Asset 14

Iedereen heeft bad guys nodig

Iedereen heeft bad guys nodig

Tienduizenden lege vluchten vliegen per jaar over onze hoofden. Onze kledingstukken worden met 1,23 miljoen per jaar vernietigd of versnipperd omdat recyclen duurder is. Miljoenen mondkapjes mochten niet gratis verspreid worden want dat zou marktverstoring zijn. Alleen in de eerste lockdown was de stikstofuitstoot 80% lager: precies de streefwaarde voor als we de klimaatdoelen willen halen. Maar een halfjaar later was alles terug bij af. Als ik zulke berichten lees, denk ik: de Muur is hoog vandaag. Ik bedoel geen Mexicaanse of Oost-Duitse muur. Ik bedoel de muur die complotdenkers, politierechercheurs en Carrie uit Homeland op zolder hebben. Zo een met punaises, foto’s en gespannen lijnen met een groot complot van bad guys. Die muur waar ze naar staren, koffie in de hand, peinzend in het niets. Op de Muur prijkt het krantenbericht: ‘Meer overlijdensgevallen in 2020 en 2021: pensioenfondsen spreken van een meevaller.’ Die muur dus, waar alle goede bedoelingen van afglijden als een natte krant. Die muur die afketst en tegenwerkt.

Carrie in Homeland zou punaise A verbinden met locatie C, en bad guy B… bingo: een complot. Heerlijk bevredigend: het universum blijkt niet willekeurig, wreed en onverschillig. Maar voorspelbaar, oorzakelijk, behapbaar. Wel kwaadaardig, maar voorspelbaar kwaadaardig. Er zijn good guys en bad guys. De bad guys werken samen en zij hebben het gedaan. Niets gebeurt zonder reden, niets is complex. Een Tilburgse professor vertelde mij een keer dat mensen die in complottheorieën geloven er een atheïstische levensbeschouwing aan ontlenen en een permanent gevoel van bedreiging mee dempen. Hij weet het aan deze verwarrende tijd: geen zekerheden. We hebben allemaal die bad guys nodig.

Was het leven maar een complottheorie. En kon ik er maar in geloven. Politieke beslissingen vind ik vaak onbegrijpelijk, geschiedenis herhaalt zich en we leren niets. Met een complottheorie slaat het allemaal ergens op. Ik stel me voor hoe één crimineel meesterbrein achter een grote Muur in zijn torenkamer zijn kat aait en zegt: ‘Kom jongens, hoe gaan we nu weer eens chaos en mayham zaaien?’
Dan zegt één van zijn kleine henchmen: ‘Laten we ons allemaal in vleermuizen veranderen!’
Crimineel meesterbrein: ‘Ga door.’
Kleine henchman: ‘En mensen bijten!’
CM: ‘En besmetten met een mondiaal virus!’
KH: ‘U bent een genie!’
CM: ‘Via racisme geven we de Chinezen de schuld!’
KH: ‘Gotcha, baas!’
CM: ‘Maar wat doen we daarna?’
KH: ‘We geven een vaccin, maar niet aan iedereen! Waardoor het virus zich blijft muteren!’
CM: ‘Die plannen we in. Volgende agendapunten: klimaatverandering versterken, en wat gaan we verder doen aan democratie-ondermijning?’
KH: ‘Iets met truckers in Canada?’

Ik kan bijna begrip vinden voor mensen die de Muur écht zien. Als ik lees dat bestuurders die ik graag wil vertrouwen, toch niet de hele waarheid vertellen. Sommige mensen zien in die Muur een overheidscomplot, een groep die toewerkt naar een autoritaire staatsvorm, ze zien massamisleiding, propaganda, telecomspionage. Die muren zie ik allemaal niet. Ik zie een Muur die zorgt dat ik mensen met burn-outs moet behandelen zodat ze zo snel mogelijk weer inzetbaar zijn in 60-urige werkweken in de zorg of het onderwijs. De Muur waarop verzekeraars bepalen voor hoeveel sessies een patiënt depressief mag zijn. De bad guy die dat besloten heeft, en de bad guys die daarvoor gestemd hebben? Wijzelf. Ik zie aan die Muur alleen onszelf hangen met een scheutje kapitalisme. Ik ben benieuwd hoe jij die Muur noemt.

