Hier verschijnt elke dag een subjectieve tip van een Hardhoofd-redactielid. Ze raden je aan om iets te eten, te lezen, te voelen, te luisteren, te betasten of te zien. Volg ze op en word weer gelukkig, zoals vroeger. Vandaag: Pasolini's film over honderdtwintig dagen van Markies de Sade in de Republiek van Saló. LEES MEER" /> Hier verschijnt elke dag een subjectieve tip van een Hardhoofd-redactielid. Ze raden je aan om iets te eten, te lezen, te voelen, te luisteren, te betasten of te zien. Volg ze op en word weer gelukkig, zoals vroeger. Vandaag: Pasolini's film over honderdtwintig dagen van Markies de Sade in de Republiek van Saló. LEES MEER" />
Asset 14

Pier Paolo Pasolini- Saló

salo

Het mag eigenlijk nauwelijks een tip heten: wie gaat zitten om Saló van Pier Paolo Pasolini te bekijken, trakteert zichzelf op een buitengewoon nare avond. De film is niet voor niets één van de meest controversiële werken uit de filmgeschiedenis. Niettemin is het meer dan de moeite waard om de beproeving te doorstaan en de film af te kijken, want je kijk op de wereld zal nooit meer hetzelfde zijn.

Met Saló verfilmde Pasolini De 120 dagen van Sodom van Markies de Sade, maar transporteerde het verhaal naar 1944, in de Republiek van Saló, Mussolini’s door de Nazi's ondersteunde vazallenstaat. De 120 dagen zijn bovendien veranderd in drie dagen en onderverdeeld, op basis van Dante’s Hel, in een Cirkel van Obsessies, een Cirkel van Stront en een Cirkel van Bloed. De film handelt over vier Italiaanse notabelen die in de wetteloze staat achttien jongens en meisjes kidnappen en meenemen naar een oud landhuis. Daar wordt hen verteld dat ze, aangezien ze voor de buitenwereld sowieso al dood zijn, alles met hen kunnen doen wat ze willen.

Pasolini maakte met de film een aanklacht tegen de gruwelen van het fascisme in het bijzonder en de mensheid in het algemeen en gaat daarin verder dan wie dan ook. In scènes waarvan het haast onmogelijk is om ze in één ruk te kijken, worden de jongeren vernederd, gemarteld en misbruikt door de vier notabelen, afgewisseld met onvoorstelbaar perverse verhalen, die aan het gezelschap worden verteld door drie ex-prostituees. De kijker krijgt hierbij geen enkele houvast: geen van de gevangen heeft een naam, met geen van hen kan men zich identificeren. Er zijn geen hoofdpersonen behalve de notabelen en die zijn zo verachtelijk dat het onmogelijk is je met hen te identificeren. Er is geen filmmuziek; er is niets om het de kijker te vergemakkelijken.

Het is dit compromisloze, bruut en kaal weergeven van zinloos geweld en vernedering, door mannen die zich bovendien bedienen van belezen en erudiet taalgebruik, dit gebrek aan empathie en de totale, nietsontziende, door en door pessimistische boodschap die de film de kijker inhamert, die het doet uitstijgen boven geweldsverheerlijkende porno. Wat Saló zo verontrustend maak, is het feit dat je nauwelijks kan vluchten in het comfort van 'het is maar een film,' zoals dat bij bijvoorbeeld horror zo makkelijk gaat. De film onderstreept genadeloos dat dit is wat mensen kunnen worden, kunnen zijn, kunnen doen als de omstandigheden hen dat toestaan.

Saló is daarom een must-see. Ik heb hem één keer gezien. Daar ben ik blij om. De film heeft een impact die weinig andere films hebben. Maar één keer is genoeg. De beelden staan op mijn netvlies gebrand; en ik hoef hem nooit meer te zien.

Mail

Melle Kromhout

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
Hard//talk: het nieuwste EU-migratiepact houdt ongelijkheid in stand

Het EU-migratiepact versterkt ongelijkheid

Het nieuwe EU-migratiepact is geen ‘oplossing’ voor het ‘probleem’ van migratie. Lees meer

 Kerkgangers gaan viraal

Kerkgangers gaan viraal

Voor fervente kerkgangers is het te hopen dat het virus zich deze maand niet van zijn vrome kant laat zien. Lees meer

Alles Vijf Sterren: Niet direct vangbaar

Niet direct vangbaar

Deze week worden onze redacteurs blij van de lokale Perzische supermarkt, een tentoonstellingsruimte die er nu nog is en unnanaaanikotoq. Lees meer

Het Waait

Het Waait

'Een groot gedeelte van ouder zijn is voor mij niet begrijpen waarom iedereen hetzelfde klinkt.' Daniëlle Zawadi onderzoekt in deze poëtische monoloog de eenzaamheid van in het midden staan, het begrip Sonder en hoe je moet praten met een zielenknijper. Lees meer

