Asset 14

Tikkie terug

De wereld wordt beheerst door commerciële belangen en de lucky few worden hier ontzettend rijk van. Zo ook in het moderne voetbal. Van de oude volkssport voor en door het volk is weinig meer over. Maar het is nog niet te laat. Rutger komt met een idee om zijn favoriete sport, en misschien zelfs de wereld, te redden.

Topvoetballer Gareth Bale verdient in 1 seconde genoeg om uitgebreid bij Subway te lunchen. In 36 minuten verzamelt hij een jaar collegegeld bij elkaar. De sterspeler van Real Madrid, die vorig jaar voor 100 miljoen euro van Tottenham Hotspur werd gekocht, verdient 300.000 euro per week, 42.857 euro per dag, 29,80 euro per minuut. Als je dit stuk uit hebt, heeft Bale genoeg verdiend om je hippe bril van je gezicht te kopen. De transfer zorgde destijds voor ophef. Collega-voetballer en Rafael van der Vaart, wiens grootouders Spaans zijn, noemde het bedrag “absurd”: “De werkloosheid is in Spanje een groot probleem. En dan toch 100 miljoen voor een voetballer, leg dat maar eens uit.”

Maar deze zomer winkelden de grootste clubs vrolijk verder. Real Madrid legde 80 miljoen op tafel voor de WK-ster James Rodriguez en concurrent Barcelona spendeerde een slordige 88 miljoen aan Luis ‘Hap’ Suarez, met bijbehorende megasalarissen. In de Engelse pers wordt gespeculeerd over het loon van Radamel Falcao, de nieuwe spits van Louis van Gaal bij Manchester United. De Columbiaan, die gehuurd wordt van Monaco, zou 436.000 euro per week gaan verdienen, wat neerkomt op 72 eurocent per seconde. Dit keer ontstond er geen ophef.

In zekere zin zijn wij als fans medeplichtig. Ik ben dolgelukkig dat het voetbalseizoen weer begonnen is. Zo’n zevenentwintig keer per dag check ik de website voetbalzone.nl, hongerig naar geruchten, citaten, nieuwtjes, iets. De transfermarkt is net zo spannend als de wedstrijden, en voedt junkies zoals ik in tijden van droogte. De exorbitante transferbedragen en salarissen werken als een PR-truc: hoe duurder de speler, hoe meer aandacht van ons, en hoe meer geld. Wij betalen indirect en direct mee aan de salarissen en transferbedragen. Real Madrid geeft veel geld uit, maar verdient dit alles netjes weer terug met TV-geld, kaartverkoop, sponsoring en merchandise (een officieel Bale-shirt kost 85 euro). Vaak is onze bijdrage zelfs onvrijwillig, als we een reclame van Gazprom of Playstation in ons gezicht geduwd krijgen, of als we door het klikken op een nieuwsbericht de marktwaarde van onze favoriete club verhogen. Clubliefde is irrationeel, en daarom een stabiele investering. Intussen kampen wij, de supporters, met een klimaatcrisis en groeiende inkomensongelijkheid.

Deze streetart van kunstenaar Paulo Ito maakte veel los tijdens het WK in Brazilië in 2014.

Op een middag zag ik plotseling alles helder als een kristallen glas champagne. De voetbalclubs en hun spelers moeten de wereldproblemen oplossen. Het is een heel logische conclusie. Zij overstijgen vaak hun nationaliteit en alle grote bedrijven liggen aan hun voeten. Daarnaast heeft het voetbal een imagoprobleem, dat vergelijkbaar is met dat van de katholieke kerk in de zestiende eeuw. Net zoals bij die andere religie dreigt de voetbalsport ten onder te gaan aan een combinatie van bizarre populariteit, zelfverrijking en corruptie. Dit is een serieus probleem voor het moderne voetbal, want uiteindelijk is het duidelijk dat ze niet zonder ons, de fans, kunnen. Als de Apocalyps uitbreekt of wij te arm zijn om nog Champions League te kijken, dan zal ook het voetbal sterven. Kortom, de volkssport moet in het volk investeren.

