Er staat veel op het spel tijdens de klimaattop in Kopenhagen. Maar er is ook een hoop scepsis en onderling wantrouwen. Het zijn dus twee gespannen weken, met aan het eind de hamvraag: wat gaat Obama zeggen?" /> Er staat veel op het spel tijdens de klimaattop in Kopenhagen. Maar er is ook een hoop scepsis en onderling wantrouwen. Het zijn dus twee gespannen weken, met aan het eind de hamvraag: wat gaat Obama zeggen?" />
Asset 14

Wat gaat Obama zeggen?

Er staat veel op het spel tijdens de klimaattop in Kopenhagen. Het is de hoogste tijd voor een goede vervanger van het Kyoto-verdrag uit 1997; dat verdrag loopt in 2012 af en kent een groot aantal tekortkomingen. Bovendien zijn de internationale verhoudingen flink veranderd. Zo zijn landen als China, India en Brazilië sterk in opkomst en leveren zij dus ook een steeds grotere bijdrage aan de toename van CO2 in de atmosfeer. Het is aan ‘Kopenhagen’ om te zorgen voor een goede opvolger.  

Centrale vraag is natuurlijk: gaat het lukken? Voordat die vraag beantwoord kan worden, is het goed te kijken naar de ‘specs’ van de klimaatconferentie. In Kopenhagen – voor de gelegenheid omgedoopt tot Hopenhagen – zijn zo’n 15.000 onderhandelaars uit 192 landen bijeen om een opvolger voor het Kyoto-verdrag uit de grond te stampen. Alle ogen zijn natuurlijk gericht op de Verenigde Staten en China. Die twee kunnen de conferentie maken of kraken. China heeft de VS inmiddels ingehaald als grootste uitstoter van CO2 en een succesvol nieuw klimaatverdrag kan niet zonder een handreiking tussen beide landen. Ze maken samen met de VN en Rusland deel uit van het kamp der ‘grote jongens’. Daar tegenover staan opkomende economieën als India en Brazilië. En dan zijn er nog de Afrikaanse landen als Zuid-Afrika en Ethiopië, waar de belangen minstens even groot zijn. Zuid-Afrika is dankzij de eigen kolenindustrie een van de meest CO2-intensieve landen ter wereld, en Ethiopië – dat kampt met grote droogte en armoede – voelt de gevolgen van de klimaatverandering hard. 

Maar gaat het lukken? Zij die denken van wel, weten zich gesterkt door een klimaatbewustzijn dat het afgelopen decennium enorm gegroeid is. Dat komt door de media, die gretig hierover berichten, maar ook door de populaire cultuur. Kijk naar regisseur Roland Emmerich, die met films als The Day After Tomorrow en 2012 miljoenen bioscoopbezoekers voorzag van apocalyptische klimaatvrees. Al was het maar voor een paar uur. Gesterkt door dat gegroeide bewustzijn zou je denken dat de heren in Kopenhagen niet anders kunnen dan rigoureuze maatregelen nemen, dat ook de wereldleiders hun ego’s en belangen opzij zullen zetten voor een betere wereld.  
 
Aan de andere kant heeft die grotere aandacht voor het klimaat ook gezorgd voor meer klimaatmoeheid en een flinke hoeveelheid cynici. Inmiddels woedt er een ware oorlog tussen klimaatfundamentalisten en zij die denken dat het allemaal wel meevalt. Vorige week lekte een serie e-mails van klimaatwetenschappers waarin ze het manipuleren van onderzoeksresultaten bespreken. Koren op de molen van de tegenstanders, die meteen riepen dat de opwarming van de aarde een fabeltje is.  
 
