Illustratie: Tejo Verstappen

Kasper maakt graag foto's van zijn dochter. Heel veel foto's. Het digitale plakboek puilt uit en wordt er niet mooier op." />

Illustratie: Tejo Verstappen

Kasper maakt graag foto's van zijn dochter. Heel veel foto's. Het digitale plakboek puilt uit en wordt er niet mooier op." />
Asset 14

Fotografisch geheugen

Een vriend die onlangs vader is geworden (ja, we steken elkaar aan) vroeg aan mij of hij soms niet teveel foto’s van zijn hummel op Facebook plaatste. Ik zei dat het wat mij betreft nooit genoeg kon zijn, al was het maar omdat hij in Frankrijk woont en ik zijn Paultje dus niet zomaar in levenden lijve kan bewonderen. Maar zijn bezorgdheid herkende ik wel. Je wilt mensen niet overbelasten met een stortvloed aan schattigheid, hen dwingend de godganse dag op ‘vind ik leuk’ te klikken, want wat kunnen ze anders. Je zou een strenge selectie willen maken van uitsluitend de allermooiste kiekjes, die waar echt niemand omheen kan. Maar laat jij nou net de minst aangewezen persoon zijn om zo’n selectie te maken. Vanaf je roze wolk vind je een overbelichte vallende luier al te sensationeel om niet met de halve wereldbevolking te delen. Je kan er natuurlijk ook voor kiezen om helemaal niets online te zetten, maar dan denkt men misschien wel dat er iets mis is. Al met al wordt je voor keuzes gesteld waar je niet voor hebt gekozen.

Ook als de sociale media je aan je moderne kluizenaarsreet kunnen roesten (ach, wat benijd ik die reet!), is het fotograferen op zich al voldoende reden voor hoofdkrampen. Zo heb ik een digitale camera voor foto’s, een Flip voor filmpjes, en dan nog een smartphone die tot beide in staat is. Op die smartphone heb ik bovendien de keuze uit allerhande apps die ervoor zorgen dat mijn kind onderdeel kan worden van een anachronistische kunstwerkelijkheid. Maar eer ik heb besloten of het beeld van Annika die de staart van Muis vasthoudt om een droomachtig roze schijnfilter vraagt of een diepkoralen waas die de indruk wekt dat wij indertijd op de bodem van de oceaan woonden, is de poes alweer vertrokken en ligt het meisje inmiddels op haar buik, of zijn zij gezamenlijk de woonkamer aan het afbreken, terwijl ik nogmaals alle mogelijke opties doorloop. En hoe kijken we later eigenlijk terug op deze plaatjes? Zal de nostalgie-esthetiek van de jaren tien nog steeds de ultieme schoonheid vertegenwoordigen, of praten we hoofdschuddend over een kitscherige hype die haar glans snel verloor? Welke werkelijkheid is er dan eigenlijk vastgelegd? Wil ik mijn dochter vereeuwigen, of mijn zogenaamde goede smaak?

Illustratie: Tejo Verstappen

En over dat later terugkijken gesproken, moet ik niet eens plaatjes laten afdrukken bij die gerenommeerde worstenzaak? Om ze vervolgens in kloeke albums te plakken? Goed, dan moet ik natuurlijk eerst weer selecties maken. Selecties van selecties feitelijk, want drie van de vijf uit de losse pols geschoten foto’s worden direct met een zachte duimtik weer uit een digitaal geheugen verwijderd. Tot het moment dat die basisselectie niet verder kan worden teruggebracht en er een nieuwe geheugenkaart moet worden aangeschaft. Kunnen we later nog wel bij onze online-fotoalbums en de collages die wij per mail verzonden hebben, zijn cd-roms of externe schijven nog afspeelbaar, doet het voor oma aangeschafte digitale fotolijstje het nog? Vroeger had de trotse familieman altijd foto’s van zijn gezin in zijn portemonnee. Nu als iemand wil weten hoe mijn dochter eruit ziet pak ik mijn telefoon tevoorschijn om door duizenden foto’s te scrollen. Men kijkt voortaan wel uit mij een beleefdheidsvraag te stellen.