Alfa's en Omega's

Alfa's en Omega's

Marthe van Bronkhorst verkent de verhoudingen in het dierenrijk, waarin de mens als absolute alfa de wereld domineert. Lees meer

Het Vertrek (2) - Alles brokkelt

Het Vertrek (2) - Alles brokkelt

Klankkunstenaar Marieke van de Ven wekt met audio bestaande en imaginaire plekken tot leven. Ze maakte een podcastserie over vertrekken: betekent vertrekken weggaan, of juist ruimtes om je in thuis te voelen? Vandaag de tweede aflevering. Lees meer

 Kolven tegen corona

Kolven tegen corona

Vanaf volgende week wordt de moedermelk van zo'n 7500 oud-coronapatiënten opgehaald. Die bevat antistoffen, en is dus een perfect ingrediënt in - bijvoorbeeld - ijsjes! Lees meer

 1

Eenzaamheid ontleden in 'A-Lonely Show'

Met de pop-uptentoonstelling ‘A-Lonely Show’ nodigen Ka-Tjun Hau en Nanine van Smoorenburg ons uit om van een afstand te reflecteren op onze eigen eenzaamheid. Roos Wolthers nam de uitnodiging aan en zag: ‘A-Lonely Show’ deed veel meer dan eenzaamheid in beeld brengen. Lees meer

Alles Vijf Sterren: Proeven en zien

Proeven en zien

Deze week worden onze redacteurs (en een spontane inzender) blij van pittige patat, een dansdocumentaire en het laatste nummer van een kunstmagazine. Lees meer

Vacature Chef Kunst 1

Hard//hoofd zoekt kunstcritici!

Krijgt jouw toetsenbord ervanlangs, elke keer dat je een expo of voorstelling hebt bezocht? Lees meer

Schrödingers Donnie

Schrödingers Donnie

De dood van Eva's kat Donnie beweegt haar tot filosofisch mijmeren over een natuurkundig experiment. Lees meer

 Inktviswijsheid

Inktviswijsheid

Gaat de inktvis ons een pijnstillend medicijn leveren, beter leren plannen of de oorzaken van autisme blootleggen? Lees meer

Trialoog: Antebellum

Antebellum

Onze redacteuren durfden het aan om de horrorfilm Antebellum te gaan zien. Ze hopen op een golf aan sociaalbewuste horror, maar twijfelen of deze film een van de klassiekers van die stroming wordt. Lees meer

Alles Vijf Sterren: 34

Als het regent

Deze week geven onze redacteurs tips voor druilerig weer. Lees meer

Kind zonder uitknop

Kind zonder uitknop

Frederike Luijten schreef een experimentele reeks gedichten over ADHD, waarin mensen in bomen veranderen en lucky paper stars vouwen als oplossing voor hun angsten. Lees meer

Column: Boomstronk-achtig

Boomstronk-achtig

‘Is dit een gouden match of settelen we voor less omdat we te druk en niet wanhopig genoeg zijn om verder te zoeken?’, vraagt Iduna Paalman aan haar geliefde. Lees meer

Oproep: Hard//hoofd zoekt opiniemakers!

Hard//hoofd zoekt opiniemakers!

Voor de vaste rubriek Hard//talk zijn wij op zoek naar scherpe schrijvers met een mening die durven te verrassen en weten te overtuigen. Lees meer

Het Vertrek (1) - Het Raam 1

Het Vertrek (1) - Het Raam

Klankkunstenaar Marieke van de Ven wekt met audio bestaande en imaginaire plekken tot leven. Ze maakte een podcastserie over vertrekken: betekent vertrekken weggaan, of juist ruimtes om je in thuis te voelen? Vandaag de eerste aflevering. Lees meer

Tip: Bereken je deadline

Bereken je deadline

Else Boer kreeg een deadline opgelegd waar niet alleen een kersverse roman uit voortkwam, maar ook een ontnuchterend inzicht. Een tip over stilstaan bij je eigen sterfelijkheid. Lees meer

 Zij kozen níet voor deze mannen

Zij kozen níet voor deze mannen

Over iets meer dan vijf weken mogen de Amerikanen ja zeggen tegen een van deze mannen. Illustrator Veerle van der Veer toont ons de mensen die dat eerder níet deden. Lees meer

Steun de makers van de toekomst. Sluit je aan bij Hard//hoofd.

Jouw steun maakt mogelijk dat wij onze makers een vrije ruimte kunnen blijven bieden en hen optimaal kunnen ondersteunen. Sluit je nu aan en ontvang kunst van talentvolle kunstenaars.

Sluit je aan