Asset 14

De Verassing

Vanaf vandaag is Frank Bloem acht weken lang de Zondagsschrijver. Hij schrijft voor hard//hoofd een bijzondere verhalenserie over personen die worstelen met hun lichaam, of met dat van een ander. Acht verhalen die op ingenieuze wijze in elkaar grijpen. Acht verhalen die onder je huid kruipen. Vandaag deel I: "De Verassing".

Evert Wintergroen begroette de kraai die tegen de stenen omheining van de Amsterdamse begraafplaats geleund stond. Deze stak een wijsvinger in de lucht en blies een wolkje rook uit.

Het was dinsdag en ondanks grijze wolkenpartijen was het tamelijk warm voor de tijd van het jaar. Op de begraafplaats begonnen zich al herfstkleuren af te tekenen tegen de kartelrand tussen boomkruinen en lucht. Een aangenaam jaargetijde, dacht Evert, terwijl hij met een zwaai van zijn rijwiel afstapte en deze in het rek plaatste. Het grind knerpte onder zijn werkschoenen, die hij de vorige dag vergeten was te poetsen. Een matgrijs laagje bekleedde de zwart-leren neuzen. Hij merkte het op toen hij zijn fiets op slot zette.

Van Stralen was er al. 'Goedemorgen, Wintergroen!' schalde zijn baas door de rouwinstelling. Om het moreel hoog te houden was men gewoon elkaar uitbundig te groeten op de momenten dat er nog geen rouwenden aanwezig waren. 'Lekker op tijd!' Evert was tien minuten te laat.

Zijn meerdere zat met geopende deur in zijn kantoortje aan het eind van de gang. Zijn bureau was zo geplaatst dat hij precies kon zien wie er binnenkwam.

'Ik heb een vuile voor je. Had je maar op tijd moeten komen.'

Het lichaam lag in een dichtgeritste lijkenzak op tafel. Tussen de zak en het roestvrijstalen tafelblad lag een lijkenplank. De kist was gisteren al verbrand, door een collega. De as van de kist lag in een plastic zak op het bureau.

Het was een oud, houten bureau, dat al generaties in het bedrijf was – het enige klassieke element in de betegelde ruimte. Ze hadden het onder het raam gezet, zodat je naar buiten kon kijken als je erachter zat. Door vitrage, er bleven altijd handelingen in het rouwbedrijf die voor de buitenwereld onzichtbaar moesten blijven.

Op de buik van de cliënt lag het dossier en vier ziplock-zakjes lagen klaar op het bureau. Evert herkende de multomap van één van de chiquere uitvaartondernemingen van de stad. Het was een uitgebreid dossier waarin de wensen van de nabestaanden helder waren omschreven. Hij bladerde het relaas door. Triest geval. Tijdens vakantie op waddeneiland ontslapen, weggerukt uit het leven, even na pensionering.

De afscheidsrituelen hadden een dag eerder thuis plaatsgehad. De ontslapene was daarna in besloten kring naar de begraafplaats gebracht. Eén voor één hadden de nabestaanden hier afscheid kunnen nemen: de weduwe, de dochter, de zoon en de maîtresse. Deze laatste was afzonderlijk van de anderen langsgekomen om de laatste eer te komen bewijzen.

Evert legde de map op het bureau, schreef de namen van de nabestaanden op dossierkaartjes en noteerde het nummer van de stenen blokjes die meegingen in de oven en niet zouden verbranden.

De familie was het niet eens geworden over de locatie waar de ontslapene moest worden uitgestrooid. Dit was uiteindelijk uitgelopen op een salomonsoordeel van de begrafenisondernemer dat, in tegenstelling tot wat hij had gehoopt, door de nabestaanden dankbaar werd aanvaard.

Het scheiden van lichamen was niet ongebruikelijk. Heel dikke mensen werden bijvoorbeeld in twee delen verbrand. Door het vele vet wordt de oven te heet. Deze technische zaken blijven achter de gesloten deuren, al was de branche de laatste jaren aanmerkelijk transparanter geworden.