Iemand adviseerde mij ooit om wekelijks op een vaste dag, op een vaste tijd en op een vaste plek een foto van mijn dochter te maken, zoals zij met de hare had gedaan. Tot d’r veertiende verjaardag dan, want daarna heeft zo’n kind er geen zin meer in. Het leek mij een nogal suf idee. De hele dag door zijn er toch fotomomenten? Maar dat is nu juist het probleem. Als ik het advies van die vrouw had opgevolgd zou ik nu misschien een rustig leven leiden. Misschien vraagt de overvloed van de moderniteit wel om dit soort drastische maatregelen van structuur.

Mijn ouders hebben een album waarin ik tot mijn derde levensjaar te volgen ben. Alle bewijsstukken van mijn eerste levensperiode zitten in dat boek gevangen. Het bevat net zoveel foto’s als ik van Annika had gemaakt toen zij twee dagen oud was en toch heeft nooit iemand mijn ouders van liefdeloosheid beticht. Alle foto’s zijn met de uiterste zorg gemaakt. Het is dan ook geen selectie van een selectie, het is het resultaat van een paar rolletjes die voor vier gulden per stuk gekocht werden en voor twaalf gulden afgedrukt. Er stonden vierentwintig foto’s op zo’n rolletje en als een daarvan mislukte was dat echt wel een reden tot vloeken. Aan zachte duimtikken deden we toen nog niet. Vroeger was niet alles beter, maar makkelijker waren sommige dingen wel.

Mail

Kasper van Royen is Hard//hoofd-redactielid, is naast vader ook filosoof, ex-docent, ex-dichter, ex-echtgenoot, popfetisjist en postbode.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven
test
het laatste
Levensweg

Levensweg

Als Aisha een trouwerij op een Limburgse boerderij bezoekt, mijmert ze ineens over haar eigen bruiloft. Ach, trouwen is niks voor haar. Toch? Lees meer

Marktplaatsgekkies

Marktplaatsgekkies

Marthe van Bronkhorst besluit de relatiemarkt opnieuw te betreden en vraagt zich af: ben ik een koopje, of een langetermijn-investering? Lees meer

:Dit is Europa: een half-ontspoorde trein

Dit is Europa: een half-ontspoorde trein

Marthe van Bronkhorst bekijkt Europa als een treinreis en stemmen voor de Europese Parlementsverkiezingen als het zijn van de conducteur op die rammelende trein. Lees meer

Ik wil het woord tokkie nooit meer horen

Ik wil het woord tokkie nooit meer horen

"Ofwel we noemen mij voortaan een tokkie, en ik zal de titel met trots dragen. Of we stoppen met het gebruik van het woord tokkie en laten het weer alleen een familienaam zijn." In deze gastcolumn geeft Anne Schepers een ijzersterk pleidooi tegen het negatieve gebruik van het woord 'tokkie'. Lees meer

Tot morgen

Tot morgen

Na bijna vier jaar als columnist voor Hard//hoofd is het voor Eva tijd voor iets nieuws, maar afscheid nemen is niet haar ding. 'Dus lieve lezers: voor jullie nu een kus op de wang, en tot morgen!' Lees meer

Wat je niet zult zien op het nieuws

Wat je niet zult zien op het nieuws

Marthe van Bronkhorst beschrijft dat wat ongezien blijft op het nieuws over de demonstaties bij de UvA. 'Maar het is wel gezien. Het is niet onopgemerkt gebleven.' Lees meer

Mooi weer spelen

Mooi weer spelen

Als Aisha’s eerste therapiesessie niet voelt als de warme deken waar ze op hoopte, mist ze groepsgenoot S., die haar een spiegel voorhield. Lees meer

Verdomme, ik heb wel geleefd

Maar verdomme, we hebben wel gelééfd

Marthe van Bronkhorst schreef in 2019 een toneelstuk dat bijna volledig werkelijkheid is geworden. Kan ze de slotscène nog weren uit de realiteit? Lees meer

Alles wat ik wil en absoluut niet nodig heb

Alles wat ik wil en absoluut niet nodig heb

Wanneer Eva op bezoek is bij haar zus, vraagt die of Eva haar eicellen al in heeft laten vriezen. Het laat Eva nadenken over hoe ze de vraag 'Wil ik een kind?' überhaupt kan beantwoorden. 'De vraag omtrent het ouderschap is bij uitstek een gevoelskwestie, en mijn gevoel volgen is nooit mijn sterkste punt geweest.' Lees meer

