Asset 14

Nausicaa Marbe betuttelt blokkeerfriezen

Nausicaa Marbe betuttelt blokkeerfriezen

Julius Koetsier bindt in Weerwoord de strijd aan met de dogma’s en de dooddoeners die hij tegenkomt in de gevestigde opiniesecties. Hij fluit praatjesmakers die uit de bocht vliegen terug en voorziet hun meningen van een ongevraagd weerwoord. Deze week: Nausicaa Marbe maakte zich kortgeleden druk over de gang van zaken in het proces tegen de ‘blokkeerfriezen’. Het bleef in haar column bij druktemakerij.

Sinds de veroordeling van de blokkeerfriezen horen we veel mensen die het ermee oneens zijn dat wetsovetredingen bestraft worden. Om deze zeker binnen conservatieve kringen relatief nieuwe houding te rechtvaardigen, moeten die mensen zich vaak in allerlei bochten wringen. Een van de meeste tekenende voorbeelden is een column van Nausicaa Marbe over het proces, die al voor de veroordeling in de Telegraaf verscheen. Zij schreef:

    “Het proces tegen de ‘blokkeerfriezen’ zou niet over de pietenkleur gaan, maar over de vrijheid van meningsuiting. Welnee. Hoe het Openbaar Ministerie de zaak ook presenteert en hoe bekende mediafiguren zich ook haasten om afstand te nemen van de noorderlingen: dit proces gáát over kleur.”

Het proces ging over het feit dat mensen op levensgevaarlijke wijze een snelweg hebben geblokkeerd, met als doel anderen te belemmeren in hun uitoefening van hun grondrechten. Er werd geen uitspraak gedaan over de kleur van de Pieten.

    “Over de vrijheid van demonstratie kunnen we kort zijn. Het OM verdedigt die vrijheid willekeurig. Ook snelwegblokkades worden selectief aangepakt.”

Om redelijkerwijs te kunnen stellen dat een fenomeen ‘selectief aangepakt’ wordt, moet het met enige regelmaat voorkomen. In de recente geschiedenis is er echter maar één zo’n snelwegblokkade geweest. Het OM heeft dus weinig te selecteren.

    “Koop een partij Turkse vlaggen en ga met duizend man de straat op. Dan laat het OM je met rust: OM noch politie durft hard op te treden tegen allochtoon machtsvertoon op straat.”

‘De straat op’, dat is iets heel anders dan een snelweg blokkeren. En als je toestemming hebt voor een demonstratie lijkt het me een goede zaak dat het OM je met rust laat. Tenzij de boel uit de hand loopt, en in dat geval is de politie absoluut niet bang hard op te treden, zoals mensen die in maart vorig jaar in Amsterdam met Turkse vlaggen de straat op gingen zullen beamen.

    “De blokkeerfriezen zijn risicoloze verdachten die makkelijk kunnen dienen als waarschuwing van de Staat aan de eigengereide burger.”

Gelooft Marbe werkelijk dat rechters zelf bepalen wie de verdachten zijn?

‘Eigengereid’ moet hier gelezen worden als ‘de wet overtredend’. Het klopt inderdaad dat de straffen die de Staat oplegt aan hen die de wet overtreden, onder meer een waarschuwende functie dienen. Marbe beschrijft hier verontwaardigd een goed functionerend rechtssysteem.

    “De acties van ‘witte’ burgers voor het traditionele Sinterklaasfeest liggen onder een vergrootglas. Bij de anti-Zwarte Pietactivisten is het precies andersom: zij hebben de goodwill van het grotendeels linkse establishment dat hen subsidieert.”

Kick Out Zwarte Piet ontvangt geen subsidie. De intocht van Sinterklaas wel.

    “Daarom verschijnen de opruiers van Kick Out Zwarte Piet (vermeld in het dreigingsrapport van de NCTV) nu als ‘slachtoffers’ voor de rechter, en Jenny Douwes (die haar oproepen op internet weghaalde) als verdachte van opruiing. De omgekeerde wereld.”

