Asset 14

Haha! ☹

In Re: kijkt Hard//hoofd vanaf een afstandje naar actuele zaken. Simone Peek volgt op Twitter de Russische variant van #zeghet en krijgt kippenvel.

In Rusland is de meest adequate respons op een gebeurtenis vaak ‘Haha! ☹. Met de nadruk op ☹.

Ik ken een Fins meisje van één meter vijftig dat we de bijnaam Taxipuncher hadden gegeven nadat ze in Moskou een taxichauffeurs neus had gebroken toen hij bij wijze van betaling zijn hand op haar borst had gelegd. Het verbazingwekkende was niet dat de chauffeur aan haar had gezeten. Dit viel te verwachten; ‘s nachts alleen met een man meerijden kent zijn risico’s. Het was haar reactie die opzien baarde. De friemelaar had het niet aan zien komen. Haha! ☹.

Als ik in Moskou met vrouwen onder elkaar in het café zat duurde het meestal niet lang voor het onderwerp ‘zelfverdediging’ ter sprake kwam. Soms haalden we onze wapencollectie boven tafel – de middelen waarmee we ons veilig genoeg hadden gevoeld om ‘s avonds alleen naar het café te komen.

Veel vrouwen droegen pepperspray bij zich. In de jachtwinkel kost een busje vier euro. De roze ‘vrouweneditie,’ die eruitziet als lippenstift, is acht euro. Eens kwam een vriendin binnen met rode vlekken om haar ogen. Haar pepperspray had gelekt in haar tas, ze had haar hand in haar tas gestoken om iets te pakken en daarna haar gezicht aangeraakt. Ik raadde haar een ziploc-zakje van de IKEA aan.

Met kippenvel volgde ik afgelopen week de nieuwe hashtag op de Russische sociale media: #‎яНеБоюсьСказать, #nietbangomtezeggen, de Russische variant van #zeghet. De Russische vrouwen hebben ongelofelijk veel te zeggen.

‘Veel van de verhalen beginnen op jonge leeftijd, wat aantoont hoe structureel de kwetsbaarheid van vrouwen in de voormalige Sovjet-staten is.’

De Oekraïense journalist Nastia Melnitsjenko opende de actie op 5 juli met een post over haar ervaringen met ongewenste intimiteiten en mishandeling. Het begint op haar zesde. Toen een vriend van de familie haar telkens op schoot trok en ze weigerde hem op zijn mond te zoenen werd ze onbeschoft genoemd. Veel van de verhalen beginnen op jonge leeftijd, wat nogmaals aantoont hoe structureel de kwetsbaarheid van vrouwen in de voormalige Sovjet-staten is.

Ik lees het verhaal van een Moskouse kennis op Facebook. Zij was zes toen ze in het ziekenhuis lag en een briefje kreeg van de jongen in het bed naast haar: ‘Meisje, ik wil je naakt zien en neuken.’ Haar handen trilden teveel om de rest te kunnen lezen. Ze schreeuwde en lachte hem uit, met de nadruk op ☹. Ze was doodsbang.

De ervaringen van de Russische vrouwen zijn wrang en soms absurd voor een Nederlandse lezer. Zoals het berichtje van een meisje dat op haar elfde in de klas zat toen ze zag dat de conciërge zich achter de half geopende deur stond af te trekken. Ze werd niet geloofd en kreeg straf toen ze het aan de meester vertelde.

‘Ik liep ‘s avonds alleen over straat, dat is dom, ik weet het, maar toen…’

Volgens online nieuwsplatform Meduza (‘The real Russia, today’) is het wantrouwen van volwassenen symptomatisch. Net als het schuldgevoel dat in veel berichten terugkomt - ‘Ik liep ‘s avonds alleen over straat, dat is dom, ik weet het, maar toen…’

Zoals bij het #zeghet-initiatief in Nederland zijn ook de Russische reacties niet allemaal begripvol. Er wordt de delers exhibitionisme verweten, en negativiteit: ‘Waren er in het leven geen positievere momenten? Waarom heb je het daar niet over?’ In Rusland wordt veel geleden. Ook mannen zijn daar veel vaker slachtoffer van geweld dan Nederlandse mannen. Het is de norm, net als de vrouwelijke wapencollectie.

Leef er maar mee, is de vooraanstaande perceptie geweest. Nu ben ik voorzichtig optimistisch: het openen van dit humane debat in Rusland, geen politiek, zou de Russische bevolking een geweldige beloning kunnen opleveren: de eigenwaarde die ze tot nu toe met oorlogen hebben proberen te bevechten.

Foto van Nastia Melnitsjenko, via Facebook.

Mail

Simone Peek is Hard//hoofd redactielid. // simone@hardhoofd.com

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnChef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
Lees meer
het laatste
Zomergast Roxane van Iperen was hard aan het werk

Zomergast Roxane van Iperen was hard aan het werk

De schrijver en jurist ging radicaal op zoek naar het grijze gebied. Lees meer

Nieuws in beeld: Jeff Bezos zet het ons betaald

Jeff Bezos zet het ons betaald

Na zijn korte bezoekje aan de rand van de ruimte, eerder deze week, bedankte oud-Amazon-baas Jeff Bezos de werknemers en klanten van zijn bedrijf. 'Want jullie hebben hiervoor betaald'. Een perverse grap, vonden critici. Lees meer

Wat een week

Wat een week

Zie het nieuws maar eens in beeld te brengen in een week waarin drama zich op drama stapelde. Illustrator Rueben Millenaar liet zich niet uit het veld slaan: hij maakte maar liefst 6 illustraties. Een rampweek in beeld. Lees meer

Nieuws in beeld: En nu met z'n allen

En nu met z'n allen

Sinds vorige week zondag schrijven 155 democratisch verkozen volksvertegenwoordigers een nieuwe grondwet voor Chili. Ze hebben negen maanden de tijd om een grondwet te schrijven waarin iederéén wordt gerepresenteerd. Lees meer

Kunnen we de wandaden van een kunstenaar vergeten?