Evert Wintergroen opende de lijkenzak, waarna een ongebruikelijke stank zich aan hem opdrong. Het was niet de bekende lijkenlucht, waaraan hij wel gewend was. Een andere stank vulde de ruimte. Een grondlucht. De geur van aangespoeld slib, van rottende bladeren, van zure grond en zout. Er sijpelde een stroompje water uit de zak, hij vond een beetje wier in het duister aan de binnenkant van het omhulsel. Ze hadden hem niet eens opgebaard. Hij was zo vanaf het wad in deze zak geritst en in een kist gekwakt. Men had afscheid genomen en kennelijk niet eens meer naar de overledene willen kijken.

Doodsoorzaak: tijdens een activiteit op het wad van Vlieland dodelijk verongelukt.

Hij ontdeed het lichaam van de kleding. Het leek wel of deze man het volledige wad, inclusief pieren en platvissen, had geabsorbeerd. Evert kokhalsde, maar wist het weg te slikken. Als een lijk hem deed kokhalzen, dan was het erg. Dat vond hij zelf ook. Hij vond het heel, heel erg. Hij zei het ook hardop. 'Ik vind dit heel erg.' Zonder het te willen gaf hij het lijk de schuld.HardhoofddeVerassing
Beeld: Lisa-Marie van Barneveld

De romp zou naar de weduwe gaan, de armen naar de dochter en de benen naar zijn zoon. Tenslotte was er nog de maîtresse. De relatie met een andere vrouw was een publiek geheim geweest. Ook de weduwe wist al jaren af van haar bestaan en de kinderen waren inmiddels zelfs gehecht geraakt aan deze mevrouw, die een bescheiden plaats in hun leven had ingenomen.
Na aanvaarding van het salomonsoordeel had de weduwe besloten dat zij zijn lul maar moest krijgen.
Zo geschiedde.

Aan Evert de opdracht om deze wensen te vervullen. Hij zou hoofd, benen en armen van de romp scheiden. Het gereedschap dat hij hiervoor gebruikte was een groot vleesmes, om door de eerste lagen zacht vlees te snijden. Bij de botten aangekomen hanteerde hij een vlijmscherp cirkelzaagje. Mocht het dan nog niet gelukt zijn, dan stond hem een klein handbijltje ter beschikking.

De klus viel mee. Het in wadwater geweekte lichaam was als door een dun vlies overtrokken pudding. Hij sneed er zo doorheen en met een paar slagen waren ook de botten door.

Het enige dat nog aan de romp hing, was de door vocht opgezwollen lul. Evert greep de uit de kluiten gewassen worm met één hand vast en omvatte tegelijk 's mans balzak. Met het mes sneed hij in het vlees, dat steviger was dan de rest. Pezig haast. Er ging een rilling door Evert Wintergroen, maar hij zette door en na een paar ferme halen kwam het los.

De plank waarop het lichaam had gelegen deelde hij met de kleine cirkelzaag in vier stukken. Eén plank voor elke nabestaande. Hij legde de onderdelen op de planken. Het leken vier snijplanken met stukken walvisvlees. Borrelhapjes, voor een macabere verjaarspartij van een reuzenfamilie. Tussen de planken kwamen scheidingswandjes, zodat hij naderhand de juiste as in het bijbehorende zakje kon doen.

Het lag er bij als een klein formaat watermeloen. Ze waren het hoofd vergeten. Evert voelde een lust in zich opwellen om de meloen te verdelen. Hij greep al bijna naar het kleine bijltje. Maar hij deed het niet. Hij legde het hoofd in een roestvrijstalen kom en zette die naast de rest.

‘Het is jullie geluksdag jongens,’ sprak hij richting het raam.

Hij sloot de oven en joeg de vlam er in. Hij dweilde de vloer, maakte zijn instrumentarium schoon, hing het mes en het kleine bijltje aan een magnetische strip aan de muur en ontsmette alles nauwgezet. Het werk was voorbij. Het gaf rust om een opruimer te zijn. Een gier eigenlijk. Waar zijn collega's kraaien waren, daar konden ze hem gerust gier noemen. Opruimer van resten.