Eerst even over dat dreigingsrapport: Kick Out Zwarte Piet werd in 2017 genoemd in het rapport van de NCTV als voorbeeld van een actiegroep tegen Zwarte Piet. Het rapport merkte op dat bij protesten tegen Zwarte Piet een risico van geweld bestaat, ook vanwege de extreemrechtse tegenprotesten. Er stond dus niet dat KOZP op zichzelf een risico vormt. In het laatste rapport van NCTV, uit maart 2018, wordt KOZP helemaal niet genoemd – maar de blokkeerfriezen wel.

Marbe stelt dat de blokkeerfriezen als verdachten voor de rechter verschijnen, en de anti-Pietactivisten als slachtoffers, omdat het anti-Pietkamp de goodwill van het establishment heeft. Deze redenering getuigt van wantrouwen jegens de rechterlijke macht, maar meer nog van onbegrip. Gelooft Marbe werkelijk dat rechters zelf bepalen wie in elke zaak de verdachten zijn?

De reden dat de blokkeerfriezen als verdachten voor de rechter stonden, is dat ze de wet overtraden. De reden dat de anti-Pietactivisten niet als verdachten voor de rechter stonden, is dat ze de wet niet overtraden. Overtreders van de wet worden door de Staat behandeld als overtreders van de wet: deze situatie is volgens Marbe “de omgekeerde wereld”.

Haar enige bron is een relschopper, die het weer heeft gehoord van een openlijke neonazi.

Om die redenering te rechtvaardigen richt ze haar pijlen op burgemeester Marga Waanders van Dongeradeel, die toestemming gaf voor de demonstratie van KOZP, omdat ze zich als burgemeester aan de grondwet heeft te houden. Marbe ziet het anders: een burgemeester die een protest toelaat, is een burgemeester die dat protest wíl.

    “Per se wilde zij de intochttoeschouwers confronteren met protest. Volgens andere mediaberichten zou ze ook met de NVU hebben gebeld. Welja, nazi’s erbij. Als het maar knettert.”

Marbe wordt over haar bronnen niet specifieker dan ‘andere mediaberichten’. Het gaat hoogstwaarschijnlijk om een interview met Jenny Douwes uit The Post Offline. Omdat een paar rechtse blogs dat interview aanhalen, kan Marbe over berichten in meervoud spreken. In het interview beweert Douwes dat Constant Kusters, leider van de NVU, in een Facebook-chat met haar bevestigd heeft dat Waanders hem uitnodigde. Waanders zelf zei in Pauw inderdaad contact gemaakt te hebben met de NVU, maar alleen omdat die groepering vaker demonstraties organiseert rondom Zwarte Piet, en ze zich afvroeg of ze ook bij deze intocht aanwezig zouden zijn.

Marbe beweert dus dat een burgermeester antiracistische activisten én neonazi's heeft uitgenodigd bij een feestelijk evenement, in de hoop dat het uitloopt op rellen. Haar enige bron is een relschopper, die het weer heeft gehoord van een openlijke neonazi.

Met haar kleinerende beschrijving van de Friezen maakt Marbe zich schuldig aan het elitarisme dat ze anderen verwijt.

Na haar tegenstanders zwartgemaakt te hebben met selectief brongebruik en roddels, verdedigt Marbe de blokkeerders, door ze te romantiseren als nobele wilden:

    “(...) de gewone man uit het krimpgebied, die op de vrachtwagen rijdt of werkeloos thuis zit (...) Voor die ‘simpele’ Fries is zo’n Sinterklaasintocht een jaarlijks hoogtepunt waarvan hij wil genieten zonder oorlogskreten van haatactivisten. Hij wil vrede op die vrije dag.”

