Illustratie: Tejo Verstappen

Kasper maakt graag foto's van zijn dochter. Heel veel foto's. Het digitale plakboek puilt uit en wordt er niet mooier op." />

Illustratie: Tejo Verstappen

Kasper maakt graag foto's van zijn dochter. Heel veel foto's. Het digitale plakboek puilt uit en wordt er niet mooier op." />
Asset 14

Fotografisch geheugen

Een vriend die onlangs vader is geworden (ja, we steken elkaar aan) vroeg aan mij of hij soms niet teveel foto’s van zijn hummel op Facebook plaatste. Ik zei dat het wat mij betreft nooit genoeg kon zijn, al was het maar omdat hij in Frankrijk woont en ik zijn Paultje dus niet zomaar in levenden lijve kan bewonderen. Maar zijn bezorgdheid herkende ik wel. Je wilt mensen niet overbelasten met een stortvloed aan schattigheid, hen dwingend de godganse dag op ‘vind ik leuk’ te klikken, want wat kunnen ze anders. Je zou een strenge selectie willen maken van uitsluitend de allermooiste kiekjes, die waar echt niemand omheen kan. Maar laat jij nou net de minst aangewezen persoon zijn om zo’n selectie te maken. Vanaf je roze wolk vind je een overbelichte vallende luier al te sensationeel om niet met de halve wereldbevolking te delen. Je kan er natuurlijk ook voor kiezen om helemaal niets online te zetten, maar dan denkt men misschien wel dat er iets mis is. Al met al wordt je voor keuzes gesteld waar je niet voor hebt gekozen.

Ook als de sociale media je aan je moderne kluizenaarsreet kunnen roesten (ach, wat benijd ik die reet!), is het fotograferen op zich al voldoende reden voor hoofdkrampen. Zo heb ik een digitale camera voor foto’s, een Flip voor filmpjes, en dan nog een smartphone die tot beide in staat is. Op die smartphone heb ik bovendien de keuze uit allerhande apps die ervoor zorgen dat mijn kind onderdeel kan worden van een anachronistische kunstwerkelijkheid. Maar eer ik heb besloten of het beeld van Annika die de staart van Muis vasthoudt om een droomachtig roze schijnfilter vraagt of een diepkoralen waas die de indruk wekt dat wij indertijd op de bodem van de oceaan woonden, is de poes alweer vertrokken en ligt het meisje inmiddels op haar buik, of zijn zij gezamenlijk de woonkamer aan het afbreken, terwijl ik nogmaals alle mogelijke opties doorloop. En hoe kijken we later eigenlijk terug op deze plaatjes? Zal de nostalgie-esthetiek van de jaren tien nog steeds de ultieme schoonheid vertegenwoordigen, of praten we hoofdschuddend over een kitscherige hype die haar glans snel verloor? Welke werkelijkheid is er dan eigenlijk vastgelegd? Wil ik mijn dochter vereeuwigen, of mijn zogenaamde goede smaak?

Illustratie: Tejo Verstappen

En over dat later terugkijken gesproken, moet ik niet eens plaatjes laten afdrukken bij die gerenommeerde worstenzaak? Om ze vervolgens in kloeke albums te plakken? Goed, dan moet ik natuurlijk eerst weer selecties maken. Selecties van selecties feitelijk, want drie van de vijf uit de losse pols geschoten foto’s worden direct met een zachte duimtik weer uit een digitaal geheugen verwijderd. Tot het moment dat die basisselectie niet verder kan worden teruggebracht en er een nieuwe geheugenkaart moet worden aangeschaft. Kunnen we later nog wel bij onze online-fotoalbums en de collages die wij per mail verzonden hebben, zijn cd-roms of externe schijven nog afspeelbaar, doet het voor oma aangeschafte digitale fotolijstje het nog? Vroeger had de trotse familieman altijd foto’s van zijn gezin in zijn portemonnee. Nu als iemand wil weten hoe mijn dochter eruit ziet pak ik mijn telefoon tevoorschijn om door duizenden foto’s te scrollen. Men kijkt voortaan wel uit mij een beleefdheidsvraag te stellen.

Iemand adviseerde mij ooit om wekelijks op een vaste dag, op een vaste tijd en op een vaste plek een foto van mijn dochter te maken, zoals zij met de hare had gedaan. Tot d’r veertiende verjaardag dan, want daarna heeft zo’n kind er geen zin meer in. Het leek mij een nogal suf idee. De hele dag door zijn er toch fotomomenten? Maar dat is nu juist het probleem. Als ik het advies van die vrouw had opgevolgd zou ik nu misschien een rustig leven leiden. Misschien vraagt de overvloed van de moderniteit wel om dit soort drastische maatregelen van structuur.

Mijn ouders hebben een album waarin ik tot mijn derde levensjaar te volgen ben. Alle bewijsstukken van mijn eerste levensperiode zitten in dat boek gevangen. Het bevat net zoveel foto’s als ik van Annika had gemaakt toen zij twee dagen oud was en toch heeft nooit iemand mijn ouders van liefdeloosheid beticht. Alle foto’s zijn met de uiterste zorg gemaakt. Het is dan ook geen selectie van een selectie, het is het resultaat van een paar rolletjes die voor vier gulden per stuk gekocht werden en voor twaalf gulden afgedrukt. Er stonden vierentwintig foto’s op zo’n rolletje en als een daarvan mislukte was dat echt wel een reden tot vloeken. Aan zachte duimtikken deden we toen nog niet. Vroeger was niet alles beter, maar makkelijker waren sommige dingen wel.

