Asset 14

Het EU-migratiepact versterkt ongelijkheid

Hard//talk: het nieuwste EU-migratiepact houdt ongelijkheid in stand

In het nieuwste EU-migratieplan lijkt het alsof de EU tegen vrije migratie is. Staatsgrenzen worden strenger gecontroleerd en asielprocedures moeten sneller tot afwijzingen leiden. Intussen investeert de EU in vliegverkeer en versoepeling van grensovergangen. De houding van EU-instanties tegenover menselijke beweging is zeer paradoxaal.

Het in september gepresenteerde migratieplan van het Europese Parlement ziet voor dat staatsgrenzen nog strenger gecontroleerd worden, asielprocedures sneller tot afwijzingen moeten leiden, er grotere vluchtelingenkampen aan de ‘grenzen’ (zoals in Griekenland, Turkije en Libië) van de EU komen en mensen nog sneller gedeporteerd kunnen worden. In andere woorden: de EU doelt op nog moeilijkere, gevaarlijkere en simpelweg minder migratie.

De EU is zelf het voorbeeld van versoepeling van grensovergangen

Door het migratieplan lijkt het alsof de regeringsleiders van de EU tegen vrije beweging van mensen zijn. Dat past in de lijn die de EU al tientallen jaren gaat ten opzichte van menselijke migratie van andere werelddelen naar Europa. Enkele voorbeelden van dit al gebezigde beleid zijn het introduceren en aanscherpen van het visumsysteem gebaseerd op paspoortbezit en vermogen; het opbouwen en militariseren van staatsgrenzen om de EU zoals die tussen Marokko en Spanje en het sluiten van deals tegen migratie met presidenten en dictators in meer dan 30 landen waaronder Libië (Gaddafi), Sudan (Al-Bashir), Senegal (Macky Sall), Niger, Turkije, Oeganda, Somalië en Egypte.

Voor andere vormen van beweging is er een tegenovergesteld EU-beleid. Zo investeeert de Nederlandse regering miljoenen per jaar in vliegtuigverkeer, snelwegen, voertuigen en het versoepelen van reismogelijkheden door bepaalde vormen van grensovergangen te versnellen. De EU is zelf het voorbeeld van versoepeling van grensovergangen.

Het ‘probleem’ dat de EU wil stoppen is dus niet algehele migratie, maar wel de migratie van bepaalde groepen mensen naar een bepaald deel van de wereld. Mensen die geboren zijn in de ‘periferieën’ van het economisch-politieke systeem trekken aan het kortste eind; deze ‘randgebieden’ zijn niet letterlijk aan een rand, maar juist overal ter wereld waar de productie het goedkoopste is en waar er nauwelijks beschermende regels zijn voor werknemers. Goedkope arbeid in de 'periferieën' voor goedkope prijzen in de ‘centra’ van het economische systeem, daar waar de consumptie plaatsvindt. In 'periferieën' als Venezuela, Tunesië, Liberia en Afghanistan hebben mensen door die slechte arbeidsvoorwaarden weinig kansen om een fijn leven op te bouwen. Zij reizen logischerwijze naar de 'centra' van het economisch-politieke systeem in Europa.

Het nieuwste EU-migratiepact is geen ‘oplossing’ voor het door veel politici impliciet gesuggereerde ‘probleem’ van migratie

Waarom is dat een probleem voor EU-regeringsleiders? Deze beweging doorbreekt het systeem waarin de EU de winnaar is. Het politiek-economische systeem waarin een groot deel van de wereld, van Bangladesh tot Bolivia, wordt uitgebuit voor de rijkdom van een hele kleine groep mensen, is gebaseerd op het controleren van territoria en grenzen. Dit systeem wordt doorkruist en tegengewerkt door de beweging van mensen die wegreist uit de uitgebuite gebieden.

Het nieuwste EU-migratiepact is geen ‘oplossing’ voor het door veel politici impliciet gesuggereerde ‘probleem’ van migratie. Het is een instandhouding van de mogelijkheid om mensen uit te buiten in de perifere gebieden van het politiek-economische systeem. Het versterkt de ongelijkheid tussen mensen op basis van hun geboorteplekken. Oftewel, het migratiepact ontkent vrije gelijkwaardige beweging die hoort bij het menszijn.

