op. Moe van de dag, en daarna moe van het slechte slapen. Het is geen kwaaie, die vrouw van me, maar ik ken het zo onderhand wel, haar geluiden, haar koosnamen en haar lijf. De onderbenen zijn een doolhof van spataderen, de voetzolen dragen een aangekoekte, gelige eeltlaag. Rode laknagels zijn brokkelige kalknagels geworden, en het neushaar moet iedere veertien dagen worden bijgeknipt.

Via de spiegel zie ik mijn gezicht. Ik heb zelden zo’n oude versie van mezelf gezien. Het is voor niemand een verlies dat deze figuur niet meer in actie te zien is.

Terwijl ze onder de douche staat, schrijf ik mijn steekwoorden op, zittend op de wc-pot. De levensrecensent kiest zijn eigen onderwerpen. De cabine is van matglas, ik zie haar contouren, het haar tot op de schouders. Als ze niet zo jammerlijk zong, zou ik kunnen fantaseren dat er daar iemand anders stond. De jongedame van de Albert Heijn, desnoods die Marokkaanse van hiernaast.

Ze zingt Wouldn’t It Be Nice. Denk ik.

Op de grond staat een flesje Lactacyd, de dop opengeklapt. Waarom de tuin nog bijhouden als er al tijden niemand meer naar het gras heeft gekeken?

Ze zeept haar oksels in. Ze maken een vies, smakkend geluid.

Het gesnerpzang houdt op, de straal stopt met kletteren.

Het eerste wat ik zie als ze de deuren openschuift zijn haar borsten, bijna helemaal ingenomen door salamischijven van tepelhoven. Ze schrikt. Een gilletje, kort en hoog. Hoe ik het in mijn hoofd haal, hoe lang ik hier al zit. Mijn blik gaat van blocnote naar horloge. Zes minuten. Ze grist een handdoek van de stapel, slaat hem om en verdwijnt. De deur zwaait dicht.

Haar lichaam is geen aanrader. Een vermoeide uitvoering van een klassiek concept, een biologische herhaling van zetten, alleen voor de echte liefhebber de moeite waard. Ik noteer dat ik haar naam niet mag noemen in het stuk, de band tussen recensent en recensendum moet niet worden misbruikt. Ze mag er geen last van hebben. Het is een goed kind. Straks herkennen ze haar op straat, of krijgt ze geen korting meer bij de slager.

Voor me ligt een plasje water, met in het midden een fluimpje shampoo. Ze verdient een mooie recensie.

Bij het schrijven van de eerste woorden hoor ik haar weer zingen. Wouldn’t It Be Nice.

De recensent
Daan Heerma van Voss

Mail

Daan Heerma van Voss

Verzamel kunst en steun ons
of word magazine abonnee

Sluit je aan

Wil je meer Hard//hoofd?
Meld je aan voor een nieuwsbrief!

Schrijf je in
test
het laatste
Auto Draft 22

Merel Pauw/Elmer zoekt naar vorm in Zomergasten: ‘Mag ik hier eeuwig over twijfelen?’

Astrid Goossens ziet hoe Zomergast Merel Pauw (/Elmer) zich comfortabel voelt als buitenstaander, terwijl ze praat over haar idolen, ingewikkelde mannen, blinde vlekken, het loslaten van controle, nationalisme en de schoonheid van harige kostuums. Maar krijgen we ook de mens ‘Merel’ te zien, of genieten we vooral van een performance? Lees meer

Meisjes

Meisjes

Op een dag krijgt een jonge vrouw de vraag om voor een standbeeld te zorgen. Samen met haar botte schaar vertrekt ze naar het bos. In dit verhaal onderzoekt Mei-yun Boswinkel de spanning tussen het strakke keurslijf van de middelbare school en het verlangen naar een ongedwongen ruimte. Lees meer

Auto Draft 21

Zomergast Nasrah Habiballah houdt koppig de handrem erop: 'Het gaat niet om mij'

Lies Defever ziet hoe Nasrah Habiballah in het laatste seizoen van Zomergasten drie uur lang strategisch de handrem aangetrokken houdt. Via fragmenten van anderen zien we haar liefde voor de wereld om haar heen, maar zelf blijft ze vooral ongrijpbaar. Koppig lijkt ze vast te houden aan dat wat goede journalistiek in principe zo belangrijk maakt: jezelf telkens opnieuw proberen aan de kant te zetten. Lees meer

De uitgevers geven het stokje door

De uitgevers geven het stokje door

Lisanne Brouwer vertrekt naar theatergezelschap PS Vertelt en geeft na jaren toewijding het stokje als uitgever door aan Josje Kerkhoven: lees hier het gesprek waarin ze terugblikken op Lisannes tijd en vooruitkijken naar Josjes plannen. Lees meer

Vruchtvlees

Ontuig

Een ik verkent nieuwsgierig diens pulserende vleeslichaam, trekt zich terug in de kieren van hun zijn en vergroeit tot een thuis. Moni Zwitserloot onderzoekt met behulp van bodyhorror-ervaringen en relaties die buiten het menselijke liggen. Lees meer

:Meta x Kylie Jenner: hoe vrouwen het verdienmodel zijn van mannen ten koste van vrouwen

Meta x Kylie Jenner: hoe vrouwen het verdienmodel zijn van mannen ten koste van vrouwen

In haar column onderzoekt Loïs Blank hoe smart glasses, AI-assistenten en marketingcampagnes laten zien dat technologische vooruitgang vaak leunt op de lichamen, stemmen en veiligheid van vrouwen. Waarom blijven juist mannen het meeste verdienen aan een systeem dat zo afhankelijk is van vrouwen? Lees meer

