Asset 14

Houd (van) spinnen

Toen ik negen jaar oud was had ik twee liefdes, Ajax en spinnen. Die heb ik proberen te koppelen toen de onderwijzer van groep vijf ons de opdracht gaf een versje te schrijven dat moest beginnen met de zin ‘Ik wou dat ik een … was’.

Ik wou dat ik een spin was
dan kroop ik in het huis van Van Gaal
en zocht zijn bekers allemaal
en in de mooiste maakte ik mijn web
zodat niet hij maar ík de wereldbeker heb

Mijn liefde voor Ajax is over, maar die voor spinnen niet. Ik geniet als iemand mij vraagt zo’n dikke harige over de vloer schietende geleedpotige zo snel mogelijk buiten te zetten, levend! Het is immers pedagogisch onverantwoord die maar simpel dood te trappen, want altijd zijn er, de vergrijzing ten spijt, oogjes van kwetsbare kinderzieltjes in de buurt.

Voor mij hebben spinnen aaibaarheid. Tegen mijn keukenraam, en wel aan de binnenkant, hangt in een prachtig web spin Sebastiaan de Tweede. (Sebastiaan I is helaas door Annie M.G. Schmidt dichterlijk ter dood veroordeeld en opgeveegd.) Mijn Sebastiaan is van de familie Araneus diadematus, wat ‘spin met een kroontje betekent. Maar voor mij als Latijnanalfabeet is het gewoon een kruisspin. Die hebben de aardige gewoonte dat als je ze hardop ‘gedag’ zegt, ze je vriendelijk teruggroeten door met hun voorste twee pootjes te zwaaien. Hij (misschien is het een zij, maar om dat zeker te weten zou ik het beestje onder een vergrootglas moeten determineren en ik ben geen ‘wrede’ Annie) vangt vliegjes en mugjes die overdag op het licht van het raam afgaan. Maar nu het winter is moet hij vasten. Soms voeder ik hem bij als ik in dit koude seizoen zelf toch nog een vlieg kan verschalken omdat ik de afvalzak te lang binnen in de warmte heb laten staan. Maar let op, verwen spinnen niet te veel, anders worden ze lui en hun webben van beduidend minder kwaliteit.

Een aaibare spin

Ik heb maar één kruisspin en het is de enige huisspin die ik een naam heb gegeven. Er zijn in mijn woninkje veel anonieme (misschien wel honderden) tril- en trechterspinnen. Ze zitten met zijn allen in vier convectorputten en maken daar grote wolken spinrag, die als fantastische stofvangers fungeren in de vanzelf langs de radiatoren circulerende luchtstromen. Zo dragen mijn spinnen bij tot het gezonde binnenmilieu in mijn woning. En…energiezuinig, want een elektrische ventilator is overbodig. Je hoeft deze filters slechts zo nu en dan te verversen door er niet al te resoluut met een stofdoek doorheen te zwabberen. De spinnen overleven dit wel en maken snel weer nieuwe, dankzij hun spintepels met tientallen ‘spuitbusjes’ die elk verbonden zijn met een spinklier. Via die klieren kan de spin een enorme verscheidenheid aan draden produceren die wetenschappers overal ter wereld proberen na te maken omdat ze zo buitengewoon rekbaar en sterk zijn. Maar tot nu toe blijkt de spin ingenieuzer dan alle ingenieurs en wetenschappers bij elkaar.

In de Griekse mythologie maakt de Lydische prinses Arachne de godin Athene zo jaloers dat die haar uitdaagt tot een weefwedstrijd. Uit woede over haar verlies verandert ze de arme Arachne in een spin. De orde van spinnen dankt hieraan haar mooie naamgeving Araneae (en het verklaart misschien de in beginsel wat vreemde verbinding van mijn spinnenleven met Ajax). Maar de spin heeft niet alleen in de klassieke oudheid zijn sporen achtergelaten. In de Afrikaanse cultuur wordt de spin gevreesd alsook vereerd in de vertellingen over Anansi, het gekleurde nichtje van mijn Sebastiaan. Op rotswanden in het zuiden van Peru staan enorme afbeeldingen van spinnen gegrift die pas van grote afstand te herkennen zijn (bekend als de Nazca-lijnen). Niemand weet hoe die tekeningen zijn ontstaan. Sommigen zien hierin het bewijs van buitenaards spinnenleven. In het Amazonegebied woont de Tukanostam en deze indianen vergelijken het web van de spin met de placenta. Bij de Maya’s verschijnt de spin als de godin van de vroedvrouwen. ‘Onze’ Spiderman is gewoon een machospinsel uit frustratie en minderwaardigheidsgevoel omdat overal ter wereld de spin juist wordt gezien als het symbool van vrouwelijke kracht. Het zijn vooral mannen die lijden aan arachnofobie en het is een door mannen ter camouflage verspreid sprookje dat alleen vrouwen spinnenangst kennen. Test dit maar eens in je omgeving, of kijk hier eens naar, vanaf 13:40.

Omdat spinnen nuttig zijn vanwege het opruimen van plaaggedierte kun je ze gericht inzetten op specifieke plaatsen in huis. Op plekken die vol kleine beestjes zitten, bijvoorbeeld in de kieren van je fraaie oude houten vloer. Je moet dan wel spinnen uit de juiste familie kiezen, ren- of springspinnen die geen web maken maar te voet uit jagen gaan. In elk willekeurig Hollands huis is er één plek waar het werkelijk wemelt van klein ongedierte:…het echtelijk bed! En mijn ultieme tip is: onder de lakens een handvol ‘matrasspinnen’ uitzetten en ik garandeer je, als het dan nóg kriebelt weet je het helemaal zeker: het is ware liefde!

p.s. Dans samen de tarantella

Mail

Marieke Sleijpen

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
 Nee, jijbakt er niets van!

