Asset 14

Toe

Frank Bloem is acht weken lang de Zondagsschrijver. Hij schrijft voor hard//hoofd een bijzondere verhalenserie over personen die worstelen met hun lichaam, of met dat van een ander. Acht verhalen die op ingenieuze wijze in elkaar grijpen. Acht verhalen die onder je huid kruipen. Vandaag deel IV: "Toe".

Selma Zuiderveld zat in het restaurant bij haar om de hoek in Amsterdam Oud-Zuid. Voor het raam. Ze was veel te vroeg en schaamde zich daarvoor. Haar notaris kwam altijd stipt op tijd binnen.

Ze aten jaarlijks in dit niet al te dure restaurant. Ze bespraken dan de stand van zaken betreffende haar nalatenschap, onder het genot van een goed glas wijn en een biefstuk met frieten. Notaris van Schijndel stond er op dat ze elk jaar even de stand van zaken bespraken. 'Je gaat ook elk jaar even naar de tandarts.', had hij gezegd. 'Ook als je niets voelt.' De rekening van de tandarts was een stuk lager dan die van de notaris, maar over geld hoefde ze zich geen zorgen te maken.

Vaak was er weinig te melden aangaande veranderingen in de situatie. Haar kinderen had ze na de dood van haar man onterfd. Daarna was het contact verbroken en leefde ze een rustig en gelijkmatig leven.

Ze zou zich na haar dood aan de wetenschap schenken, al twijfelde ze zelf of er nog noemenswaardige wetenswaardigheden uit haar versleten lichaam opgediept konden worden. Daar kon je als gewone sterveling natuurlijk niet op vooruitlopen, ze moesten maar zien waar ze nog voor kon dienen. Anders moesten ze haar maar weggooien.

Voordat Van Schijndel het restaurant betrad, schudde hij zijn paraplu uit. Hij had haar door het raam al vluchtig gegroet en kwam, nadat hij het regenscherm had opgeklapt en in de paraplubak gezet, meteen op haar af. Ze gaven elkaar een hand en hij nam plaats tegenover haar.

Hij was ouder geworden. Dat misstond hem niet, vond ze.

HardHoofdToe
Beeld: Lisa-Marie van Barneveld

De witte pepersaus die ze bij de biefstuk kregen kleefde aan zijn kin. Ze veegde het weg met haar servet. Liefdevol. Maar zakelijk. Het bleef een zakelijke ontmoeting. Hij had haar zestien jaar geleden na de dood van haar man bijgestaan in de afhandeling van de erfenis. Bij die zelfde gelegenheid had hij haar meegedeeld dat hij altijd voor haar klaar zou staan en dat ze altijd een beroep op hem kon doen.

Dat de handreiking van de notaris een economisch motief had ontging haar niet. Ze vond het zelfs een voorwaarde. Andere verbanden dan puur zakelijke relaties accepteerde ze niet meer in haar leven. Ze wenste zich niet meer verplicht te voelen tot sociaal contact.

Wel had ze zich voor deze avond opgemaakt en zich besprenkeld met parfum, die ze nog van haar man had gekregen.

Ze namen de tijd. De fles wijn stond op tafel en ze praatten niet al te veel. Hij had, zoals gewoonlijk, bij het voorgerecht gevraagd of ze niet van gedachten was veranderd. Of haar fortuin nog steeds nagelaten moest worden aan de faculteit Wiskunde van de Universiteit van Amsterdam. Hierop had zij bevestigend geantwoord en waren ze uitgepraat geweest. Later tijdens het diner spraken ze over de kwaliteit van de biefstuk, de krokantheid van de frieten kwam ter sprake en toen de borden leeg waren veegden ze ongeveer gelijktijdig hun mond schoon.

‘Toetje?’

Ze kende het antwoord en stond op van tafel. Moeizaam. Haar zesenzeventig jaar oude lichaam was sleets geraakt. De heupen waren dan wel gloednieuw, haar knieën deden het niet goed meer.