:Archieven van West-Papua: Over narratieven, liederen en wat als kennis telt

Archieven van West-Papua: Over narratieven, liederen en wat als kennis telt

Wanneer haar opa na vijftig jaar terugkeert naar zijn geboorteland, realiseert Julia Jouwe zich pas hoezeer het ontbreken van West-Papua in het collectieve geheugen van Nederland invloed op haar heeft. Lees meer

CLICKBAIT

CLICKBAIT

Een vrouw filmt zichzelf 24/7 en laat haar acties bepalen door wat anonieme usernames vertellen. In de fysieke wereld heeft ze bijna niets, online heeft ze duizenden fans die haar aanbidden. Hoe kun je macht vinden in kwetsbaarheid? Ankie Klut onderzoekt de grens tussen het verlangen om gezien te worden en de behoefte om jezelf te verbergen achter een digitaal masker. Lees meer

Zien is beminnen 1

Een pluchen harnas

Aan de hand van een berenjas, het COC, een appelgroene broek, non-binair zijn en een rode cabrio neemt Tom Kniesmeijer je mee in de kronieken van zijn eigen genderbeleving. Lees meer

:Met stiekem ‘gay’-gedrag heeft de manosphere niets te maken

Met stiekem ‘gay’-gedrag heeft de manosphere niets te maken

'De manosphere zal niet worden ontmaskerd als we haar van een soort stiekeme homoseksualiteit betichten, maar wel door nauwkeurig te kijken hoe ze werkt en deze manieren van competitie en erkenning te ontmantelen.' Lars Meijer deelt zijn reactie op de column van Marthe Bronkhorst over de manosphere. Lees meer

Als ik Nederland in één woord kon opsommen, zou het dit zijn 1

Als ik Nederland in één woord kon opsommen, zou het dit zijn

Marthe van Bronkhorst sonjabakkert langs de geest van Nederland. 'De drie-eenheid bedrog, bedrijven, en een schijnheilige geest lijkt een patroon in de Nederlandse volksaard.' Lees meer

Zien is beminnen

de bank en de schoot

In deze twee gedichten neemt Sophia Blyden je mee terug naar de jaren negentig en naar de warmte van de schoot van je geliefde. Ze liet zich voor deze gedichten inspireren door twee werken in Museum Arnhem. Lees meer

Zien is beminnen 2

Zien is beminnen

Olave Nduwanje besteedt uren met haar lichaam, kijkt beminnend, en deelt haar ‘poreuze plooien, tastbare rondingen, vochtige openingen, en ademsnakkende lediging’ met anderen. Dit lukt haar nu, na dertig jaar, door haar realiteit te analyseren, in de spiegel te kijken en door porno te maken. Lees meer

Oproepbeeld voor ons jubileumnummer BUBBELS, het tiende nummer van Hard//hoofd Magazine!

Oproep voor inzendingen voor ons jubileumnummer BUBBELS – het tiende nummer van Hard//hoofd Magazine!

Hoe bubbelig voel jij je? Stuur vóór 1 september je pitch in en draag met een (beeld)verhaal, essay, poëzie of kunstkritiek bij aan het magazine BUBBELS! Lees meer

Kunnen we even kappen met al dat normactivisme? 1

Kunnen we even kappen met al dat normactivisme?

Loïs Blank ziet een verschuiving in wat er wordt geroepen in columns, aan talkshowtafels en op sociale media. In haar column onderzoekt ze de opvallende drang om het huwelijk, heteroseksualiteit en zelfs het willen hebben kinderen te verdedigen. Wordt de norm daadwerkelijk bedreigd, of is ze gewoon snel geïntimideerd? Lees meer

Auto Draft 17

Gemarginaliseerde Heiligdommen

Hoe bouw je een heiligdom voor mensen die in de fysieke wereld zelden een monument krijgen? Ida Hondelink bespreekt de indie videogame Plum Road Tea Dream die iets heel bijzonders biedt; een plek van herinnering, herdenking en vruchtbare grond voor intieme gesprekken over queer en van kleur zijn. Lees meer

Shirin Abedi maakt een kunstwerk voor onze kunstverzamelaars: ‘Ik wil de poëzie laten zien die naast de politieke werkelijkheid bestaat’

Shirin Abedi maakte het kunstwerk voor onze kunstverzamelaars: ‘Ik wil de poëzie laten zien die naast de politieke werkelijkheid bestaat’

Als dank voor je investering in de toekomst van onafhankelijke kunst en cultuur ontvang je één of twee keer per jaar een kunstwerk van een veelbelovende maker. Binnenkort valt een kunstwerk van fotograaf Shirin Abedi op de mat bij onze kunstverzamelaars. Welke dat precies is, blijft nog even geheim, maar in gesprek met kunstcurator Sander Bortier vertelt Abedi over haar blik op solidariteit, diaspora en de kracht van beelden die ruimte maken voor nuance. Lees meer

Out-of-office-reply

Waarom iedere Nederlander een ton moet krijgen

Marthe van Bronkhorst is momenteel afwezig en kan haar mail niet beantwoorden. Dit wil ze nog doorgeven: Lees meer

Dit maakten onze 1.700 kunstverzamelaars mogelijk in 2025 1

Dit maakten onze 1.700 kunstverzamelaars mogelijk in 2025

Kunstverzamelaars dragen bij aan onze missie om nieuw talent te ondersteunen en een vrije ruimte te bieden. We leggen graag uit hoe we de donaties in 2025 hebben besteed. Lees meer

Over hoe je echtheid kan dragen

Over hoe je echtheid kan dragen

Leren riempjes die uitdagend uitsteken, of juist veilig verstopt tussen sokken in een mandje. In dit essay reflecteert Imme van Zuilekom op de strapon: die zowel zachtheid, hardheid en samenzijn bevat. Lees meer