Bovendien spelen er enorm veel verschillende belangen die misschien niet in een compromis te vangen zijn. Grootste twistpunt is hoeveel er gesneden moet worden in de eigen CO2-uitstoot. Snel groeiende landen als Brazilie, India en China zijn huiverig om daarin grote beperkingen te accepteren. Zij beginnen tenslotte net lekker mee te doen. Die groeiende economie bestrijdt de armoede in hun land, zullen ze beweren, en dat argument is moeilijk te weerleggen. Als bijvoorbeeld China teveel beperkt wordt in de eigen CO2-uitstoot dreigt het, net nu het leuk mee gaat in de vaart der volkeren, de deksel op de neus te krijgen. Geen wonder dat verscheidene Chinese topeconomen al wekenlang in koor heel hard ‘nee’ richting Kopenhagen aan het schreeuwen zijn. Het land is bang met een time-out opgezadeld te worden die een verlammende werking op de eigen groei zal hebben. 

barack-obama-bw

Barack Obama's speech werd verplaatst van het begin van de klimaattop naar het einde ervan. Is dit goed of slecht nieuws?

En dat is een sentiment dat in iedere opkomende economie speelt. Dat de wereldwijde industrialisatie grootschalige negatieve gevolgen heeft voor de gezondheid van onze planeet staat buiten kijf – en met het intensiveren van die industrialisatie intensiveert ook de aftakeling. Dat zullen de ‘nieuwelingen’ niet tegenspreken. Maar een pas op de plaats zullen ze niet snel maken. Gisteren lekte de conceptovereenkomst van de klimaattop. Vooral de ontwikkelingslanden schrokken zich rot, omdat de tekst hen dwingt akkoord te gaan met een flinke afname van de CO2-uitstoot, in tegenstelling tot de grote landen die meer mogen blijven uitstoten.  

Toen bekend werd gemaakt dat de Amerikaanse president Obama niet aan het begin, maar aan het eind van de top zou spreken, wakkerde de hoop kortstondig aan. Die wijziging van de plannen was voor sommigen een teken dat ook de VS een mooi akkoord verwacht. Een overeenstemming die Obama met een van zijn sterke speeches luister bij zal kunnen zetten. Die hoop sloeg gisteren om in onrust. Men zag in dat Obama juist wel eens zou kunnen worden ingezet om een verdrag te verkopen dat voor veel landen buitengewoon ongunstig is.  

Deelnemers aan de conferentie proberen de indruk te wekken dat de sfeer in Kopenhagen er één is van ‘de schouders eronder’. Maar de manipulatieve e-mails van vorige week, en de gelekte concepttekst hebben het onderlinge wantrouwen vergroot. Dat er iets moet gebeuren is evident. Maar een oplossing daarvoor is onmogelijk te realiseren in het overvolle mierennest dat Kopenhagen dezer dagen is. 

Laten we Kopenhagen zien als een soort grote netwerkborrel, waar landen nader tot elkaar kunnen komen, met elkaar blijven praten en onderling bilaterale overeenkomsten gaan sluiten. Zo gingen Burkina Faso, Soedan en Frankrijk onlangs een deal aan om bestaand bos te beschermen, zo valt op weblog Sargasso te lezen. Het blog hoopt op een ‘waaier van bilaterale overeenkomsten’. Mocht dat het resultaat van Kopenhagen zijn, dan is dat al heel wat. In dat geval zal er in 2010, hoogstwaarschijnlijk in veel kleinere kring, een opvolger van Kyoto uitgedokterd worden. Maar voor nu zijn het twee gespannen weken en moeten we afwachten welke boodschap de messias uit Washington uiteindelijk de wereld in zal sturen.