Nee, jijbakt er niets van!

De in Los Angeles geboren illustrator Sebastian Eisenberg woont sinds kort in België. Hij ervaart hoe het is om de Amerikaanse verkiezingen vanuit Europa te volgen. Lees meer

Waarom de term outsider art niet thuishoort in de inclusieve musea van nu

Waarom de term outsider art niet thuishoort in de inclusieve musea van nu

Outsider art is in zwang bij musea die pleiten voor diversiteit. Amber Bloos vraagt zich af of de term nu echt bijdraagt aan de erkenning van de kunstwerken van gemarginaliseerde mensen. Lees meer

Hard//talk: het nieuwste EU-migratiepact houdt ongelijkheid in stand

Het EU-migratiepact versterkt ongelijkheid

Het nieuwe EU-migratiepact is geen ‘oplossing’ voor het ‘probleem’ van migratie. Lees meer

 Kerkgangers gaan viraal

Kerkgangers gaan viraal

Voor fervente kerkgangers is het te hopen dat het virus zich deze maand niet van zijn vrome kant laat zien. Lees meer

Alles Vijf Sterren: Niet direct vangbaar

Niet direct vangbaar

Deze week worden onze redacteurs blij van de lokale Perzische supermarkt, een tentoonstellingsruimte die er nu nog is en unnanaaanikotoq. Lees meer

Het Waait 5

Het Waait

'Een groot gedeelte van ouder zijn is voor mij niet begrijpen waarom iedereen hetzelfde klinkt.' Daniëlle Zawadi onderzoekt in deze poëtische monoloog de eenzaamheid van in het midden staan, het begrip Sonder en hoe je moet praten met een zielenknijper. Lees meer

Alfa's en Omega's

Alfa's en Omega's

Marthe van Bronkhorst verkent de verhoudingen in het dierenrijk, waarin de mens als absolute alfa de wereld domineert. Lees meer

Het Vertrek (2) - Alles brokkelt

Het Vertrek (2) - Alles brokkelt

Klankkunstenaar Marieke van de Ven wekt met audio bestaande en imaginaire plekken tot leven. Ze maakte een podcastserie over vertrekken: betekent vertrekken weggaan, of juist ruimtes om je in thuis te voelen? Vandaag de tweede aflevering. Lees meer

 Kolven tegen corona

Kolven tegen corona

Vanaf volgende week wordt de moedermelk van zo'n 7500 oud-coronapatiënten opgehaald. Die bevat antistoffen, en is dus een perfect ingrediënt in - bijvoorbeeld - ijsjes! Lees meer

 1

Eenzaamheid ontleden in 'A-Lonely Show'

Met de pop-uptentoonstelling ‘A-Lonely Show’ nodigen Ka-Tjun Hau en Nanine van Smoorenburg ons uit om van een afstand te reflecteren op onze eigen eenzaamheid. Roos Wolthers nam de uitnodiging aan en zag: ‘A-Lonely Show’ deed veel meer dan eenzaamheid in beeld brengen. Lees meer

Alles Vijf Sterren: Proeven en zien

Proeven en zien

Deze week worden onze redacteurs (en een spontane inzender) blij van pittige patat, een dansdocumentaire en het laatste nummer van een kunstmagazine. Lees meer

Vacature Chef Kunst 1

Hard//hoofd zoekt kunstcritici!

Krijgt jouw toetsenbord ervanlangs, elke keer dat je een expo of voorstelling hebt bezocht? Lees meer

Schrödingers Donnie

Schrödingers Donnie

De dood van Eva's kat Donnie beweegt haar tot filosofisch mijmeren over een natuurkundig experiment. Lees meer

 Inktviswijsheid

Inktviswijsheid

Gaat de inktvis ons een pijnstillend medicijn leveren, beter leren plannen of de oorzaken van autisme blootleggen? Lees meer

Trialoog: Antebellum

Antebellum

Onze redacteuren durfden het aan om de horrorfilm Antebellum te gaan zien. Ze hopen op een golf aan sociaalbewuste horror, maar twijfelen of deze film een van de klassiekers van die stroming wordt. Lees meer

Alles Vijf Sterren: 34

Als het regent

Deze week geven onze redacteurs tips voor druilerig weer. Lees meer

Kind zonder uitknop

Kind zonder uitknop

Frederike Luijten schreef een experimentele reeks gedichten over ADHD, waarin mensen in bomen veranderen en lucky paper stars vouwen als oplossing voor hun angsten. Lees meer

Column: Boomstronk-achtig

Boomstronk-achtig

‘Is dit een gouden match of settelen we voor less omdat we te druk en niet wanhopig genoeg zijn om verder te zoeken?’, vraagt Iduna Paalman aan haar geliefde. Lees meer

Oproep: Hard//hoofd zoekt opiniemakers!

Hard//hoofd zoekt opiniemakers!

Voor de vaste rubriek Hard//talk zijn wij op zoek naar scherpe schrijvers met een mening die durven te verrassen en weten te overtuigen. Lees meer

Het Vertrek (1) - Het Raam 1

Het Vertrek (1) - Het Raam

Klankkunstenaar Marieke van de Ven wekt met audio bestaande en imaginaire plekken tot leven. Ze maakte een podcastserie over vertrekken: betekent vertrekken weggaan, of juist ruimtes om je in thuis te voelen? Vandaag de eerste aflevering. Lees meer

Steun de makers van de toekomst. Sluit je aan bij Hard//hoofd.

Jouw steun maakt mogelijk dat wij onze makers een vrije ruimte kunnen blijven bieden en hen optimaal kunnen ondersteunen. Sluit je nu aan en ontvang kunst van talentvolle kunstenaars.

Sluit je aan