Asset 14

Kleuren van vergaan

The Weight of Colour organiseert vrijdag 9 november een avondprogramma gewijd aan de vergeten geschiedenissen van kleur in film. Dit laatste evenement van The Disappearance of Colour concentreert zich op vergaan, maar ook over het nieuwe dat ontstaat wanneer iets vergaat. In oktober publiceerde wij een aantal columns over kleur. Nu de laatste editie, aflevering IV: kleuren van vergaan.

Op YouTube worden filmpjes tot in de eeuwigheid aan de goegemeente toevertrouwd, in tegenstelling tot film op niet-digitale dragers die met de tijd zullen vergaan. Zoals de oude vertrouwde VHS-banden, die zo vaak gekopieerd werden en daardoor eigenaardige en vervormde beelden konden vertonen. Zulke kleurrijke extremen en andere dingen die fout lijken te gaan, lenen zich mooi voor glitch art video’s waar het juist draait om dat wat afbreekt en verloren gaat.


Glitch in een video

In zulke processen van aftakeling of ontbinding ontstaan nieuwe kleuren. Beschadigingen op de emulsielaag van een 35mm film zorgen bijvoorbeeld voor de groene ‘kabels’ die je soms over een film ziet lopen in een bioscoop waar analoog geprojecteerd wordt. Wanneer je hier op gewezen bent, zul je ze in het vervolg altijd zien en krijgen deze kleuren een nieuwe betekenis. Operateurs vrezen meteen dat de film beschadigd raakt en de kijker denkt een slechte filmkopie of de onkunde van de operateur te zien. Na de digitalisering in de filmwereld hebben deze extra groentinten juist een nieuwe, positieve lading gekregen terwijl een analoog medium met uitsterven bedreigd wordt.


Hoe film door projectoren beschadigd kan worden en hoe je het daarna op het grote scherm kan herkennen

Wanneer er krassen op de film komen, is dat niet altijd een probleem. Krassen in of verven op filmmateriaal kan zelfs een artistieke mogelijkheid zijn. Zo krijg je, in de woorden van experimenteel filmmaker Stan Brakhage, "a sense of the surface": het gevoel van filmmateriaal als iets tastbaars en bewerkelijks.


Stan Brakhage over het krassen in film

De focus verschuift dan van film als een venster op de wereld, naar film als een materiaal waar je mee kunt ‘boetseren’ of mee kunt werken als een schilder, zoals Brakhage zelf deed in bijvoorbeeld The Dante Quartet.


De korte experimentele film The Dante Quartet (1987) van Stan Brakhage

In de bewerkelijkheid van het filmmateriaal ligt echter ook het ontbindingsproces besloten. Een filmmedium dat bij uitstek snel en karakteristiek verloren gaat, is nitraatfilm. Dit soort film werd in de vroege jaren van de cinema gebruikt en het was een kwetsbaar en licht ontvlambaar materiaal. De found footage documentaire Lyrisch Nitraat van Peter Delpeut toont de kleurrijke poëzie van deze drager. Niet alleen bestaat de film uit een bijzondere verzameling van getinte en getonede vroege kleurenbeelden, maar ook uit stukken ontbindend nitraat. Na het recente faillissement van het Nederlandse filmlaboratorium CINECO is het nog maar de vraag of er nog veel filmmateriaal gerestaureerd en gedigitaliseerd zal worden. Een verloren paradijs in film.


Fragment uit Lyrisch Nitraat (1991) van Peter Delpeut

Absaline Hehakaya (1987) is programmeur voor The Weight of Colour, studeert Wijsbegeerte en Film en is daarnaast werkzaam als operateur in Filmhuis Kriterion.

Wij geven 4 x 2 vrijkaarten weg voor The Disappearance of Colour, een avond van lezingen en viewings over kleur in film, op vrijdag 9 november in SMART Project Space te Amsterdam. Mail gauw naar zara@hardhoofd.com om kaartjes hiervoor te winnen!

Mail

Videoredactie

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
 Kerkgangers gaan viraal

Kerkgangers gaan viraal

Voor fervente kerkgangers is het te hopen dat het virus zich deze maand niet van zijn vrome kant laat zien. Lees meer

Alles Vijf Sterren: Niet direct vangbaar

Niet direct vangbaar

Deze week worden onze redacteurs blij van de lokale Perzische supermarkt, een tentoonstellingsruimte die er nu nog is en unnanaaanikotoq. Lees meer

Het Waait

Het Waait

'Een groot gedeelte van ouder zijn is voor mij niet begrijpen waarom iedereen hetzelfde klinkt.' Daniëlle Zawadi onderzoekt in deze poëtische monoloog de eenzaamheid van in het midden staan, het begrip Sonder en hoe je moet praten met een zielenknijper. Lees meer