 

Vampire with an interview

Het adres ontving je per email, die aanhief (je wijt dit aan een vertaalfout)

Geachte maagd

de klacht van de wind slaat lam op een hoektandfront kantelen

dat grijnst en achter je sluit de poort een tijdperk af, dat kreunt,

uit de muren groeien stompen, verlichten ternauwernood een niets, dat echoot

 

Voor

Boudin noir in sangría transsylvana

Placinta aan de streng, ciorba de oase

 

Voor u, vers getrokken – waarvan, waarin, dat vraag je niet

hectares strekken zich tussen jou en je tafelheer

Heeft hij het nieuws gevolgd? De laatste vijftig jaar niet helaas

 

Het teentje in je zak rolt weg in de voering, je borst vibreert op en neer in een hoog register

hij ziet al je kostbaarheden werkend verpakt in een dun laagje huid

Heeft hij niet het idee dat hij iets mist? Hij lacht

 

Hoofd

Amuse van korst, roodlof en blauwaderkaas

Ragout gehakt van Parmezaan met bors boullabes en tuica de-a-ntâia (knoflookvrij)

 

Missen? Missen is als een plaatselijke zonneschijn na een plaatselijke bui,

je hebt er niets van te vrezen, het enige dat telt is dat het hier nog altijd regent

 

door warmte die met oorlogstrom bezit neemt van je lichaam slagader voor slagader

door een diepe doordrenking van de drank stel je de vraag de vraag

 

Nee, ik reis niet vaak, maar laatst naar China, een beetje couleur locale,

de keer daarvoor was het Spanje, eens in de honderd jaar wil je wel een verzetje

 

Dessert

Sângerete de ciocolata

 

Je buitelt, tuimelt als het spinnenweb je hart omsluit dans je al de tango op orgelklanken elke bocht

draai je buiten je macht dan stel je de vraag, de vraag

 

Nam hij zijn vleermuizen mee?

Maar natuurlijk.

 

Mail

Marthe van Bronkhorst schrijft, acteert en werkt als psycholoog. Ze woonde een tijd in Amerika, sloot zich aan bij een kungfuschool, een poëziegroep, ontsnapte aan een rijdend circus en schrijft nu verhalen voor Red Pers, Digressions en El Hizjra. // marthe.van.bronkhorst@hardhoofd.com

Hanneke Rozemuller (1998) is een illustrator die zich bezighoudt met de mysteries van het leven: psychologie, religie, liefde, nostalgie, filosofie. Absurdisme, disconnectie en het terugvinden van jezelf zijn grote interesses. Hier en daar gewapend met een randje humor om volledig opstijgen en wegzweven te voorkomen.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kris van der Voorn
    Kris van der VoornAdjunct-hoofdredacteur
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
Slachtoffers van zinloos gekwel

Slachtoffers van zinloos gekwel

Marthe van Bronkhorst buigt zich met verbazing over wat mensen bereiken in een sportschool: "Duizend uur spieren trainen en ze nooit inzetten in het gevecht. Honderd keer gooien en nooit iets raken: lang leve de nutteloosheid." Lees meer

Koningen van de dansvloer 2

We zijn allemaal koningen en lakeien

Marthe van Bronkhorst vraagt zich af waarom zoveel mensen dol zijn op het koningshuis: "Ik heb de Oranjes nog nooit op één originele gedachte of uitzonderlijk talent kunnen betrappen. Waarom willen we dan toch zo graag klappen, juichen, buigen?" Lees meer

drie figuren zitten voor een groot raam aan een tafeltje iets te drinken, twee van de figuren zitten op een stoel, een van de figuren zit in een rolstoel

Het café

Rolstoelen en sigaretten, is er meer te beleven in een revalidatiecentrum? In de columnreeks “De Revalidanten” neemt Tiare van Paridon ons mee in haar angsten en ontdekkingen als revalidant. Ze beschrijft vijf weken lang haar groeiende gewaarwording van een weigerachtig lichaam en wat het betekent om buiten de veilige muren van het centrum een fysieke beperking te hebben. Deze week het laatste deel: over het belang van fysieke toegankelijkheid. Lees meer

een persoon duwt een rotsblok een berg op terwijl die ingehaald wordt door iemand op een fiets

Hoop

Rolstoelen en sigaretten, is er meer te beleven in een revalidatiecentrum? In de columnreeks “De Revalidanten” neemt Tiare van Paridon ons mee in haar angsten en ontdekkingen als revalidant. Ze beschrijft vijf weken lang haar groeiende gewaarwording van een weigerachtig lichaam en wat het betekent om buiten de veilige muren van het centrum een fysieke beperking te hebben. Deze week deel IV: over Sisyphus als raadgever. Lees meer

Column: Feestjes waar je niemand kent

Feestjes waar je niemand kent

Feestjes waar ze niemand kent vergen enige moed van Eva om naartoe te gaan, maar hebben tegelijkertijd hun voordelen. Lees meer