-Tim Fierant (Hoogeveen, 1981) is journalist. Begin 2009 studeerde hij af aan de masteropleiding Journalistiek aan de Rijksuniversiteit in Groningen. En hoewel Groningen zich tijdens zijn zes zonovergoten studiejaren aldaar diep, diep in zijn hart wortelde zag hij al snel in dat er op media- en journalistiek gebied meer te halen viel in de randstad. Daar woont hij nu, in een woonboot. Of, in de woorden van zijn huisbaas/buurman: aan het ‘gouwe raandje van Amsterdam’.-

Mail

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven
test
het laatste
Tot morgen

Tot morgen

Na bijna vier jaar als columnist voor Hard//hoofd is het voor Eva tijd voor iets nieuws, maar afscheid nemen is niet haar ding. 'Dus lieve lezers: voor jullie nu een kus op de wang, en tot morgen!' Lees meer

Wat je niet zult zien op het nieuws

Wat je niet zult zien op het nieuws

Marthe van Bronkhorst beschrijft dat wat ongezien blijft op het nieuws over de demonstaties bij de UvA. 'Maar het is wel gezien. Het is niet onopgemerkt gebleven.' Lees meer

:‘Booking profiteert, Israël bombardeert’: waarom gerichte demonstraties mij energie geven 2

‘Booking profiteert, Israël bombardeert’: waarom gerichte demonstraties mij energie geven

Booking.com pretendeert op te komen voor mensenrechten en verdient tegelijkertijd geld aan verhuur in illegale nederzettingen op de Westelijke Jordaanoever. Juul Kruse beschrijft hoe het is om tegen dit bedrijf te demonstreren. Lees meer

:Perfect Days: over ritme en ontwakende schoonheid

Perfect Days: over ritme en ontwakende schoonheid

Daria Rizvic zag de film Perfect Days op precies het juiste moment in haar leven. Een persoonlijk verhaal over de kracht van regelmaat. Lees meer

Enge man

De echte ‘sfeerboosdoener’ was de ME

Hoe kan een universiteit die in bijna elk curriculum aandacht besteedt aan dekolonisatie en de kritische blik van haar studenten, zich hier in de praktijk, wanneer het over hun eigen rol gaat, aan onttrekken? Lees meer

Relatietherapie voor een  meningsverschil over AI en kunst 1

Relatietherapie voor een meningsverschil over AI en kunst

Drie kunstenaars komen samen om te praten over de relatie tussen AI en kunst. Twee verschillen flink van mening, de derde bemiddelt. Lees meer

 1

Museumwanden heringericht: Hoe moeten vrouwelijke kunstenaars nu gecureerd worden?

Waarom hangt er nog steeds zo weinig werk van vrouwelijke makers in Nederlandse musea? Isabella Legebeke onderzoekt dit aanhoudende gebrek in een hoopvol essay. Lees meer

Mooi weer spelen

Mooi weer spelen

Als Aisha’s eerste therapiesessie niet voelt als de warme deken waar ze op hoopte, mist ze groepsgenoot S., die haar een spiegel voorhield. Lees meer

:Het is een ondiepe sloot voor een fantasyschrijver: deel 2

Het is een ondiepe sloot voor een fantasyschrijver: deel 2

In het tweede deel van dit essay onderzoekt Ida de complexe verhouding tussen de ‘nuchtere’ Nederlandse cultuur en fantasy. Druist fantasie eigenlijk wel zo tegen onze natuur in als we denken? Hoe is dat eigenlijk mogelijk, als we tegelijkertijd zo van fantasy houden? Lees meer

Het actieve verdraaien van de feiten over Israëlisch geweld

Het actieve verdraaien van de feiten over Israëlisch geweld

Gaza kan halverwege mei de meest extreme vorm van hongersnood verwachten. Volgens de VN bestaat deze door de mens gecreëerde catastrofe nu al in delen van Gaza. David Meijers ontleedt hoe Nederlandse politici en media actief het Israëlisch beleid vertekenen en wegkijken van de genocide. Lees meer

Verdomme, ik heb wel geleefd

Maar verdomme, we hebben wel gelééfd

Marthe van Bronkhorst schreef in 2019 een toneelstuk dat bijna volledig werkelijkheid is geworden. Kan ze de slotscène nog weren uit de realiteit? Lees meer

AI: Nooit meer eenzaamheid?