Toen de oven klaar was en hij de deur naar boven schoof was de wadwatergeur verdwenen. In het kleine nog hete vertrek hing de geur van warm poeder. Evert veegde voorzichtig maar grondig de as bij elkaar. Eerst de weduwe, die de volste zak zou krijgen, daarna de zoon en de dochter en een heel klein beetje voor de maîtresse. Vervolgens verdeelde hij de as van de kist evenredig over de zakjes. In het zakje van de maîtresse deed hij een beetje meer. Hij sloot de zakjes en borg ze weg in de daarvoor bestemde lade. Daarna wreef hij met een zacht doekje de as van zijn schoenneuzen.

Met een theedoek pakte hij de nog hete roestvrijstalen schaal, liep naar het raam en opende het. 'Dag lieve roosjes van me, wat staan jullie daar nog prachtig te bloeien. Ik heb iets lekkers voor jullie!'

--
Frank Bloem (1978) is beeldend kunstenaar, bedenkt corporate identities, is internetradiopionier en schrijft. Hij studeerde Beeldende Kunst aan de Gerrit Rietveldacademie en was Artist in Residence bij Het Vijfde Seizoen, AiR! en Badgast.

Lisa-Marie van Barneveld is editorial illustrator. Ze houdt van korte deadlines en moeilijke onderwerpen. Haar geheime superkracht is meer verf op haar handen/kleren/tafel/kat krijgen dan op het papier. 

 

Mail

Lisa-Marie van Barneveld is editorial illustrator. Ze houdt van korte deadlines en moeilijke onderwerpen. Haar geheime superkracht is meer verf op haar handen/kleren/tafel/kat krijgen dan op het papier.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kris van der Voorn
    Kris van der VoornAdjunct-hoofdredacteur
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent

Warning: Undefined variable $articleCount in /home/hardhoof/hardhoofd.com/releases/20220413071826/public/content/themes/hardhoofd6/components/ctas/latest-posts.php on line 24
het laatste
Bloed en havermout

Bloed en havermout

Een verhaal van Jan Wester over twee zussen, onvoorwaardelijke liefde, klauwende vingers, mantelzorg en Teletubbies. Lees meer

 1

Tijd voor een dekoloniale Indië-herdenking!

Benjamin Caton organiseert jaarlijks op 16 augustus een dekoloniale Indië/Indonesië-Nederland Herdenking, omdat een grote en groeiende groep mensen zich niet gezien voelt door de Nationale Indië-herdenking, een dag ervoor. Lees meer

Zomergast Lieke Marsman was eenzaam tussen de camera's

Zomergast Lieke Marsman was eenzaam tussen de camera's

Lieke Marsman bleek een eerlijke en grootmoedige Zomergast, met liefde voor het onverklaarbare en het ongemakkelijke. Lees meer

Nieuws in beeld: Van Trump mag de FBI de pot op

Van Trump mag de FBI de pot op

Elf 'topgeheime' documenten nam de FBI mee van Donald Trumps landgoed. Hij wil ze terug. Lees meer

Nieuws in beeld: Bomen zijn klaar met de hitte en zetten de herfst in

Bomen zijn klaar met de hitte en zetten de herfst in

Sommige loofbomen begonnen vorige maand al hun bladeren af te stoten - veel vroeger dan normaal. Lees meer

Nieuws in beeld: Iedereen voor? Hallo?

Iedereen voor? Hallo?

De weinige Tunesiërs die kwamen opdagen voor het referendum, stemden massaal voor meer macht voor de zittende president. Lees meer

Nieuws in beeld: We moeten kopen, reizen, vliegen, drinken, eten, feesten, zo niet doorgaan

We moeten kopen, reizen, vliegen, drinken, eten, feesten, zo niet doorgaan

Hoelang kunnen we nog boven de zelfgegraven afgrond blijven bungelen? Lees meer

Automatische concepten 38

Hard//hoofd zoekt een nieuwe hoofdredacteur!

De hoofdredacteur van Hard//hoofd is de spin in het web van een groeiende, creatieve organisatie. Lees meer

Hard//hoofd zoekt een nieuwe Chef Essay & Opinie!

Hard//hoofd zoekt een nieuwe Chef Eindredactie!

Als Chef Eindredactie breng je schrijvers en eindredacteuren met elkaar in contact, en zie je erop toe dat teksten tijdig gepubliceerd worden. Lees meer

Hard//hoofd zoekt een nieuwe Chef Eindredactie!

