Asset 14

Verpaupering

Anna van Leeuwen laat zich graag inspireren door de oproepen op het prikbord in jouw supermarkt. Heb je een bijzondere oproep gezien, en wil je dat Anna het verhaal daarachter bedenkt? Stuur haar dan een scherpe foto van het kaartje, en wie weet verwerkt zij het in een van haar verhalen.

De boomspiegels dreigden te verpauperen. Zo kondigde Anneke haar plannen aan toen ze net tot voorzitter van het buurtcomité was gekozen. Soms moet je grote woorden gebruiken. Verpauperen. Het was de eerste keer dat ze het zei, maar ze was van plan het vaker te gebruiken. Het bekte lekker, en het werkte. Ze zag de schoenmaker en de buurtsupermanager opkijken van hun papieren. De penningmeester was verbaasd en vroeg alleen: ‘Boomspiegels?’ De notulist wilde weten of dit onderwerp hoorde bij punt 7, 'onderhoud en verfraaiing' of bij punt 8, 'leefbaarheid'. ‘Maak er maar 7b van,’ zei Anneke daadkrachtig.

En daarna werden ze het snel eens. Er zou een speciaal team komen, er zou een potje komen, er zou een buurtbrief komen. Anneke stelde de buurtbrief op. Dat hoeft niet, als voorzitter, maar ze vond het een teken van goede wil en betrokkenheid. Op papier gaf ze de voorkeur aan het woord ‘verpaupering’, dus stond bovenaan de brief: ‘Betreft: dreigende verpaupering boomspiegels’. Dat zou de buurtbewoners wakker schudden.

Er was een kort actielijstje: geen fietsen tegen de bomen aan, zeker geen overgebleven brood rondstrooien en ook geen ander afval laten slingeren. De verfraaiing zou volgen, die belofte kon het buurtcomité heus doen. Er was immers genoeg geld in kas sinds het comité entree had geheven voor voetbal op groot scherm en John toen bier had geschonken voor € 1,50 per glas.

De buurtsupermanager had een Powerpoint gemaakt met mogelijke beplanting. Toen de beamer het na twintig minuten deed, was men over de viooltjes unaniem positief. Andere planten werden al dan niet met een meerderheid aan stemmen gekozen.

Aan de plantdag zelf ging de opruimdag vooraf, dat was een zondag. Het buurtcomité had in de buurtbrief om vrijwilligers gevraagd. Het waren dezelfde vrijwilligers als bij het voetbal. De gemeente had afvalprikkers ter beschikking gesteld. Anneke had handschoenen gekocht, die de vrijwilligers mochten houden. John had zijn eigen handschoenen meegenomen en vroeg of hij dan de afvalprikker mocht houden, maar Anneke had liever dat hij alsnog handschoenen meenam om iemand anders een plezier mee te doen. Verder was er weinig tegenwerking die dag. Men gaf elkaar complimenten over en weer, en ook passanten die minder vrijwillig actief in de buurt waren, spraken zich vol lof uit.

Anneke lag die zondagavond om 21.27 uur tevreden in bed. Om 00.03 uur werd zij wakker met een akelig voorgevoel. Terwijl haar beker melk in de magnetron rondjes draaide, keek ze naar buiten, naar haar straat. In het licht van de lantaarnpalen zag het er spic en span uit. Ze schrok van de ‘PING’ van de magnetron. En toen nam haar akelige voorgevoel een gedaante aan. De gedaante van afval dat tussen zondagavond en maandagochtend in de boomspiegels zou belanden. Afval dat de vrijwilligers van de beplanting niet zouden willen opruimen.

Haar wekker ging die maandagochtend om 6.30 uur. In alle vroegte ging Anneke met een vuilniszak de straat op. Haar voorgevoel klopte: ze vond een leeg colablikje, een plastic zakje en iets dat glinsterde. Een ketting met eraan een pinguïn, een dobbelsteentje, een hondje, enzovoorts, enzovoorts. Ze wreef met haar duim over de bedeltjes, ze leken wel zilver. Ze stak de ketting in haar zak, om die er pas ’s avonds, nadat alle boomspiegels waren beplant, uit te vissen.