Mail

Jaël in 't Veld (1994) is cultureel antropologe, werkzaam als onderzoeker over migratiethema's in Duitsland, en schrijft over grenzen, migratie en ongelijkheid.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven
test
het laatste
Verwachtingen

Verwachtingen

In dit openhartige en genuanceerde essay deelt Sharon van Oost haar twijfels bij het grootbrengen van een jongen in deze vrouwonvriendelijke wereld. Hoeveel ruimte zal ze hem geven? Heeft ze zijn gender niet al te veel bepaald? Hoe kan ze hem helpen om zelf uit te vinden wat mannelijkheid voor hem betekent? Lees meer

:Metamorfosen in het Rijksmuseum: verkrachtingscultuur tentoongesteld, maar niet gecontextualiseerd

Metamorfosen in het Rijksmuseum: verkrachtingscultuur tentoongesteld, maar niet gecontextualiseerd

Tussen marmeren goden en mythologische meesterwerken in de tentoonstelling 'Metamorfosen' ziet Nina Läuger vooral een pijnlijk gebrek aan context. Ze vraagt zich af waarom het Rijksmuseum geweld, misogynie en verkrachting in klassieke kunst toont zonder die beelden echt vanuit het heden te bevragen. Lees meer

:Athene: Ergens tussen Grindr, Griekse oudheid en cruisegebieden

Athene: Ergens tussen Grindr, Griekse oudheid en cruisegebieden

Datingapps: een vloek en een zegen. Enerzijds laten ze je toe zonder grenzen gelijkgestemden te ontmoeten, anderzijds monetariseren ze je seks- en relatiebehoeftes. Bestaat er een best of both worlds? Onder de Griekse zon overdenkt Sharvin Ramjan de liefde in al haar vormen. Lees meer

Reuzenalken

De laatste reuzenalk en wat hij ons leert over de klimaatcrisis

In een Brusselse opslagkast staat een vogel die we nooit meer levend zullen zien. We weten al eeuwen hoe soorten verdwijnen en toch lijken we opnieuw weer toe te kijken. Wanneer wordt weten eindelijk handelen? Lees meer

:Kraamtranen: hoe de postpartum depressie de roze wolk van het moederschap doorprikt

Kraamtranen: hoe de postpartum depressie de roze wolk van het moederschap doorprikt

In ons collectieve geheugen lijkt er weinig plaats voor moeders* die na de bevalling lijden aan depressieve gevoelens: deze verhalen ondermijnen het klassieke beeld van het moederschap als een roze wolk. Gelukkig brengen steeds meer vertellingen nuance aan, waarbij de vraag rijst in hoeverre we als maatschappij verantwoordelijkheid dragen voor de eenzaamheid die kersverse moeders kan overvallen. Een essay door Anne Louïse van den Dool. Lees meer

:Over taboedoorbrekende literatuur en langharige auteurs: I Hate Henry

Over taboedoorbrekende literatuur en langharige auteurs: I Hate Henry

Is literatuur links of rechts? Sarah Neutkens duikt in twee klassiekers en gaat na of ze wel zo links zijn als vaak wordt beweerd. Lees meer

Winnaar Hooray for the Essay 2026 - Wat zo is

over samen niet weten

Anne Louïse van den Dool won met het essay 'Een middenwereld: over samen niet weten' de derde plaats van Hooray for the Essay 2026. Lees meer

Winnaar Hooray for the Essay 2026 - Wat zo is

Tweede plaats Hooray for the Essay 2026 - Dat is dan jouw waarheid

Saar Lermytte won de tweede plek van Hooray for the Essay 2026 met het essay Dat is dan jouw waarheid Lees meer

Steen 1

Steen

Stel je eens voor hoe een relatie met een steen kan beginnen, hoe die eruitziet en waarin jullie elkaar zullen vinden. Sjoukje Kamphorst neemt je mee op een literaire reis langs verloren zwerfkeien, gebarsten geliefdes en zinloos geploeter. ‘Wat een steen te zeggen heeft, kan alleen maar van groot gewicht zijn.’ Lees meer

Winnaar Hooray for the Essay 2026 - Wat zo is

Winnaar Hooray for the Essay 2026 - Wat zo is

Melissa Dhondt won de eerste prijs van Hooray for the Essay 2026, met haar essay ‘Wat zo is’ waarin ze haar moeders relatie tot alcohol op een invoelende manier beschrijft. De wedstrijd is een samenwerking tussen DeBuren, Rekto:Verso en Hard//hoofd. Lees meer