In de Premier League was het gemiddelde jaarloon in het seizoen 2012-2013 zo’n 2 miljoen euro per voetballer, daar kan best wat vanaf. In totaal werd er in dat seizoen 2,3 miljard aan salarissen voor spelers en staf gespendeerd, en deze zomer gaven de Engelse clubs bijna een miljard euro uit aan transfersommen. En in tegenstelling tot kleinere competities zoals onze eigen Eredivisie, neemt het loon in de grote liga’s nog jaarlijks toe. Er groeit nu een generatie voetballers op met een rijkdom die zijn historische gelijke niet kent. Het is een fulltime baan om het allemaal uit te moeten geven: als je net die ene Jaguar gekocht hebt, wordt alweer het volgende miljoen op je bank gestort. Wat een stress moet dat opleveren.

Laten we dus een fonds oprichten dat zich op één duidelijk doel richt, iets wat het voortbestaan van de mensheid bedreigt. Kanker, inkomensongelijkheid, of klimaatverandering. Gerund door sobere ambtenaren. Elke voetballer uit de vijf grootste competities (of elke deelnemer aan de Champions League) doneert tien procent van zijn salaris aan dit fonds, en bij elke transfer wordt ook automatisch dit percentage door de club overgemaakt. Daar zullen de bestuurders, staf en spelers geen auto minder voor kunnen kopen en het levert miljarden op. We noemen het dan Robin Foot, of Pass It Back, of The Great Goal.

Nu moet u niet denken dat ik voetballers en hun clubs alle weelde misgun, of dat ik vind dat ze voor hun succes gestraft moeten worden. Ze verdienen een groot deel van hun rijkdom vanwege hun uitmuntende prestaties, populariteit en opoffering. Ik zie dit zelf ook niet als een socialistische herverdeling van de rijkdom, maar als een logische bijdrage voor onze moeite. Wij voetbalfans zijn immers net zozeer werknemers van het bedrijf als de spelers. We bezorgen ze (vaak indirect) een groot deel van hun geld. We hebben elkaar nodig. Andere entertainmentberoepen als muzikanten of filmsterren hebben al vaker dit soort initiatieven genomen, omdat zij wel beseften dat ze zonder hun publiek niet zouden kunnen bestaan.

Dus Gareth, Cristiano, Lionel, Luis, Wayne, Zlatan, Arjen en Franck: geef een tikkie terug. Dan blijven wij juichen. Misschien wel harder dan ooit.

--
Een eerdere versie van dit artikel verscheen in NRCnext.

Mail

Rutger Lemm is schrijver, grappenmaker en scenarist. In 2015 verscheen zijn debuut, 'Een grootse mislukking'. Hij is een van de oprichters van Hard//hoofd.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
Een stem van een muze

Een stem van een muze

Bij het schilderen van een portret geven kunstenaar en muze zich bloot. Het resultaat is de interpretatie van de kunstenaar. Wat nou als ook de muze zou kunnen praten? Lees meer

 Met Black Friday bestelden we massaal lucht

Met Black Friday bestelden we massaal lucht

Met name kleine webshops zijn vaak genoodzaakt om (veel) groter verpakkingsmateriaal te gebruiken. Illustrator Chloé Pérès-Labourdette brengt het nieuws in beeld. Lees meer

AVS:

Knuffels, superhelden en opgroeien

Deze week worden onze redacteurs blij van teddyberen, een maatschappelijk relevante superheldenserie en satire in zwart-wit. Lees meer

Interview: Suzanne Wallinga van Amsterdam Art

Verzamelen voor alle leeftijden tijdens het Amsterdam Art Weekend

Interim-directeur van Amsterdam Art Suzanne Wallinga vertelt hoe zij het verzamelen van kunst toegankelijk wil maken voor iedereen. Lees meer

Lijden onder vrouwelijk leiderschap

Lijden onder vrouwelijk leiderschap

Moeten we een minister-president die Thatcher-fan is verwelkomen, alleen omdat ze een vrouw is? Lees meer

Of gewoon een boom

Of gewoon een boom

''We kunnen met schuim een nieuwe dampkring spuiten 
en van oceanen spiegels maken
alle fietshelmen, alle daken 
bedekken met restjes zilverpapier'' Lees meer

Ware kennis… Wat is dat eigenlijk en hoe vinden we die?

Ware kennis... Wat is dat precies en hoe vinden we die?

