Asset 14

Wat normaal is, is zo vanzelfsprekend nog niet

Hard//talk: Wat normaal is, is zo vanzelfsprekend nog niet

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. Adviezen over goede slaapgewoonten vliegen ons om de oren en als we die moeten geloven lijden veel van ons onder de ongezonde gevolgen van slaaptekort. Hou eens op met het benadrukken van al die normen rondom slaap, het werkt alleen maar averechts, aldus Wolter de Boer.

De goede slaper heeft de graal naar een fijn en gezond leven in handen, zo lijkt. Alleen al afgelopen week liet het AD ons weten dat we vanaf zestien minuten minder slaap per nacht steken laten vallen op werk, dat vier op de tien jongeren niet genoeg slaapt door gepieker, mediagebruik en huiswerk en Glamour kopte dat we slapen sowieso helemaal verkeerd aanpakken. We worden voortdurend gewezen op de slechte slaapgewoonten die we erop na zouden houden, en op het leed dat we onszelf daarmee aandoen. Maar de nieuw ontstane slaapnormen zijn zo vanzelfsprekend nog niet, en behoeven dringend ontmanteling.

In het net verschenen boek Why Can’t We Sleep neemt schrijver en psychoanalyticus Darian Leader het discours dat rondom slaap is ontstaan onder de loep. Veel mensen kijken als ze ontwaken op de klok om te tellen hoeveel uur ze hebben geslapen. De wetenschap is er de afgelopen jaren duidelijk over geweest: acht aaneengesloten uren per nacht is goed voor ons. Die wetenswaardigheid kan door het hoofd galmen van iemand die die uren niet heeft gehaald. Om vervolgens te lezen dat we te kort, te slecht of te lang slapen. Dat een kwart van de Nederlanders kampt met slaapproblemen. Of dat slaaptekort kan leiden tot depressies, concentratieproblemen of overgewicht, en dat het de maatschappij mogelijk bakken met geld kost. Slaap bovenaan de to do-lijst dus, voor hen die een fijn leven willen en een steentje willen bijdragen aan de maatschappij.

Hoe meer we de normen rondom normale en gezonde en abnormale en ongezonde slaap benadrukken, hoe meer ‘slechte slaap’ er wordt veroorzaakt.

Kijken we naar de geschiedenis van slaap, dan is de norm van acht uur zo vanzelfsprekend nog niet. Leader laat zien dat het waarschijnlijk is dat mensen tot midden 19e eeuw in twee fasen van drie à vier uur sliepen. Met het opkomen van kunstmatig licht, industrie en de vierentwintiguurseconomie veranderde de norm naar acht aaneengeregen uren slapen. Waar normen gecreëerd worden, zijn er mensen die daarbuiten vallen. En zij die buiten de norm vallen, doen er vaak van alles aan om er weer aan te voldoen.

Wie denkt dat het bevragen van dit soort normen postmodern geneuzel is, heeft het mis. Een van de belangrijkste oorzaken van slaapproblemen is piekeren. Piekeren over belangrijke keuzes, over dagelijkse gebeurtenissen, maar ook over de slapeloosheid zelf. Vertel die piekeraars nog eens extra over de norm van acht uren goede, aaneengesloten slaap per nacht en alle negatieve consequenties van hun slapeloze nachten, en hun zorgen zullen zich verder opbouwen. Met als gevolg dat ze de slaap nog lastiger kunnen vatten. Hoe meer we de normen rondom normale en gezonde en abnormale en ongezonde slaap benadrukken, hoe meer ‘slechte slaap’ er dus wordt veroorzaakt.

Mooier dan Leader kan het niet gezegd: ‘we should get woke to new sleep hygiene and the agendas that it carries.’ Analyses als die van Leader helpen ons de normen die door instituties worden gecreëerd te bevragen en doen ons beseffen dat ook voor slaap geldt: wat normaal is, dat is zo vanzelfsprekend nog niet.

Mail

Wolter de Boer is gefascineerd door de vele, ondoorgrondelijke aspecten van de menselijke geest. Hij studeert Klinische Psychologie en Medische Antropologie aan de Universiteit van Amsterdam en is in het bijzonder geïnteresseerd in de rol van psychologie en psychiatrie in de maatschappij.

Yasmin Veenman fotografeert en schrijft, voornamelijk in haar woonplaats Amsterdam. Ze is op zoek naar het bijzondere in het alledaagse – in onderwerp, kleur of compositie. Is het kunst of kan het weg?

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
Lees meer
het laatste
Automatische concepten 54

Een miljoen huizen houden het te droog

Zeker een miljoen huizen in Nederland dreigen te verzakken, en dat aantal is de afgelopen jaren flink toegenomen. De boosdoener: droogte. Lees meer

Hard//talk: Onderdak is een mensenrecht

Onderdak is een mensenrecht

Over dakloosheid hoeven we geen uitvoerige politieke discussies te voeren, aldus Jihane Chaara. Onderdak is namelijk niets minder dan een mensenrecht (iets wat men in de Nederlandse politiek even vergeten lijkt te zijn). Lees meer

Filmtrialoog: Nocturne

Nocturne

Onze redacteurs zagen Nocturne, een film over het maken van een film. Hoofdpersonage Alex rent een nacht lang door zijn eigen hoofd, op zoek naar het sluitende idee, de juiste acteurs, een kloppend verhaal. Het sprak esthetisch heel erg aan, maar zaaide ook een hoop verwarring. Lees meer

Nieuws in beeld: 13

Onze corona-aanpak laat talloze aardbewoners stikken

Dat het materiaal waarmee we onszelf tegen corona beschermen voor een golf aan afval zou zorgen, zagen we al van verre aankomen. Illustrator Simcha van der Veen is dan ook verbijsterd: waarom doen we hier niets tegen? Lees meer