Weet Marbe wel wat een Sinterklaasintocht is? Dat de daarbij aanwezige volwassenen doorgaans niet meer in de Sint geloven? Dat de intocht altijd op zaterdag is, dus sowieso een vrije dag voor de meesten – en dat zij die op zaterdag werken er niet zomaar vrij voor krijgen?

Marbes aanhalingstekens om het woord ‘simpele’ kunnen overigens weggelaten worden: met haar kleinerende beschrijving van de Friezen maakt ze zich schuldig aan het elitarisme dat ze anderen verwijt. Dit is betuttelklassisme. We moeten die arme Friezen vooral niet confronteren met discussies, dat zou ze maar verwarren en kwetsen.

    “Waar zie je anders nog types als de blokkeerfriezen? (…) Folklore zijn ze, een anomalie in het multiculturele landschap. Maar op de snelweg naar Joure ontsnapten ze uit dit keurslijf en pleegden ze burgerlijke ongehoorzaamheid. Omdat ze anders niet worden gehoord.”

Marbe beledigt opnieuw de groep die ze wil verdedigen, door te stellen dat ze alleen iets anders kunnen zijn dan folklore wanneer ze levensgevaarlijke en antidemocratische overtredingen begaan.

Wat betreft de stelling dat mensen als de blokkeerfriezen niet gehoord worden: de stembussen staan open voor iedereen. En gezien de grootte van de PVV en FvD maakt de blokkeerfries daar gebruik van.



Beeld: Elm3r via Flickr

Mail

Julius Koetsier is columnist, filmcriticus, vertaler, video-editor en zo af en toe iets anders.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
Lees meer
het laatste
Een dag uit het leven

Een dag in het hoofd van een lichaam dat niet uit bed raakt

Er zijn zoveel dingen die je zou kunnen zijn. Bioboer, au-pair à Paris, muze, schrijver, schilder, heks... En tegelijk heb je maar één leven om al je ambities in waar te maken. Lies Jo Vandenhende deconstrueert deze tragiek liefdevol door ons een dag mee te nemen in het hoofd van een lichaam dat niet uit bed raakt. Met een illustratie van Tonke Koppelaar. Lees meer

Automatische concepten 38

Hard//hoofd zoekt een nieuwe adjunct-hoofdredacteur

De adjunct-hoofdredacteur denkt mee over de koers van het tijdschrift en heeft een stem in belangrijke beslissingen. Lees meer

Hard//hoofd zoekt een beeldredacteur (illustraties) 2

Hard//hoofd zoekt een beeldredacteur (illustraties)

Ter ondersteuning van de chef Illustratie zijn wij op zoek naar een beeldredacteur illustraties. Lees meer

Automatische concepten 54

Een miljoen huizen houden het te droog

Zeker een miljoen huizen in Nederland dreigen te verzakken, en dat aantal is de afgelopen jaren flink toegenomen. De boosdoener: droogte. Lees meer

Alles Vijf Sterren: 43

Lekker soggen

Deze week worden onze redacteurs blij van lachen om Mark R., lessen over de media en het kunnen bijdragen aan de vismigratie in Utrecht. Lees meer

Een ritje maken

Een ritje maken

In dit verhaal van Sonja Buljevac maken Renée en haar oma een wandeling bij de boulevard van Vlissingen. Terwijl haar oma volop geniet, wordt Renée geconfronteerd met de gebeurtenissen van de vorige nacht. Lees meer

Hard//talk: Onderdak is een mensenrecht

Onderdak is een mensenrecht

Over dakloosheid hoeven we geen uitvoerige politieke discussies te voeren, aldus Jihane Chaara. Onderdak is namelijk niets minder dan een mensenrecht (iets wat men in de Nederlandse politiek even vergeten lijkt te zijn). Lees meer

De nobele kunst van het missen

De nobele kunst van het missen

Marthe van Bronkhorst mist een hoop dingen in haar leven. Haarelastiekjes, de deuk in de bank die ze maakte in het vakantiehuisje, en ze kan maar niet vergeten dat Philip Freriks gestopt is met het journaal. (kom terug, Philip!). Maar waar komt dit missen vandaan?
Met (voor de laatste keer!) een illustratie van Jessica Bacuna. Lees meer