Zweten tegen beter weten in

Zweten tegen beter weten in

Rolstoelen en sigaretten, is er meer te beleven in een revalidatiecentrum? In de columnreeks “De Revalidanten” neemt Tiare van Paridon ons mee in haar angsten en ontdekkingen als revalidant. Ze beschrijft vijf weken lang haar groeiende gewaarwording van een weigerachtig lichaam en wat het betekent om buiten de veilige muren van het centrum een fysieke beperking te hebben. Deze week deel III: over sporten met een beperking. Lees meer

De handicapwalk

De handicapwalk

Tiare van Paridon neemt ons vijf weken lang mee in haar angsten en ontdekkingen als revalidant. Ze beschrijft haar groeiende gewaarwording van een weigerachtig lichaam en wat het betekent om buiten de veilige muren van het centrum een fysieke beperking te hebben. Deze week deel II: over het identificeren met je eigen ziektebeeld. Lees meer

Allemaal normies

Allemaal normies

Marthe van Bronkhorst probeert tijdens een voorstelrondje te achterhalen waarom ze zich zo onwennig voelt bij bepaalde mensen. Lees meer

Vraag het niet: De Revalidanten

Vraag het niet

Rolstoelen en sigaretten, is er meer te beleven in een revalidatiecentrum? In de columnreeks “De Revalidanten” neemt Tiare van Paridon ons mee in haar angsten en ontdekkingen als revalidant. Lees meer

Een machine om te repareren

Een machine om te repareren

Eva heeft last van haar oor en komt tot de ontdekking dat iets niet-menselijks onderdeel van haar lichaam was, of probeerde te worden. Lees meer

De avonturen van Kip en Vos bij het Prikkeldraadhek

De avonturen van Kip en Vos bij het Prikkeldraadhek

Marthe van Bronkhorst vat het nieuws over Oekraïne samen in een dierenfabel: ‘Wat doe je bij dat hek, Vos?’ vroeg Kip. ‘Bewaken,’ zei Vos. ‘Tegen wie?’ vroeg Kip. ‘Tegen jullie,’ zei Vos, ‘we denken dat jullie een gevaar zijn voor de vos-veiligheid.’ Lees meer

Bruiloften die nooit zullen plaatsvinden

Bruiloften die nooit zullen plaatsvinden

Tijdens een weerzien in Berlijn, dringt de waarde van Eva's jarenlange band met drie vrienden dringt goed tot haar door. Lees meer

Iets willen willen

Iets willen willen

Tijdens een autorit stelt Eva's zwangere zus haar een lastige vraag. Lees meer

Gewoon aan de bel trekken

Trek gewoon aan de bel

Het nieuws over The Voice maakte bij Marthe van Bronkhorst frustraties los: waarom wordt schuld nog altijd in de schoenen van slachtoffers geschoven?! Lees meer

Column: Ik wens je alle goeds

Ik wens je alle goeds

Een afwijzing komt Eva koud op haar dak vallen. ‘Ik vond hem leuk, hij vond mij ook leuk, hij vond mij dus niet leuk, ik ben gewoon niet leuk genoeg.’ Lees meer

Koop de roze bril

Koop de roze bril

Lang geloofde Shulamit Löwensteyn dat een ingebouwd stapelbed de oplossing zou zijn voor al haar moeilijkheden. Had ze daar gelijk in? Een tip over tulpen, taart en het kopen van troost. Lees meer

Column: Het enige woord dat het omschrijft

Het enige woord dat het omschrijft

Het voorlopig laatste uitstapje naar de bios met haar vader krijgt voor Eva een duistere lading. Lees meer

Kon je maar aanbeden worden

Kon je maar aanbeden worden

Hologrammen, goud licht en een religieus lam laten Marthe van Bronkhorst zich klein voelen tijdens een kerkbezoek. Lees meer

Wees talentloos

Wees talentloos

Tijdens een date raakt Wolter de Boer verwikkeld in een socratisch vraaggesprek rond talent. Een tip over het afschaffen van aanleg. Lees meer

'Het kán dus wel.'

'Het kán dus wel'

Eva is dolblij voor (en stikjaloers op) haar smoorverliefde vriendin. Lees meer

Steun de makers van de toekomst. Sluit je aan bij Hard//hoofd! 

Als je je nu aansluit, dan ontvang je jaarlijks gesigneerde kunstwerken van veelbelovende kunstenaars. Meld je vóór 1 juni aan en ontvang deze zomer al je eerste kunstwerk én je eigen Hard//hoofd-tasje. Veel verzamelplezier!

Steun en verzamel