Anneke waste de ketting, poetste de ketting. En nadat deze een paar dagen in de fruitschaal op tafel had gewacht op aandacht, deed ze ‘m op een ochtend om. De ketting was een mooie beloning voor haar inzet voor de buurt, vond Anneke.

De pinguïn kreeg een naam: Joris. Het hondje heette Gijs. Ze bedacht verhalen bij de bedeltjes, als mensen ernaar vroegen. Ze vertelde de buurtsupermanager dat haar eerste man (ze had helemaal geen eerste man) gokverslaafd was, vandaar het dobbelsteentje. Ze vertelde de schoenmaker dat ze haar zus (ze had helemaal geen zus) aan het circus was verloren, vandaar het harlekijntje.

Als Anneke het briefje van Paula zelf in de buurtsuper ontdekt had, was het misschien nog goed afgelopen. Ze had de ketting terug kunnen geven aan Paula, misschien. Maar het was de buurtsupermanager zelf die Anneke tijdens de buurtvergadering confronteerde met het blauwe briefje. Wilde Anneke misschien iets uitleggen? Dat de hond aan haar ketting geen herdershond was, dat was het enige wat Anneke kon uitleggen, maar de penningmeester was het daar niet mee eens. Die vond dat de snuit heel duidelijk de snuit van een herdershond was en de schoenmaker vond dat ook.

En daarna werden ze het snel eens.

Anneke verliet het buurtcomité, de ketting ging terug naar Paula, al had zij de pinguïn Joris en het dobbelsteentje niet eens genoemd.

En heel soms zette Anneke ’s nachts de wekker en strooide afval en stukken brood over de viooltjes, terwijl ze dacht aan ‘dreigende verpaupering’.

Mail

Anna van Leeuwen is Hard//hoofd-redactielid, freelance kunstjournalist en schrijft korte verhalen. Ze zou graag een alpaca hebben voor op haar balkon. Alvast bedankt.

Verzamel kunst en steun ons
of word magazine abonnee

Sluit je aan

Wil je meer Hard//hoofd?
Meld je aan voor een nieuwsbrief!

Schrijf je in
test
het laatste
Eat the rich! Or get eaten?

Eat the rich! Or get eaten?

‘Munch Musk’, ‘bite Bezos’ of ‘suck Zuck’? Stijn Voogt onderzoekt hoe ook aan kapitaalkritiek flink geld verdiend kan worden. ‘Eat-the-rich-films wakkeren geen honger naar verandering aan, maar lijken deze vooral te stillen.’ Lees meer

Bubbel

Bubbel

‘Ik probeer te begrijpen waarom ik de hele tijd overal onderdoor glip, ook onder de term lesbie, het is een woord waarvan ik de ingang niet vind.’ Tijdens een schrijfresidentie in Parijs verkent Leonore Spee de spanning tussen identiteit, verlangen en lichamelijkheid. Het wordt een zoektocht naar het overbruggen van afstand – tussen mensen en steden, liefdes en labels, gedachten en ervaringen, en hoofd en lijf. Lees meer

Vlindereffect

Vlindereffect

Een wapenfabriek is van nature een harde, troosteloze plek, maar zo kleurrijk als in dit verhaal, heb je het nog nooit gezien. Drie dystopische levens komen samen rondom een fabriek, waardoor de donkerte van de oorlogsindustrie feilloos bloot komt te liggen. Fester Vogels geeft ons drie perspectieven op een vlijmscherpe ontwikkeling, kritisch en tegelijkertijd zó beeldend dat het aan je scherm wil ontsnappen. Lees meer

De stilte (is niet het antwoord)

De stilte (is niet het antwoord)

