Asset 14

Wat normaal is, is zo vanzelfsprekend nog niet

Hard//talk: Wat normaal is, is zo vanzelfsprekend nog niet

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. Adviezen over goede slaapgewoonten vliegen ons om de oren en als we die moeten geloven lijden veel van ons onder de ongezonde gevolgen van slaaptekort. Hou eens op met het benadrukken van al die normen rondom slaap, het werkt alleen maar averechts, aldus Wolter de Boer.

De goede slaper heeft de graal naar een fijn en gezond leven in handen, zo lijkt. Alleen al afgelopen week liet het AD ons weten dat we vanaf zestien minuten minder slaap per nacht steken laten vallen op werk, dat vier op de tien jongeren niet genoeg slaapt door gepieker, mediagebruik en huiswerk en Glamour kopte dat we slapen sowieso helemaal verkeerd aanpakken. We worden voortdurend gewezen op de slechte slaapgewoonten die we erop na zouden houden, en op het leed dat we onszelf daarmee aandoen. Maar de nieuw ontstane slaapnormen zijn zo vanzelfsprekend nog niet, en behoeven dringend ontmanteling.

In het net verschenen boek Why Can’t We Sleep neemt schrijver en psychoanalyticus Darian Leader het discours dat rondom slaap is ontstaan onder de loep. Veel mensen kijken als ze ontwaken op de klok om te tellen hoeveel uur ze hebben geslapen. De wetenschap is er de afgelopen jaren duidelijk over geweest: acht aaneengesloten uren per nacht is goed voor ons. Die wetenswaardigheid kan door het hoofd galmen van iemand die die uren niet heeft gehaald. Om vervolgens te lezen dat we te kort, te slecht of te lang slapen. Dat een kwart van de Nederlanders kampt met slaapproblemen. Of dat slaaptekort kan leiden tot depressies, concentratieproblemen of overgewicht, en dat het de maatschappij mogelijk bakken met geld kost. Slaap bovenaan de to do-lijst dus, voor hen die een fijn leven willen en een steentje willen bijdragen aan de maatschappij.

Hoe meer we de normen rondom normale en gezonde en abnormale en ongezonde slaap benadrukken, hoe meer ‘slechte slaap’ er wordt veroorzaakt.

Kijken we naar de geschiedenis van slaap, dan is de norm van acht uur zo vanzelfsprekend nog niet. Leader laat zien dat het waarschijnlijk is dat mensen tot midden 19e eeuw in twee fasen van drie à vier uur sliepen. Met het opkomen van kunstmatig licht, industrie en de vierentwintiguurseconomie veranderde de norm naar acht aaneengeregen uren slapen. Waar normen gecreëerd worden, zijn er mensen die daarbuiten vallen. En zij die buiten de norm vallen, doen er vaak van alles aan om er weer aan te voldoen.

Wie denkt dat het bevragen van dit soort normen postmodern geneuzel is, heeft het mis. Een van de belangrijkste oorzaken van slaapproblemen is piekeren. Piekeren over belangrijke keuzes, over dagelijkse gebeurtenissen, maar ook over de slapeloosheid zelf. Vertel die piekeraars nog eens extra over de norm van acht uren goede, aaneengesloten slaap per nacht en alle negatieve consequenties van hun slapeloze nachten, en hun zorgen zullen zich verder opbouwen. Met als gevolg dat ze de slaap nog lastiger kunnen vatten. Hoe meer we de normen rondom normale en gezonde en abnormale en ongezonde slaap benadrukken, hoe meer ‘slechte slaap’ er dus wordt veroorzaakt.

Mooier dan Leader kan het niet gezegd: ‘we should get woke to new sleep hygiene and the agendas that it carries.’ Analyses als die van Leader helpen ons de normen die door instituties worden gecreëerd te bevragen en doen ons beseffen dat ook voor slaap geldt: wat normaal is, dat is zo vanzelfsprekend nog niet.

Mail

Wolter de Boer is gefascineerd door de vele, ondoorgrondelijke aspecten van de menselijke geest. Hij studeert Klinische Psychologie en Medische Antropologie aan de Universiteit van Amsterdam en is in het bijzonder geïnteresseerd in de rol van psychologie en psychiatrie in de maatschappij.

Yasmin Veenman fotografeert en schrijft, voornamelijk in haar woonplaats Amsterdam. Ze is op zoek naar het bijzondere in het alledaagse – in onderwerp, kleur of compositie. Is het kunst of kan het weg?

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
Lees meer
het laatste
 Flierefluiters op tournee

Flierefluiters op tournee

Waarschijnlijk pikten de vogeltjes het lied op tijdens het overwinteren in nabijheid van hun soortgenoten uit het westen. Maar waarom nou juist déze hit het goed doet? Dat blijft voorlopig waarschijnlijk een raadsel. Lees meer

Ecce homo. Een warme Zomergasten met Nazmiye Oral

Ecce homo. Een warme Zomergasten met Nazmiye Oral

Als we gisteravond íets van Nazmiye Oral leerden, dan is het wel hoe belangrijk het is om de ruimte die we hebben gewonnen aan anderen door te geven. Lees meer

 Een kosmische estafette

Een kosmische estafette

Maar liefst vier verschillende robots zullen de buisjes als een estafette op tientallen miljoenen kilometers van de aarde aan elkaar doorgeven. Lees meer

Micha's Muur

Micha's Muur

Gijs van Maanen bezocht Micha Wertheims voorstelling 'Voor alle duidelijkheid' en constateerde dat die stond als een huis. Maar juist een scheurtje in een van de muren had de verbeelding van het publiek kunnen prikkelen, betoogt hij. Lees meer

Strafpleiter Inez Weski gaat vrijuit in Zomergasten

Strafpleiter Inez Weski gaat vrijuit in Zomergasten

Inez Weski bleek een intelligente, doordachte gast die uitspraken doet over de condition humaine, maar ook wantrouwig is tegenover de mensheid. Lees meer

Bij Typhoon was geen vleugje ironie te bekennen

Bij Typhoon was geen vleugje ironie te bekennen

Typhoon bleek een meer dan vriendelijke eerste Zomergast; vrolijk en inspirerend genoeg om Janine Abbring een lesje ‘wokeness voor beginners’ te geven. Maar vliegt de tijd voorbij terwijl je kijkt? Dat niet. Lees meer

 Had ik al verteld hoe onderdrukt ík ben?