Nieuwe Mina’s, oude lessen

Nieuwe Mina’s, oude lessen

Rocher Koendjbiharie en Tamara Hartman schreven een essay over de Nederlandse geschiedenis van het feminisme en kritiek op de Dolle Mina’s binnen een kader van intersectionaliteit voor een boekpublicatie van de Dolle Mina’s. Er kwam feedback dat het stuk ‘te moeilijk’ en niet ‘speels’ genoeg was – een vanoudse kritiek wanneer over racisme of witheid geschreven wordt. Ze besloten zich terug te trekken en plaatsten dit incident binnen de context van systematische witheid van de Dolle Mina’s. Nu lees je het essay hier, op Hard//hoofd. Lees meer

Laatste woorden

Laatste woorden

Na een overlijden in de familie, vraagt Vera Corben zich af welke geluiden permanent in ons hoofd wonen. Is dat de score van het leven? Hoe klinkt die dan? En is de dood dan niet meer dan de afwezigheid van dat geluid? Lees meer

Tmettigh x tseghnas 8

Tmettigh x tseghnas

'Ontvreemd en onthéémd,' schrijft Imane Karroumi El Bouchtati over Riffijnse sieraden. Wat betekent dit zilver voor haar en haar identiteit? Lees meer

Neil Armstrong (they/them) 1

Daar ben je, hier zijn we

BredaPhoto, Pride Photo en Tilt organiseerden de tentoonstelling ‘Levenslijnen – queer verhalen in beeld’ en vroegen vier queer auteurs een brief te schrijven aan een geportretteerde. Vandaag lees je de brief van Ayden Carlo: 'Dit hier lijkt helemaal niet over jou te gaan en dat is precies waarom ik je schrijf.' Lees meer

We herkennen vroege signalen van partnergeweld, maar als een bevriende staat geweld pleegt zijn we ineens stekeblind

We herkennen vroege signalen van partnergeweld, maar als een bevriende staat geweld pleegt zijn we ineens stekeblind

Wat als je ogen werken, maar je de patronen niet herkent? Marthe van Bronkhorst kijkt terug op een week van sneeuw en ICE. Lees meer

Neil Armstrong (they/them)

Neil Armstrong (they/them)

BredaPhoto, Pride Photo en Tilt organiseerden de tentoonstelling ‘Levenslijnen – queer verhalen in beeld’ en vroegen vier queer auteurs een brief te schrijven aan een geportretteerde. Vandaag lees je de brief van Trijntje van de Wouw: ‘Ze zoeken zo hard naar buitenaardse wezens dat ze niet zien hoeveel er nog te ontdekken valt recht voor hun neus.’ Lees meer

 1

Beste Dimitri

In november 2025 organiseerden fotofestivals BredaPhoto en Pride Photo samen met Tilt de tentoonstelling ‘Levenslijnen – queer verhalen in beeld’. Daarin onderstreepten en vierden we het belang om in alle vrijheid te kunnen zijn wie je wilt zijn. Vier queer auteurs schreven een brief aan een van de geportretteerden. Lees meer

Taal als brug tussen AI en de menselijke creatie

Taal als brug tussen AI en de menselijke creatie

In een wereld waarin talen verdwijnen en technologie oprukt, stelt Axel Van den Eynden de vraag: kan AI een dode taal weer tot leven wekken? In een reflectieve zoektocht onderzoekt hij de (on)macht van digitale vooruitgang, en de verbindende kracht van taal, verhalen en woorden. Lees meer

Het is tijd om op een totaal andere manier naar de wereld te kijken

Het is tijd om op een totaal andere manier naar de wereld te kijken

Wat is magie? Een mysterieuze familiering gaf Marthe van Bronkhorst een ander perspectief. Lees meer

Lees dit boek vooral niet

Lees dit boek vooral niet

Wat doe je als je een boek leest dat totaal schuurt met je wereldbeeld, maar wel goed geschreven is? Dit overkwam boekenblogger Maartje van Tessel, toen ze een berichtje kreeg van een debutant met de vraag of ze zijn boek wilde lezen. Het zet haar aan het denken over wat literatuur kan en mag zijn. Lees meer

Lees Hard//hoofd op papier!

Hard//hoofd verschijnt vanaf nu twee keer per jaar op papier! Dankzij de hulp van onze lezers kunnen we nog vaker een podium bieden aan aanstormend talent. Schrijf je nu in voor slechts €3 per maand en ontvang in september je eerste papieren tijdschrift. Veel leesplezier!

Word trouwe lezer!