Ze betaalde de rekening. Hij had in eerdere jaren ook wel eens afgerekend, maar dan vond ze het bedrag toch weer terug op een rekening die hij haar stuurde, het maakte dus niet uit.

Ze wandelden naar haar huis. Beiden kauwden op een pepermuntkussentje. Daar aangekomen ging hij haar voor, de trap op. Boven legde hij zijn jas over de reling. Zij ging vooruit naar de slaapkamer en legde een handdoekje over de urn waarin de as van haar man zich bevond.

Of, het leeuwendeel van de as van haar man. De kinderen hadden elk hun deel willen uitstrooien op voor hen memorabele plaatsen. Ze troostte zich met de gedachte dat zij het meeste van hem bezat. Het meeste van zijn geld en het meeste van zijn as.

Haar notaris volgde haar naar de slaapkamer. Het bed was op klossen gezet zodat ze er beter in en uit kon stappen. Ze hing haar kleren over de stoel die naast het tweepersoonsbed stond. Stapte moeizaam uit haar onderbroek. Hij wilde haar helpen haar bh uit te trekken, maar ze stond het niet toe. Het moest zakelijk blijven. Ze besteeg het bed. De notaris stond ernaast.

Zijn kleren had hij al uitgetrokken in de gang, ze hingen naast zijn jas over de leuning van de overloop. Hij ging naast haar op het bed zitten, legde zijn koele hand op haar bovenbeen en streelde haar vel behoedzaam, langzaam. Traag haast.

Het was een fijne notaris, één die per uur factureerde. Hij nam er de tijd voor.

Volgens mevrouw Zuiderveld herkende je daaraan een goeie notaris, aan zijn geduld.

--
Frank Bloem (1978) is beeldend kunstenaar, bedenkt corporate identities, is internetradiopionier en schrijft. Hij studeerde Beeldende Kunst aan de Gerrit Rietveldacademie en was Artist in Residence bij Het Vijfde Seizoen, AiR! en Badgast.

Lisa-Marie van Barneveld is editorial illustrator. Ze houdt van korte deadlines en moeilijke onderwerpen. Haar geheime superkracht is meer verf op haar handen/kleren/tafel/kat krijgen dan op het papier. 

Mail

Lisa-Marie van Barneveld is editorial illustrator. Ze houdt van korte deadlines en moeilijke onderwerpen. Haar geheime superkracht is meer verf op haar handen/kleren/tafel/kat krijgen dan op het papier.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven
test
het laatste
Verwachtingen

Verwachtingen

In dit openhartige en genuanceerde essay deelt Sharon van Oost haar twijfels bij het grootbrengen van een jongen in deze vrouwonvriendelijke wereld. Hoeveel ruimte zal ze hem geven? Heeft ze zijn gender niet al te veel bepaald? Hoe kan ze hem helpen om zelf uit te vinden wat mannelijkheid voor hem betekent? Lees meer

Weten we nog wat kunst(matige intelligentie) is?

Weten we nog wat kunst(matige intelligentie) is?

Het Met Gala vroeg dit jaar om mode als belichaamde kunst, maar wat betekent dat eigenlijk? In haar column gebruikt Loïs Blank de rode loper als uitgangspunt voor een kritische blik op hoe mode, lichamelijkheid en creativiteit zich nog tot elkaar verhouden. Lees meer

:Metamorfosen in het Rijksmuseum: verkrachtingscultuur tentoongesteld, maar niet gecontextualiseerd

Metamorfosen in het Rijksmuseum: verkrachtingscultuur tentoongesteld, maar niet gecontextualiseerd

Tussen marmeren goden en mythologische meesterwerken in de tentoonstelling 'Metamorfosen' ziet Nina Läuger vooral een pijnlijk gebrek aan context. Ze vraagt zich af waarom het Rijksmuseum geweld, misogynie en verkrachting in klassieke kunst toont zonder die beelden echt vanuit het heden te bevragen. Lees meer

