Asset 14

Vrouwen van kleur! Stop met uitblinken en sluit je aan bij de dutjesrevolutie!

Vrouwen van kleur! Stop met uitblinken en sluit je aan bij de dutjesrevolutie! 1

Na een burn-out kreeg Aisha Mansaray er genoeg van om wrijvingsloos mee te willen draaien in de neoliberale machine. Het viel haar op dat bij uitstek vrouwen van kleur hieraan onderdoor gaan, omdat ze daarnaast constant moeten bewijzen even harde werkers te zijn als hun witte mannelijke collega's, maar daar veel meer voor moeten doen. Tijd dus om eens languit dwars te zitten: tijd voor de dutjesrevolutie!

Ik weet nog goed hoe ik op een doodnormale woensdag naar de rand van Amsterdam fietste voor een tweede sollicitatiegesprek. De directeur van ‘het bedrijf’ was bij het eerste gesprek zeer enthousiast, en nu zou ik kennismaken met het marketingteam. Het voelde als een good catch: het bedrijf was weliswaar commercieel, maar verkocht duurzame producten en zag er vanaf de buitenkant hip en vrolijk uit. Daarnaast zou ik er de eerste communicatiemedewerker worden, en daar was ik best trots op.

Een half uur later stond ik, als jonge vrouw van kleur, omringd door vijf oudere, langere, witte mannen in een bedompt kamertje. Ik voelde het zweet langs mijn rug lopen, terwijl ik probeerde mijn lichaam zoveel mogelijk buiten de kring te houden. Enthousiast spuiden ze allemaal ideeën over wat ik voor het bedrijf kon betekenen, en ik lachte maar weifelend mee.

Ken je dat kijkwijzerpictogram voor discriminatie? Ik voelde me in deze situatie als het donkere poppetje, omringd door wat grote boze witte geesten. De giftigheid van de omgeving is bijna onzichtbaar, het ongemak sluimerend, maar het is onmiskenbaar. Op dat moment begon de buikpijn, en die stopte niet meer totdat ik een jaar later, met een burn-out, mijn baan opzegde.

De rustevolutie
Ik ben lang niet de enige vrouw van kleur die dit meemaakt. Kijk naar vrouwelijke sporters van kleur als Simone Biles en Naomi Osaka, die bakken kritiek over zich heen kregen toen ze vorig jaar stopten met de Olympische Spelen wegens hun slechte mentale gezondheid. Tegelijkertijd leken de artikelen en social media accounts over 'de rustrevolutie' voor vrouwen van kleur overal op te duiken. Reden hiervoor lijkt de grote vermoeidheid die deze doelgroep lijkt te ervaren, gewoon al door te bestaan. Herkenbaar.

Ik ging er een paar volgen om op dieper onderzoek uit te gaan naar deze rustrevolutie. De oprichters van deze accounts noemden de combinatie van witte suprematie en kapitalisme als grootste aanstichters voor de slechte mentale gesteldheid en burn-outs onder vrouwen van kleur. Door middel van theorieën binnen womanism (een vorm van feminisme, gebaseerd op de dagelijkse ervaringen van zwarte vrouwen), en het postkolonialisme, hebben deze vrouwen een nieuwe beweging op gang gebracht, dat tegen het witte, Westerse idee van succes ingaat. Een revolutie gebaseerd op de kracht van rust en dutjes: ‘REST IS RESISTANCE’.

Een revolutie gebaseerd op de kracht van rust en dutjes: ‘REST IS RESISTANCE’

Mijn favoriete account is 'the Nap Ministry', opgericht door zelfverklaard ‘Nap Bishop’ Tricia Hershey. Zelf zegt ze over haar organisatie: “Our “REST IS RESISTANCE” framework and practice engages with the power of performance art, site-specific installations, and community organizing to install sacred and safe spaces for the community to rest together.” Zo organiseert ze meditatiesessies in kerken en theaters, en is een van haar kunstinstallaties een slapende, zwarte vrouw in een hemelbed, midden op straat. Ook deelt ze artikelen van zwarte filosofen, kunstenaars en wetenschappers zodat zwarte vrouwen kunnen beginnen met ‘deep healing’ en het afleren van onze kapitalistische neiging tot overmatig productief zijn. Met artikelen als ‘’how will you be useless to capitalism today?’’ en instagramposts met quotes als ‘rest is a radical vision for a liberated future’ heeft ze binnen 5 jaar enorm veel volgers verzameld, die allemaal op zoek lijken te zijn naar een ontsnapping uit de rat race.