Niet

Niet

'Naarmate die vakantie vorderde, begon ik die ‘niet’ te bezien in het licht van een oude angst die soms omhoogkomt. Wanneer namelijk mijn vriendin zei: ‘dat is een lantaarnpaal’ en ik zei ‘niet’, begon ik me af te vragen of we inderdaad wel dezelfde lantaarnpaal zagen.' In deze column schrijft Anne Schepers over het woord 'niet' en de gevolgen die het kan hebben voor een discussie. Lees meer

Links, wees niet zo bang om hypocriet te zijn

Mijn week met morele ambitie: wat ik leerde ondanks Rutger Bregman

Marthe van Bronkhorst probeerde morele ambitie een week uit en leerde ervan - ondanks Rutger Bregman. Lees meer

Eva heeft u toegevoegd aan een nieuwe groepschat

Eva heeft u toegevoegd aan een nieuwe groepschat

Eva nodigt twee vrienden uit om bij haar te komen eten. Ze hoopt dat dit het begin zal zijn van een nieuwe vriendengroep. Lees meer

Links, wees niet zo bang om hypocriet te zijn 1

Links, wees niet zo bang om hypocriet te zijn

Marthe van Bronkhorst bekijkt hypocrisie als spectrum: hoe hypocriet ben jij op een schaal van Frans Bauer tot Johan Derksen? Lees meer

In je eentje achterblijven

In je eentje achterblijven

Als vriendin K. op een date gaat, denkt Eva van den Boogaard na over hun onuitgesproken pact. Zo lang ze beiden ongelukkig in de liefde zijn, hebben ze elkaar. Maar wat als er iemand dat pact uitstapt? Lees meer

Geld lenen

Geld lenen

‘Het spijt me,’ zeg ik. ‘Voor dit alles.’ Ik gebaar om me heen. ‘Voor Nederland.’ In deze column van Anne Schepers ontmoeten twee vrouwen, die uitkijken naar hun avond in een wijnbar, een man die een treinkaartje naar Ter Apel bij elkaar probeert te sprokkelen. Lees meer

Als je wordt uitgenodigd voor een euthanasiefeest, dan ga je

Als je wordt uitgenodigd voor een euthanasiefeest, dan ga je

'Als je je psycholoog écht een brevet van onkunde wil geven, moet je haar uitnodigen voor je euthanasiefeest.' Lees meer

Ik ook op jou

Ik ook op jou

Op een avond zegt iemand tegen Eva dat hij verliefd op haar is. Terwijl hij wacht op een antwoord, denkt Eva na over wat verliefd zijn eigenlijk is. Lees meer

Herhaalrecept

Herhaalrecept

Op een ochtend wordt Aisha Mansaray wakker in een parelmoeren bubbel. Ze onderzoekt hoe ze met haar depressie op de randen van de realiteit kan leven, zonder de grip erop te verliezen. ‘Mijn aandoening was een zuigend ding geweest dat zich om mij heen had gewikkeld, lelijk, en meer levend dan ik.’ Lees meer

Geen geld maakt ook niet gelukkig

Geen geld maakt ook niet gelukkig

Marthe van Bronkhorst maakt de balans op tussen S en M, die beide alles kwijt zijn: de een is ingebed in het zorgsysteem, de ander moet niks hebben van de verzorgingsstaat. Lees meer

‘Stel je voor dat het gewoon wérkt’

‘Stel je voor dat het gewoon wérkt’

Grootgebracht met het idee dat 'natuurlijke' oplossingen de voorkeur hebben boven synthetische medicatie stond Eva niet te springen om angstremmers te gaan gebruiken. Maar wat als het nou gewoon werkt? Lees meer

Hard//hoofd zoekt vóór 28 juli 2.000 trouwe lezers!

Hard//hoofd verschijnt weer op papier! In ‘Lief kutland’ klinken de begintonen van waaruit vrije utopieën werkelijkheid worden, of waarmee we ongelimiteerd verdriet en woede botvieren op alles wat er misgaat. Fantaseer je met ons mee? Schrijf je vóór 28 juli in voor slechts €2,50 per maand en ontvang ‘Lief kutland’ in september in de brievenbus. Veel leesplezier!

Word trouwe lezer