Baka bana

Baka bana

‘Papa haatte ik omdat hij meer tijd met mama had gekregen dan ik. Mama haatte ik omdat ze me in de steek had gelaten én zwart had gemaakt.’ In dit verhaal van Sophia Blyden komt de hoofdpersoon na een lange tijd zonder contact voor het eerst haar vader weer tegen. Ze besluiten om op een vader-dochterweekend te gaan, op zoek naar verzoening, herinneringen, wie ze geworden zijn zonder elkaar, en de juiste bereidingswijze van baka bana. Lees meer

:Podcast: Maandagavond – Het wachten

Podcast: Maandagavond – Het wachten

Wachten is het thema van de 51ste Maandagavond van De Nwe Tijd. Al tien jaar lang komen een paar theatermakers op doodgewone maandagavonden bij elkaar om een nieuwe tekst voor te lezen over wat hen op dat moment bezighoudt. Tien jaar is een mijlpaal en mijlpalen hoor je te vieren. Dat gaan ze ook doen. Maar dat is pas in de volgende podcast. In deze podcast wachten ze nog. Lees meer

CAPTCHA

CAPTCHA: Can Anyone Prove They’re Clearly Human Anyway?

De relatie tussen mens, dier en internet staat centraal in dit verhaal van Leonie Moreels. De hoofdpersoon balanceert een zieke teckel en een afstandelijke partner die diens identiteit via het internet probeert te achterhalen. Dit alles leidt tot een reflectie over wat echt is en wat niet, en vooral over wat ‘leven’ in verhouding tot het internet betekent. Lees meer

Kom naar ‘Cultuur op de barricade’ op de Reinwardt Academie in Amsterdam! 1

Kom naar ‘Cultuur op de barricade’ op de Reinwardt Academie in Amsterdam!

Kom naar het evenement ‘Cultuur op de barricade – hoe helpen we elkaar?’ op de Reinwardt Academie in Amsterdam! Tijdens deze avond slaan Hard//hoofd, The Collectors Circle en de Reinwardt Academie de handen ineen om te onderzoeken hoe solidariteit de kunstwereld kan veranderen. Reserveer hier je kaartje! De cultuursector voelt vaak als een ‘winner takes... Lees meer

Hoe de genocide overal doorwerkt, zelfs in de spreekkamer van de psycholoog

Hoe de genocide overal doorwerkt, zelfs in de spreekkamer van de psycholoog

Marthe van Bronkhorst ziet: psychische zorg tijdens een genocide is niet neutraal. Lees meer

:Athene: Ergens tussen Grindr, Griekse oudheid en cruisegebieden

Athene: Ergens tussen Grindr, Griekse oudheid en cruisegebieden

Datingapps: een vloek en een zegen. Enerzijds laten ze je toe zonder grenzen gelijkgestemden te ontmoeten, anderzijds monetariseren ze je seks- en relatiebehoeftes. Bestaat er een best of both worlds? Onder de Griekse zon overdenkt Sharvin Ramjan de liefde in al haar vormen. Lees meer

Reuzenalken

De laatste reuzenalk en wat hij ons leert over de klimaatcrisis

In een Brusselse opslagkast staat een vogel die we nooit meer levend zullen zien. We weten al eeuwen hoe soorten verdwijnen en toch lijken we opnieuw weer toe te kijken. Wanneer wordt weten eindelijk handelen? Lees meer

:Kraamtranen: hoe de postpartum depressie de roze wolk van het moederschap doorprikt

Kraamtranen: hoe de postpartum depressie de roze wolk van het moederschap doorprikt