Waarom mogen alleen witte mannen middelmatig zijn?
Mediocrity, middelmatigheid, is hierbij het toverwoord. Kathleen Newman-Bremang beschrijft het goed in dit stuk. Ze zegt dat veel intelligente vrouwen van kleur vanaf jongs af aan horen dat als je succesvol wil worden, je extra hard moet werken. Daar zit natuurlijk variatie in: ik heb bijvoorbeeld een witte, Nederlandse moeder, praat ABN en ken alle subtiele regels van de Nederlandse cultuur. Ik heb me vaak in een witte omgeving bevonden en hoewel dat soms wringt, kost het aanpassen me denk ik minder moeite dan iemand waarvan twee ouders een migratieachtergrond hebben.

Toch zien we over het algemeen dat mensen van kleur zich harder moeten invechten. Ikzelf had bijvoorbeeld het gevoel bepaalde dingen te missen, of van mezelf weg te moeten laten op de werkvloer. Als iemand die geboren en getogen is in multicultureel Amsterdam miste ik het subtiele onderlinge begrip tussen mij en andere mensen van kleur, of het terloopse gebruik van straattaal. Ik wrong mezelf in één deel van mezelf - het witte Nederlandse deel - om erbij te passen. Iets dat overigens meestal niet lukt, zegt ook werkcoach Marie Dasylva: “[W]erkomgevingen [zijn] vrijwel exclusief wit[…]. Ze zijn zo ontworpen dat jij je er niet thuis voelt. Natuurlijk schept dat op zijn beurt ook een gevoel van machteloosheid. Dat is hoe representatie werkt. Als jij ergens terechtkomt waar niemand op jou lijkt, waar iedereen die een hogere rang of functie bekleedt wit is, ga je dan hoopvol zijn dat je kunt doorgroeien?”

We voegen ons dus naar de bestaande kantoorpolitiek, waar de witte, middelmatige man heerst.

We voegen ons dus naar de bestaande kantoorpolitiek, waar de witte, middelmatige man heerst. Als eerste communicatiemedewerker bij ‘het bedrijf’, merkte ik dat ik met mijn goede CV soms meer over communicatiestrategieën wist dan de manager, die ooit als stagiair bij hetzelfde bedrijf was doorgegroeid. En nóg kreeg hij het voordeel van de twijfel in meetings, terwijl mijn ideeën ‘even werden geparkeerd’.

Je in de kapitalistische ratrace kunnen wentelen in middelmatigheid, en tóch voldoen aan het Westerse idee van succes is een privilege. De Tim’s en Maarten’s van de wereld kunnen daarmee wegkomen, maar als je een vrouw van kleur bent, kun je je dat meestal niet veroorloven. Er bestaan onderscheidingen als ‘Exceptional Women of Colour Excellence Awards’ en van eigen bodem de 'Zwarte Zakenvrouw van het Jaar'. Tof voor de vrouwen die zo’n award binnenslepen, maar ik word al moe bij het lezen van die titels. Ik kan me voorstellen hoeveel moeite het deze vrouwen heeft gekost om al die obstakels te overwinnen.

Willen wij wel echt middelmatigheid? Daar zijn we toch veel te intelligent en talentvol voor? Volgens Fatima Adar, een zwarte, islamitische theatermaker, ligt dat aan wat je onder middelmatigheid verstaat. In haar theaterstuk ‘She’s not special’ is ze naar eigen zeggen op een missie om vrouwen te bevrijden van uitzonderlijkheid, en te leren hoe zich te wentelen in de geneugten van middelmatigheid. Wat niets anders betekent dan gemiddeld zijn in een wit, kapitalistisch systeem.

Ik ben het er mee eens. In dit systeem streef ook ik naar niets meer dan een zesjeslifestyle. Het werken naar een tien is me duur komen te staan, dus waarom zou ik? Ik ben begin dertig, en ik wil mijn jonge jaren niet meer verspillen door te proberen kapitalisme uit te spelen.