Hard//hoofd zoekt een nieuwe Chef Essay & Opinie!

Als Chef Essay & Opinie onderhoud je contact met getalenteerde essayisten en opiniemakers, en draag je de verantwoordelijkheid over jouw tak op Hard//hoofd. Lees meer

De draad

De draad

Sumai Yahya schreef een kort, poëtisch verhaal over menselijke vleermuizen slingerend aan een draad. Een korte versie verscheen in het papieren magazine, maar lees hier de volledige versie, vol symboliek, donkere massa's, naalden, konijnen met rode ogen en aangeslepen ruggengraten. Lees meer

Als cavia's in de val

Als cavia's in de val

Marthe van Bronkhorst wil niet meer vliegen maar loopt tegen allerlei problemen aan als ze een duurzame vakantie probeert te boeken. Lees meer

Nee, Anna Sorokin is geen Robin Hood en dit is waarom

Nee, Anna Sorokin is geen Robin Hood en dit is waarom

Netflix zet in Inventing Anna een oplichtster op een voetstuk. Emma Stomp zet daar vraagtekens bij. Lees meer

Worden wie ik eigenlijk ben voor 150 euro

Worden wie ik eigenlijk ben voor 150 euro

Wat zegt het huis waarin je woont, en de meubels erin, over jou? En ben je in een ander huis, tussen andere spullen, nog wel precies dezelfde persoon? Eva past deze zomer op wat woningen van bekenden en onderzoekt wat ze beleeft. Lees meer

Nieuws in beeld: We zitten krap bij gas (dus kolencentrales mogen weer)

We zitten krap bij gas (dus kolencentrales mogen weer)

Om de gasvoorraden te ontzien, mogen de (uiterst vervuilende) kolencentrales jarenlang op volle toeren draaien. Lees meer

Iets wat van zijn vader is geweest

Iets wat van zijn vader is geweest

Het is zwarte zaterdag en de tankstations zijn druk. Sigarettenrook en uitlaatgassen blijven "in de windstilte boven het asfalt verstikkend en bewegingsloos hangen." Tristan is, in dit korte verhaal, op weg naar het huis van wijlen zijn vader, een man op wie hij nooit heeft kunnen rekenen. Kan hij het opbrengen om door te rijden? Lees meer

Nieuws in beeld: Blokkeert de boer zijn eigen protest?

Blokkeert de boer zijn eigen protest?

Driekwart van de Nederlanders vindt de acties tijdens boerenprotesten te ver gaan. Lees meer

Automatische concepten 75

Filmmaker liet angst achter zich

Dit jaar werden de Olympische Winterspelen ‘gewoon ’in China gehouden. In het licht van deze – voor mensenrechtenactivisten – verbijsterende keuze door het Internationaal Olympisch Comité maakte de Tibetaanse documentairemaker Dhondrub Wangchen een tournee door Europa. Op het moment dat hij tot zes jaar gevangenisstraf werd veroordeeld was de eerste keer dat de wereld hoorde... Lees meer

Gedichten Alara Adilow (titel volgt) 2

Straatliedjes

Wat is een huis? 'Iets dat de wraak van de nacht buiten houdt. / Iets waar je naar terugkeert na een lange reis.' In deze nieuwe gedichten van Alara Adilow worden vaders ontvlucht, tijdelijke verblijfplaatsen gevonden en nieuwe relaties op zee aangegaan. Lees meer

Nieuws in beeld: Een wereld zonder plastic, kunnen we ons die nog wel voorstellen?

Een wereld zonder plastic, kunnen we ons die nog wel voorstellen?

Illustrator Finn Rogers liet zich inspireren door een gedachte-experiment: wat als we - met één zwaai van een toverstaf - al het plastic lieten verdwijnen? Lees meer

Steun de makers van de toekomst. Sluit je aan bij Hard//hoofd! 

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe kunstenaars en schrijvers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. Wij zijn al meer dan twaalf jaar bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Onze kunstverzamelaars maken dit mogelijk. Als je je nu aansluit, dan ontvang je jaarlijks gesigneerde kunstwerken van veelbelovende kunstenaars én je eigen Hard//hoofd-tasje. Veel verzamelplezier!

Steun en verzamel