Stilte. Sinds Marthe van Bronkhorst die zelf niet meer kan horen, luistert ze er heel anders naar. Echte stilte is zeldzaam in ons leven, of lijkt dat maar zo? In delen van mijn oor is het stil. Na een ongelukje deze zomer zijn de trilhaartjes beschadigd. Dat hoor ik niet, want het lichaam overcompenseert daarvoor... Lees meer

Meehuilen met ijskruid

Meehuilen met ijskruid

‘We zijn zo ver verwijderd van ons eigen eten dat we kunst nodig hebben om die verbinding zichtbaar te maken.’ Lisanne Brouwer laaft zich aan (theater)kunst met voedsel in de hoofdrol en neemt je mee in de manieren waarop kunstenaars ecologisch bewustzijn aan de eettafel creëren. Het blijkt een ontdekking van zowel verlangen als walging. Lees meer

De gisting

De gisting

Mara van Herpen vertelt het poëtische en surrealistische verhaal van Toni. Hen werkt in een broodfabriek en begint daardoor te gisten en te schimmelen en verandert in… Ja, in wat eigenlijk? Lees meer

We moeten vaker synchroon dansen

We moeten vaker synchroon dansen

‘Ik betrap mezelf erop dat het moeilijk is hoopvol te zijn in deze tijden, soms voelt het zelfs verkeerd.’ Toch vindt Loïs in haar column ruimte voor hoop. Niet door ons terug te trekken, maar door ons uit te spreken én elkaar te vinden. Minder polarisatie, meer synchronisatie. Lees meer

Soms mis ik mijn handen

Soms mis ik mijn handen

‘Soms mis ik de magnetron / soep uit blik / ingevroren aardappels in partjes.’ Middels essay en poëzie illustreert Martijn van Bruggen met stekende precisie het verband tussen voedsel en klasse en wat het betekent je aan te moeten passen naar hiërarchisch geladen verwachtingen. Lees meer

Moeder van een mislukt idee

Moeder van een mislukt idee

‘Breek ik een idee echt af zoals een zwangerschap beëindigd wordt?’ Roosje van der Kamp voelt een grote noodzaak om iets blijvends te creëren, maar komt niet verder dan vluchtig neergepende fragmenten in haar notities. In dit essay onderzoekt ze – naast de vraag of ouderschap eventueel een valide, tweede optie is – haar worsteling met het professionele schrijverschap. Lees meer

Auto Draft 23

we verbleven in ledikanten / in het huis met zeventig kinderen

'Dat ik gil in een vreemde taal / elke moedertaal breekt zonder bekenden.' Wat voor sporen laat het na als je je moedertaal verliest? Waar blijft de taal en hoe verhoudt je je tot je eigen identiteit na gedwongen migratie? In dit gedicht vangt Bożena Kacica de rouw en de vervreemding die volgden. Lees meer

Als taal de werkelijkheid schept, wat doet oorlogstaal dan?

Als taal de werkelijkheid schept, wat doet oorlogstaal dan?

In de media wemelt het van oorlogstaal. Marthe van Bronkhorst laat zien hoe je de frames kan herkennen: 'Sterf je liever terwijl je je verdedigt of passief?' Lees meer

Denkbeeldige ruimte

Denkbeeldige ruimte

In dit essay onderzoekt Sytske Frederika van Koeveringe hoe schrijven een ruimte opent waarin kwetsbaarheid, verbinding en saamhorigheid zichtbaar worden. ‘Sinds ik ziek ben, voel ik bij vlagen een afgesneden gevoel van de medemens die geen kanker van binnenuit kent.’ Lees meer

Meneer Ouka en de streep

Meneer Ouka en de streep

'‘Het gaat over uw kabouter,’ zegt meneer Ouka.' En dat doet het: in dit verhaal verheft Makki Aimar een niet-lachende tuinkabouter tot het glinsterende middelpunt van zijn verhaal. Waar ieder ander een tuinkabouter niet eens zou zien staan, lijkt het voor de hoofdpersoon in dit verhaal een metafoor voor zingeving te worden. Met dit verhaal won Makki Aimar de schrijfwedstrijd 'Door de ogen van Palomar', georganiseerd door uitgeverij Cossee en Hard//hoofd. Lees meer

No Spend September, maar zou het leven niet meer moeten zijn dan vaste lasten?