Zoek de zon op en leg je laptop weg
Vrouwen van kleur: we moeten dus maar eens minder ons best gaan doen. Rusten, spelen, falen of een complete breakdown, het is allemaal goed. Tricia van 'de Nap Ministry' is daar wel streng over. Zo zegt ze dat het belang van haar instagram posts groot is aangezien ze daar veel bereik mee krijgt, maar vraagt ze ons niet alleen naar memes en korte quotes te kijken. Lees ook de boeken en artikelen zoals aanbevolen op haar website, en luister haar podcast. Want, zo zegt ze op instagram: ‘rest is a lifelong meticulous practice that starts with slow deprogramming, collective thinking, radical care and refusal. It’s not just lay down and vibe’.

Moeilijk misschien, want productiviteit zit ons allemaal ingebakken. Maar uit rust, dutjes en het creëren van veilige plekken kunnen fijne gedachtes, of zelfs mooie kunst ontstaan. Fatuma Adar zegt hierover: “You are not your productivity, “I think mediocrity just means to create in comfort, contently. It's the act of not chasing or pushing or pursuing. Can you just sit and chill?”

Ikzelf doe mijn best, maar de ironie wil dat ik dit stukje zit te tikken op vakantie, met een trekkend ooglid dat al twee weken aanhoudt van de stress van de weken hiervoor. En stress, daar ben ik klaar mee. Dit zijn niet de tijden om te streven naar excellentie. Want al probeer je het wel, we worden nog altijd minder betaald en strenger beoordeeld, gewoon om wie we zijn.

En ja, je moet je huur betalen. Maar laat dit je vrijbriefje zijn om nu even je laptop dicht te klappen en een dutje te doen. Dan doe ik dat ook. Viva la resistencia!

Beeld: byronv2 via Flickr.

Mail

Aisha Mansaray (1988) werd bijna pratend geboren. Nieuwsgierigheid naar de wereld en mensen is haar stuwende kracht. Oefent soms voor het slapen antwoorden op mogelijke pubquizvragen.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kris van der Voorn
    Kris van der VoornAdjunct-hoofdredacteur
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
Dit is geen NFT, maar een simpele jpeg - weliswaar zonder uitstoot

Ook feministische NFT’s zijn een aanslag op het milieu

Feministisch platform The TittyMag wil het NFT-aanbod diverser maken. Kan het platform die markt niet beter links laten liggen? Lees meer

 1

Vat het nou alsjeblieft niet persoonlijk op

Corona lijkt alweer bijna iets uit het verleden maar de financiële effecten ervan zijn nog steeds voelbaar in de culturele sector. Vivian Mac Gillavry blikt terug op een periode waarin bestuurders kunstenaars zonder schuld of schaamte voor de bijl gooiden. Lees meer

 1

Pim Fortuyn, aartsvader van conservatieve camp

Twintig jaar na de moord op Pim Fortuyn is camp een belangrijk onderdeel van extreem-rechtse politiek geworden. Hoe komt de bal weer bij 'ons' te liggen? Lees meer

Nieuws in beeld: Voor de klas? Mij niet gezien!

Voor de klas? Mij niet gezien!

Tien jaar geleden waren er zo'n 3000 à 4000 docenten nodig. Vorig jaar 18.000. Lees meer

Nieuws in beeld: Steek je hand op als ook jij...

Steek je hand op als ook jij...

De politie registreerde bijna 40 procent meer gevallen van seksueel grensoverschrijdend gedrag. Lees meer

Nieuws in beeld: Als de prijzen de frituurpan uit rijzen

Als de prijzen de frituurpan uit rijzen

Consumenten zitten in de patatten. Lees meer

De twee realiteiten van Rusland

De twee realiteiten van Rusland

Russische feministen blijven onder grote druk van het regime nieuwe vormen van activisme bedenken. Een interview met drie anti-oorlogsactivisten. Lees meer

Nieuws in beeld: Desinformatie als wapen

Het nieuws is nep, de gevolgen heel erg echt

Behalve in en boven Oekraïne, voert Poetin ook een oorlog op het internet. De wapens in de 'informatieoorlog' zijn gemaakt van leugenachtige woorden en slim geframede beelden. Lees meer