Kunnen we de wandaden van een kunstenaar vergeten?

Critici en liefhebbers zitten in hun maag met de wandaden van hun culturele helden. Moeten ze worden vergeven of ‘gecanceld’? Stefanie is vooral blij met de democratisering van de kunstwereld. Lees meer

Vergeet de lelijke kanten van dementie niet

Vivian Mac Gillavry begon op haar 19de haar vader te verliezen aan dementie. Ze schrikt van hoe mediamakers met dementie omgaan: het is goed om te laten zien hoe ermee valt te leven, maar wat als we zóveel focus leggen op de kwaliteit van leven, dat we vergeten te praten over hoe moeilijk dementie kan zijn? Lees meer

Ook automobilist moet aan de bak

Ook automobilist moet aan (of uit) de bak

Illustrator Veerle van der Veer brengt het nieuws in beeld. Dat de rechter Shell opdraagt zijn CO2-uitstoot drastisch terug te dringen, leverde vooral instemming en leedvermaak op, zagen opiniemakers in de Volkskrant. En de klánten van Shell dan, vroegen zij zich af. Lees meer

Speech: Waarom activisten de ‘zomer van trans woede’ uitroepen

Waarom activisten de ‘zomer van trans woede’ uitroepen

Honderden demonstranten protesteerden tegen de vernederende en dehumaniserende zorg voor transgender personen. Ze eisen hervorming van het zorgsysteem en riepen een ‘zomer van trans woede’ uit. Non-binaire trans vrouw Nilin gaf een openhartige toespraak. Lees meer

Filmtrialoog: Gunda

Gunda

Onze redacteuren Eva van den Boogaard, Nora van Arkel en Jozien Wijkhuijs bekeken de documentaire Gunda. Ze zijn onder de indruk van de unieke vorm van de film, maar er bleken ook wat dingen die iedereen anders interpreteerde. Lees meer

De ketenen zijn gebroken, maar de wonden zijn niet geheeld

De ketenen zijn gebroken, maar de wonden zijn niet geheeld

Op 1 juli 1863 schafte Nederland de slavernij af in Suriname en op Aruba, Bonaire, Curaçao, Sint Maarten, Sint Eustatius en Saba. Althans, zo staat het in de geschiedenisboeken. Lees meer

Essay: Verslag van een mislukking

Verslag van een mislukking

In de essayreeks Boys don't cry onderzoekt Jonathan van der Horst mannelijkheid aan de hand van kunstwerken die hem ontroerden. Vandaag deel 2 met werk van de slam poet IN-Q. Lees meer

Maling aan de paling

Maling aan de paling

Met 60 duizend stuwen, gemalen en sluizen is ons land voor trekkende palingen de grootste hindernisbaan van Europa. Lees meer

Ik bekritiseer Israël omdat ik om haar geef

Ik bekritiseer Israël omdat ik om haar geef

In gesprekken over Israël-Palestina bevindt Max Beijneveld zich afwisselend aan beide kanten. Voor hem is het bekritiseren van Israël juist een teken van hoop en vriendschap: hij uit kritiek omdat hij gelooft dat Israël kan verbeteren. Lees meer

Automatische concepten 56

Een Afrikaanse kritiek op het Antropoceen

In het Antropoceen zou 'de mens' een bepalende factor zijn in het verstoren van het klimaat en de biodiversiteit. Maar wie kan zich eigenlijk tot mens rekenen? En wie wordt als object behandeld? Grâce Ndjako verwerpt het Antropoceen als een eurocentrisch idee. Lees meer

Je partner slaan is nog geen doodvonnis voor je carrière

Je partner slaan is (nog) geen doodvonnis voor je carrière

Het onderscheid tussen de publieke en de privésfeer is soms vaag, maar geweld achter de voordeur zouden we nóóit door de vingers moeten zien, meent Jihane Chaara. Waarom komen zoveel publieke figuren ermee weg? Lees meer

Kunst is werk

Kunst is werk

Brood noemen we essentieel, theater niet. Maar wat als je in het theater je brood verdient? Lees meer

 Klop, klop, wie is waar?

Klop, klop, wie is waar?

De klopjacht op de voortvluchtige militair Jürgen Conings doet de in België woonachtige Amerikaanse illustrator Sebastian Eisenberg denken aan iets wat in zijn thuisland zou gebeuren; niet in Europa. Lees meer

Flaneur versus voyeur

Flaneur versus voyeur

Sarah Vergaerde onderzoekt het doelloos ronddwalen én het al dan niet onopgemerkt gluren naar de ander aan de hand van boeken, films, podcasts en documentaires, waaronder My Amsterdam van Ed van der Elsken. Lees meer

Filmtrialoog: Ruben Brandt: Collector

Ruben Brandt: Collector

Onze redacteuren Jorne Vriens en Oscar Spaans en illustrator Friso Blankevoort bekeken de animatiefilm Ruben Brandt: Collector en zagen een verhaal dat niet in een andere vorm had kunnen worden verteld. Lees meer

Nieuws in beeld: Is het kunst of geeft het winst?

Is het kunst of geeft het winst?

Illustrator Loes van Gils kijkt met afgrijzen naar de afwegingen die het kabinet maakt. Dierentuinen, sportscholen en binnenzwembaden werden geopend, culturele instellingen moesten de deuren gesloten houden. Lees meer