No Spend September, maar zou het leven niet meer moeten zijn dan vaste lasten?

Brengt tijdelijke onthouding van kleding, koffie en verjaardagscadeaus ons dichter bij een koopwoning? Of is het enkel in onze dromen dat een financiële detox grote, blijvende veranderingen weet te bewerkstelligen? Loïs Blank vraagt zich af wat er buiten beeld raakt wanneer we ons verliezen in de survival van No Spend September. Lees meer

:Verdreven naar de zee: Een zoektocht naar de onvertelde verhalen van Vietnamese bootvluchtelingen 2

Verdreven naar de zee: Een zoektocht naar de onvertelde verhalen van Vietnamese bootvluchtelingen

Lam Ngo was vierentwintig toen hij vluchtte uit een ideologisch verscheurd Vietnam. In dit essay vertelt hij hoe hij weer leerde luisteren naar de pijnlijke en lang verzwegen herinneringen, hoe het was om in Nederland opnieuw te moeten beginnen en over de blijvende band met zijn geboortestad Saigon. ‘Want pas als we zien wat er verzwegen is, kunnen we echt luisteren.’ Lees meer

 1

pantser / piertotum locomotor

In deze twee gedichten van Roan Kasanmonadi kijken we naar een aflevering van Kamp Van Koningsbrugge, leren we onszelf op te rollen als pissebedden, en vliegen de zwaarden, harnassen en kikkers je om de oren. Lees meer

Het weefsel van geheugen

Het weefsel van geheugen

Vanaf de jaren zestig strijdden avant-garde kunstenaars Ana Lupas en Magdalena Abakanowicz tegen het vooroordeel dat textiel alleen decoratief kan zijn. Sander Bortier laat zien dat hun verwantschap verder gaat dan het innovatieve gebruik van het materiaal dat mede door hen van betekenis verschoof, van traditioneel naar subversief. Vezels werden drager van een stille taal: een vertaling van menselijke kwetsbaarheid binnen een collectieve orde. Lees meer

Westerse schoonheidsidealen onder een hoofddoek

Westerse schoonheidsidealen onder een hoofddoek

Tessy Ouwens kreeg op jonge leeftijd te maken met onrealistische schoonheidsidealen en dit leidde tot een strijd met haar eigen lichaam en zelfbeeld. Onverwachts was het de islam en het bedekken van haar lichaam, dat haar uit deze strijd hielp. ‘Met mijn hoofddoek op, voelde mijn lichaam voor het eerst weer als de mijne.’ Lees meer

 1

Zinkstukken

Dealen met fysieke ongemakken, de dood, en afgelegen, kale landschappen spelen vaak een centrale rol in de boeken van Jilt Jorritsma - zelfs zijn proefschrift ging over zinkende steden. Het is daarom niet verrassend dat Jilt Jorritsma gegrepen werd door de Biesbosch en haar spookachtige arbeidshistorie toen literair productiehuis Tilt en Cultuurfonds Noord-Brabant hem vroegen het achtste Brabants Boek Present te schrijven. De verhalen die hij ontdekte en opschreef zijn des te grilliger - vandaag lichten we alvast een tipje van de sluier. Lees meer

:De DSM is science fiction, iedereen is gek: psychiater Jim van Os in de laatste Zomergasten

De DSM is science fiction, iedereen is gek: psychiater Jim van Os in de laatste Zomergasten

Hij wil de DSM weggooien, spreekt controversieel over euthanasie, drank, de ggz... wat niet? Wie ís de allerlaatste Zomergast? Psychiater Jim van Os, dus. ‘Wat je uiteindelijk nodig hebt, is een ander mens.’ Lees meer