Als je snel wilt, ga alleen. Als je ver wilt komen, ga samen

Harriet Bergman vindt dat we met z'n allen wat meer van Twitter af mogen en meer de actievergaderingen in. Want politiek is iets wat je doet; niet wat je etaleert. Lees meer

Trialoog: Titane

Titane

edacteuren Marthe van Bronkhorst en Stefanie Gordin bekeken de heftige film Titane. Deze Belgisch/Franse film bleek een achtbaan van emoties met een hoop bloed en geweld, maar ook met veel tederheid. Lees meer

Nieuws in beeld: Sancties, poeh poeh

Sancties, poeh poeh

Rueben Millenaar is - net als de oppositie in de Tweede Kamer - niet erg onder de indruk van de Nederlandse sancties tegen Rusland. Lees meer

Wie in transitie wil, wacht een lange hindernisbaan - maar waarom?

Wie in transitie wil, wacht een lange hindernisbaan - maar waarom?

In mei 2021 kwam de VUmc genderpoli in opspraak doordat het transitietraject moeizaam, lang en pijnlijk zou zijn. Daarnaast klinkt steeds luider de vraag of genderdysforie überhaupt als mentale stoornis moet worden gezien. In deze dialoog praten therapeute Marthe van Bronkhorst (zij/haar) en ervaringsdeskundige Kris van der Voorn (die/diens) met elkaar om te begrijpen waar de tweedracht tussen transzorg en patiënt vandaan is gekomen. Lees meer

 1

Natuur in nood

Het Nederlandse natuurbeleid schiet ernstig tekort en de staat van de Nederlandse natuur is 'ronduit slecht', aldus een snoeihard rapport. Lees meer

De Surinaamse geschiedenis is ook jouw geschiedenis

De Surinaamse geschiedenis is ook jouw geschiedenis

Jazz Komproe wil de rijke en gelaagde geschiedenis van Suriname terugzien in het Nederlandse onderwijs. Niet alleen als 'zwarte bladzijde'. Lees meer

De wereld in het klein

De wereld in het klein

'Welke kennis ligt in de liefde besloten?' Carlijn Cober realiseert zich dat literaire analyse niet los kan staan van liefde. Ze denkt terug aan het college dat ze gaf over Frankenstein/Frankusstein en verkent de gevoelens die haar kinderwens oproepen. Lees meer

Nieuws in beeld: Het nieuwste dieptepunt

Poetins raketten slaan dieptepunt na dieptepunt

Russische raketten verwoestten een operatief ziekenhuis annex kraamkliniek in Marioepol. Lees meer

Plantaardig egoïsme

Plantaardig egoïsme

In de Nationale Week Zonder Vlees & Zuivel legt Max Beijneveld uit hoe het hem lukte plantaardig te gaan leven. Lees meer

Going Out With a Bo, Ali, Naomi, Guus 1

Going Out With a Bo, Ali, Naomi, Guus

Het feminisme in Nederland kon wel wat nieuwe actie gebruiken, vonden Santi van den Toorn en Marthe de Win vijf jaar geleden. Ze richtten de succesvolle doetank De Bovengrondse op. Met hun laatste actie, Het Nieuwe Spelalfabet, zwaaien ze nu af. Lees meer

Automatische concepten 74

#AfricansInUkraine

Volgens Oekraïense autoriteiten zouden de berichten over racisme aan de grens Russische propaganda zijn, maar met die lezing maakte de VN snel korte metten. Lees meer

Nieuws in beeld: Hoe een bezoekje aan de Apple Store veranderde in een 'netelige' situatie

Hoe een bezoekje aan de Apple Store veranderde in een 'netelige' situatie

Nieuwsjunkies hebben een bijzonder bange week achter de rug. Al lijkt het misschien langer geleden dat in een Apple Store in Amsterdam een maar liefst vijf uur durende gijzeling plaatsvond. Lees meer

Steun de makers van de toekomst. Sluit je aan bij Hard//hoofd! 

Als je je nu aansluit, dan ontvang je jaarlijks gesigneerde kunstwerken van veelbelovende kunstenaars. Meld je vóór 1 juni aan en ontvang deze zomer al je eerste kunstwerk én je eigen Hard//hoofd-tasje. Veel verzamelplezier!

Steun en verzamel