Alfa's en Omega's

Alfa's en Omega's

Marthe van Bronkhorst verkent de verhoudingen in het dierenrijk, waarin de mens als absolute alfa de wereld domineert. Lees meer

Het Vertrek (2) - Alles brokkelt

Het Vertrek (2) - Alles brokkelt

Klankkunstenaar Marieke van de Ven wekt met audio bestaande en imaginaire plekken tot leven. Ze maakte een podcastserie over vertrekken: betekent vertrekken weggaan, of juist ruimtes om je in thuis te voelen? Vandaag de tweede aflevering. Lees meer

 Kolven tegen corona

Kolven tegen corona

Vanaf volgende week wordt de moedermelk van zo'n 7500 oud-coronapatiënten opgehaald. Die bevat antistoffen, en is dus een perfect ingrediënt in - bijvoorbeeld - ijsjes! Lees meer

 1

Eenzaamheid ontleden in 'A-Lonely Show'

Met de pop-uptentoonstelling ‘A-Lonely Show’ nodigen Ka-Tjun Hau en Nanine van Smoorenburg ons uit om van een afstand te reflecteren op onze eigen eenzaamheid. Roos Wolthers nam de uitnodiging aan en zag: ‘A-Lonely Show’ deed veel meer dan eenzaamheid in beeld brengen. Lees meer

Alles Vijf Sterren: Proeven en zien

Proeven en zien

Deze week worden onze redacteurs (en een spontane inzender) blij van pittige patat, een dansdocumentaire en het laatste nummer van een kunstmagazine. Lees meer

Vacature Chef Kunst 1

Hard//hoofd zoekt kunstcritici!

Krijgt jouw toetsenbord ervanlangs, elke keer dat je een expo of voorstelling hebt bezocht? Lees meer

Schrödingers Donnie

Schrödingers Donnie

De dood van Eva's kat Donnie beweegt haar tot filosofisch mijmeren over een natuurkundig experiment. Lees meer

 Inktviswijsheid

Inktviswijsheid

Gaat de inktvis ons een pijnstillend medicijn leveren, beter leren plannen of de oorzaken van autisme blootleggen? Lees meer

Trialoog: Antebellum

Antebellum

Onze redacteuren durfden het aan om de horrorfilm Antebellum te gaan zien. Ze hopen op een golf aan sociaalbewuste horror, maar twijfelen of deze film een van de klassiekers van die stroming wordt. Lees meer

Alles Vijf Sterren: 34

Als het regent

Deze week geven onze redacteurs tips voor druilerig weer. Lees meer

Kind zonder uitknop

Kind zonder uitknop

Frederike Luijten schreef een experimentele reeks gedichten over ADHD, waarin mensen in bomen veranderen en lucky paper stars vouwen als oplossing voor hun angsten. Lees meer

Column: Boomstronk-achtig

Boomstronk-achtig

‘Is dit een gouden match of settelen we voor less omdat we te druk en niet wanhopig genoeg zijn om verder te zoeken?’, vraagt Iduna Paalman aan haar geliefde. Lees meer

Oproep: Hard//hoofd zoekt opiniemakers!

Hard//hoofd zoekt opiniemakers!

Voor de vaste rubriek Hard//talk zijn wij op zoek naar scherpe schrijvers met een mening die durven te verrassen en weten te overtuigen. Lees meer

Het Vertrek (1) - Het Raam 1

Het Vertrek (1) - Het Raam

Klankkunstenaar Marieke van de Ven wekt met audio bestaande en imaginaire plekken tot leven. Ze maakte een podcastserie over vertrekken: betekent vertrekken weggaan, of juist ruimtes om je in thuis te voelen? Vandaag de eerste aflevering. Lees meer

Tip: Bereken je deadline

Bereken je deadline

Else Boer kreeg een deadline opgelegd waar niet alleen een kersverse roman uit voortkwam, maar ook een ontnuchterend inzicht. Een tip over stilstaan bij je eigen sterfelijkheid. Lees meer

 Zij kozen níet voor deze mannen

Zij kozen níet voor deze mannen

Over iets meer dan vijf weken mogen de Amerikanen ja zeggen tegen een van deze mannen. Illustrator Veerle van der Veer toont ons de mensen die dat eerder níet deden. Lees meer

Faust [working title] (foto door Michel Schnater) door

De opera Faust [working title] doorbreekt de stilte in corona-tijd

Iris Blaak liet zich meevoeren door 'Faust [working title]' van De Nationale Opera en interviewde de makers: Manoj Kamps en Lisenka Heijboer Castañón. Lees meer

Steun de makers van de toekomst. Sluit je aan bij Hard//hoofd.

Jouw steun maakt mogelijk dat wij onze makers een vrije ruimte kunnen blijven bieden en hen optimaal kunnen ondersteunen. Sluit je nu aan en ontvang kunst van talentvolle kunstenaars.

Sluit je aan