Mail

Kasper van Royen is Hard//hoofd-redactielid, is naast vader ook filosoof, ex-docent, ex-dichter, ex-echtgenoot, popfetisjist en postbode.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kris van der Voorn
    Kris van der VoornAdjunct-hoofdredacteur
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
Koop de roze bril

Koop de roze bril

Lang geloofde Shulamit Löwensteyn dat een ingebouwd stapelbed de oplossing zou zijn voor al haar moeilijkheden. Had ze daar gelijk in? Een tip over tulpen, taart en het kopen van troost. Lees meer

Column: Het enige woord dat het omschrijft

Het enige woord dat het omschrijft

Het voorlopig laatste uitstapje naar de bios met haar vader krijgt voor Eva een duistere lading. Lees meer

Kon je maar aanbeden worden

Kon je maar aanbeden worden

Hologrammen, goud licht en een religieus lam laten Marthe van Bronkhorst zich klein voelen tijdens een kerkbezoek. Lees meer

Wees talentloos

Wees talentloos

Tijdens een date raakt Wolter de Boer verwikkeld in een socratisch vraaggesprek rond talent. Een tip over het afschaffen van aanleg. Lees meer

'Het kán dus wel.'

'Het kán dus wel'

Eva is dolblij voor (en stikjaloers op) haar smoorverliefde vriendin. Lees meer

Column

In een te specifieke vorm geslepen

Op ieder potje past een dekseltje, toch? Marthe van Bronkhorst vraagt zich af of ze daarvoor niet té veel eigenaardigheden heeft: "Als ik nog groter groei, dan moet een bosbrand mij snoeien. En wat voor allesverzengende liefde moet dat zijn waardoor het specifieke houtsnijwerkje dat je bent geworden af fikt, helemaal ombuigt, en opnieuw wortel schiet?" Lees meer

Column: Ik ben geen dreumes, ik ben Julie!

Ik ben geen dreumes, ik ben Julie!

Eva's nichtje van twee geeft tijdens een bezoek aan de speeltuin blijk van een opvallende afkeer van hokjesdenken. Lees meer

Breek het brutalisme

Breek het brutalisme

In een distrack over het brutalisme maakt Marthe van Bronkhorst duidelijk dat ze helemaal klaar is met de betonnen architectuurstijl: "Wat is de deal met al die bouw freaking putten, nog minder fundament voor kunst dan vier keer Rutte?" Lees meer

Column: Zullen we vrienden worden?

Zullen we vrienden worden?

Corona of geen corona, Eva blijft haar sociale cirkel onderhouden en zo nodig verversen met aanwas. Lees meer

Column: Tegen vrienden zeg ik nooit goed 'doei'

Tegen vrienden zeg ik nooit goed 'doei'

Over de dood van haar grootouders dacht Eva van den Boogaard vroeger wel na, maar over die van een goede vriend? Lees meer

Achtbaantester 1

Achtbaantester

Marthe van Bronkhorst hangt op de kop in een looping en weet één ding zeker: achtbanen worden alleen spannend als ze een goed verhaal hebben. Lees meer

Column: Weten of je ooit moeder wil worden

Weten of je ooit moeder wil worden

Eva wordt geconfronteerd met de beruchte wel-of-geen-kinderen-vraag en zet de voor- en nadelen tegenover elkaar. Lees meer

Vrees de cocon niet: ze is nog warm

Vrees de cocon niet

Nu de feestjes voorzichtig weer op gang komen, beseft Rijk Kistemaker hoeveel hij níet heeft gemist. Gestrand tussen veganistische sneakers en gesprekken over Jeff Bezos verzint hij voor zichzelf een stiller leven. Een tip over verlangen naar lauwe thee en warme cocons. Lees meer

Alles Vijf Sterren: Steek die maar in je zak!

Steek die maar in je zak!

Deze week worden onze redacteurs blij van enthousiaste opstekers (op gepast volume), kunst in je broekzak en een wisselaccount op Twitter. Lees meer

De maakbare mens

De maakbare mens

Zijn mensen net als machines? Het bezoek van een monteur laat Marthe van Bronkhorst nadenken over haar eigen bedrading. Lees meer

Column: Tot op het bot

Tot op het bot

Een oude brief van een vriendin voert Eva terug naar een periode waarin het wat minder lekker met haar ging. Lees meer

Framer geframed

Framer geframed

Marthe van Bronkhorst ziet haar angst onder ogen en besluit haar ervaring als psycholoog te verrijken door zelf de patiënt te worden. De belangrijkste les? Ook therapeuten weten niet alles. Lees meer

Dingen die niet kloppen, maar die ik wel geloof

Dingen die niet kloppen, maar die ik wel geloof

Hoe goedgelovig mag een mens eigenlijk zijn? Waar Eva van den Boogaard soms dwangmatig eerlijk is, blijkt haar neef F. regelmatig informatie aan haar te verstrekken die niet klopt. Lees meer

 Weet je nog, de nacht?

Weet je nog, de nacht?

Het ‘vergeten’ nachtleven krabbelt terug, en onze eigen lichamen blijken zich als gisteren te herinneren hoe ze van hun eigen bewegingen kunnen genieten. Lees meer

Het Juttersmuseum, de plek van alles wat je vergeten bent

Het Juttersmuseum, de plek van alles wat je vergeten bent

Marthe van Bronkhorst leidt haar lezer rond tussen de verloren schoenen en vergeten herinneringen in het Juttersmuseum. We stuiten op drie vergeten gedichten. Lees meer