AI: Nooit meer eenzaamheid?

Ferenz Jacobs bespreekt het futuristische kunstproject van Alicia Framis. Deze zomer trouwt Francis met een hologram gebaseerd op haar eerdere relaties. AI en liefde: een gelukkig huwelijk? Lees meer

Bericht vanaf de Biënnale van Venetië

Bericht vanaf de Biënnale van Venetië

Afgelopen woensdag opende het Nederlandse paviljoen op de Biënnale van Venetië. Onze chef kunst Jorne Vriens zag hoe kunstenaar Renzo Martens in huilen uitbarstte toen hij sprak over zijn samenwerking met zijn Congolese medekunstenaars. Lees meer

:Het is een ondiepe sloot voor een fantasyschrijver: deel 1

Het is een ondiepe sloot voor een fantasy-schrijver: deel 1

Bijna een kwart van de Nederlandse volwassenen leest het liefst fantasy of sciencefiction. Toch verschijnt er bijna geen Nederlandstalige fantasy. In dit eerste deel van een tweeluik onderzoekt Ida Hondelink waarom fantasy als volwassen literair genre zo ondergeschikt is in Nederland. Lees meer

Alles wat ik wil en absoluut niet nodig heb

Alles wat ik wil en absoluut niet nodig heb

Wanneer Eva op bezoek is bij haar zus, vraagt die of Eva haar eicellen al in heeft laten vriezen. Het laat Eva nadenken over hoe ze de vraag 'Wil ik een kind?' überhaupt kan beantwoorden. 'De vraag omtrent het ouderschap is bij uitstek een gevoelskwestie, en mijn gevoel volgen is nooit mijn sterkste punt geweest.' Lees meer

De buschauffeur

De buschauffeur

'Kijk door me heen als door de voorruit'. In deze gedichtenreeks van Angelika Geronymaki probeert een buschauffeur krampachtig de kortstondigheid - in tijd, plaats, interactie - te behouden die eigen is aan zijn baan. Lees meer

Niet

Niet

'Naarmate die vakantie vorderde, begon ik die ‘niet’ te bezien in het licht van een oude angst die soms omhoogkomt. Wanneer namelijk mijn vriendin zei: ‘dat is een lantaarnpaal’ en ik zei ‘niet’, begon ik me af te vragen of we inderdaad wel dezelfde lantaarnpaal zagen.' In deze column schrijft Anne Schepers over het woord 'niet' en de gevolgen die het kan hebben voor een discussie. Lees meer

Waarom nog schrijven na ChatGPT?

Waarom nog schrijven na ChatGPT?

Waarom blijven we schrijven als kunstmatige intelligentie dat straks beter kan dan wij? In dit essay bespreekt Shimanto Reza de verbinding die teksten bieden. Ze gaan in dialoog met elkaar, met onszelf, met anderen. Lees meer

Links, wees niet zo bang om hypocriet te zijn

Mijn week met morele ambitie: wat ik leerde ondanks Rutger Bregman

Marthe van Bronkhorst probeerde morele ambitie een week uit en leerde ervan - ondanks Rutger Bregman. Lees meer

Vacature Lid Raad van Toezicht

Vacature Lid Raad van Toezicht

Hard//hoofd wil per 1 juni de driekoppige Raad van Toezicht uitbreiden met twee nieuwe leden waaronder een voorzitter. Mocht je willen reageren dan ontvangen wij graag voor 1 mei een reactie. Lees meer

Word trouwe lezer van Hard//hoofd op papier!

Hard//hoofd verschijnt vanaf nu twee keer per jaar op papier! Dankzij de hulp van onze lezers kunnen we nog vaker een podium bieden aan aanstormend talent. Meld je aan als abonnee voor slechts €2,50 per maand en ontvang ons papieren magazine twee keer per jaar in de bus. Veel leesplezier!

Word trouwe lezer