Ware kennis is kennis die door zo veel mogelijk mensen is ingegeven. Toch houden sommige leerprogramma’s van de studie filosofie nog geen of erg weinig rekening met de wijze waarop categorieën als gender, klasse en etniciteit invloed hebben op de politieke theorieën van een filosoof. En daar moet heel snel verandering in komen, aldus Stefanie Gordin. Lees meer

Vacature voor hemelbestormers: Hard//hoofd zoekt makers!

Hard//hoofd zoekt talent!

Wij zoeken vrije geesten, rusteloze zielen en ambitieuze daedalussen die ons tijdschrift structureel willen komen versterken als lid van de redactie. Lees meer

 Dankzij haar hoef je niet zonder eten naar bed

Dankzij haar hoef je niet zonder eten naar bed

'Ik neem de eerste hap, dan neem jij de tweede,' zegt Sara Sadok, voor ze een hap neemt van een karameldonut. Lees meer

Hard//talk: Hoe serieus kan de studentendemocratie zichzelf nog nemen?

Hoe serieus kan de studentendemocratie zichzelf nog nemen?

Door haar eigen universiteit voor het gerecht te slepen, hoopt UvA-student Tammie Schoots de vrije en emancipatoire kern van het onderwijs te beschermen. Lees meer

Pictionary voor beginners

Pictionary voor beginners

"Ik wil je zeggen dat dit het moment is
het moment om mijn mond als een schelp aan je oren te leggen
en de hele wereld die nu zee is daar te horen ruisen." Lees meer

Column: The mask is the face

The mask is the face

Een versleten meubelstuk zet Eva van den Boogaard tijdens haar verhuizing aan het denken over de betekenis van uiterlijk vertoon. Lees meer

Beeldspraak: The City is a Choreography

Vraag de stad eens ten dans

Fotograaf Melissa Schriek heeft oog voor het subtiele en eigenaardige ritme van de stad. 'Zodra we de straat op gaan, worden we daar deel van.' Lees meer

Waarom ziektemetaforen niet vermeden hoeven worden

Waarom ziektemetaforen niet vermeden hoeven worden

Hoe kunnen we zorgen dat een ziekte ‘gewoon’ een ziekte is en het lijden niet wordt versterkt door de denkbeelden die we eropna houden? In een tijd waarin bijna 60% van de bevolking met een chronische ziekte leeft is het belangrijk stil te staan bij hoe een ziekte-idee van invloed kan zijn op de ervaring van het ziek zijn, stelt Tiare van Paridon. Lees meer

Tabak en rooksignalen

Tabak en rooksignalen

De verteller van dit verhaal leeft al meer dan twee jaar teruggetrokken in een blokhut in het bos, tot op een dag zijn voorraad tabak op is. Er zit niks anders op dan terug te keren naar de bewoonde wereld. Lees meer

 Geen regenboog op de refoschool

Geen regenboog op de refoschool

Jongeren op reformatorische scholen geven aan dat er in de praktijk best over verschillen in geaardheid kan worden gepraat, maar dat betekent niet dat ze zelf voor hun identiteit uit durven komen. Lees meer

'Beste Arie, wat als ik je zoon was?'

'Beste Arie, wat als ik je zoon was?'

De schrijver van deze brief ging tegelijkertijd en naar dezelfde school als de kinderen van minister Arie Slob, en leeft nog altijd met de wonden van de homofobie op die school. Lees meer

Alles Vijf Sterren: 38

(Amateur)kunst en de vrouwelijke Freek

Deze week worden onze redacteurs blij van dierenweetjes, vorken met persoonlijkheid en een podcast als vervanging voor het museum. Lees meer

Zilt

Zilt

''wij zeggen dat het niet erg is van de barsten
die we met onze vingertoppen volgen
als autowegen naar het zuiden''
Ellis Meeusen is één van de 160 klimaatdichters die samen de bundel Zwemlessen voor later maakten. Zij hebben één gedeelde zorg: de toestand van de aarde. Geïllustreerd door Lisette van der Maten. Lees meer

Column: Onherroepelijk nee

Onherroepelijk nee

Iduna Paalman leest brieven uit 1764 en herkent daar iets in: de angst voor het verlies van vrijheid. Lees meer

Steun de makers van de toekomst. Sluit je aan bij Hard//hoofd.

Jouw steun maakt mogelijk dat wij onze makers een vrije ruimte kunnen blijven bieden en hen optimaal kunnen ondersteunen. Sluit je nu aan en ontvang kunst van talentvolle kunstenaars.

Sluit je aan