Absurditeit is de kracht van The Nose or Conspiracy of Mavericks

Absurditeit is de kracht van The Nose or Conspiracy of Mavericks

Dat je niet op zoek hoeft naar de diepere betekenis en ook enkel de vorm van een film kan waarderen, bewijst de animatiefilm 'The Nose or Conspiracy of Mavericks'. Lees meer

Over Emma, millennials en de kostuumdramafase

Over Emma, millennials en de kostuumdramafase

Anna Visser is van jongs af aan een fervent liefhebber van Jane Austen. Een onlangs verschenen hervertelling van Emma werpt nieuw licht op haar hartstocht voor het kostuumdrama, maar misschien nog meer op haar zelfbeeld. Lees meer

Schijn bedriegt 2

Schijn bedriegt

Ons stemgedrag wordt (te) vaak bepaald door onderbuikgevoelens en eerste indrukken. Om ons daartegen te wapenen hebben we gedegen onderwijs nodig. Laat dat nu precies hetgeen zijn waar de politieke winnaar op bezuinigt. Lees meer

Nieuws in beeld: 12

'App me als je thuis bent'

Na de dood van de 33-jarige Sarah Everard uiten steeds meer Britse feministen hun woede over de mensen die hen zouden moeten beschermen: de politie is onderdeel van hun onveiligheid, zeggen zij. Lees meer

Verveling als verhullend eufemisme

Verveling als verhullend eufemisme

Verveling kreeg het afgelopen jaar duizend gezichten. Rijk Kistemaker vraagt zich af: hoe herinneren we ons die gezichten, zodra de coronacrisis (min of meer) voorbij is? Lees meer

Kolen en olie zwaaien ook in Nederland met de scepter 

Kolen en olie zwaaien ook in Nederland met de scepter 

Wanneer grote bedrijven landen uit het Globale Zuiden in een economische wurggreep houden, knijpt Nederland een oogje toe. Maar ons land is evengoed overgeleverd aan de wensen van grote bedrijven. Lees meer

Een brein dat vergeet hoe geluk wordt gemaakt

Een brein dat vergeet hoe geluk wordt gemaakt

Evangeline Agape ontdekte tijdens een zomer in het ziekenhuis de kracht van vriendschap en gedeeld leed. "De coronacrisis heeft voor de hele wereld duidelijk gemaakt: isolatie maakt je ongelukkig. En depressie isoleert je. Doet je voelen alsof je de enige in de wereld bent met een brein dat vergeet hoe geluk wordt gemaakt." Lees meer

Nieuws in beeld: 'Waarde Nederlanders'

'Waarde Nederlanders'

Immigranten moeten zich ‘de Nederlandse waarden’ aanleren, roept onder andere de ChristenUnie tijdens de verkiezingsstrijd. Illustrator Rueben Millenaar vraagt zich af wat hij zich daarbij voor moet stellen. Lees meer

Nieuws in beeld: Onder de (geluids)golven

Onder de (geluids)golven

Je staat er misschien niet bij stil, maar de mensheid maakt enórm veel herrie in zee. We boren naar gas en olie, heien voor windmolens en boorplatforms en onze schepen zijn ook niet bepaald stil. Terwijl water ontzettend goed en ver geluidsgolven doorgeeft - veel beter dan lucht. Lees meer

Filmtrialoog: Cold War

Cold War

De film Cold War is een verhaal over een onmogelijke liefde in Polen ten tijde van de Koude Oorlog. Onze redacteuren bespreken deze veelgeprezen film en beraden zich op de esthetiek, de diepgang van de liefdesrelatie en de raakvlakken met hun eigen leven. Lees meer

Hoeveel doden voor ons feestje?

Hoeveel doden voor ons feestje?

Hoe komt het toch dat we onze pleziertjes niet willen opgeven, zelfs al weten we dat ze aan de andere kant van de wereld levens kosten? Dennis Faase werd getroffen door een simpele manier om deze mensenlevens niet uit het oog te verliezen. Lees meer

Het verlaten café blijft een haven 1

Tijdens corona blijft het café een vangnet

Tijdens de lockdown bezoekt Joost Ingen-Housz een Berlijns café dat nog een aantal stamgasten toelaat. Door de plotselinge rust valt het hem op hoe onmisbaar de kroeg is voor de mensen die er nog steeds naartoe gaan. Al is het maar voor een praatje. Lees meer

Hard//talk: Eerdmans is niet beter dan Baudet

Eerdmans is niet beter dan Baudet

Waarom kwam Eerdmans antisemitisme niet ter sprake, in de onschatbare hoeveelheid televisie-interviews die hij de afgelopen maanden gaf over zijn nieuwe partij? Lees meer

Nieuws in beeld: In Memoriam Daft Punk (1993-2021)

In Memoriam Daft Punk (1993-2021)

Illustrator Sebastian Eisenberg is aangedaan door het uit elkaar gaan van Daft Punk. Lees meer

Geef de hoop niet op. Elke graad is er een.

Geef de hoop niet op. Elke graad is er een.

Mannen die leven in luxe en vrede vertellen ons dat we de klimaatapocalyps moeten accepteren in plaats van ertegen te vechten. Onzin, vindt Harriët Bergman. Elke graad is er een, en elke graad is onze vrijheid waard. Lees meer

Blauwe maandagen

Blauwe maandagen

Max Beijneveld neemt de gevolgen van de coronamaatregelen onder de loep en observeert het gevoel van uitzichtloosheid dat hij zelf ervaart. Lees meer