Had ik al verteld hoe onderdrukt ík ben?

"Als gevolg van het optreden van radicale groepen die (institutioneel) racisme zeggen te willen bestrijden, komt de vrijheid van meningsuiting onder druk te staan", ondertekenden onder anderen Zihni Özdil, Jan Roos en Geerten Waling. Ook de namen van niet minder dan twaalf Forum-vertegenwoordigers staan onder de brief. Lees meer

De rollen omgedraaid - kijken naar kunstkijkers 1

De rollen omgedraaid - kijken naar kunstkijkers

Wanneer een bezoeker in een museum bij een kunstwerk net wat langer dan de gemiddelde dertig seconden blijft staan, zou Vivian Mac Gillavry diegene het liefst het hemd van het lijf vragen. Om zo min mogelijk mensen lastig te vallen, bedacht ze een undercoveroperatie. Lees meer

Filmtrialoog: Queen & Slim

Queen & Slim

Onze redacteuren zagen Queen & Slim, een 'instant classic met een hoge mate van urgentie'. Lees meer

Re: Hier (CONCEPT)

Hier

In de interviewserie ‘Tijdsvensters’ laten De Bedachtzamen steeds een creatieve denker reflecteren op het begrip ‘tijd’. Op Hard//hoofd reageren collega’s in stijl. Vandaag: Anne Chris van Doesburg reageert op de reflecties van dichter Ingmar Heytze. Lees meer

 Mag ik dan niks meer zeggen?

Mag ik dan niks meer zeggen?

'De vrije uitwisseling van informatie en ideeën, de levenslijn van een liberale samenleving, wordt met de dag verder ingeperkt', vonden zo'n 150 prominenten in een publieke aanklacht tegen de 'cancel culture'. Kritiek op de brief liet niet lang op zich wachten. Lees meer

Wat heeft een mens aan een miljard?

Wat heeft een mens aan een miljard?

Wie de vermogensongelijkheid in Nederland aan de kaak stelt, hoort regelmatig: ‘Gelukkig zijn we geen Amerika. Daar is de rijkdom pas oneerlijk verdeeld!’ Dat klopt. Maar we staan wel op de tweede plek. Zo egalitair is ons land niet. Lees meer

Sinds Corona zijn we op retraite zonder rust

Sinds Corona zijn we op retraite zonder rust

In de interviewserie ‘Tijdsvensters’ laten De Bedachtzamen steeds een creatieve denker reflecteren op het begrip ‘tijd’. Op Hard//hoofd reageren collega’s in stijl. Vandaag: filosoof Aldo Kempen reageert op de reflecties van filosoof Miriam Rasch. Lees meer

 Corona-afval brengt meerkoet in de nesten

Corona-afval brengt meerkoet in de nesten

Meerkoeten blijken hun nesten maar wat graag te bouwen met ons corona-afval. Dat heeft voor-, maar vooral veel nadelen. Lees meer

Rueben Millenaar

“Excuses voor de slavernij? Moet ik me schuldig voelen?”

Overheidsexcuses zijn hét moment voor Nederland om het koloniale verleden eens recht in het gezicht aan te kijken, schrijft Lennart Bolwijn. Lees meer

 1

'Ik gebruik de toekomst, het verleden en het tijdloze'

In de interviewserie ‘Tijdsvensters’ laten De Bedachtzamen steeds een creatieve denker reflecteren op het begrip ‘tijd’. Op Hard//hoofd reageren collega’s in stijl. Vandaag: illustrator Mans Weghorst reageert op de reflectie van animator Michael Dudok de Wit. Lees meer

 Vijftig jaar parade op de barricade

Vijftig jaar parade op de barricade

Vandaag precies vijftig jaar geleden liepen duizenden Amerikanen mee in de eerste Gay Pride Parade. Lees meer

Juist nu kan het straatbeeld anders 3

Juist nu kan het straatbeeld anders

In veertig tramhaltes verspreid over Den Haag is in plaats van reclame een kunstproject te zien van collectief Topp & Dubio. Lees meer

Homo? Ik zeg liever dat ik op jongens val

Homo? Ik zeg liever dat ik op jongens val

Als iedereen zo graag met ‘homo’ wil schelden, laten we het dan ook als scheldwoord behandelen. Laten we voetbalwedstrijden stilleggen bij homofobe uitlatingen. Laten we druk uitoefenen op kranten die homofobe artikelen publiceren, schrijft Sebastiaan van der Lubbe. Lees meer

Nieuws in Beeld: Hoe het bedrijfsleven demonstraties mogelijk maakt 10

Hoe het bedrijfsleven demonstraties mogelijk maakt

Fotograaf Ka-Tjun Hau bracht de 'achterkant' van de antiracismedemonstraties in beeld. Lees meer

Steun de makers van de toekomst. Sluit je aan bij Hard//hoofd.

Jouw steun maakt mogelijk dat wij onze makers een vrije ruimte kunnen blijven bieden en hen optimaal kunnen ondersteunen. Sluit je nu aan en ontvang kunst van talentvolle kunstenaars.

Sluit je aan