In ons collectieve geheugen lijkt er weinig plaats voor moeders* die na de bevalling lijden aan depressieve gevoelens: deze verhalen ondermijnen het klassieke beeld van het moederschap als een roze wolk. Gelukkig brengen steeds meer vertellingen nuance aan, waarbij de vraag rijst in hoeverre we als maatschappij verantwoordelijkheid dragen voor de eenzaamheid die kersverse moeders kan overvallen. Een essay door Anne Louïse van den Dool. Lees meer

:Over taboedoorbrekende literatuur en langharige auteurs: I Hate Henry

Over taboedoorbrekende literatuur en langharige auteurs: I Hate Henry

Is literatuur links of rechts? Sarah Neutkens duikt in twee klassiekers en gaat na of ze wel zo links zijn als vaak wordt beweerd. Lees meer

:Een lesje kapitalisme: door Shein betalen we straks dubbel bij Zara

Een lesje kapitalisme: door Shein betalen we straks dubbel bij Zara

Wanneer goedkoop steeds goedkoper wordt en luxe verder naar de sterren rijkt, rekt het middensegment zich onverstoorbaar op. In haar column toont Loïs Blank hoe ooit betaalbare merken via een facelift hun high-end ambities najagen. Wanneer zijn we uitgespeeld in dit kapitalistische spel? Lees meer

:Terugblik op de lancering van 'Harnas' in Museum Arnhem 13

Terugblik op de lancering van ‘Harnas’ magazine in Museum Arnhem

Afgelopen maand werd ons nieuwste nummer feestelijk gelanceerd in Museum Arnhem, want Hard//hoofd en Museum Arnhem bundelden de krachten! De tentoonstelling Naakt dat raakt vindt literaire en poëtische verdieping in een speciaal katern in Hard//hoofd magazine Harnas. We blikken terug op het evenement. Lees meer

Winnaar Hooray for the Essay 2026 - Wat zo is

over samen niet weten

Anne Louïse van den Dool won met het essay 'Een middenwereld: over samen niet weten' de derde plaats van Hooray for the Essay 2026. Lees meer

Het sanatorium

Het sanatorium

Elin ligt roerloos op de ligstoel van een sanatorium, hoog in de bergen. Stil en uitgespreid op het terras wordt ze geconfronteerd met een doordringende geur, die ze niet kan identificeren. In dit surreële, filosofische verhaal zoekt Stefanie Gordin naar de betekenis en de verstikkende werking van rust. Lees meer

Introverte mensen zijn awesome

Introverte mensen zijn awesome

In een wereld van schreeuwende extraversie, eert Marthe van Bronkhorst de introverten. 'Doe mij maar ‘raven’-energy. ' Lees meer

Winnaar Hooray for the Essay 2026 - Wat zo is

Tweede plaats Hooray for the Essay 2026 - Dat is dan jouw waarheid

Saar Lermytte won de tweede plek van Hooray for the Essay 2026 met het essay Dat is dan jouw waarheid Lees meer

Dogs that cannot touch each other

Dogs that cannot touch each other

Een theatrale vertelling van Louky van Eijkelenburg over warmte, wrangheid en het controversiële kunstwerk 'Dogs That Cannot Touch Each Other'. Lees meer

:De strijd om vorm: looksmaxxen met volume of bevrijding uit de vorige eeuw?

De strijd om vorm

Dior en Chanel grijpen terug op historische silhouetten, en dat wordt breed gevierd. In haar column onderzoekt Loïs Blank of we ons voldoende bewust zijn van de oude idealen die daarin meekomen, en wat het over onze tijd zegt dat we daar zo enthousiast applaus voor geven. Lees meer

Lees Hard//hoofd op papier!

Hard//hoofd verschijnt vanaf nu twee keer per jaar op papier! Dankzij de hulp van onze lezers kunnen we nog vaker een podium bieden aan aanstormend talent. Schrijf je nu in voor slechts €3 per maand en ontvang in september je eerste papieren tijdschrift. Veel leesplezier!

Word trouwe lezer!