Filmtrialoog: Nocturne

Nocturne

Onze redacteurs zagen Nocturne, een film over het maken van een film. Hoofdpersonage Alex rent een nacht lang door zijn eigen hoofd, op zoek naar het sluitende idee, de juiste acteurs, een kloppend verhaal. Het sprak esthetisch heel erg aan, maar zaaide ook een hoop verwarring. Lees meer

Nieuws in beeld: 13

Onze corona-aanpak laat talloze aardbewoners stikken

Dat het materiaal waarmee we onszelf tegen corona beschermen voor een golf aan afval zou zorgen, zagen we al van verre aankomen. Illustrator Simcha van der Veen is dan ook verbijsterd: waarom doen we hier niets tegen? Lees meer

Absurditeit is de kracht van The Nose or Conspiracy of Mavericks

Absurditeit is de kracht van The Nose or Conspiracy of Mavericks

Dat je niet op zoek hoeft naar de diepere betekenis en ook enkel de vorm van een film kan waarderen, bewijst de animatiefilm 'The Nose or Conspiracy of Mavericks'. Lees meer

Alles Vijf Sterren: Eindelijk lente

Eindelijk lente

Deze week worden we blij van een fijn boek, roze k-pop en Den Bosch. Lees meer

Over Emma, millennials en de kostuumdramafase

Over Emma, millennials en de kostuumdramafase

Anna Visser is van jongs af aan een fervent liefhebber van Jane Austen. Een onlangs verschenen hervertelling van Emma werpt nieuw licht op haar hartstocht voor het kostuumdrama, maar misschien nog meer op haar zelfbeeld. Lees meer

Column: Wasverzachter

Wasverzachter

Een fietstochtje met twee vrienden voert Eva naar een nieuwbouwwijk, waar het leven bij nader inzien toch zo slecht nog niet zou zijn. Lees meer

Schijn bedriegt 2

Schijn bedriegt

Ons stemgedrag wordt (te) vaak bepaald door onderbuikgevoelens en eerste indrukken. Om ons daartegen te wapenen hebben we gedegen onderwijs nodig. Laat dat nu precies hetgeen zijn waar de politieke winnaar op bezuinigt. Lees meer

De dochter van Baba Yaga met illustratie van Micky Dirkzwager

De dochter van Baba Yaga

Saar, een slapeloze studente, leeft op dubbeldrop en kan haar ex niet vergeten. Op een nacht belt ze haar moeder. ‘Vanaf mijn drieëntwintigste werd het allemaal beter, Saar.’ Is er hoop? Een rauw sprookje van Lena Plantinga over het herstellen van je vrouwelijke intuïtie, of pogingen doen tot. Lees meer

Nieuws in beeld: 12

'App me als je thuis bent'

Na de dood van de 33-jarige Sarah Everard uiten steeds meer Britse feministen hun woede over de mensen die hen zouden moeten beschermen: de politie is onderdeel van hun onveiligheid, zeggen zij. Lees meer

Alsof het stil was 1

Alsof het stil was

In dit korte verhaal van Janna Claudius slapen een van elkaar vervreemde moeder en dochter een nachtje op dezelfde kamer. Lees meer

Alles Vijf Sterren: We bekijken het positief

We bekijken het positief

Deze week worden we blij van LuckyTV, een WhatsAppgroep en een tweeëntwintig jaar oude miniserie over kunst. Lees meer

Verveling als verhullend eufemisme

Verveling als verhullend eufemisme

Verveling kreeg het afgelopen jaar duizend gezichten. Rijk Kistemaker vraagt zich af: hoe herinneren we ons die gezichten, zodra de coronacrisis (min of meer) voorbij is? Lees meer