Hard//hoofd

Zomerboek 'Summer of 2069'
We moeten af van het rendementsdenken

We moeten af van het rendementsdenken

Hard//talk

Tekst Ela Colak

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. Schrijver en activist George Monbiot vindt het zot dat de Wereldbank een groei van drie procent van ons BNP verwacht. Ela Colak zag zijn verontwaardigde optreden bij de BBC en maakt zich eveneens zorgen over het hedendaagse rendementsdenken.


Als schrijver knoop ik de eindjes aan elkaar met een parttime baan bij een commercieel bedrijf. Tijdens vergaderingen krijg ik soms tabellen onder ogen die aantonen of en hoe hard het bedrijf groeit. Waarom is dit van zulk belang? vraag ik me stiekem af. Kunnen we niet gewoon blij zijn met ‘voldoende’ inkomsten?

Achter de schermen van grote bedrijven opereren investeerders en aandeelhouders die kennelijk ook het een en ander (lees: winstuitkering) terug verwachten. Kortom, bedrijven moeten blijven groeien, want de economie moet groeien, evenals ons Bruto Nationaal Product. Stilstand is de vijand.

Onlangs was schrijver en activist George Monbiot te gast bij het satirische BBC programma New World Order. Monbiot uitte zijn verontwaardiging over dat de Wereldbank een groei van drie procent van ons BNP verwacht, wat betekent dat we over vierentwintig jaar het dubbele (!) van ons huidig BNP moeten behalen. In de woorden van Monbiot: ‘It’s madness.’

De mens wil altijd meer, maar nu gaat het ten koste van onze tot dusver gastvrije Moeder Aarde. Want hoe meer we groeien, hoe meer we produceren en hoe meer vervuiling er wordt gecreëerd.

Los van mijn zorgen over ‘rendementsdenken’, oftewel het uitsluitend nastreven van financieel rendement, word ik tegenwoordig ook geplaagd door klimaatstress, net als ieder andere weldenkende burger die de krant leest en er een lichtelijk neurotische aard op nahoudt.

Monbiot claimt dat er op individueel niveau slechts twee maatregelen het beste werken tegen het terugbrengen van CO2-uitstoot: stoppen met vliegen en geen vlees meer eten. Als samenleving moeten we volgens Monbiot nog een stap verder gaan, namelijk: stoppen met rendementsdenken.

Geheel nieuw klinken zijn woorden niet. De Britse econome Kate Raworth introduceerde ons in 2017 al de donut-economie, een circulair model waarin alle facetten van onze samenleving als een ecosysteem met elkaar verbonden zijn en het in stand houdt. Door het circulaire model zouden we korte metten kunnen maken met ons huidige systeem van groei. Hoe we dat concreet moeten doen, dat laat Raworth in het midden. Ze geeft tips en trucs, maar het is aan ons om de maatschappij te transformeren.

Als ik denk aan transformatie van ons huidige systeem, blijft één ding in mijn hoofd hangen: we moeten soberder gaan leven.

Ik heb nooit rijkdom gekend, wellicht dat het daardoor voor mij makkelijker is om niet materialistisch te zijn en niet om dure merken en spullen te geven. Als je uit een rijk gezin komt lijkt het me knap lastig om gas terug te nemen. Toch zou ik ook tegen die mensen, evenals commerciële bedrijven, willen zeggen: de wereld huilt. Kap met je nutteloze uitgaven en de vervuiling die je daardoor veroorzaakt. Wees verdomme bewust van je leefomgeving en ga na wat je allemaal al hebt.

Misschien wordt het voor mij tijd om een andere baan te gaan zoeken.


We willen je iets vertellen. Hard//hoofd is al bijna tien jaar een vrijhaven voor jonge en experimentele kunst, journalistiek en literatuur. Een walhalla voor hemelbestormers en constructieve twijfelaars, een speeltuin voor talentvolle dromers en ontheemde jonge honden. Elke dag verschijnen op onze site eigenzinnige artikelen, verhalen, poëzie, kunst, fotografie en illustraties van onze jonge makers. Én onze site is helemaal gratis. Hoe graag we ook zouden willen; zonder jou kunnen we dit niet blijven doen. We hebben namelijk te weinig inkomsten om dit vol te houden. Met jouw hulp kunnen we de journalistiek, kunst en literatuur van de toekomst mogelijk blijven maken, en zelfs versterken. Als je ons steunt, dan maken wij jou meteen kunstverzamelaar door je speciaal geselecteerde kunstwerken toe te sturen. Verzamel kunst en help je favoriete tijdschrift het volgende decennium door. We zullen je eeuwig dankbaar zijn. Draag Hard//hoofd een warm hart toe. Word kunstverzamelaar
Deel
Ela Colak (1987) schrijft onder het mom van 'write what you know' graag over het spanningsveld van leven met twee culturen. Ze studeerde Engelse Literatuur en Amerikanistiek en werkt in haar vrije tijd aan korte verhalen.
b
a
a

Hard//hoofd vecht voor de vrijheid van jonge makers om te kunnen maken wat ze willen. Word nu kunstverzamelaar en ontvang een gesigneerde Jan Hoek (én een prachtig Hard//hoofd-tasje).

Steun Hard//Hoofd